IV SA/Wa 2883/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-09
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, może zostać uwzględniony wobec trudnej sytuacji materialnej skarżącego?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego z powodu trudnej sytuacji materialnej, co uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Nieudzielenie prawa pomocy mogłoby pozbawić skarżącego prawa do sądu.Stan faktyczny
M. S. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z września 2017 r. dotyczącą odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wraz ze skargą wniósł o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, otrzymuje emeryturę w wysokości 750 zł, posiada nieruchomość rolną nieprzynoszącą dochodów oraz wykazał miesięczne wydatki na podstawowe potrzeby życiowe.Rozstrzygnięcie
Zwolniono M. S. od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: 1) zwolnić M. S. od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla M. S. adwokata.
M. S. wraz ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Z informacji zawartych we wniosku oraz nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest właścicielem budynku gospodarczego o pow. 50 m2, w tym pomieszczenia mieszkalnego o pow. 32m2. Skarżący podał, że posiada nieruchomość rolną o pow. 11,12 ha nieużytkowanej od 1990 r. (nie przynosi żadnych dochodów). Otrzymuje emeryturę w wysokości 750 zł. Jako wydatki wymienił: wyżywienie – 250 zł, leki – 30 zł, opał – 30 zł, woda 20 zł, telefon – 30 zł, energia elektryczna – 330,40 zł (w rozliczeniu dwumiesięcznym), przejazdy i inne wydatki – ok. 50-70 zł.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że jedyne źródło utrzymania stanowi świadczenie emerytalne w wysokości 750 zł. Biorąc pod uwagę wysokość tego świadczenia i mając na uwadze aktualny poziom cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego, należy stwierdzić, że ww. dochód jest w całości przeznaczony na wydatki związane z zaspokajaniem niezbędnych potrzeb życiowych. W ocenie referendarza sądowego opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nieudzielenie skarżącemu prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do Sądu.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło