IV SA/Wa 2907/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-25
Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak, Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prowadzenie działalności polegającej na demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu, w celu pozyskania części nadających się do odzysku, recyklingu lub ponownego użycia, stanowi podstawę do wymierzenia kary pieniężnej na podstawie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, wymierzając karę pieniężną za prowadzenie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu. Ustalenia faktyczne i dowody zebrane w sprawie jednoznacznie potwierdziły, że skarżący prowadził działalność polegającą na demontażu pojazdów, które zgodnie z definicją stanowiły odpady, a teren jego działalności nie spełniał wymogów technicznych stacji demontażu. Sąd uznał, że kara pieniężna została wymierzona adekwatnie do stopnia szkodliwości czynu.Stan faktyczny
Skarżący M. A. został ukarany karą pieniężną za prowadzenie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu. Organ pierwszej instancji ustalił, że na terenie działalności skarżącego znajdowały się liczne pojazdy i części samochodowe, a działalność polegała na przecinaniu pojazdów na części. Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy decyzję o karze, uznając, że teren nie spełnia wymogów stacji demontażu. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując zasadność wymierzonej kary i sposób ustalenia jej wysokości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. A. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] października 2012 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska po rozpatrzeniu odwołania M. A., prowadzącego działalność gospodarczą po firmą [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2011 r. w sprawie wymierzenia M. A. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za prowadzenie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Decyzją z dnia [...] września 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wymierzył M. A. powyżej opisaną karę pieniężną.
W odwołaniu od powyższej decyzji M. A. wskazał, że [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nie wyjaśnił w swojej decyzji w jaki sposób jego firma oddziałuje na środowisko, powołując się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 2145/10.
Rozpatrując powyższe odwołanie organ drugiej instancji wskazał, że w dniach [...] lipca 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przeprowadził kontrolę u M. A., w związku z wnioskiem o interwencję w sprawie uciążliwości powodowanej hałasem emitowanym w związku z prowadzoną działalnością polegającą na rozbiórce wraków pojazdów.
W trakcie przeprowadzonych oględzin terenu ustalono, że znajdują się tam pojazdy (kompletne, jak i powypadkowe). W rogu placu znajdowały się zderzaki, przednie szyby, drzwi pojazdów, opony, a także wrak Fiata 126p oraz dwa pojazdy ze śladami demontażu. Na placu betonowym znajdowały się butle instalacji gazowej (13 szt.), zawieszenia, odcięte dachy pojazdów, 5 połówek pojazdów, drzwi pojazdów, deski rozdzielcze. W budynku znajdującym się na kontrolowanym terenie magazynowane były części samochodowe, w wiacie magazynowane były reflektory, kable, deski rozdzielcze oraz fotele, a przed wiatą – opony i zderzaki. W trakcie oględzin sporządzony został wykaz pojazdów znajdujących się na terenie prowadzonej działalności (42 szt. pojazdów), stanowiący załącznik do protokołu kontroli. Sporządzona została także dokumentacja fotograficzna, obrazująca stan kontrolowanego terenu.
W trakcie kontroli ustalono, że M. A. prowadzi działalność w zakresie skupowania pojazdów samochodowych. W 2011 r. zakupił [...] samochody na podstawie umowy kupna – sprzedaży oraz [...] samochodów i [...] ciągników i naczep na podstawie faktur. M. A. prowadzi działalność również w zakresie kupna – sprzedaży części samochodowych, w tym części używanych, zakupionych w stacji demontażu pojazdów. Zakupione pojazdy na terenie prowadzonej działalności przecinane są na części. Elementy, które wykazują korozję są demontowane z pojazdu, umieszczane w kontenerze na złom. W trakcie kontroli M. A. przedstawił karty przekazania odpadów za 2011 r. do [...] Sp. z o.o.
Ponadto ustalono, że przy przecinaniu pojazdów oleje przepracowane są spuszczane do beczek. Akumulatory są wymontowywane z zakupionych pojazdów i magazynowane w kontenerze. Części wymontowane z pojazdów w postaci przewodów i elementów wyposażenia elektrycznego są magazynowane pod wiatą w workach. Zgodnie z informacją udzieloną przez właściciela firmy, zdemontowane pocięte samochody wraz z wymontowanymi elementami, a także z częściami samochodowymi zakupionymi od firm zewnętrznych wywożone są do Egiptu jako części samochodowe.
[...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska uznał, iż działania prowadzone przez M. A. mają na celu wymontowanie z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku i recyklingu, wymontowanie przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia oraz usunięcie elementów lub substancji niebezpiecznych, w tym płynów. Teren, na którym prowadzona jest przedmiotowa działalność nie spełnia wymogów technicznych przewidzianych dla stacji demontażu zgodnie z przepisami ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska M. A. nie użytkuje zakupionych pojazdów zgodnie z ich pierwotnym przeznaczaniem, tylko przeznacza je na części, które następnie sprzedaje. W takiej sytuacji pojazd staje się pojazdem wycofanym z eksploatacji, czyli odpadem zgodnie z definicją określoną w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 o odpadach (Dz.U. 2010 r., Nr 185, poz. 1243 ze zm.), gdzie odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy.
Zgodnie natomiast z art. 53 a ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, kto poza stacją demontażu dokonuje: usunięcia z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów lub substancji niebezpiecznych, w tym płynów, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu, podlega karze pieniężnej od 10 000 zł do 300 000 zł. Kary pieniężne wymierza w drodze decyzji, wojewódzki inspektor ochrony środowiska (art. 53a ust. 2 ustawy). Zgodnie z art. 53a ust. 4 ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej należy uwzględnić stopień szkodliwości czynu, w szczególności zakres naruszeń, ilość odpadów, rodzaj stwarzanego zagrożenia dla środowiska oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów o odpadach.
[...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej w wysokości [...] zł wziął pod uwagę stopień szkodliwości popełnionego czynu, tj. liczbę pojazdów ze śladami demontażu (8 sztuk), brak zanieczyszczenia gruntu płynami eksploatacyjnymi pochodzącymi z pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz to, że M. A. nie był wcześniej karany za podobne naruszenie ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Główny Inspektor Ochrony Środowiska wskazał, że nie można zgodzić się z zarzutem niewystarczającego uzasadnienia wysokości wymierzonej kary. Dokumentacja dołączona do odwołania potwierdza ustalenia dokonane przez organ pierwszej instancji.
Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2012 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. A. W uzasadnieniu skargi wskazał, że organy administracji powinny dodatkowo uwzględnić stopień szkodliwości dokonanego czynu, w szczególności zakres naruszeń, ilość odpadów, rodzaj stworzonego zagrożenia dla środowiska oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów o odpadach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna.
Podstawę materialnoprawną wydanej decyzji stanowił art. 53a ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, zgodnie z którym kto poza stacją demontażu dokonuje:
1.usunięcia z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów lub substancji niebezpiecznych, w tym płynów,
2.wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia,
3.wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu
- podlega karze pieniężnej od 10 000 do 300 000 zł.
Biorąc pod uwagę ustalenia z kontroli przeprowadzonej na terenie posesji użytkowanej przez skarżącego M. A. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wymierzył mu karę pieniężną w wysokości [...] zł.
Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz obowiązujące przepisy Sąd doszedł do przekonania, iż organy administracji nie naruszyły prawa wymierzając skarżącemu karę pieniężną na podstawie art. 53a ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że pojęcie pojazdu wycofanego z eksploatacji określone zostało w słowniku zawartym w art. 3 pkt 6 powyższej ustawy.
Zgodnie z nim pod pojęciem pojazd wycofany z eksploatacji rozumie się przez to pojazd stanowiący odpad w rozumieniu przepisów o odpadach. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach, odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy (kategorie Q), których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany.
Wobec powyższego należy podzielić stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, iż przedmiotowe pojazdy znajdujące się na kontrolowanej posesji stanowiły odpady, z uwagi na zmianę sposobu ich użytkowania. Z protokołu kontroli oraz dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, iż część pojazdów pozbawiona była numerów rejestracyjnych, znajdowały się tam zawieszenia, odcięte dachy pojazdów, 5 połówek pojazdów, drzwi pojazdów, deski rozdzielcze. Pojazdy te były w różnym stopniu zdekompletowane. W budynku znajdującym się na kontrolowanym terenie magazynowane były części samochodowe, w wiacie magazynowane były reflektory, kable, deski rozdzielcze oraz fotele, a przed wiatą – opony i zderzaki. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż pojazdy te uznać należało za pojazdy wycofane z eksploatacji, które można zaliczyć do jednej z kategorii Q2.
Zdaniem Sądu przeprowadzona kontrola wykazała, iż skarżący M. A. demontował pojazdy wycofane z eksploatacji. Potwierdza to duża liczba w różnym stopniu zdemontowanych pojazdów, duża liczba części i elementów pojazdów oraz odpadów pochodzących z pojazdów (np. przepracowane oleje).
Powyższe obywało się z naruszeniem przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, w tym z art. 5, zgodnie z którym zbieranie pojazdów wycofanych z eksploatacji mogą prowadzić wyłącznie przedsiębiorcy prowadzący punkty zbierania pojazdów i przedsiębiorcy prowadzący stacje demontażu, a demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji może być prowadzony wyłącznie w stacjach demontażu.
Podkreślić trzeba na co zwracał uwagę organ odwoławczy, iż skarżący M. A. podpisał protokół kontroli, zawierający zapisy, iż prowadził on demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji, bez zastrzeżeń i uwag. Zgodnie z zapisami w protokole, wyniki i ustalenia kontroli zostały omówione z M. A., a protokół został podpisany po jego odczytaniu. Jeden egzemplarz protokołu kontroli został doręczony kontrolowanej osobie.
Samo nałożenie kary nie ma charakteru uznaniowego, lecz jest obligatoryjne przy stwierdzeniu zaistnienia okoliczności określonych w przepisie. Natomiast dopiero przy ustalaniu wysokości kary, w myśl art. 53a ust. 4 powołanej ustawy, należy uwzględnić stopień szkodliwości czynu, w szczególności zakres naruszeń, ilości odpadów, rodzaj stwarzanego zagrożenia dla środowiska oraz okoliczność uprzedniego naruszenia przepisów o odpadach. W ocenie Sądu elementy składające się na ocenę stopnia szkodliwości czynu popełnionego przez skarżącego, które mają zasadnicze znaczenie dla ustalenia wysokości kary pieniężnej zostały przez orzekające organy właściwie ocenione. Zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu pierwszej instancji odniesiono się do zakresu naruszeń, ilości odpadów oraz rodzaju zagrożenia stworzonego dla środowiska.
Ustalenie przez orzekające organy powyżej wskazanych okoliczności potwierdza bezsprzecznie, iż wymierzając skarżącemu karę pieniężną wzięto pod uwagę stopień szkodliwości popełnionego przez niego czynu. Wobec wykazanych naruszeń, a przede wszystkim stopnia szkodliwości czynu (ilości zdemontowanych odpadów) nieuzasadnione są zarzuty skarżącego, iż wymierzona kara pieniężna jest nadmiernie surowa. Orzekające organy zasadnie ustaliły, iż wymierzenie kary pieniężnej w wysokości [...] zł jest adekwatna do naruszeń popełnionych przez skarżącego. Jednocześnie podkreślić należy, że jest to najniższa kara, którą przewiduje art. 53a ust. 4 powyższej ustawy.
Wobec powyższych ustaleń bezzasadne są wyjaśnienia skarżącego dotyczące naprawy pojazdów uszkodzonych, czy pozbawionych pewnych elementów składowych, które - wg oświadczenia skarżącego – skarżący sprzedaje do [...].
W ocenie Sądu zatem stwierdzić, iż orzekające w sprawie organy prawidłowo zastosowały przepis art. 3 pkt 6 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych, nie doszło także do naruszenia procedury administracyjnej w zakresie przeprowadzenia postępowania dowodowego, tj. art. 6, art. 7, art. 77 §1, art. 80 i art. 85 §1 kpa.
Z podniesionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło