IV SA/Wa 2876/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-02-11
Skład orzekający: Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać oddalony z powodu nieuzupełnienia przez stronę braków formalnych wniosku, pomimo złożenia przez nią wstępnych oświadczeń majątkowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania sądu, nie uzupełniła wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej sytuacji majątkowej i rodzinnej. Niewyjaśnienie tych okoliczności uniemożliwia merytoryczną ocenę wniosku i stwierdzenie spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca Z. A. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Rady do Spraw Uchodźców. Złożone oświadczenie majątkowe uznał referendarz sądowy za niewystarczające. Skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów i oświadczeń, jednak nie wykonała wezwania, a przesyłka z wezwaniem została zwrócona jako niepodjęta. W konsekwencji, referendarz sądowy postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz udzieleniu zgody na pobyt tolerowany postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na wskazaną w sentencji decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2012 r. Nr [...].
Ze złożonego formularza PPF wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i małoletnim synem. Wnioskodawczyni oświadczyła, iż nie posiada nieruchomości, oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, zaś jedynym źródłem utrzymania jej rodziny jest świadczenie dla małoletniego syna przyznane z tytułu przebywania na terytorium RP i ubiegania się o nadanie statusu uchodźcy w wysokości 750 zł miesięcznie.
Ponieważ złożone przez wnioskodawczynię oświadczenie nie zawierało pełnych informacji co do aktualnej sytuacji finansowej jej rodziny, wnioskodawczyni pismem Sądu z dnia 2 stycznia 2013 r. została wezwana do uzupełnienia, w terminie 14 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie:
a) wyciągów z posiadanych przez skarżącą oraz jej męża rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
b) oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym skarżącej ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości,
c) aktualnego zaświadczenia o sytuacji rodzinnej skarżącej, wydanego przez właściwą do spraw zdrowia lub opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy,
d) oświadczenia gdzie skarżąca wraz ze swoją rodziną mieszka i czy z tego tytułu ponosi wydatki,
e) zaświadczenia z Urzędu Do Spraw Cudzoziemców o wysokości otrzymywanego przez rodzinę skarżącej zasiłku na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium RP,
f) oświadczenia wyjaśniającego, czy skarżąca oraz jej mąż pracują, czy są osobami bezrobotnymi (nadesłania zaświadczenia z właściwego urzędu pracy potwierdzającego status skarżącej oraz jej męża jako osoby bezrobotnej)
g) odpisu zeznania podatkowego skarżącej i jej męża za 2011 r.
Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało dwukrotnie awizowane (9 stycznia 2013 r. i 17 stycznia 2013 r.) oraz zwrócone z adnotacją poczty "zwrot nie podjęto w terminie" (dowód : zwrot listu poleconego, k. 16 akt sądowych). Uznać zatem należy, iż zgodnie z art. 73 § 1- 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; zwanej dalej jako P.p.s.a.) skuteczne doręczenie przesyłki dla skarżącej nastąpiło w dniu 23 stycznia 2013 r. Tym samym termin do uzupełnienia braków wniosku upłynął bezskutecznie w dniu 6 lutego 2013 r.
Skarżąca w zakreślonym terminie nie wykonała wezwania Sądu.
Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje:
W postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały wyjaśnione podstawowe okoliczności dotyczące rzeczywistego stanu majątkowego skarżącej i jej możliwości płatniczych.
Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącą, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez nią wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jej sytuacji materialno – bytowej. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno referendarza sądowego jak i Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub są rozbieżne z posiadanymi już przez Sąd, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.
W niniejszej sprawie skarżąca wnioskował o zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Warunkiem przyznania prawa pomocy w powyżej wskazanym zakresie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy P.p.s.a. jest wykazanie braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Nieudzielanie wymaganych informacji powoduje, iż brak jest możliwości ustalenia, czy skarżąca spełnia tę przesłankę.
Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona pomimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu.
Jak wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w urzędowym formularzu PPF oświadczenie skarżącej za niewystarczające dla dokonania oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych. Przedłożenie przez skarżącą żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na weryfikację dochodów wskazanych przez nią w rubryce 10 formularza PPF ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej skarżąca się znajduje.
Wnioskodawczyni na skierowane do niej w dniu 3 stycznia 2013 r. wezwanie nie udzieliła odpowiedzi. Za wystarczające dla merytorycznej oceny wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie mogą natomiast być uznać dane zawarte w formularzu wniosku.
Okoliczności te powodują ostatecznie, iż brak jest podstaw aby przyjąć, że wnioskodawczyni uprawdopodobniła, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło