IV SA/Wa 3012/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec (spr.) Sędziowie: WSA Katarzyna Golat del. SO Aleksandra Westra po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołań oddala skargę. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] września 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej "Organ" lub "SKO w [...]") stwierdziło niedopuszczalność odwołań K. S., K. i P. małż. J., D. K., E. K., J. S., J. i J. małż. W., A. W. od decyzji Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r. nr [...] umarzającej w całości postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej planowanej na działce o nr. ew. [...] położonej w miejscowości C., gm. K. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że Organ decyzją z [...] sierpnia 2018 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. i S. małż. Z., utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r. Następnie [...] września 2018 r. do siedziby SKO wpłynęło pismo Organu I. instancji z [...] sierpnia 2018 r., przy nim przesłano odwołania: K. S., K. i P. małż. J., D. K., E. K., J. S., J. i J. małż. W., A. W. od decyzji Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r. Odwołania D. K., E. K., J. S. i A. W. zostały złożone w ustawowym terminie, a odwołania K. S., K. i P. małż. J., J. i J. małż. W. złożono po terminie. Organ podkreślił, że w chwili wpływu pozostałych odwołań decyzja Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r. nr [...] posiadała przymiot ostateczności, dlatego nie mogła być przedmiotem postępowania odwoławczego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie SKO w [...] z [...] września 2018 r. wywiódł P. J. (dalej "Skarżący"), wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę SKO w [...] wniosło o oddalenie skargi oraz podtrzymało stanowisko dotychczas prezentowane w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, ponieważ zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiot skargi mieścił się w dyspozycji tego przepisu, dlatego tryb ten mógł mieć zastosowanie w niniejszej sprawie. Ponadto sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiot kontroli Sądu stanowiło postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] września 2018 r. nr [...], stwierdzające niedopuszczalność odwołań K. S., K. i P. małż. J., D. K., E. K., J. S., J. i J. małż. W., A. W. od decyzji Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r. nr [...],umarzającej w całości postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej planowanej na działce o nr ew. [...] położonej w miejscowości C., gm. K. W świetle poczynionej oceny stanu faktycznego oraz prawnego, Sąd w składzie orzekającym doszedł do przekonania, że skarga P. J. nie zasługiwała na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd przyjął za własne ustalenia faktyczne Organu, wobec czego za zbędne uznał ich ponowne przytaczanie. Na wstępie wyjaśnić należy, że postępowanie odwoławcze sensu stricto, tj. postępowanie przed organem odwoławczym rozpoczyna się od badania zaistnienia przesłanek formalnych dopuszczalności odwołania. Na tym etapie postępowania, określanym w doktrynie mianem wstępnego, organ odwoławczy przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania odwołania jest zobowiązany do zbadania terminowości oraz dopuszczalności wniesienia odwołania (por. art. 134 k.p.a.). Dopiero pozytywny rezultat wskazanych czynności rodzi automatycznie prawo i jednocześnie obowiązek organu odwoławczego zbadania sprawy i jej rozstrzygnięcia w postępowaniu rozpoznawczym. Jeżeli czynności postępowania wstępnego ujawnią brak formalnych przesłanek dopuszczalności odwołania, to wówczas winno nastąpić wydanie aktu administracyjnego, kończącego ostatecznie postępowanie w sprawie. W ocenie Sądu, zwrócić należy uwagę, że wyróżnienie przez ustawodawcę przy redagowaniu art. 134 k.p.a. przesłanki terminu wniesienia odwołania po przesłance dopuszczalności odwołania rodzi określone skutki procesowe. Niedopuszczalność odwołania i uchybienie terminowi do wniesienia odwołania stanowią bowiem dwie różne sytuacje procesowe. Oznacza to, że organ odwoławczy w pierwszej kolejności powinien rozstrzygnąć kwestię dopuszczalności odwołania. Natomiast dopiero w sytuacji stwierdzenia dopuszczalności odwołania, powinien dokonać oceny zachowania terminu do wniesienia odwołania. Niedopuszczalność odwołania może wynikać zaś z przyczyn o charakterze podmiotowym, jak również przedmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje, gdy bez głębszego badania jest oczywiste, że wnoszący odwołanie nie legitymuje się przymiotem strony postępowania.. Niedopuszczalność odwołania ze względów przedmiotowych zachodzi m.in. wówczas, gdy odwołanie zostało wniesione od decyzji, która uzyskała walor decyzji ostatecznej. Poza sporem pozostaje fakt, że SKO w [...], po rozpatrzeniu odwołania M. i S. małż. Z. od decyzji Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Nie ulega więc wątpliwości, że w dacie wydawania przez Organ zaskarżonego postanowienia postępowanie administracyjne, w którym Skarżący wniósł odwołanie było już zakończone, a wydana decyzja I. instancji uzyskała przymiot ostateczności. Innymi słowy, rozstrzygnięcie to utraciło możność bycia przedmiotem postępowania odwoławczego, aż do czasu derogowania decyzji organu II. instancji z obrotu prawnego. W ocenie Sądu, zasadne jest stanowisko SKO, że w realiach rozpatrywanej sprawy, wejście do obrotu prawnego decyzji II. instancji rozstrzygającej w merytorycznie co do zasadności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uniemożliwiło SKO w [...], w wyniku rozpatrzenia m.in. odwołania Skarżącego, wydanie kolejnej decyzji w tej samej sprawie. Zaistniała bowiem prawna przeszkoda w rozpatrzeniu tych odwołań w postaci uzyskania przez decyzję Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r. waloru ostateczności. W tych okolicznościach Organ nie mógł rozpoznać pozostałych odwołań i prawidłowo stwierdził ich niedopuszczalność na podstawie art. 134 k.p.a. Poza tym, wbrew stanowisku Skarżącego, Organ nie naruszył tego przepisu, lecz właściwie go zastosował. Ostateczność decyzji czyni odwołanie niedopuszczalnym i w efekcie obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia właśnie o stwierdzeniu jego niedopuszczalności, bez rozważania kwestii zachowania terminu do wniesienia odwołania. Norma prawna wynikająca z art. 134 k.p.a. ma charakter imperatywny. Kategoryczna redakcja tego przepisu pozbawia organ odwoławczy jakiejkolwiek sfery uznania administracyjnego. Na marginesie poczynionych rozważań należy wskazać, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczy się postępowanie w sprawie ze skargi P. J. na decyzję SKO w [...] z [...] sierpnia 2018 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy K. z [...] sierpnia 2018 r., które jest prowadzone pod sygnaturą akt IV SA/Wa 3011/18. W ocenie Sądu, to właśnie w tym postępowaniu Skarżący będzie mógł skutecznie negować legalność postępowania odwoławczego. Skarżący będzie mógł tam podnosić naruszenie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich skutecznie wniesionych przez strony postępowania odwołań w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań przedmiotowego przedsięwzięcia. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. - oddalił skargę.