IV SA/Wa 2864/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi R. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o nadanie statusu uchodźcy - oddala skargę - Po rozpatrzeniu wniosku cudzoziemca R.A. o nadanie statusu uchodźcy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] działając na podstawie art. 40 ust.1 i ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r. poz.680 ) postanowił umorzyć postępowanie wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny. W uzasadnieniu wskazano, że R.A. obywatel [...], deklarujący narodowość [...], w dniu [...] maja 2012 r. złożył po raz czwarty wniosek o nadanie statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej, wskazując na te same przyczyny ubiegania się o status uchodźcy. Od powyższej decyzji R.A. odwołał się stwierdzając, że nie zgadza się z otrzymaną decyzją i prosi o ponowne przychylne rozpatrzenie jego sprawy. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r. Rada do Spraw po rozpatrzeniu odwołania R.A. orzekła o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu I instancji, że R.A. złożył kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy oparty na tych samych podstawach. Organ wskazał, że w obrocie prawnym znajduje się ostateczna w administracyjnym toku instancji decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lutego 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. o odmowie nadania statusu uchodźcy oraz ochrony uzupełniającej i wydaleniu z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Decyzja ta rozstrzygała ostatecznie sprawę wniosku R.A. o nadanie statusu uchodźcy. Rada stwierdziła, że na podstawie wniesionego odwołania i aktualnych informacji na temat sytuacji w kraju pochodzenia, brak było jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że kolejny wniosek dawał podstawę do wszczęcia kolejnego postępowania w sprawie o nadanie statusu uchodźcy. Sytuacja w [...] nie zmieniła się od czasu wydania ostatniej decyzji rozstrzygającej, co do istoty do dnia złożenia ostatniego wniosku oraz do dnia dzisiejszego, w taki sposób, by można było mówić o jej pogorszeniu względem sytuacji cudzoziemca. Nie wskazują na to żadne dostępne opracowania. W związku z tym sytuacja w kraju pochodzenia nie może stanowić nowej podstawy wniosku uzasadniającej obawę strony przed prześladowaniem. Zdaniem Rady do Spraw Uchodźców, cudzoziemiec nie wykazał we wniosku żadnych okoliczności dających podstawę do rozważania nowych podstaw wniosku, a zgodnie z art. 40 ust. 2 pkt 2 wniosek jest niedopuszczalny, gdy wnioskodawca po otrzymaniu decyzji ostatecznej złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach. W dniu [...] grudnia 2013 r. R.A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając decyzji naruszenie przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej poprzez przyjęcie, iż nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej ani zgody na pobyt tolerowany. Ponadto zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77,art. 80, art.107 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego oraz dowolna ocenę materiału dowodowego. Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skarżący rozwinął powyższe zarzuty, podkreślając iż organ zobowiązany był do zbadania czy uległ zmianie stan faktyczny i prawny. Wskazano, iż od czasu złożenia poprzedniego wniosku miało miejsce szereg wydarzeń, które powinny być poddane przez organ pod rozwagę. Skarżący podkreślił, iż w dniu [...] stycznia 2012 r. został wydalony z Polski na terytorium [...] gdzie zetknął się z organami władzy tego kraju. Ponadto w dniu [...] lutego 2013 r. urodziło się skarżącemu drugie dziecko. Niezbędne było także wyjaśnienie, czy skarżący może stanowić zagrożenie dla społeczeństwa na tyle silne, aby uzasadniało to ingerencję w życie rodzinne. Dopiero po dokonaniu ustaleń w tym zakresie organ uprawniony był do stwierdzenia czy stan faktyczny i prawny uległ zmianie czy też nie i czy można mówić o tożsamości wniosku z poprzednimi wnioskami o nadanie statusu uchodźcy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. zwanej dalej p. p. s. a.). Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o powyższe kryteria Sąd rozpoznający niniejszą sprawę doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców umarzającą postępowanie wobec stwierdzenia, że wniosek skarżącego o udzielnie statusu uchodźcy jest niedopuszczalny. Podstawę prawną wydanych decyzji stanowił art. 40 ust. 1 ww. ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U z 2012 r. poz.680) ustawy, zgodnie z którym umorzenie postępowania w przedmiocie udzielenia ochrony jest wynikiem niedopuszczalności wniosku. Jedną z przyczyn uznania wniosku za niedopuszczalny jest wystąpienie przez cudzoziemca z nowym wnioskiem o nadanie statusu uchodźcy, gdy organ odmownie rozpatrzył już takie żądanie, a nowy wniosek został oparty na tych samych podstawach (art. 40 ust. 2 pkt 2 ustawy). W takim wypadku zgłoszony wniosek nie prowadzi do merytorycznego rozpoznania sprawy, ale do formalnego zakończenia postępowania. Według ustawy jest on niedopuszczalny, a jego nieskuteczność wynika z nadużycia procedury przez cudzoziemca. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 2 analizowanej ustawy z tego powodu, że nowy wniosek został oparty na tych samych podstawach, wymaga stwierdzenia przez organ nie tylko tego, że cudzoziemiec nie przedstawił we wniosku nowych informacji uzasadniających objęcie go ochroną, ale też tego, że sytuacja w kraju pochodzenia wnioskodawcy nie zmieniła się Orzekające w sprawie organy uznały, że R.A. obywatel [...], deklarujący narodowość [...], składając w dniu [...] maja 2012 r. po raz czwarty wniosek o nadanie statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej, wskazał na te same przyczyny ubiegania się o status uchodźcy, co w poprzednich wnioskach tj. prześladowanie go, fakt zabierania go przez ludzi w maskach i okoliczność posiadania w Polsce rodziny. W ocenie Sądu orzekające organy zasadnie uznały, iż okoliczność ta była podnoszona w poprzednich wnioskach o nadanie statusu uchodźcy. Wnioskodawca ponownie wskazał we wniosku, iż był prześladowany w kraju pochodzenia poddawany przemocy. Nie brał udziału w działaniach wojennych, nie był oficjalnie zatrzymany i aresztowany. Nie należał do żadnej organizacji politycznej czy społecznej. Nie toczyło się wobec skarżącego jakiekolwiek postępowanie sądowe. Mając na uwadze, iż podnoszone przez skarżącego okoliczności mające uzasadnić nadanie mu statusu uchodźcy są tożsame z okolicznościami podnoszonymi w poprzednich wnioskach i które były już przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez organy, orzekające ponownie organy zasadnie uznały, iż zachodzi tożsamość spraw, zarówno podmiotowa jak i przedmiotowa. Odnosząc się do okoliczności rzekomego zatrzymania go po wydaleniu z terytorium RP przez władze [...], organ zauważył iż fakt ten jest niewiarygodny i zmierza do dostosowania swojej sytuacji do reguł konwencyjnych. Organ wyjaśnił, iż sytuacja w [...] nie zmieniła się od czasu wydania ostatniej decyzji rozstrzygającej, co do istoty do dnia złożenia ostatniego wniosku oraz do dnia dzisiejszego, w taki sposób, by można było mówić o jej pogorszeniu względem sytuacji cudzoziemca. Nie wskazują na to żadne dostępne opracowania. W związku z tym sytuacja w kraju pochodzenia nie może stanowić nowej podstawy wniosku uzasadniającej obawę strony przed prześladowaniem. Dlatego też zdaniem Sądu zgodzić należy się z organami, iż cudzoziemiec nie wykazał we wniosku żadnych okoliczności dających podstawę do rozważania nowych podstaw wniosku, a zgodnie z art. 40 ust. 2 pkt 2 wniosek jest niedopuszczalny, gdy wnioskodawca po otrzymaniu decyzji ostatecznej złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach. Jednocześnie w ocenie Sądu zgodzić należy się z Radą, że wniosek o nadanie statusu uchodźcy jest jedynym wnioskiem inicjującym postępowanie w sprawie cudzoziemca którego celem jest przyznanie mu ochrony i dowodzi tego jasno treść art. 23 ust. 1 ustawy, jak i art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, z którego wynika, że w warunkach w nim określonych cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej. Zasadzie określonej w tym przepisie nie przeczy treść art. 23 ust. 2 ustawy, z którego wynika, że wniosek o nadanie statusu uchodźcy rozpatruje się równocześnie jako wniosek o udzielenie ochrony uzupełniającej. Z zestawienia treści art. 15 i 23 ust. 2 ww. ustawy należy wyprowadzić jedynie taki wniosek, że rozpatrywanie wniosku o nadanie statusu uchodźcy równocześnie jako wniosku o udzielenie ochrony uzupełniającej nakłada na organ konieczność rozpoznania takiego wniosku z urzędu, ale tylko w sytuacji, gdy istnieje podstawa rozpoznania wniosku o status uchodźcy. Nie zmienia to jednak zasady rozpoznania wniosku o status uchodźcy. Konsekwencją takiego uregulowania jest obecne brzmienie przepisu art. 48 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, który stanowi: w przypadku. gdy wnioskodawcy (...) odmawia się nadania statusu uchodźcy, w decyzji orzeka się ponadto o udzieleniu: 1) ochrony uzupełniającej (...) albo 2) zgody na pobyt tolerowany (...). W związku z tym w decyzji o umorzeniu postępowania z powodu niedopuszczalności wniosku, wydanej na podstawie przepisu art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy, organy nie orzekają o odmowie nadania statusu uchodźcy i nie mogą zatem znaleźć się w niej rozstrzygnięcia w przedmiocie ochrony uzupełniającej, czy w przedmiocie pobytu tolerowanego, bo nie ma podstaw prawnych do samoistnego rozstrzygania w tym zakresie. Organ odwoławczy zasadnie jednak podkreślił, iż okoliczność zawarcia przez skarżącego związku małżeńskiego z obywatelką polską i fakt bycia ojcem mogą być podnoszone w trakcie procedury ubiegania się o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP na podstawie ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r., Nr 264, pozycja 1573 ze zm.) Dlatego też Sąd działając na podstawie art. 151 p. p. s. a. orzekł jak w sentencji.