IV SA/Wa 2944/16
WyrokWSA w Warszawie2017-03-28
Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Piotr Korzeniowski, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeczność między sentencją decyzji a jej uzasadnieniem, wynikająca z błędu przy stosowaniu techniki komputerowej, stanowi rażące naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ewidentna i nie dająca się usunąć sprzeczność między sentencją decyzji a jej uzasadnieniem, nawet jeśli wynika z błędu technicznego, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego (art. 138 § 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.). Taka sprzeczność uniemożliwia ocenę racjonalności przesłanek organu i prowadzi do podjęcia wadliwego rozstrzygnięcia, co uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w W. z września 2016 r., która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję SKO z lipca 2014 r. stwierdzającą nieważność decyzji SKO z kwietnia 2014 r. Decyzja z kwietnia 2014 r. uchyliła decyzję organu I instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia, mimo że jej uzasadnienie wskazywało na utrzymanie decyzji organu I instancji w mocy. Skarżąca zarzuciła, że sprzeczność między sentencją a uzasadnieniem nie stanowi rażącego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2017 r. sprawy ze skargi D. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Decyzją z [...] lipca 2014r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdziło z urzędu nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. z dnia [...] kwietnia 2014r. sygn. [...].
W uzasadnieniu wskazano, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]., po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję Zarządu [...] W. z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego po częściowej rozbiórce stanu istniejącego na działce nr ew. [...] obr. [...], położonej przy ul. [...] w W., na terenie [...] i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, gdy tymczasem z uzasadnienia tej decyzji jednoznacznie wskazano, iż intencją składu orzekającego było utrzymanie w mocy zaskarżonej, decyzji Zarządu [...] W. z dnia [...] lutego 2011r.
W ocenie organu błąd przy wpisywaniu sentencji, nastąpił w związku ze stosowaniem techniki komputerowej przy jej przygotowywaniu. Stosowanie techniki komputerowej jest bardzo pomocne w pracy Kolegium Odwoławczego, jednak jak w każdej dziedzinie ludzkiej działalności i tu także możliwe są pomyłki wynikające bądź to z przeoczenia, bądź spowodowane usterkami technicznymi sprzętu elektronicznego. Istotnym jest fakt, że błąd ten miał wpływ na treść rozstrzygnięcia Kolegium. Dlatego też decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014r. należało wyeliminować z obrotu prawnego, jako rażąco naruszającą art. 138 § 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., gdyż ze wskazanych wyżej przepisów w sposób jednoznaczny wynika, że organ wydający orzeczenie ma obowiązek przedstawienia argumentów i ocen, którymi kierował się zajmując określone stanowisko w sprawie. Uzasadnienie decyzji musi zatem być spójne z treścią rozstrzygnięcia danej kwestii procesowej zawartego w sentencji tego orzeczenia (podobnie NSA w wyroku z dnia 7 lipca 1998r. sygn. II SA 692/98 -LEX 41386).
Tym samym w ocenie organu, sprzeczność sentencji z uzasadnieniem należy uznać za istotną wadę decyzji dającą podstawę do stwierdzenia nieważności w oparciu o przesłankę zawartą w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Decyzją z [...] września 2016r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. po rozpoznaniu wniosku M. G., M. F., P. L., reprezentowanych przez profesjonalnego pełnomocnika, oraz D. N. reprezentowanej adw. J. K., o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej w/w decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. z dnia [...] lipca 2014 r. sygn. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymało ją w mocy.
W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny i prawny wskazując, iż w warunkach rozpatrywanej sprawy osnowa decyzji organu odwoławczego jest sformułowana w następujący sposób: "na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylić zaskarżoną decyzję w całości a sprawę przekazać organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia". Z kolei w uzasadnieniu decyzji odwoławczej Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu. Spełnia ona bowiem, zarówno wymogi ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w tym w szczególności przepisu art. 61 ust. l, jak i rozporządzenia, co w sposób jednoznaczny wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wykonanej analizy, w tym w szczególności w zakresie: kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu.
Pomiędzy rozstrzygnięciem zaskarżonej decyzji, a jej uzasadnieniem istnieje zatem wyraźna sprzeczność. Czym innym jest bowiem utrzymanie w mocy wszystkich ustaleń kontrolowanej decyzji (art. 138 § 1 pkt 1 Kpa), a czym innym uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia (art. 138 § 1 pkt 2 Kpa). Tymczasem, pomiędzy sentencją decyzji, a jej uzasadnieniem powinna zachodzić spójność. Niedopuszczalne jest, aby analiza uzasadnienia zaprzeczała podjętemu rozstrzygnięciu. Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że kontrolowana decyzja wydana została z rażącym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności z naruszeniem zasad określonych wart. 8 Kpa, art. 9 Kpa i art. 11 Kpa, a także art. 107 § 3 Kpa.
Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. N., zarzucając zaskarżonej:
1. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy tj. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a poprzez uznanie, że braki w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2014 r., sygn.: [...] stanowią rażące naruszenie prawa podczas gdy jest to zwykłe naruszenie prawa;
2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy tj. art 16 § 1 k.p.a poprzez stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2014 r., sygn.: [...] ze względu na braki w treści uzasadnienia wskazanej decyzji które nie stanowią rażącego naruszenia prawa tj. wbrew ogólnej zasadzie trwałości decyzji administracyjnej określonej wart 16 § 1 k.p.a;
3. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy tj. art. 8 k.p.a poprzez stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2014 r., sygn.: [...] z powodu braków uzasadnienia wskazanej decyzji co powoduję podważenie zasady pogłębiana zaufania uczestników do organu administracji prowadzącego postępowanie.
Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego sygn. [...] z dnia [...] września 2016 r., oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację mającą uzasadniać przedstawione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu wbrew zarzutom podniesionym w skardze, słusznie orzekające organy uznały, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. z dnia [...] kwietnia 2014r. sygn. [...], której sentencja jest sprzeczna z uzasadnieniem w sposób rażący narusza art. 138 §2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.
W pierwszej kolejności podnieść zatem należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, jak słusznie podniesiono w skardze, stanowi wyjątek od ogólnej zasady stabilności decyzji administracyjnej (art. 16 k.p.a.). W postępowaniu tym, mającym charakter samodzielny i odrębny w stosunku do postępowania zwykłego, organ nadzoru nie rozpatruje sprawy tak, jak w postępowaniu zwykłym, ale w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (porównaj: wyrok NSA z 27 października 2015 r. II OSK 397/14, LEX nr 1987244; wyrok SN z 8 kwietnia 1994 r. III ARN 13/94, OSN 1994/3/36; wyrok NSA z 18 lipca 1994 r. V SA 535/94, ONSA 1995/2/91). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa (zobacz: glosa B. Adamiak do wyroku NSA z 6 lutego 2016 r. I FSK 439/05; OSP 2007/9/100).
Przesłanka rażącego naruszenia prawa wbrew stanowisku zaprezentowanemu w skardze, może jednak dotyczyć zarówno przepisów prawa materialnego jak i prawa procesowego (patrz: wyrok NSA we Wrocławiu z 8 sierpnia 1986 r. SA/Wr 370/86, LEX nr 1688586). Podkreśla się jednak, że przypisanie decyzji wady nieważności w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych dopuszczalne jest wyłącznie, gdy naruszenie tych przepisów ma charakter rażący i pozostaje w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy. W odniesieniu do tych przepisów można by zatem mówić o rażącym ich naruszeniu wówczas, gdy w sposób niebudzący wątpliwości, a więc oczywisty, nie zastosowano by ich w trakcie prowadzonego postępowania lub zastosowano by je nieprawidłowo (patrz: wyrok NSA z 13 września 2007 r. II OSK 1212/06, LEX nr 377245). Przy czym wskazać należy, iż naruszenie prawa procesowego w sposób rażący to takie naruszenie, które prowadzić musi do podjęcia wadliwego rozstrzygnięcia z tego właśnie powodu, innymi słowy musi przekładać się bezpośrednio na treść decyzji i musi w niej tkwić (patrz: wyrok NSA z 13 stycznia 2016 r. II GSK 847/14, LEX nr 2033823).
W ocenie Sądu taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Wskazać bowiem należy, że pomiędzy rozstrzygnięciem decyzji a jej uzasadnieniem nie może być nie dających się usunąć sprzeczności, gdyż mimo pierwszeństwa, jakie ma wówczas treść rozstrzygnięcia decyzji, taka sytuacja uniemożliwia ocenę racjonalności przesłanek, jakimi kierował się organ przy wydawaniu decyzji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 5 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Ke 520/09). Funkcją uzasadnienia decyzji administracyjnej jest wyjaśnienie faktycznych i prawnych przesłanek wskazanego w niej rozstrzygnięcia, co oznacza, że uzasadnienie wprowadzonej do obrotu prawnego decyzji korespondować musi z jej rozstrzygnięciem. Brak takiej wewnętrznej spójności decyzji oznacza, że jako wadliwa w stopniu niedającym możliwości poznania jej rzeczywistej treści, decyzja ta winna zostać z tego obrotu usunięta (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Sz 151/08).
W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, iż istnieje sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem a uzasadnieniem decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]., po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję Zarządu [...] W. z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego po częściowej rozbiórce stanu istniejącego na działce nr ew. [...] obr. [...], położonej przy ul. [...] w W., na terenie [...] i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Tymczasem w uzasadnieniu tej decyzji jednoznacznie zawarto argumentację za utrzymaniem w mocy zaskarżonej decyzji Zarządu [...] W. z dnia [...] lutego 2011r. tj. zgodnie z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy ewidentna sprzeczność pomiędzy treścią rozstrzygnięcia zawartego w sentencji decyzji a jej uzasadnieniem w ocenie Sądu stanowiło podstawę do uznania przez organy, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja wydana została z rażącym naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 P.p.s.a oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło