IV SA/Wa 292/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2014 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata L. L. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz kwotę 8,50 (osiem 50/100) złotych tytułem poniesionych wydatków. Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania K. G. utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2013 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny. Powyższe rozstrzygnięcie oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych. K. G., obywatelka [...], deklarująca narodowość [...], w dniu 14 maja 2013 r. złożyła kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowił umorzyć postępowanie wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, istnienie tożsamości sprawy zachodzi w przypadku występowania tych samych podmiotów w sprawie, tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy oraz tego samego podmiotu, rozumianego jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów. W rozpatrywanej sprawie – zdaniem organu – nie budzi żadnych wątpliwości, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z podmiotową tożsamością sprawy, jak również z tożsamym interesem strony w niezmienionym stanie prawnym. Do rozstrzygnięcia pozostaje więc czy doszło do zmiany stanu faktycznego. Rozpatrując odwołanie K. G. Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji, że K. G. złożyła kolejny wniosek oparty na tych samych podstawach. Wniosek z dnia 14 maja 2013 r. nie został oparty na żadnych nowych podstawach dowodowych w stosunku do tych, na których został oparty wniosek złożony przez wnioskodawcę uprzednio tj. w dniu 28 stycznia 2010 r. i zakończonego po merytorycznym rozpatrzeniu sprawy, ostatecznej w administracyjnym toku instancji decyzją Rady do Spaw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2011 r. Zdaniem organu zmiana lub modyfikacja zeznań wnioskodawczyni dotycząca jej zindywidualizowanej sytuacji nie może być uznana za nową podstawę wniosku w rozumieniu art. 40 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 680). Organ podkreślił, że od zakończenia postępowania, wszczętego wnioskiem z dnia 28 stycznia 2010 r. i zakończonego ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzją Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2011 r. nie doszło do zmiany sytuacji w kraju pochodzenia, tj. w [...], która uzasadniałaby przyjęcie, że doszło do zmiany okoliczności faktycznych sprawy. Skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła K. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła jej: 1/ naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 13 ust. 1, ust. 3 i ust. 4 pkt 1 i 2 w zw. z art. 14 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP oraz art. 1 ust. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy, sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. b) art. 15 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP; 2/ naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 7 w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 107 § 3 kpa, b) art. 8 w zw. z art. 11 kpa. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając sprawę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu administracji ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa. Dokonując oceny przeprowadzonego przez organy administracyjne postępowania zauważyć należy, że przy rozpoznaniu sprawy organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu ustalić, czy sprawa nie była już rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną. Stosownie do przepisu art. 105 § 1 kpa gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zgodnie natomiast zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, jeżeli organ prowadzący postępowanie stwierdzi, że wniosek jest niedopuszczalny, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania z powodu niedopuszczalności wniosku. W myśl art. 40 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony wniosek jest niedopuszczalny, gdy: 1) wnioskodawca uzyskał status uchodźcy w innym państwie członkowskim; 2) po otrzymaniu decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy wnioskodawca złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach; 3) małżonek, który uprzednio wyraził zgodę na złożenie wniosku przez wnioskodawcę w jego imieniu, złożył odrębny wniosek, podczas gdy nie zachodzą okoliczności dotyczące tego małżonka uzasadniające taki wniosek. Należy zauważyć, że ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony nie zawiera definicji pojęcia "oparty na tych samych podstawach", co nakazuje rozważenie go pod kątem elementów, które powinny składać się na to pojęcie biorąc pod uwagę instytucję prawną, której wspomniana definicja dotyczy. Instytucją tą jest status uchodźcy, z którym związana jest instytucja ewentualnego orzekania o ochronie uzupełniającej lub zgoda na pobyt tolerowany. Rozstrzyganie przede wszystkim w zakresie statusu uchodźcy odbywa się na podstawie art. 1A Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy sporządzonej 28 lipca 1951 r. w Genewie, Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku 31 stycznia 1967 r., ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Pomocniczo przy procedowaniu zastosowanie mają również podręcznik UNHCR, dyrektywy Rady 2004/83/WE z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują międzynarodowej ochrony oraz zawartości przyznawanej ochrony oraz Dyrektywy 2005/85/WE w sprawie ustanowienia minimalnych norm dotyczących procedur nadawania i cofania statusu uchodźcy w Państwach Członkowskich, wytyczne UNHCR. Orzekając w zakresie żądania zawartego we wniosku o przyznanie statusu uchodźcy organ rozstrzygający ma obowiązek ocenić je w kontekście okoliczności zgłoszonych we wniosku (rozumianym jako całokształt dotyczących cudzoziemca kwestii) a dotyczących wprost, w sposób indywidualny wnioskodawcy i stanowiących o jego prześladowaniu i zagrożeniach, a które mieszczą się w katalogu zamkniętych przesłanek określonych w art. 1A Konwencji Genewskiej pozwalających na uznanie wnioskodawcy za uchodźcę. Podkreślić należy przede wszystkim, że w obrocie prawnym znajduje się ostateczna w administracyjnym toku instancji decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2013 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o nadanie statusu uchodźcy RP wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny. Cudzoziemka składała wnioski o nadanie statusu uchodźcy wielokrotnie (22 sierpnia 2008 r., 23 grudnia 2008 r., 28 stycznia 2010 r.) i były one umarzane przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponieważ ustalono, że cudzoziemka przebywała na terytorium [...]. Merytorycznie Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców rozpoznał wniosek cudzoziemki i wydał decyzję w dniu [...] listopada 2010 r. odmawiającą nadania statusu uchodźcy. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2011 r. Ponadto w stosunku do cudzoziemki zostały wydane następujące decyzje: - decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2012 r. o umorzeniu postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny; - decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2013 r. o umorzeniu postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny. Rozpatrując powyższy wniosek słusznie organ wskazały, że jest on oparty na tych samych podstawach co poprzednie, a zatem jest niedopuszczalny, gdyż za jego podstawę nie podano żadnych nowych okoliczności w stosunku do wcześniejszych wniosków, a wspólnym mianownikiem aktualnie analizowanego wniosku z wnioskami wcześniejszymi jest sytuacja w [...], chęć zamieszkania w Polsce, konflikt z rozwiedzionym mężem i troska o dzieci. Powyższe okoliczności podawane były przez skarżącą w poprzednich wnioskach i okoliczności te były szczegółowo przez organy badane i opisane w uzasadnieniach decyzji. W obecnie rozpoznawanym wniosku skarżąca powtórzyła swoje obawy dotyczące powrotu do kraju pochodzenia, nie wskazując jednakże nowych okoliczności niebadanych jeszcze przez organy. Zachodzi tożsamość spraw, zarówno podmiotowa, gdyż wszystkie wnioski złożyła K. G., jak i przedmiotowa. Podkreślić należy, że w sprawie po jej zbadaniu i porównaniu poprzednich ustaleń istniała podstawa do uznania, że nowy wniosek jest niedopuszczalny i że istnieje podstawa umorzenia postępowania. Ustalenie to wyklucza tym samym możliwość ponownego, merytorycznego rozpatrywania sprawy w tym przeprowadzenia dodatkowych dowodów. Nie może w związku z tym odnieść skutku zarzut naruszenia treści art. 7, 77 kpa dotyczący gromadzenia materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 kpa zaskarżona decyzja została wyczerpująco uzasadniona. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 11 i 15 kpa. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.