IV SA/Wa 30/15

PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-17

Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za sporządzenie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA powinno być obliczone jako 75% stawki minimalnej, czy też 150% stawki minimalnej, a także czy koszty przejazdu w obie strony powinny zostać zwrócone?
Ratio decidendi
Pełnomocnikowi z urzędu przyznano wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA w wysokości 180 zł (75% stawki minimalnej), podwyższone o VAT (41,40 zł), ponieważ reprezentował on skarżącego już w pierwszej instancji. Nie uwzględniono wniosku o przyznanie wynagrodzenia w wysokości 150% stawki minimalnej, gdyż nakład pracy pełnomocnika nie był nadzwyczajny. Zwrócono koszty korespondencji (4,20 zł) i biletu kolejowego w jedną stronę (63 zł), ale nie zwrócono kosztów powrotu, ponieważ nie zostały one udokumentowane.
Stan faktyczny
Skarżący W.S. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. WSA w Warszawie oddalił skargę. Następnie wniesiono skargę kasacyjną do NSA. Pełnomocnik skarżącego z urzędu złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w postępowaniu kasacyjnym, obejmujący wynagrodzenie i zwrot wydatków. Sąd rozpoznał ten wniosek, ustalając wysokość wynagrodzenia i zwracając część poniesionych wydatków.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz radcy prawnego A. W. kwotę 288,60 zł, na którą składają się: wynagrodzenie za pomoc prawną w wysokości 180 zł, 23% VAT w wysokości 41,40 zł oraz zwrot udokumentowanych niezbędnych wydatków w wysokości 67,20 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego A. W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie pdmowy wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego A. W. kwotę 288,60 zł (dwieście osiemdziesiąt osiem i 60/100 złotych), na którą to kwotę składają się: wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną na zasadzie prawa pomocy w wysokości 180 zł, 23 % VAT w wysokości 41,40 zł oraz zwrot udokumentowanych niezbędnych wydatków w wysokości 67,20 zł. Postanowieniem z dnia 8 maja 2015 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu W. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niego radcę prawnego. Wyrokiem z dnia 7 września 2015 r. Sąd oddalił skargę. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 8 września 2015 r. przyznał na rzecz r. pr. A. W. – wyznaczonej w sprawie dla skarżącego pełnomocnikiem z urzędu – stosowne wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną w pierwszej instancji. W dniu 24 października 2015 r. r. pr. M. W. wniosła w imieniu skarżącego skargę kasacyjną od ww. wyroku wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wraz z oświadczeniem, ze koszty te nie zostały opłacone w żadnej części. W dniu 13 października 2017 r. wyznaczony r pr. reprezentowała skarżącego na rozprawie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz złożyła na rozprawie spis kosztów postępowania, na który składają się: 270 zł – opłata w wysokości 150 % stawki minimalnej, 62,10 zł, podatek VAT od wynagrodzenia, 126 zł – koszt przejazdu z kancelarii do Sądu i z powrotem, 4,20 zł koszt korespondencji (wysłanie skargi kasacyjnej). Oświadczyła, że koszty te nie zostały zapłacone ani w całości ani w części. Do pisma dołączyła poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię biletu kolejowego za przejazd z [...] do [...] w wysokości 63 zł. Pismem z dnia 28 lutego 2018 r. pełnomocnik skarżącego wniosła o rozpatrzenie jej wniosku o przyznanie wynagrodzenia za pomoc udzieloną w postepowaniu kasacyjnym i o zwrot wydatków według złożonego na rozprawie spisu oraz poinformowała o zmianie adresu kancelarii. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, w niniejszej sprawie reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Zgodnie z § 2 ust. 1 i ust. 2 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, przy czym podstawę zasądzenia tej opłaty stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5 i nie może ona być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (§ 2 ust. 3). Wedle § 15 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-4, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. W myśl § 14 ust. 2 pkt 2 lit a) omawianego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie przed NSA wynosi – 75 % stawki minimalnej określonej w pkt. 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 100 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt. 1 omawianego przepisu wynosi 240 zł. W niniejszej sprawie, mając na uwadze wyżej powołane przepisy uznano, że pełnomocnikowi z urzędu należy przyznać wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie przed NSA w wysokości 180 zł (tj. 75 % stawki minimalnej, bowiem reprezentował on skarżącego w postępowaniu w pierwszej instancji), podwyższając powyższą kwotę o stawkę podatku od towarów i usług (41,40 zł). Nie uwzględniono wniosku pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia w wysokości150 % stawki minimalnej. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych stawkach minimalnych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12 LEX nr 1244413). W rozpatrywanej sprawie starszy referendarz sądowy nie dopatrzył się aby sprawa niniejsza była szczególnie skomplikowana, a nakład pracy pełnomocnika był nadzwyczajny. Jak już wyżej wskazano pełnomocnik sporządził skargę kasacyjną oraz stawił się na jednej rozprawie przed NSA. W ocenie referendarza sądowego nakład pracy pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym był typowy, nie uzasadniający przyznania wynagrodzenia w wyższej stawce. Przejrzenie akt, sporządzenie skargi kasacyjnej, jednokrotne stawiennictwo na rozprawie są czynnościami typowymi, związanymi z prawidłową realizacją obowiązków pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Ponadto należy podkreślić, ze również pełnomocnik nie przedstawiła jakiejkolwiek argumentacji uzasadniającej podwyższenie wynagrodzenia w rozpatrywanej sprawie. Natomiast tytułem zwrotu niezbędnych i udokumentowanym wydatków należało zwrócić pełnomocnikowi z urzędu skarżącego wydatki poniesione na korespondencję (złożenie skargi kasacyjnej – w aktach sądowych znajduje się koperta, świadcząca o nadaniu skargi kasacyjnej listem poleconym, k. 75) w wysokości 4,20 zł oraz poniesione koszty na bilet kolejowy relacji [...] –[...] w wysokości 63 zł (kopia biletu – poświadczona za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika została dołączona do spisu wydatków i znajduje się w aktach sprawy, k. 88). Brak jest natomiast podstaw do zwrotu kosztów powrotu z WSA w Warszawie do [...], o co wnosiła pełnomocnik skarżącego, bowiem koszty te do dnia wydania niniejszego postanowienia nie zostały udokumentowane. Jak już wyżej wskazano koszty nieopłaconej pomocy prawnej obejmują zwrot tylko udokumentowanych wydatków. Z tych względów na podstawie powołanych wyżej przepisów rozporządzenia z 28 września 2002 r. w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1805), w związku § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715) oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło