IV SA/Wa 286/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Andrzej Malinowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi B. Sp. J. W. R., M. L. na uchwałę Rady W. z dnia (...) października 2006 r. nr (...) w przedmiocie odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - oddala skargę - Skarżący- B. Sp. j. W. R., M. L. wniósł zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu Zespołu Osiedlowego ,,G.", w którym wyraził sprzeciw wobec likwidacji ciągu zrealizowanych i planowanych ulic: (...) i ich skrzyżowania z ul. (...) oraz wobec poszerzenia rezerwy terenowej planowanej trasy oznaczonej (...) o teren węzła tras (...). i ul. (...) W uzasadnieniu zarzutu stwierdzono, że wskazane ustalenia projektowe pogarszają w zasadniczy sposób warunki obsługi komunikacyjnej działek należących do skarżącej spółki, a poszerzenie rezerwy pod trasy komunikacyjne narusza znacznie teren działek inwestycyjnych. Dodatkowo zdaniem strony wnoszącej zarzut, ustalenia projektu planu są sprzeczne z obowiązującym Planem Ogólnym W. z 1992 r. i ustaleniami wiążącymi gminy w. z 2001 r. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w ocenie Spółki powinny zapewniać takie rozwiązania, by linie rozgraniczające projektowanej trasy nie były poszerzane na teren będący w użytkowaniu wieczystym Spółki. Rada W. uchwałą Nr (...) z dnia (...) października 2006 r., w powołaniu na art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717) odrzuciła powyższy zarzut wniesiony przez B. Sp. j. W. R., M. L. W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały Rada podniosła, iż jednym z zadań planu miejscowego jest kształtowanie ładu przestrzennego przez uszczegółowienie rozwiązań z zakresu komunikacji, zabudowy oraz inżynierii. Realizując w/w cele projekt planu, pozostawiając w sposób nie zmieniony dotychczasową rezerwę terenową pod przebieg planowanej trasy, jest całkowicie zgodny z obowiązującym do 31 grudnia 2003 r. miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego W. z 1992 r. oraz z ustaleniami wiążącymi gminy w., pełniącymi funkcję studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania W. Ponadto, ustalenia projektu planu miejscowego nie przewidują likwidacji zrealizowanego i planowanego do realizacji ciągu ulic (...),(...) oraz ich skrzyżowania z ul. (...), a także lokalizacji węzła drogowego (...) oraz ul. (...) Ustaleniami projektu planu są linie rozgraniczające ulic z uwzględnieniem możliwości realizacji wszystkich elementów ulicy, takich jak jezdnie, chodniki, pasy zieleni, uzbrojenia techniczne i inne przewidziane do realizacji. Kwestie naruszenia praw rzeczowych i interesów majątkowych poruszone w zarzucie reguluje ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.), zgodnie z którą wywłaszczenie właścicieli nieruchomości lub innego prawa następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej. Ponadto wskazano, iż uchwalenie planu miejscowego nie pozbawia prawa własności ani możliwości dochodzenia ewentualnych roszczeń związanych z prawem własności, ale daje możliwości właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu podjęcia działań w celu uzyskania rekompensaty w trybie z art. 36 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Skargę na powyższą uchwałę wniósł pełnomocnik B. Sp. j. W. R., M. L., wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W skardze zarzucono Radzie W. naruszenie prawa poprzez nieprawidłowe doręczenie zaskarżonej uchwały, która została skierowana bezpośrednio do skarżącej Spółki, a nie do pełnomocnika wnoszącego w imieniu Spółki zarzut. Zdaniem strony skarżącej doszło zatem do naruszenia trybu postępowania ustalonego w art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, co w konsekwencji powoduje nieważność uchwały Rady W. w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu Zespołu Osiedlowego ,,G."- w części objętej zarzutem. Pominięcie pełnomocnika strony, w ocenie skarżącej Spółki, jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu, a działania polegające na kierowaniu pism i rozstrzygnięć w sprawie zarzutu bezpośrednio do skarżącej Spółki, spowodowały naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 8-10 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W skardze podniesiono również, iż ustalenia projektowe pogarszają w zasadniczy sposób warunki obsługi komunikacyjnej przeznaczonych pod zainwestowanie działek, których Spółka jest użytkownikiem wieczystym. Ponadto poszerzenie określonej liniami rozgraniczającymi rezerwy terenowej planowanej trasy oznaczonej (...) o teren węzła trasy (...) i ul. (...), narusza znacznie teren działek inwestycyjnych. Niezależnie od naruszenia interesów Spółki (...), rozwiązania dotyczące przebiegu tras komunikacyjnych w projekcie planu, w ocenie strony skarżącej, są niezgodne z dotychczas obowiązującymi aktami planistycznymi. W odpowiedzi na skargę Rada W. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej uchwale. W piśmie procesowym z dnia (...) kwietnia 2007 r. strona skarżąca dodatkowo podniosła, że w dniu (...) października 2006 r. Rada W. podjęła uchwałę Nr (...) w sprawie studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego W. Na mocy uchwały w sprawie studium utraciła moc dotychczas obowiązująca uchwała z dnia (...) lipca 2001 r. W tym samym dniu podjęto zaskarżoną uchwałę o odrzuceniu zarzutu. Wprawdzie z porządku obrad Rady wynika, że uchwała o odrzuceniu zarzutu powinna być podjęta przed uchwaleniem studium, ale obie uchwały weszły w życie w tym samym dniu. W tej sytuacji, zdaniem strony skarżącej, Prezydent W. zobowiązany był w pierwszym rzędzie do zbadania spójności projektu planu z nowym studium, a tego nie dokonał. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pełnomocnik skarżącej Spółki podtrzymał zarzuty zawarte w skardze wskazując, iż uprawnienia z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, którymi legitymuje się Spółka do przedmiotowego terenu, odnoszą się także do przestrzeni znajdującej się ponad tym terenem, co uzasadnia wniesienie zastrzeżeń do przyjętych rozwiązań projektu planu. Ponadto na pytanie Sądu, czy w jego ocenie ustalenia nowego studium dla przedmiotowego obszaru pozostają w sprzeczności z projektem przedmiotowego planu stwierdził, że zarzut ten traktuje jako mający charakter proceduralny. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi wskazując, iż miejscowy plan musi być zgodny ze studium obowiązującym w chwili jego uchwalenia. Pełnomocnik oświadczył nadto, iż obecne studium nie wprowadziło zasadniczych zmian w przeznaczeniu terenu, w związku z czym nie ma sprzeczności ustaleń aktualnego studium z rozwiązaniami przyjętymi w przedmiotowym projekcie planu dla tego obszaru. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) do właściwości sądu administracyjnego należy kontrola zgodności z prawem działania administracji publicznej. W niniejszej sprawie Sąd zobowiązany był zbadać, czy zaskarżona uchwała o odrzuceniu zarzutu B. Sp. j. W. R., M. L. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie narusza prawa. Z akt sprawy wynika, że uchwała o przystąpieniu do sporządzeniu planu miejscowego, jak i uchwała o wyłożeniu do wglądu publicznego projektu planu zostały podjęte przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ) i wobec tego dopuszczalnym było w związku z art. 85 ust. 2 tej ustawy prowadzenie przez Radę W. procedury mającej na celu uchwalenie planu miejscowego na podstawie uprzednio obowiązujących przepisów, tj. ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( t.j. Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Oznacza to, że legalność zaskarżonej uchwały podlega ocenie przez sąd administracyjny przy zastosowaniu przepisów tej drugiej ustawy. Sąd rozpoznając skargę na uchwałę Nr (...) z dnia (...) października 2006 r. Rady W. o odrzuceniu zarzutu nie stwierdził naruszenia przepisów prawa przy wydawaniu zaskarżonej uchwały. Zgodnie z art. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym gmina, w ramach zadań własnych, ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu, a uprawnienie to realizuje między innymi przez uchwalanie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 2 ustawy). To uprawnienie gminy, określane w doktrynie jako tzw. władztwo planistyczne oznacza, że gmina samodzielnie rozstrzyga o zasadach zagospodarowania, co nie może być rozumiane jako dowolność działania. Rozstrzyganie o przeznaczeniu terenu i zasadach jego zagospodarowania musi być dokonane z uwzględnieniem obowiązujących przepisów i na zasadach określonych w art. 1 powołanej ustawy. Miejscowy plan zagospodarowania wraz z innymi ustawami kształtuje sposób wykonywania prawa własności i w sposób istotny determinuje treść prawa własności w zakresie wykorzystywania nieruchomości (art. 33 ustawy). W związku z tym wszelkie rozstrzygnięcia planistyczne, które ograniczają właściciela w sposobie korzystania z niej muszą być dokonywane nie tylko z uwzględnieniem obowiązujących przepisów, lecz w sytuacjach konfliktowych poszukiwać kompromisu między interesem wspólnoty samorządowej a indywidualnym interesem właściciela nieruchomości. Ochrona indywidualnych interesów właścicieli nieruchomości, położonych na obszarze objętym planem następuje, na etapie uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i jest realizowana między innymi poprzez zapewnienie udziału w postępowaniu planistycznym, określonym w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w tym także składania zarzutów do projektu planu (art. 24 ust. 1 ustawy). Stosownie do regulacji art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może wnieść zarzut. Skarżący- B. Sp. j. W. R., M. L. wnosząc zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu Zespołu Osiedlowego ,,G." wskazał, iż projekt planu przewiduje likwidację ciągu zrealizowanych i planowanych ulic (...) i ich skrzyżowania z ul. (...) ( przebiegających w poziomie pod trasą (...) oznaczonej (...) i obsługujących istniejące i planowane zainwestowanie. Rada W. zasadnie uznała, iż projekt planu takiego rozwiązania nie przewiduje. Ustalenia przyjęte w projekcie planu wskazują, iż trasa (...) będzie przebiegała po estakadzie nad działkami nr (...) i (...), a zatem nie naruszy granic terenu należącego do skarżącej Spółki. Znajdujący się w aktach sprawy materiał planistyczny wskazuje, iż układ ulic znajdujących się pod estakadą pozostanie bez zmian i nie utrudni tym samym obsługi komunikacyjnej działek należących do skarżącej Spółki. Zasadnie uznała Rada W., iż bezpodstawny jest również zarzut, dotyczący poszerzenia określonymi liniami rozgraniczającymi rezerwy terenowej planowanej trasy oznaczonej (...) o teren węzła tras (...),(...) i ul. (...). Rezerwa terenowa pod trasy komunikacyjne pozostaje bowiem nie zmieniona w stosunku do dotychczasowych ustaleń planistycznych. Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem Rady W., iż teren działek, których skarżąca Spółka jest użytkownikiem wieczystym pozostanie w dotychczasowych granicach, z możliwością jego zagospodarowania i zabudowy. Jedynym utrudnieniem może być ewentualne ograniczenie wysokości zabudowy w miejscu położonym pod estakadą. W sytuacji wystąpienia takich utrudnień strona poszkodowana, na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, będzie mogła podjąć działania w celu uzyskania stosownej rekompensaty. Zgodnie bowiem ze wskazanym przepisem, jeżeli w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany korzystanie z nieruchomości lub jej części z zachowaniem dotychczasowego przeznaczenia stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać od gminy odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę, albo wykupienia nieruchomości lub jej części , albo zamiany nieruchomości na inną. Niewątpliwie planistyczne akty prawne podejmowane przez organy gminy na podstawie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym mają wpływ na prawa właścicieli gruntów na danym terenie, jednakże nie można uznać, że w każdym przypadku akty planistyczne naruszają prawo. Tylko zaś naruszenie prawa mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi. Sąd w niniejszej sprawie takiego naruszenia się nie dopatrzył, mając na względzie, że przyjęte w projekcie planu rozwiązanie układu komunikacyjnego nie dokonuje zmian w dotychczasowych rozwiązaniach planistycznych otoczenia nieruchomości skarżącego. Podjęcie przedmiotowej uchwały nie naruszało zatem interesu prawnego strony skarżącej. Należy również wskazać, iż projekt przedmiotowego planu pozostaje w zgodności z dotychczas obowiązującymi aktami planistycznymi. Podniesiony natomiast przez pełnomocnika strony skarżącej zarzut, iż w dniu (...) października 2006 r. Rada W. podjęła uchwałę Nr (...) w sprawie studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego W., na mocy której dotychczas obowiązująca uchwała z dnia (...) lipca 2001 r. w sprawie studium utraciła moc, nie ma istotnego znaczenia w niniejszej sprawie. Pełnomocnik strony skarżącej nie wykazał bowiem aby wystąpiły jakiekolwiek sprzeczności ustaleń nowego studium z rozwiązaniami przyjętymi w przedmiotowym projekcie planu dla omawianego terenu. Istnienie takich sprzeczności dla przedmiotowego obszaru wykluczył również pełnomocnik organu. Jak wynika z protokołu obrad Rady W. w dniu (...) października 2006 r. jako pierwszą podjęto uchwałę o odrzuceniu zarzutu, a następnie uchwałę w sprawie przyjęcia studium. Zważywszy, że nie było sprzeczności pomiędzy ustaleniami poprzednio obowiązującego studium a uchwałą o odrzuceniu zarzutu, brak odniesienia się Rady do zapisów nowego studium nie stanowi uchybienia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się natomiast do zarzutu niewłaściwego doręczenia stronie zaskarżonej uchwały należy wskazać, iż doręczenie uchwały bezpośrednio stronie skarżącej, z pominięciem ustanowionego w sprawie pełnomocnika stanowi naruszenie prawa procesowego, jednakże uchybienie to nie wywołało dla strony ujemnych skutków prawnych, bowiem nie przeszkodziło stronie skarżącej w dochodzeniu jej praw, poprzez wniesienie we właściwym terminie skargi do Sądu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- orzekła jak w sentencji.