IV SA/Wa 2857/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-01-30
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych i czy przysługuje mu prawo do ustanowienia radcy prawnego na podstawie prawa pomocy w postępowaniu przed WSA?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, co uzasadnia zwolnienie go od kosztów sądowych. Jednakże prawo do ustanowienia radcy prawnego nie przysługuje, gdy strona już posiada pełnomocnika nieustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.Stan faktyczny
L. L. złożył skargę na decyzję Wojewody dotyczącą odszkodowania za nieruchomość oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, uzyskuje dochód z emerytury rolniczej w wysokości 879,59 zł netto miesięcznie, posiada niewielki majątek i nie wykazał oszczędności. Posiada pełnomocnika radcę prawnego, który nie został ustanowiony na podstawie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Zwolniono L. L. od kosztów sądowych, odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi L. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość postanawia: 1. zwolnić L. L. od kosztów sadowych, 2. odmówić L. L. przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
L. L., reprezentowany przez radcę prawnego, w piśmie z dnia 10 października 2016 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość.
Do skargi dołączono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Wedle oświadczenia L. L. z dnia 10 października 2016 r. o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz nadesłanych na wezwanie dokumentów źródłowych (zaświadczenia Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] stycznia 2017 r. i decyzji Wójta Gminy [...] w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku rolnego i podatku leśnego) skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a źródło jego dochodu stanowi emerytura rolnicza w wysokości 879,59 zł netto miesięcznie. Majątek wnioskodawcy to 1,7527 ha gruntów rolnych oraz 0,9396 lasu, a także dom o powierzchni 56 m2. L. L. nie wykazał jakichkolwiek oszczędności, innych zasobów pieniężnych, ani wartościowych przedmiotów. Przedstawił następujące zestawienie koniecznych wydatków gospodarstwa domowego: energia elektryczna (100 zł miesięcznie), opał (około 100 zł miesięcznie), wyżywienie (400 zł miesięcznie), telefon (50 zł miesięcznie), środki czystości i leki (150 zł miesięcznie).
Należy dodać, że w dniu 5 grudnia 2016 r., w odpowiedzi na wezwanie do uzupełniania braków formalnych skargi, pełnomocnik L. L. (radca prawny Z. G.) złożyła do akt sprawy wierzytelny odpis pełnomocnictwa z dnia 9 czerwca 2016 r., udzielonego jej przez skarżącego do występowania w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość.
Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ppsa). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ppsa).
W rubryce nr 4 formularza przedmiotowego wniosku skarżący zaznaczył, że ubiega się zarówno o zwolnienie od kosztów sądowych, jak i o ustanowienie radcy prawnego. Stosownie do treści art. 246 § 3 ppsa radcę prawnego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
Jak powyżej wskazano, w dniu 9 czerwca 2016 r. skarżący udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu Z. G., która złożyła wierzytelny odpis tego pełnomocnictwa do akt przedmiotowej sprawy. Strona nawiązała zatem stosunek prawny z radcą prawnym, który obecnie reprezentuje ją w sprawie, przy czym nie jest to pełnomocnik ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy.
Powyższe wyklucza uwzględnienie przedmiotowego wniosku w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
Odnosząc się natomiast do wniosku w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, należy stwierdzić, że dochód uzyskiwany przez skarżącego z emerytury w wysokości 879,59 zł netto miesięcznie może wystarczyć tylko na pokrycie kosztów koniecznego utrzymania. Potwierdza to przedstawione przez wnioskodawcę zestawienie wydatków gospodarstwa domowego. Nie dysponując przy tym oszczędnościami, ani majątkiem, L. L. nie jest zatem w stanie – bez uszczerbku koniecznego utrzymania - wygospodarować środków, które pozwoliłby mu ponieść koszty postępowania wszczętego skargą na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz § 3 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło