IV SA/Wa 2942/12

WyrokWSA w Warszawie2013-07-01

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Alina Balicka, Teresa Zyglewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ujawnienie nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji, ale nie były znane organowi, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nadania statusu uchodźcy?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że ujawnienie nowych okoliczności faktycznych i dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji, ale nie były znane organowi, stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd podkreślił, że zasada prawdy obiektywnej wymaga ponownego rozważenia sprawy przez organ administracji w świetle nowych dowodów, nawet jeśli organ nie ponosi winy za ich nieujawnienie w pierwotnym postępowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą jej i jej dzieciom nadania statusu uchodźcy. Skarżąca twierdziła, że musiała opuścić kraj pochodzenia z powodu prześladowań politycznych i działań służb bezpieczeństwa. Organy administracji uznały jej obawy za nieuzasadnione, wskazując na brak wiarygodnych dowodów i motywacje ekonomiczne wyjazdu. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak pełnego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Rady do Spraw Uchodźców i stwierdzenie, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.), sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2013 r. sprawy ze skargi E. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] października 2012 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 89p ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2009 r. nr 189, poz. 1176 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy E. A. i jej małoletnim dzieciom. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. E. A. obywatelka K., deklarująca narodowość k., urodzona [...] lutego 1968 r. w miejscowości K., złożyła w [...] Oddziale Straży Granicznej w W. wniosek o nadanie statusu uchodźcy, którym objęła również trójkę małoletnich dzieci: T. K., T. K., T. A. We wniosku E. A. oświadczyła, że nie może wrócić do K. i wskazała, że od września 2010 r. nachodzili ją ludzie z Biura Bezpieczeństwa Kraju (rodzaj KGB), którzy zabrali jej paszport oraz paszporty dzieci. Dwukrotnie była zatrzymana przez służby bezpieczeństwa. W latach 2007-2008 pracowała dla wydawnictwa, które zbierało informacje o politykach i sławnych ludziach i była oskarżana o przekazywanie formacji pozyskanych w związku z wykonywaną pracą. W ramach przesłuchania przed organem pierwszej instancji E. A. wskazała, że wyjeżdżając z kraju pochodzenia za cel podróży obrała S. W wyborze kraju kierowała się zarówno informacją uzyskaną od znajomych, że tam będzie czekał na nią mąż, jak i porównując warunki socjalne w całej Europie uznała, że w S. będzie najlepiej przede wszystkim dla dzieci. E. A. zapytana o powody wyjazdu swojego męża z K. wyjaśniła, że jako pełniący obowiązki naczelnika sztabu partii "T. był świadkiem wręczania łapówek za głosy wyborców. Z tego powodu był prześladowany przez MWD, a w okresie 2008-2009 zatrzymany. Dla wspólnego bezpieczeństwa umówili się, że wszystkim będą mówić, że się rozwiedli. Rozwijając wątek zatrudnienia wskazała, że pracując w wydawnictwie "[...]" jako dziennikarka pisała artykuły o narodowościach. Ponadto brała udział w projekcie "[...]" i zbierała informacje o znanych osobach z różnych dziedzin prowadząc z nimi wywiady. Później zrozumiała jaki był rzeczywisty cel projektu – sprawdzanie kto i jak dużo ma pieniędzy, aby móc wciągnąć ich w politykę poprzez finansowanie odpowiedniej partii politycznej (pro prezydenckich partii "A.", S., partii "T., partii "A.", K.). E. A. wyjaśniła również, że do wyborów tj. do dnia 12 grudnia 2007 r. pracowała w grupie kierowanej przez S.– kierownika kancelarii prezydenta B. Jako jeden z członków tej grupy otrzymywała informacje z instytucji państwowych: MWD, instytucji podatkowej, prokuratury, SNB, z Internetu, z prasy i w chwili podpisywania umowy została zobowiązana do nieujawnianiania tych informacji. Później jej praca polegała na współpracy z Komisją Europejską, organizowaniu programów kulturalnych (np. "Dni Europy"), realizacji kilku reklam politycznych partii "A.". W latach 2008-2009 E. A. pracowała jako tłumacz techniczny przy szwajcarskim projekcie. Od sierpnia 2009 r. do października 2010 r. pracowała na stanowisku głównego specjalisty w Centrum Podnoszenia Kwalifikacji. W okresie przed wyborami parlamentarnymi, jaki i po wyborach, nowa władza próbowała przeprowadzić lustrację upubliczniając stare sprawy. We wrześniu 2010 r. służby specjalne zatrzymywały ludzi, z którymi pracowała przy zbieraniu informacji. Ona również została zatrzymana na ulicy i zabrana do placówki, gdzie była przetrzymana przez dobę, ale o nic ją nie pytali. Później dowiedziała się, że chodziło o ujawnienie informacji, które uprzednio zbierała oraz wskazanie osób, które są w posiadaniu tych informacji. Po raz drugi została zatrzymana przez SNB na początku października 2010 r. Podczas zatrzymania zabrano jej paszport i paszport dzieci, jak również grożono jej rodzinie oraz zwolnieniem z pracy. W dniu 5 października 2010 r. została zwolniona w pracy, a następnego dnia skreślono jej synów z listy uczniów w szkole. E. A. powołała się również na fakt napadu pedofila na dziecko, które następnie znalazło się w szpitalu. Po tych zdarzeniach w obawie o bezpieczeństwo dzieci oraz swoją wolność i bezpieczeństwo wyjechała przez K. z kraju pochodzenia, na podstawie paszportów uzyskanych przy pomocy znajomego, który pracował w MSZ. Ponadto E. A. dodała, że jej wujek M. A., obecnie przebywający w areszcie domowym, był dyrektorem Interpolu K. i dyrektorem Akademii Milicji w K. Natomiast S. zginął w 2009 r. w niewyjaśnionych okolicznościach – wówczas E. A. pracowała w partii "T." uczestnicząc w programie przedwyborczym, nie będąc jednak członkiem tej partii. Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania E. A. i jej dzieciom statusu uchodźcy. Organ powyższe rozstrzygnięcie wydał w oparciu o zebrany materiał dowodowy, tj.: ▪ oświadczenia E. A.: odebrane w trakcie przesłuchania prowadzonego przez funkcjonariuszy Placówki Straży Granicznej po przekazaniu cudzoziemki ze S. w dniu 18 kwietnia 2011 r., zamieszczone we wniosku o nadanie statusu uchodźcy złożonego do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej W. w dniu 18 kwietnia 2011 r. oraz odebrane w trakcie przesłuchania statusowego w dniu 13 października 2011 r. ▪ opracowanie Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia z dnia 24 grudnia 2012 r., z dnia 19 stycznia 2012 r. oraz z dnia 7 czerwca 2010 r., z dnia 24 października 2010 r. i z dnia 24 maja 2012 r., ▪ opracowanie Ośrodka Studiów Wschodnich z dnia 11 maja 2011 r. dot. Kirgistanu. ▪ artykuły ze strony internetowej [...] z dnia 28 lutego 2012 r. oraz z dnia 16 listopada 2011 r., ▪ kopię dyplomów, paszportu, aktu ślubu, zaświadczenia o zatrudnieniu cudzoziemki w wydawnictwie "[...]" oraz zaświadczenia o zatrudnieniu cudzoziemki w Centrum Podnoszenia Kwalifikacji E.A., ▪ kopię aktów urodzenia E. A. i jej dzieci, ▪ kopię stron okładki czasopisma "[...]" z 2007 r., ▪ kopię protokołów przesłuchania męża E. A. w dniach 28 czerwca 2011 r. oraz 9 sierpnia 2011 r. , ▪ pismo ze S. Biura Migracyjnego, dotyczące męża E. A. – A. T. Na skutek odwołania E. A. od powyższej decyzji – Rada do Spraw Uchodźców ponownie rozpatrując sprawę co do istoty - decyzją z dnia [...] października 2012 r. utrzymała w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2012 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Rada do Spraw Uchodźców podniosła, że zgromadzony materiał nie pozwolił na stwierdzenie, aby E. A. żywiła uzasadnioną obawę przed reemigracją do kraju pochodzenia. Władze państwowe kraju pochodzenia ani też inne podmioty, określone w art. 16 ust. 1 pkt 2-3 ustawy o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie podejmowały wobec niej działań krzywdzących na tle jej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej, poglądów politycznych. W ocenie organu przedstawiona przez E. A. rozbudowana historia związana z emigracją z kraju pochodzenia i wcześniejszymi prześladowaniami, nie została potwierdzona żadnym wiarygodnym dokumentem wydanym przez organy Republiki K.. E. A. w toku postępowania przekazała liczne dokumenty w formie kopii i skanów, jednakże wątpliwa jest ich moc dowodowa. Organ podzielił je na trzy rodzaje: policyjne, medyczne i społeczne. Kopiom i skanom wezwań do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Republiki K. sporządzonych w języku rosyjskim organ odmówił wiarygodności wskazując, że nie posiadają one żadnych cech potwierdzających ich oficjalny charakter, nie mają określonego celu stawiennictwa w MSW i nie można uznać, że zostały wytworzone przez organa państwowe Republiki K. W odniesieniu do dokumentu dotyczącego stanu zdrowia dziecka E. A. organ podniósł że, nie uniemożliwia on przemieszczania się, a także nie wyklucza trwałego pobytu w kraju pochodzenia. Kolejny rodzaj przesłanych dokumentów, m.in. zaświadczenia szkolne, stanowią o uczestnictwie dzieci E. A. w procesie edukacji w Polsce. Powyższe dokumenty - zdaniem organu - nie wykluczają reemigracji do kraju pochodzenia, podjęcia edukacji w kraju pochodzenia, a przede wszystkim nie stanowią o doznanych prześladowaniach w kraju pochodzenia i stanowią dla organu jedynie źródło informacji pomocniczych. Rada do Spraw Uchodźców podważyła ponadto wiarygodność stwierdzenia, że E. A. nie mogłaby osiąść w innym państwie byłego Związku S. Poza lakonicznym określeniem, że funkcjonariusze służb byłego Z. się znają i dzięki temu może ona czuć się zagrożona, nie wykazała żadnego innego przykładu. Organ podkreślił, że E. A. właśnie sąsiednie państwo – K., wybrała jako bezpieczny przyczółek do dalszej emigracji. Zgodnie z jej deklaracjami w K. posługiwała się już oficjalnymi dokumentami własnymi i swych dzieci. Organ wywiódł, że powyższe wskazuje na brak rzeczywistych przesłanek uniemożliwiających E. A. trwały pobyt w sąsiednim państwie i pozwala przyjąć, że w rzeczywistości poszukiwała ona korzystniejszych warunków do życia i rozwoju swych dzieci. Za nieuzasadnione organ uznał również obawy E. A. związane z sytuacją jej męża – A. T. Organ zbadał jego sytuację i wskazał, że w jego sprawie wydano decyzję odmawiającą udzielenia mu ochrony międzynarodowej w Polsce. W ocenie organu wiodącymi w sprawie nie są również wątki dotyczące zgonów S. i S., ponieważ brak oryginałów dokumentów potwierdzających deklarowane zdarzenia. Rada do Spraw Uchodźców podzieliła wątpliwości Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców co do zależności pomiędzy deklarowanymi zdarzeniami (okoliczności zwolnienia z pracy). Rada nie uznała za wiarygodne wyjaśnień, że faktyczne rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło wcześniej. E. A. nie ustosunkowała się również do zagadnienia relacji z krewnym gen. mjr A. M. Organ podniósł, że nie istnieją materiały, które w niepodważalny sposób dokumentowałyby prześladowania, dyskryminację lub szykany wobec E. A. czy też prześladowań jej syna. E. A. oświadczyła, że nie brała udziału w działaniach wojennych oraz nie należała do żadnej partii politycznej, bądź innej organizacji, w której jej działalność mogłaby być postrzegana za opozycyjną wobec władz kraju. Była dwukrotnie zatrzymana, ale nie została poddana przemocy psychicznej lub fizycznej; nie była też aresztowana ani skazana wyrokiem sądowym. E. A. nie była nigdy o nic oskarżona, nie postawiono jej żadnych zarzutów. Kluczową okolicznością warunkującą decyzję o ekspatriacji z kraju pochodzenia były kwestie osobiste (rodzinne), a także sytuacja materialna gospodarstwa domowego E. A. Cudzoziemka bezpośrednio wypowiedziała się w tej kwestii - mówiąc o S. Wtórne znaczenie mają natomiast deklarowane zdarzenia związane z działaniami funkcjonariuszy struktur siłowych. W związku z tym Rada nie uznała, aby E. A. była prześladowana przez organa K. z powodów konwencyjnych i wyczerpała przesłanki art.1 A Konwencji Genewskiej i Protokołu Nowojorskiego oraz art.13 ust. 1 ustawy o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. W ocenie Rady do Spraw Uchodźców w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP, zgodnie z dyspozycją art. 48 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje na to, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia E. A. nie będzie narażona na prześladowanie ani innego rodzaju represje. W przypadku powrotu do K. nie będzie jej grozić orzeczenie kary śmierci, tortury lub nieludzkie tratowanie czy karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenia dla życia i zdrowia. Nie jest bowiem poszukiwana przez władze swojego kraju, bez żadnych utrudnień poruszała się po jego terytorium i otrzymała paszport zagraniczny. Na podstawie informacji z Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz Ośrodka Studiów Wschodnich, organ ustalił, że w kraju pochodzenia E. A. sytuacja jest niejednoznaczna, ale w zupełnie innym kontekście możliwych zagrożeń niż podnoszone przez cudzoziemkę (charakter etniczny). Z powyższych raportów nie wynika jednak, aby wobec cudzoziemki mogłyby być podjęte działania o charakterze prześladowczym. W konkluzji przeprowadzonego postępowania Rada stwierdza, że nie istnieje rzeczywiste ryzyko doznania przez E. A. poważnej i realnej krzywdy w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Z tych względów Rada do Spraw Uchodźców uznała, że nie zostały spełnione przesłanki do objęcia jej ochroną uzupełniającą na terytorium RP i zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP organ odmówił udzielenia takiej ochrony. Skargę do Sądu na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2012 r. wywiodła E. A. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 13 ust. 1 i 2 w związku z art. 14 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 14 ust. 3, art. 15 ust. 2, art. 97 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a., art. 8 w związku z art. 11 w związku z art. 107 § 3 k.p.a. Skarżąca w uzasadnieniu skargi podniosła, że w dniach: 13 lipca 2012 r., 31 lipca 2012 r., 5 września 2012 r., 12 września 2012 r. i 22 października 2012 r. kierowała do organu odwoławczego uzupełnienia odwołania i wnioski dowodowe istotne do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, natomiast po otrzymaniu w dniu 29 października 2012 r. oryginałów dokumentów, których skany znajdowały się w aktach postępowania niezwłocznie przesłała je do Rady do Spraw Uchodźców. Skarżąca jest przekonana, że powyższe oryginały dokumentów mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a organ wydając decyzję w dniu [...] października 2012 r. oparł ją na niepełnym materiale dowodowym. W ocenie E. A. zaskarżona decyzja obarczona jest wadami natury procesowej, które nie pozwoliły na ustalenie przez organy obu instancji prawdy materialnej (art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a.), dokonania właściwej oceny wszystkich zebranych dowodów (art. 80 k.p.a.) i odmowie wiarygodności zeznaniom i podnoszonym okolicznościom faktycznym, a w konsekwencji wydaniem decyzji o odmowie udzielenia skarżącej i jej synom ochrony międzynarodowej w Polsce. E. A. odwołując się do zasady dwuinstancyjności postępowania podniosła, że wszystkie dowody zebrane w toku postępowania o nadanie statusu uchodźcy powinny być rozpatrzone przez dwa organy administracji i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z decyzją ją poprzedzającą i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Rada do Spraw Uchodźców w odpowiedzi na skargę podtrzymała stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenia skargi. Ponadto w piśmie złożonym w Sądzie w dniu 20 czerwca 2013 r. E. A. podniosła, że organy orzekające w sprawie naruszyły również art. 6 k.p.a. w związku z art. 48 ust. 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach w związku z art. 48 ust. 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 9 k.p.a., art. 7 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 8 w związku z art. 11 k.p.a., które w ocenie skarżącej stanowią podstawę do wznowienia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 ustawy Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Bezsporne są okoliczności faktyczne przytoczone w skardze – nie zostały one zakwestionowane także przez organ administracji w odpowiedzi na skargę. Jednocześnie trafne są w pełni dalsze wywody skargi. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednoznacznie, że dokonując określonej oceny sytuacji – zarówno kwestii wiarygodności skarżącej, jako źródła informacji, co do podawanych przez nią faktów represji, jakie miały ją spotykać, jak i występowania faktycznych zagrożeń dla skarżącej w kontekście zasadności objęcia jej którąkolwiek z przewidywanych form ochrony – organ wskazywał, jako istotne, okoliczności związane z nie przedłożeniem przez skarżącą oryginałów wezwań do Głównego Urzędu Śledczego. Jak wynika z części uzasadnienia decyzji, gdzie referowano przebieg wydarzeń, organ miał także na względzie nie dosyłanie przez skarżącą informacji o gen. mjr. A. M., a czynności w trakcie postępowania – wyznaczenie terminu na przedłożenie dowodu - potwierdzają, że nie wykluczono ich znaczenia w sprawie (a contrario art. 78 § 1 in fine i § 2 k.p.a.). Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności organ, wydając zaskarżoną decyzję, dokonał określonej oceny. Uznał twierdzenia strony za niewiarygodne i zakwalifikował ostatecznie wyjazd z kraju ojczystego przez Cudzoziemca, jako wynikający z racji ekonomicznych. Wobec tego ujawnienie nowych okoliczności (faktu, że skarżąca w istocie próbowała udzielić określonych informacji) oraz dowodów (oryginały wezwań), należy zakwalifikować, jako wystąpienie przesłanek wskazanych w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Ujawnione okoliczności i dowody mają istotne znaczenie dla sprawy bowiem dotyczą zagadnień, które wśród innych bezpośrednio stanowiły - przywoływane wprost w uzasadnieniu - przesłanki orzekania. Obiektywnie wiążą się równocześnie z kwestią istotną w sprawie w kontekście przedmiotu postępowania – wystąpienia bądź nie przesłanek udzielenia którejkolwiek z form ochrony. Powyższe konstatacje nie oznaczają, że ocena ujawnionych okoliczności bądź dowodów musi prowadzić do wydania odmiennego rozstrzygnięcia, co wynika wprost z treści art. 146 § 2 k.p.a. Konieczne jest jednak ponownie rozważenie, co do meritum, czy przywołane przez skarżącą okoliczności lub dowody mogą wpłynąć na zmianę dokonanej wcześniej oceny, wobec innych przytaczanych już w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia okoliczności faktycznych sprawy. Podkreślić wypada, że uchylenie przez Sąd zaskarżonego orzeczenia nie wynika z oceny, jakoby organ administracji nie dołożył wystarczającej staranności przy gromadzeniu i ocenie materiału dowodowego bądź wyciągnął z niego błędne wnioski, według stanu wiedzy na dzień orzekania. W okolicznościach jednak przedmiotowej sprawy, bez winy organu (jak i być może strony), nie były znane, na etapie orzekania, istotne w sprawie okoliczności faktyczne i istniejące dowody (w skardze wywodzono, że na dzień orzekania oryginały dokumentów nie były nawet w posiadaniu skarżącej). W okolicznościach faktycznych sprawy organ był uprawniony do wydania orzeczenia bez potrzeby oczekiwania na dalsze uzupełnienie materiału dowodowego. Wobec niedotarcia z niewiadomych przyczyn, jednej z przesyłek nie mógł wiedzieć, że skarżąca podjęła czynności w celu uzupełnienia materiału dowodowego (dodatkowe informacje o gen. mjr. A. M.). Wobec zwłoki w dostarczeniu oryginałów wezwań z Głównego Urzędu Śledczego a nawet nie zakreślenia przez stronę prawdopodobnej ostatecznej daty ich przekazania, uprawnione było orzeczenie w sprawie. Jednocześnie realizowanie w polskim procesie administracyjnym zasady prawdy obiektywnej urzeczywistniane m.in. poprzez obowiązek wznowienia postępowania w razie ujawnienia nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, istniejących w dniu wydania decyzji a nie znanych organowi, przesadzają o konieczności rozważenia wszelkich nowych uwarunkowań, nawet po wydaniu ostatecznego orzeczenia. Kwestia ta jest dodatkowo istotna z uwagi na fakt, że ostateczne orzeczenie w tego rodzaju sprawach może mieć w pewnych przypadkach kluczowe znaczenie dla spraw życiowych Cudzoziemca, ubiegającego się o ochronę. Zagadnienie z kolei, czy nowe istotne okoliczności i dowody istniejące, lecz nieznane organowi na dzień orzekania, będą miały w istocie wpływ na wynik sprawy, będzie przedmiotem rozważań organu administracji, rozpatrującego ponownie sprawę. Ostateczne rozstrzygnięcie w tym zakresie będzie mogło dopiero podlegać ocenie przez sąd administracyjny, badający legalność działania organów administracji, nie zaś orzekający, co do meritum w ich zastępstwie (art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd nie uwzględnił wniosku o uchylenie decyzji organu I instancji. Kwestia, czy ujawnione okoliczności oraz przedłożone dowody mają na tyle istotne znaczenie, że konieczne jest wydanie decyzji kasatoryjnej (w myśl art. 138 §. 2 k.p.a.) należy w kontekście przedmiotowej sprawy do zagadnień stanowiących element merytorycznej oceny nowego ujawnionego stanu faktycznego. Oceny dokonać musi w pierwszym rzędzie organ administracji a wydane rozstrzygnięcie, także w tym zakresie, będzie mogło być poddane kontroli sądu administracyjnego. W tej sytuacji, w realiach rozpoznawanej sprawy, przedwczesne byłoby rozważanie przez Sąd, czy zachodzą przesłanki dla zastosowania środków wskazanych w art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tzn. czy uchylenie decyzji organu I instancji jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Wobec wystąpienia przesłanek wznowienia postępowania, nie jest celowe rozważanie, czy doszło do naruszania przepisów postępowania w kontekście właściwego wyjaśnienia sprawy i jednocześnie przedwczesne ustalanie, czy doszło do naruszania przywołanych w skardze przepisów prawa materialnego, zakreślających przesłanki udzielania ochrony cudzoziemcom. Nie trafne są natomiast wywody skargi, co do wystąpienia przesłanek wznowienia postępowania wskazanych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ nie naruszył praw Strony do czynnego udziału w postępowaniu (w myśl art. 10 k.p.a.), a wady postępowania (niezawinione przez organ) należy zaliczyć do wskazanych w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło