IV SA/Wa 2939/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. C., U. K., M. C. i K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2013 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 lutego 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 2939/13 umorzył postępowanie w sprawie ze skargi J. C., U. K., M. C. i K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2013 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W piśmie z dnia 22 kwietnia 2014 r. uczestnicy postępowania (wnioskujący o ustalenie warunków zabudowy: B. M. i W. M.), reprezentowani przez radcę prawnego, złożyli skargę kasacyjną od powołanego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2014 r. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 26 czerwca 2014 r. B. M. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uczestnik postępowania podał, że w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną. Źródła utrzymania dwuosobowej rodziny stanowią wynagrodzenia za pracę w wysokości 6.000 zł brutto (B. M.) i 5.000 zł brutto (żona B. M.). Małżonkowie dysponują zasobami pieniężnymi w łącznej kwocie 17.000 zł. Są współwłaścicielami dwóch mieszkań o powierzchni 70 m2 i 54 m2. W skład ich majątku wchodzi także nieruchomość rolna o powierzchni 4.900 m2 oraz samochód osobowy [...] z 2006 r. o wartości około 30.000 zł. Przystępując do oceny przedmiotowego wniosku, w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. W świetle art. 246 § 1 ppsa prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Treść powołanego przepisu wskazuje, że dopiero gdy posiadane przez stronę środki okażą się niewystarczające może ona wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób, które znajdują się w sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Treść art. 246 § 1 ppsa przesądza również o tym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie jej wniosku. B. M. ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Przedmiotowy wniosek należałoby zatem uwzględnić, jeżeli wykazane przez wnioskodawcę możliwości płatnicze, stan majątkowy i stan rodzinny uprawniałyby do twierdzenia, że bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i żony nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania B. M. zobowiązany jest do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł (§ 3 w zw. z § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Wysokość ewentualnych innych należnych od uczestnika postępowania opłat sądowych, jak np. wpis od zażalenia, jednorazowo nie przekroczy kwoty 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Co istotne, ewentualne uiszczenie wymienionych opłat sądowych nie będzie wiązać się z koniecznością jednorazowego wygospodarowania niezbędnych do tego środków. Poniesienie przez stronę wydatków ze wskazanych tytułów jest bowiem rozłożone w czasie. Przy wysokości opłat sądowych kształtujących się na wskazanym poziomie, nie sposób przyjąć, że wykazane przez uczestnika postępowania dochody i stan majątkowy - po zabezpieczeniu środków na konieczne utrzymanie - nie pozwalają wygospodarować 250 zł na wpis od skargi kasacyjnej, czy 100 zł na ewentualnie należne inne opłaty sądowe. Wnioskodawca i jego żona osiągają stałe dochody ze stosunku pracy w wysokości 11.000 zł brutto miesięcznie, posiadają zasoby pieniężne w kwocie 17.000 zł, które wielokrotnie przewyższają podane wyżej wysokości opłat sądowych, a ponadto dysponują majątkiem nieruchomym, w skład którego wchodzą dwa mieszkania. Należy też wskazać, że z akt administracyjnych wynika, iż B. M. wystąpił wraz z W. M. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku jednorodzinnego na należącej do niego działce, położonej w W. przy ul. [...]. W tym stanie rzeczy nie ma podstaw, by stwierdzić, że wnioskodawca, to osoba znajdująca się w sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Ponoszenie kosztów postępowania sądowego zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania strony postępowania. Nie uzasadnia to jednak jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Jak wskazano powyżej, dokonana w przedmiotowej sprawie ocena wykazanego przez B. M. stanu majątkowego i dochodów nie pozwala stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzi taka sytuacja. Uczestnik postępowania i jego żona mają stałe źródła utrzymania, zasoby pieniężne i majątek nieruchomy, w tym współwłasność dwóch mieszkań. W tej sytuacji B. M. jest w stanie ponieść pełne koszty postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i żony. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.