IV SA/Wa 2873/15
WyrokWSA w Warszawie2016-01-27
Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Alina Balicka, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy GIOŚ prawidłowo utrzymał w mocy decyzję WIOŚ zakazującą skarżącemu wykonywania działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych przez 3 lata, uznając, że po raz drugi przekazał zmieszane odpady komunalne do instalacji innej niż regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja GIOŚ została uchylona, ponieważ organ odwoławczy nie dokonał wyczerpującej analizy postanowień uchwały sejmiku województwa dotyczącej regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych w brzmieniu obowiązującym w III kwartale 2013 r. Brak jednoznacznych ustaleń w tym zakresie uniemożliwia prawidłową kontrolę wywiązania się skarżącego z nałożonych obowiązków i ocenę istnienia podstaw do zastosowania sankcji administracyjnej.Stan faktyczny
Główny Inspektor Ochrony Środowiska (GIOŚ) utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (WIOŚ) zakazującą Gminnemu Zakładowi Gospodarki Komunalnej (skarżącemu) wykonywania działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych przez 3 lata. WIOŚ stwierdził, że skarżący po raz drugi przekazał zmieszane odpady komunalne do instalacji innej niż regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy administracyjne i domagając się uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 r. oraz zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wykonywania działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącego Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w [...] kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I. Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej także "GIOŚ") z dnia [...] lipca 2015 roku znak [...] (dalej "zaskarżona decyzja"), wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej "k.p.a.", w związku z art. 9k pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1399, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w D., ul. [...],[...] (dalej "skarżącego") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej także "WIOŚ") z dnia [...] maja 2014 r., znak: [...], zakazującej wykonywania przez skarżącego działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości na okres 3 lat. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. GIOŚ utrzymał decyzję WIOŚ z dnia [...] maja 2014 r. w mocy.
II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez GIOŚ zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. przedstawia się w sposób następujący:
1. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 1000 zł za pierwszy ujawniony przypadek nieprzekazywania odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych (kod 20 03 01) przeznaczonych do składowania, do regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych wyznaczonych zgodnie z "Planem Gospodarki Odpadami Województwa [...]" dla Regionu [...]. Decyzja stała się ostateczna z dniem [...] października 2013 r.
2. W dniach: [...],[...] i [...] stycznia 2014 roku inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. - Delegatury w T. przeprowadzili kontrolę planową problemową Gminy D., [...] D., [...]. W trakcie kontroli została przeprowadzona analiza sprawozdań podmiotów odbierających odpady komunalne od właścicieli nieruchomości z terenu Gminy D. za - III kwartał 2013 roku. Na podstawie przedstawionych sprawozdań inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. – Delegatury w T. stwierdzili, że skarżący zakład, będący gminną jednostką organizacyjną, świadczący m.in. usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości z terenów miasta i gminy D., na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, usunął z gminy D. w III kwartale 2013 roku ogółem 319,47 Mg niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oznaczonych kodem 20 03 01. Według sprawozdania Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w D., które wpłynęło do Urzędu Miejskiego w D. w dniu [...] października 2013 r., zmieszane odpady komunalne (kod 20 03 01) zostały przekazane na składowisko w S., sposób zagospodarowania odebranych odpadów komunalnych - D5 (składowanie na składowiskach w sposób celowo zaprojektowany np. umieszczanie w uszczelnionych oddzielnych komorach, przykrytych i izolowanych od siebie wzajemnie i od środowiska itd.).
3. W związku z ustaleniami wskazanej wyżej kontroli, pismem z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...] WIOŚ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zakazu wykonywania przez skarżący zakład działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości.
4. Decyzją z dnia [...] maja 2014 r., wydaną na podstawie art.9 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r., poz.1399 z późn.zm.), WIOŚ zakazał skarżącemu zakładowi, będącemu gminną jednostką organizacyjną, wykonywania działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości na okres 3 lat, licząc od dnia w którym decyzja stanie się ostateczna.
5. Pismem z dnia [...] maja 2014 r. skarżący zakład wniósł do GIOŚ (za pośrednictwem WIOŚ) odwołanie od decyzji WIOŚ z dnia [...] maja 2014 r., kwestionując zasadność wymierzenia kary.
III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. GIOŚ, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego zakładu od decyzji WIOŚ z dnia [...] maja 2014 r., utrzymał tę decyzję w mocy.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie, GIOŚ wskazał w szczególności, co następuje:
1. Organ I instancji słusznie ustalił, że w III kwartale 2013 r. skarżący zakład przekazywał do zagospodarowania zmieszane odpady komunalne o kodzie 20 03 01 odebrane od właścicieli nieruchomości, do instalacji innej niż regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych lub instalacji do zastępczej obsługi regionu. Był to drugi ujawniony przez organ I instancji przypadek naruszenia art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, obligatoryjnym było zastosowanie sankcji w trybie art. 9k pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
2. Fakt podpisania umowy z G. w T. na zagospodarowanie zmieszanych odpadów komunalnych w dniu [...] października 2013r. nie ma wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ drugi przypadek przekazywania zmieszanych odpadów komunalnych do instalacji innej niż regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych, został stwierdzony w III kwartale 2013 r. G. w T. nie posiadała statusu regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych.
3. Nie zachodziły również przesłanki wynikające z art. 91 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, co świadczy o świadomym naruszeniu art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
4. Nie zasługują na wiarę wyjaśnienia strony, która w odwołaniu oświadczyła, iż do prowadzonego przez siebie punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych przyjęła odpad, który omyłkowo został zaklasyfikowany pod kodem 20 03 01 zamiast 17 01 06. Na podstawie załączonej przez stronę dokumentacji w postaci pisma skierowanego do R., ul. [...],[...] D. oraz korekty karty przekazania odpadu nr [...] wystawionej w dniu [...] października 2013r., wystawionej przez stronę jako przyjmującego odpad zamiast przez podmiot przekazujący odpad organ odwoławczy stwierdził liczne nieścisłości w karcie przekazania odpadu oraz w jej korekcie przedstawionej w odwołaniu od decyzji organu I instancji, w szczególności dotyczące zmiany kodu odpadu, zmiany miejsca przeznaczenia odpadu ze składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w S. na punkt selektywnego zbierania odpadów komunalnych. R. w żaden sposób nie potwierdziło karty przekazania odpadu ani nie potwierdziło twierdzenia strony.
IV. Pismem z dnia [...] sierpnia 2015 roku skarżący zakład wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 roku podnosząc, że jest ona wadliwa i zarzucając niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy przez organy administracyjne. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Uzasadniając skargę skarżący wskazał, co następuje:
1. Zgodnie ze złożonym sprawozdaniem w III kwartale 2013 roku, po uwzględnieniu korekt z dnia [...] marca 2014 r. skarżący przekazał do składowania na składowisko w S. odpady odebrane od właścicieli nieruchomości z terenów miasta i gminy D. w ilości 190,40 Mg niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oznaczonych kodem 20 03 01. Korekta sprawozdania wynikała z błędnego wyliczenia odpadów przyjętych na składowisko i doliczenia do III kwartału odpadów za czerwiec 2013 r.
2. Składowisko w S. było instalacją przewidzianą do zastępczej obsługi regionu [...]. Z chwilą uruchomienia Instalacji Regionalnej Gmina D. winna była wydać stosowne zarządzenie o zamknięciu lub rekultywacji składowiska w S., w następstwie czego wprowadziłaby zakaz przyjmowania odpadów zmieszanych o kodzie 20 03 01, czego nie uczyniła.
3. Po kontroli [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w lipcu 2013 roku Gminny Zakład Gospodarki Komunalnej w D. zaprzestał składowania odpadów o kodzie 20 03 01 na składowisko w S. Odpady były przeładowywane do przystosowanych w tym celu kontenerów, które znajdowały się na Bazie [...] przy ul. [...].
4. W dniu [...] października 2013 r. skarżący zawarł umowę Nr [...] na zagospodarowanie odpadów o kodzie 20 03 01 z G. z siedzibą w T. przy ul. [...] - sortownia zmieszanych odpadów w T. Umowa została zawarta na czas określony do dnia [...].12.2013 roku. Uległa przedłużeniu na podstawie aneksu Nr [...] do [...].12.2014 roku.
5. Z dniem [...] grudnia 2013 roku ogłoszono Uchwałę Nr [...] Sejmiku Województwa [...] zmieniającą uchwałę Nr [...], z której wynika że Instalacją Regionalną jest Regionalna Stacja Segregacji Odpadów Komunalnych w T. ul. [...]. W ślad za ta zmianą skarżący zwrócił się do M. w T. pismem znak: [...] w dniu [...].03.2014 roku o możliwość zawarcia umowy na odbiór odpadów zmieszanych o kodzie 20 03 01. M. w T. poinformowało skarżącego pismem znak: [...] z dnia [...].03.2014 roku, że w związku z ograniczoną mocą przerobową instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (kod odpadu 20 03 01), nie ma możliwości przyjąć odpadów do eksploatowanej przez M. z siedzibą w T. instalacji regionalnej.
6. Skarżący powtórnie zwrócił się do M. z siedzibą w T. pismem znak: [...] z dnia [...].04.2014r., o możliwość zawarcia umowy na odbiór odpadów o kodzie 20 03 01. Wniosek skarżącego nie został uwzględniony (pismo znak: [...] z dnia [...].04.2014r.). Do chwili, gdy M. w T. nie wyrazi zgody na przyjęcie odpadów komunalnych, skarżącego obowiązywała umowa z G. w T.
7. Z dniem [...].07.2014 roku skarżący zawarł umowę Nr [...] z T. na odbiór odpadów komunalnych zakwalifikowanych zgodnie z katalogiem odpadów za kodem odpadu 20 03 01, w celu ich zagospodarowania w należących do O. przy ul. [...] w T. Umowa z G. w T. nie została rozwiązana, ale skarżący zaprzestał dostarczać odpady o kodzie 20 03 01 z dniem [...].07.2014r.
8. W dniu [...].10.2013 roku G. w D. przyjął do punktu P. odpady w ilości 3,33 Mg od Rejonowego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji w D. o kodzie 17 01 07 (zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i inne niż wymienione w 17 01 06 elementów wyposażenia). Odpady te dostarczył do punktu P. pojazd G. o nr rej. [...]. Pracownik punktu P. błędnie zakwalifikował w/w odpady do kodu 20 03 01. W ślad za tym Rejonowe Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w D. wystawiło Kartę przekazania odpadu Nr [...] z dnia [...].10.2013 r., którą to kartę potwierdził pracownik bez dokładnej weryfikacji. W dniu [...].04.2014 roku Gminny Zakład Gospodarki Komunalnej w D. wystawił korektę Nr [...] dotyczącą Karty Przekazania Odpadu Nr [...] z dnia [...].10.2013r., która została potwierdzona przez Kierownika E., należącego do R., a następnie odesłana na adres skarżącego. Dlatego w IV kwartale 2013 roku w sprawozdaniu Gminny Zakład Gospodarki Komunalnej w D. nie wykazał przyjęcia odpadów o kodzie 20 03 01 na Składowisko w S.
9. Skarżący nie przekazał w III kwartale odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych i należy uznać ten fakt jako pierwszy ujawniony przypadek.
10. Zaistniałą pomyłkę w kodzie przyjętych odpadów do Punktu P., nie należy traktować jako drugiego ujawnionego przypadku.
V. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
VI. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 roku z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. 2012, poz. 270 j.t. – zwanej dalej "p.p.s.a.").
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska należało uchylić, albowiem w postępowaniu odwoławczym nie wyjaśniono wszystkich wątpliwości, dotyczących wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, istotnych z punktu widzenia jej rozstrzygnięcia. Decyzja ta narusza zatem art.7 i 77 § 1 w związku z art.15 k.p.a., które to naruszenie mogło istotnie wpłynąć na wynik sprawy.
VII. Kontrola legalności zaskarżonej obecnie decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 roku, prowadzi do następujących wniosków:
1. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w którym w drugiej instancji orzekł zaskarżoną decyzją GIOŚ było zastosowanie wobec skarżącego sankcji administracyjnej, przewidzianej w art.9k pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W myśl tego przepisu, w przypadku gdy stwierdzono, że gminna jednostka organizacyjna odbierająca odpady komunalne od właścicieli nieruchomości po raz drugi przekazuje zmieszane odpady komunalne lub odpady zielone do instalacji innych niż regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych, z zastrzeżeniem art. 9e ust. 1a-1c oraz art. 9l ust. 2 wojewódzki inspektor ochrony środowiska zakazuje, w drodze decyzji, wykonywania przez tę jednostkę działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości na okres 3 lat.
Zaskarżoną obecnie decyzją GIOŚ podzielił stanowisko WIOŚ, że w związku z przekazywaniem przez skarżącego w III kwartale 2013 r. zmieszanych odpadów komunalnych do instalacji innych niż regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych, w sytuacji w której działania tego rodzaju zostały podjęte przez skarżącego po raz drugi, wystąpiły przesłanki do nałożeniu na skarżącego przewidzianego przepisem zakazu. Stanowisko to jest ocenie Sądu przedwczesne.
2. Zgodnie z art.15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r., poz. Nr 78, poz. 1071 z późn. zm.), dalej "k.p.a.") postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Przepis ten stanowi ustawowy wyraz konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Przypomnieć bowiem należy, że w myśl art. 78 zd. 1 Konstytucji RP, każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji.
Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego. Przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest kontrola decyzji organu pierwszej instancji, lecz ponowne i całościowe rozpoznanie sprawy administracyjnej. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji, z zastrzeżeniem rozwiązania przyjętego w art. 138 § 2 k.p.a. (w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie t ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18). Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Istota administracyjnego toku instancji polega bowiem na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 1996 r., sygn. akt: SAM/r 1996/95, ONSA 1997, Nr 1, poz. 35). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 listopada 1992 r., sygn. akt: V SA 721/92, (ONSA 1992, Nr 3-4, poz. 95), do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Inną konsekwencją dwuinstancyjnego charakteru postępowania administracyjnego jest to, że organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie i merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 1987 r., sygn. akt: IV SA 385/87, por. także B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. C.H. Beck, 2012 r. System Informacji Prawnej Legalis).
3. W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, że skarżący, świadczący m. in. usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości z terenu miasta i gminy D., na których nie zamieszkują mieszkańcy a powstają odpady komunalne w III kwartale 2013 roku odebrał zmieszane odpady komunalne, których nie przekazał do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK), lecz na składowisko odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w S. w celu poddania ich procesowi unieszkodliwienia D5 – składowania na składowiskach w sposób celowo zaprojektowany, np. umieszczenie na uszczelnionych oddzielonych komorach, przykrytych i izolowanych od siebie wzajemnie i od środowiska itd. Poza sporem pozostaje również okoliczność wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2013 roku za pierwszy ujawniony przypadek nieprzekazania odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych (kod 20 03 01) przeznaczonych do składowania do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych wyznaczonych zgodnie z "Planem Gospodarki Odpadami Województwa [...]" dla Regionu [...].
4. Przepis art. 9k pkt 2 ustawa o utrzymaniu czystości – jak słusznie zauważyły organy - należy stosować łącznie z art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawa o utrzymaniu czystości, zgodnie z którym podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości jest obowiązany do przekazywania odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych, odpadów zielonych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych. Wymienione w art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawa o utrzymaniu czystości rodzaje odpadów mogą być przekazywane tylko do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych. Może nią być tylko instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych wskazana w uchwale sejmiku województwa w sprawie wykonania wojewódzkiego planu gospodarki odpadami o jakiej jest mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. , poz. 121) – dalej ustawa o odpadach, zgodnie z którym uchwała w sprawie wykonania wojewódzkiego planu gospodarki odpadami określa regionalne instalacje do przetwarzania odpadów w poszczególnych regionach gospodarki odpadami komunalnymi oraz instalacje przewidziane do zastępczej obsługi tych regionów, w przypadku gdy znajdująca się w nich instalacja uległa awarii lub nie może przyjmować odpadów z innych przyczyn oraz do czasu uruchomienia regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych.
Na podstawie art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości na skarżącego jako podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości z terenu miasta i gminy D., na którym nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, został nałożony obowiązek przekazywania odebranych zmieszanych odpadów komunalnych, odpadów zielonych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK). Zrozumiałym jest, że mogła nią być tylko instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych wskazana w uchwale Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] lipca 2012 roku w sprawie wykonania "Planu Gospodarki Odpadami Województwa [...]" jako instalacja główna lub zastępcza.
5. Orzekając w niniejszej sprawie, GIOŚ nie dokonał w ocenie Sądu wyczerpującej i szczegółowej analizy postanowień uchwały Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. - według stanu obowiązującego w III kwartale 2013 r. - pod kątem ustalenia, do jakich instalacjach skarżący obowiązany był odprowadzać zmieszane odpady komunalne, odebrane od właścicieli nieruchomości. Podkreślić w tym kontekście należy, że co do zasady nałożenie na stronę sankcji administracyjnej jest dopuszczalne tylko w takim wypadku, w którym strona uchybiła obowiązkowi administracyjnemu, który jasno wynikał z przepisów prawa.
W decyzji odwoławczej niewykonanie przez skarżącego ciążącego na nim obowiązku wywiedziono z następujących przesłanek:
- w kontrolowanym okresie strona odprowadzała odpady do instalacji, która stosownie do postanowień uchwały Sejmiku była przeznaczona do zastępczej obsługi Regionu [...] w zakresie składowania odpadów powstających w procesie mechaniczno – biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania (składowisko odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w Szarwarku),
- we wskazanym wyżej okresie jednakże, jako regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych w Rejonie [...] wyznaczone zostały:
1) instalacja do przetwarzania selektywnie zebranych odpadów zielonych i innych bioodpadów prowadzone przez P. ul. [...],[...] T. składowisko odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne,
2) prowadzone przez G. ul. [...],[...] T. składowisko odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne.
W konkluzji powyższego organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji słusznie ustalił, że w III kwartale 2013 skarżący "zmieszane odpady komunalne o kodzie 20 03 01 odebrane od właścicieli nieruchomości przekazywał do zagospodarowania do instalacji innej niż regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych lub instalacji do zastępczej obsługi regionu".
Analiza w tym kontekście postanowień uchwały Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 roku w brzmieniu obowiązującym w okresie III kwartału 2013 r. prowadzi do następujących wniosków:
- instalacje przeznaczone do obsługi Regionu [...] wymieniono w §§7 – 9 uchwały, grupując je w następujące zasadnicze kategorie: instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych (§7), instalacje do przetwarzania selektywnie zebranych odpadów zielonych i innych bioodpadów (§8), instalacje do składowania odpadów powstających w procesie mechaniczno – biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczone od składowania (§9),
- wbrew ustaleniu organu odwoławczego, w kategorii instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (§7) nie wskazano instalacji regionalnych (a zatem inaczej niż w brzmieniu uchwały, obowiązującym obecnie), ograniczając się wyłącznie do wskazania instalacji przewidzianych do zastępczej obsługi regionu do czasu uruchomienia regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, w przypadku gdy znajdująca się w nich instalacja uległa awarii lub nie może przyjmować odpadów z innych przyczyn (§7 pkt 1),
- w §9 wskazano wprawdzie instalacje regionalne, niemniej nie w ramach kategorii instalacji przewidzianych do przetwarzania odpadów komunalnych, a w ramach kategorii instalacji przewidzianych do składowania odpadów powstających w procesie mechaniczno - biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczone do składowania,
- w §9 ust.1 pkt 2 składowisko odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w S. (do którego odprowadził odpady skarżący) zostało wymienione, jako instalacja przewidziana do zastępczej obsługi regionu do czasu uruchomienia regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, w przypadku gdy znajdująca się w nich instalacja uległa awarii lub nie może przyjmować odpadów z innych przyczyn.
Odnosząc powyższe uwarunkowania do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w zaskarżonej decyzji nie określono w sposób jednoznaczny i odwołujący się do konkretnych postanowień uchwały w brzmieniu obowiązującym w III kwartale 2013 r., do których z wymienionych w uchwale instalacji regionalnych bądź zastępczych skarżący zakład był obowiązany przekazywać odpady i czy w związku z niewskazaniem w uchwale regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, obowiązek ten powstał (czy funkcjonowały już wtedy instalacje zastępcze). Zaniechanie przez organ dokonania jednoznacznych ustaleń w tym zakresie uniemożliwia prawidłowe skontrolowanie wywiązania się skarżącego z ciążących na nim obowiązków, związanych z gospodarką zmieszanymi odpadami komunalnymi, a tym samym nie pozwala na tym etapie sprawy na ocenę istnienia podstaw do stosowania wobec skarżącego sankcji administracyjnej, przewidzianej w art.9 k pkt 2 ustawy.
6. W następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku organ odwoławczy ponownie rozpatrzy odwołanie skarżącego od decyzji WIOŚ z dnia [...] maja 2014 r., wyjaśniając kwestie wskazane powyżej.
Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło