IV SA/Wa 2905/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 2905/15 w sprawie ze skargi M. L. i J. L. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Wyrokiem z dnia 11 marca 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 2905/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. L. i J. L. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] sierpnia 2015 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania. Ostatni dzień terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku przypadł na dzień 18 marca 2016 r., stosownie do art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z ww. przepisem, w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Pismem z dnia 28 kwietnia 2016 r. skarżący J. L. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, załączając do podania wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wskazał, że nie dokonał w terminie czynności, ponieważ nie wiedział o rozprawie wyznaczonej na dzień 11 marca 2016 r. Stwierdził, że korespondencję z Sądu odebrał inny domownik, tj. małżonka skarżącego M. L., która nie poinformowała go doręczeniu korespondencji. Skarżący wyjaśnił, że dopiero w dniu 26 kwietnia 2016 r., powodowany niepokojem o los sprawy, zadzwonił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i dowiedział się o wydaniu wyroku oddalającego skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a." jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu wydając postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia na posiedzeniu niejawnym. W piśmie tym należy m.in. uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie przyjmuje się, że przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; jednocześnie z wnioskiem dopełniona została czynność, dla której określony był termin; uchybienie terminu wywoła ujemne dla strony skutki. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu (postanowienie NSA z 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I GZ 129/14 dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie należy przyjąć, że został zachowany siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Przyczyna uchybienia terminu ustała według oświadczenia skarżącego w dniu 26 kwietnia 2016 r., gdy w rozmowie telefonicznej dowiedział się o wydaniu wyroku oddalającego skargę. W tej sytuacji wniosek należy rozpoznać merytorycznie. Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma ustalenie, czy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Należy podkreślić, że brak winy wiąże się z obowiązkiem dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Jedynie, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, można mówić o braku winy. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, jakiego można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OZ 295/14, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponieważ skarżący jako przyczynę uchybienia terminu wskazał okoliczność, że małżonka nie poinformowała go o doręczeniu korespondencji z Sądu, wskazać należy, że zasadą jest doręczanie pism adresatowi do rąk własnych, stosownie do art. 67 § 1 p.p.s.a. Doręczenia dokonuje się w mieszkaniu, miejscu pracy lub tam, gdzie się adresata zastanie (art. 69 p.p.s.a.). Możliwe jest jednak także tzw. doręczenie zastępcze. Jeżeli bowiem doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – zarządcy domu lub dozorcy, jeżeli nie mają oni sprzecznych interesów w sprawie i podjęli się oddania mu pisma (art. 72 § 1 p.p.s.a.). Jeżeli zaś doręczenia dokonuje się w miejscu pracy, można doręczyć pismo osobie upoważnionej do odbioru pism (art. 72 § 2 p.p.s.a.). Doręczenie zastępcze opiera się na domniemaniu, że pismo dotarło do rąk adresata i że w ten sposób doręczenie zostało dokonane prawidłowo (por. postanowienie NSA z dnia 13 kwietnia 2016 r. sygn. akt II OZ 354/16, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl). Domniemanie to może zostać obalone przez adresata, który może wywodzić, że przez działanie celowe bądź niezamierzone osoby odbierającej uniemożliwiono mu zapoznanie się z treścią pisma. Jednakże w niniejszej sprawie skarżący tego domniemania nie obalił. Jak wynika z akt sprawy, zawiadomienie o rozprawie adresowane do skarżącego zostało doręczone na wskazany przez niego adres w dniu 15 lutego 2016 r. (dowód doręczenia – k. 56 akt sądowych), natomiast odbiór pokwitował dorosły domownik T. L. Nie znajduje zatem potwierdzenia w aktach sprawy podnoszona przez skarżącego okoliczność, aby ww. przesyłka została odebrana przez jego małżonkę. Również zawiadomienie o rozprawie adresowane do skarżącej M. L. zostało odebrane przez dorosłego domownika T. L. (dowód doręczenia – k. 55 akt sądowych). Zawiadomienia o rozprawie doręczono zatem skarżącym prawidłowo. Przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest brak winy strony w uchybieniu terminu. W rozpatrywanej sprawie przyjąć należy, że przy dochowaniu należytej staranności skarżący mógł dowiedzieć się o wyznaczonym terminie rozprawy oraz złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku w ustawowym terminie. Zawiadomienie o rozprawie zawierało bowiem prawidłowe pouczenie o treści art. 141 § 2 p.p.s.a. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.