IV SA/Wa 292/14
PostanowienieWSA w Warszawie2016-08-22
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy jest uprawniony do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji, obejmujących wynagrodzenie adwokata i zwrot wydatków?Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest uprawniony do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji, w tym wynagrodzenia adwokata i zwrotu niezbędnych, udokumentowanych wydatków. Wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, uwzględniając stawki za postępowanie w pierwszej i drugiej instancji oraz postępowanie zażaleniowe, a także podatek VAT. Zwrot wydatków jest możliwy tylko w przypadku ich udokumentowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata L. L. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej K. G. w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Adwokat został ustanowiony z urzędu w sprawie dotyczącej decyzji Rady do Spraw Uchodźców. Po wyrokach WSA i NSA, adwokat złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed NSA oraz zwrot wydatków. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, przyznając wynagrodzenie i podatek VAT, ale odmawiając zwrotu wydatków z powodu braku dokumentacji.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi L. L. kwotę 300 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 69 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków adwokata L. L. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w ramach prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: przyznać adwokatowi L. L. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 300 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 69 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 14 lutego 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 292/14 ustanowiono dla K. G. adwokata w sprawie ze skargi wymienionej na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pełnomocnikiem strony wyznaczyła adwokata L. L.
Wyznaczony pełnomocnik wniósł w imieniu skarżącej zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2014 r. oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu zawarł wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt II OZ 391/14 oddalił zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 maja 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 292/14 oddalił skargę K. G. na powołaną decyzję Rady do Spraw Uchodźców. Jednocześnie Sąd przyznał adwokatowi L. L. kwotę 240 zł tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu oraz kwotę 55,20 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług, a także kwotę 8,50 zł tytułem zwrotu poniesionych wydatków.
Wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] pełnomocnik K. G. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 6 maja 2014 r., a po doręczeniu odpisu orzeczenia z uzasadnieniem sporządził i wniósł w imieniu skarżącej skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmujących wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną oraz zwrot poniesionych wydatków, to jest kwoty 5,60 zł za wydrukowanie/ksero i kwoty 12,60 zł za przesyłki pocztowe.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. akt II OSK 2260/14 oddalił skargę kasacyjną.
Jak wynika z protokołu rozprawy poprzedzającej wydanie powołanego orzeczenia, wyznaczony pełnomocnik reprezentował skarżącą przed Sądem drugiej instancji. Poparł skargę kasacyjną i oświadczył, że koszty udzielonej przez niego pomocy prawnej nie zostały opłacone.
W uzasadnieniu wyroku z dnia 2 czerwca 2016 r. Sąd drugiej instancji wskazał, że wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa, jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258 – 261 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W piśmie z dnia 2 czerwca 2016 r. adwokat L. L. po raz kolejny zwrócił się o przyznanie wynagrodzenia z pomocy prawną udzieloną w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz o zwrot wydatków, oświadczając, że poniesione przez niego koszty nie zostały zapłacone w całości, ani w części.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stawki wynagrodzenia oraz szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielnej przez adwokata z urzędu w postępowaniu przez sądem administracyjnym drugiej instancji zakończonym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2014 r. oraz w postępowaniu zakończonym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2016 r., określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.).
Stosownie do treści § 19 powołanego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata.
Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) powołanego rozporządzenia, stawka minimalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego - 240 zł.
Stosownie zaś do treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a) tego samego rozporządzenia, w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stawka minimalna wynosi 75 % wskazanej wyżej kwoty, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
W przedmiotowej sprawie, ponieważ wyznaczony pełnomocnik prowadził sprawę przed wydaniem orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji, opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi 75 % stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia.
Wedle natomiast § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d) powołanego rozporządzenia w postępowaniu zażaleniowym stawka minimalna wynosi 120 zł.
Wyznaczonemu pełnomocnikowi należało zatem przyznać wynagrodzenie w wysokości 300 zł (180 zł sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym + 120 zł w postępowaniu zażaleniowym).
Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłata ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług.
Zwrot wydatków wymienionych przez adwokata L. L. w skardze kasacyjnej od wyroku z dnia 6 maja 2014 r. nie był możliwy, ponieważ wydatki te nie zostały udokumentowane.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 250 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801) w zw. z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d) w zw. z § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r., należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło