IV SA/Wa 3058/17
WyrokWSA w Warszawie2019-01-23
Skład orzekający: Anna Falkiewicz – Kluj, Joanna Borkowska, Jarosław Łuczaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ochrony środowiska prawidłowo wymierzył karę pieniężną za naruszenie warunków zezwolenia na odzysk odpadów, w szczególności w zakresie ilości przyjętych odpadów i ich klasyfikacji, bez zasięgnięcia opinii biegłego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy ochrony środowiska prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, opierając się na protokole kontroli, kartach ewidencyjnych i przekazania odpadów, które stanowią dowody urzędowe. Nie było potrzeby zasięgania opinii biegłego, gdyż inspektorzy byli uprawnieni do samodzielnego ustalenia stanu faktycznego. Kara pieniężna została wymierzona prawidłowo, uwzględniając zakres przekroczenia, możliwość negatywnych skutków dla środowiska oraz fakt wcześniejszych naruszeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o wymierzeniu kary pieniężnej w wysokości 2000 zł. Kara została nałożona za naruszenie warunków zezwolenia na odzysk odpadów, polegające na przekroczeniu dopuszczalnej ilości odpadów o kodzie 17 01 07 oraz przyjmowaniu odpadów niezgodnie z zezwoleniem (m.in. odpady komunalne). Skarżący zarzucił organom nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i potrzebę zasięgnięcia opinii biegłego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz – Kluj (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska, sędzia WSA Jarosław Łuczaj, Protokolant referent stażysta Katarzyna Matecka - Caban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, dalej "GIOŚ" z [...] września 2017 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), zwanej dalej "Kpa" po rozpatrzeniu odwołania J. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą w [...] od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] kwietnia 2015 r. znak [...] wymierzającej administracyjną karę pieniężną w wysokości 2000 zł za naruszenie warunków posiadanej decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami oraz transportu.
Stan sprawy przedstawiał się w sposób następujący.
[...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, zwany dalej "[...] WIOŚ", decyzją z [...] kwietnia 2015 r. znak [...] wydaną na podstawie art. 194 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (D.U 2016, poz.1887) wymierzył J. M., dalej "skarżącemu" administracyjną karę pieniężną za naruszenie warunków posiadanej decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami oraz transportu.
Skarżący odwołał się od decyzji zarzucając jej nie wyjaśnienie prawidłowo sprawy i wadliwe ustalenie stanu faktycznego.
Zaskarżoną decyzją organ II instancji utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.
Organ II instancji ustalił na podstawie kontroli prowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącego w dniach od [...] stycznia do [...] marca 2015 r., że Skarżący prowadzi działalność gospodarczą w [...] na działce o nr. ew. [...]. Podstawą prowadzonej działalności jest ww decyzja Starosty [...] z [...] czerwca 2012 r. Zgodnie z nią odzysk odpadów polega na wypełnianiu nimi terenu niekorzystnie przekształconego tj. wyeksploatowanego wyrobiska kruszywa naturalnego. Wyrobienie wyrobiska odpadami ma być równe rzędnym przyległych terenów nieprzekształconych z zastrzeżeniem, że warstwę powierzchniową o grubości od 1 do 1,5 m należy formułować w sposób zapewniający jej funkcję glebotwórczą lub w sposób odpowiadający docelowemu przeznaczeniu terenu. Odpady z grupy 17 01 przed ich zastosowaniem poddaje się kruszeniu w przypadku konieczności dostosowania ich składu granulometrycznego do realizacji konkretnego przedsięwzięcia.
W trakcie kontroli ustalono, że skarżący w okresie od [...] stycznia do [...] grudnia 2014 r. przyjął i poddał w procesie odzysku w wyrobisku kruszywa naturalnego odpad o kodzie 17 01.07 w ilości 5746, 68 Mg podczas gdy zgodnie z posiadanym zezwoleniem przewiedziana do odzysku ilość odpadów o tym kodzie wynosi 2000 Mg/rok. Stwierdzono także, że wśród zgromadzonych odpadów były widoczne fragmenty odpadów komunalnych (folia, szkło, plastik), które nie stanowią minerałów w postaci piasku i kamienia tj. odpadów o kodzie 19 12 09 tylko odpady o kodzie 19 12 12 – inne odpady z mechanicznej obróbki odpadów inne niż wymienione w 19 12 11. Organ stwierdził, że w kartach przekazania odpadów błędne sklasyfikowano przedmiotowe odpady pod kodem 19 12 09, tym samym strona gospodarowała odpadami na które nie miała zezwolenia.
Na okoliczność tego naruszenia sporządzono protokół od którego skarżący nie wniósł zastrzeżeń. Protokół ten stanowi dowód urzędowy na okoliczność tego co zostało w nim stwierdzone (art. 76 § 1 K.p.a.). Sporządzono także dokumentację fotograficzną oraz przedstawiono analizę, której wynikistanowiły załącznik do protokołu. Z dnia [...] marca 2015 r. Stwierdzono, że przekroczone zostały kryteria dopuszczenia odpadów obojętnych do składowania na składowisku odpadów obojętnych w tym przekroczenia wartości granicznej dla ogólnego węgla organicznego (TOC), co oznacza, iż odpady pobrane z wyrobiska zawierają substancje organiczne. Zostało to też potwierdzone zeznaniami strony skarżącej w trakcie czynności kontrolnych.
Organ wskazał nadto, że podczas poprzedniej kontroli stwierdzono, że strona prowadziła działalność niezgodnie z zezwoleniem.
W związku z tym organ uznał, że przekroczono przewidzianą w decyzji ilość odpadów o 3746,68 Mg. W związku z powyższym wymierzono skarżącemu karę administracyjną w kwocie 2000 zł za naruszenie warunków posiadanego zezwolenia. Przy wymiarze kary organ wziął pod uwagę okres trwania naruszenia (cały 2014 r.), ilość odpadów 5746,68 Mg tj przekroczenie o 3746,68) i możliwość negatywnych dla środowiska skutków stwierdzonych naruszeń. Podstawę wymierzenia kary stanowiły przepisy art. 196, 199, 194 ust.1 pkt 4 ustawy o odpadach. Wymiar kary mieścił się w dolnych granicach jej wymiaru (od 1000 do 1000000 zł).
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji stwierdził, że:
-nie jest właściwy do oceny stopnia poprawności przepisów prawa;
-strona prowadziła działalność z nagminnym naruszeniem postanowień decyzji zezwalającej błędnie klasyfikując niektóre z odpadów i przyjmując odpady których nie powinna przyjmować, a odpady były gospodarowane niezgodnie z warunkami określonymi w decyzji zezwalającej, co świadczy o niedochowaniu przez Skarżącego należytej staranności przy przyjmowaniu odpadów.
Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając decyzję organu II instancji w całości i zarzucając jej naruszenie:
-art. 7, 77 i 80 w zw. z art. 75 § 1 i art. 84 § 1 K.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie rozpoznanie całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący poprzez samodzielne ustalenie że skarżący naruszył warunki zezwolenia, podczas gdy do tego rodzaju rozstrzygnięcia było niezbędne zasięgnięcie opinii biegłego:
-art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez wadliwe utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji w której decyzja ta powinna być uchylona;
-art. 194 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach poprzez wadliwe zastosowanie.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że organ nie mógł dokonać samodzielnych ustaleń w zakresie istnienia poszczególnych odpadów znajdujących się w miejscu rekultywacji. Powinien to uczynić na podstawie opinii biegłego. Organ dokonał w związku z tym dowolnej i nieuprawnionej oceny stanu faktycznego sprawy co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd rozpoznał skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269 z późn. zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a.
Przedmiotem sprawy jest wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej za naruszenie warunków posiadanej decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami oraz transportu odpadów. Podstawę ustalenia zakresu przekroczenia stanowiły ustalenia kontroli z marca 2015 r., badania próbek i karty ewidencyjne i karty przekazania odpadów.
Podstawę prawną stanowiły natomiast przepisy art. 194 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach zgodnie z którym administracyjną karę pieniężną wymierza się zbieranie odpadów lub przetwarzanie odpadów bez wymaganego zezwolenia lub gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem na zbieranie odpadów, zezwoleniem na przetwarzanie odpadów lub zezwoleniem na zbieranie i przetwarzanie odpadów, o którym mowa w art. 41. Karę wymierza wojewódzki inspektor ochrony środowiska właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub gospodarowania odpadami (art. 196 ustawy). Zgodnie natomiast z art. 197 tej ustawy Wojewódzki inspektor ochrony środowiska stwierdza naruszenie w szczególności na podstawie:
1) kontroli, w tym dokonanych w ich trakcie pomiarów lub za pomocą innych środków;
2) pomiarów i badań prowadzonych przez podmiot obowiązany do takich pomiarów i badań;
3) zawiadomienia dokonanego odpowiednio przez marszałka województwa, regionalnego dyrektora ochrony środowiska lub ministra właściwego do spraw środowiska.
Jak wynika z akt administracyjnych organ, który jest organem wyspecjalizowanym przeprowadził kontrolę prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej. Ustalił na jej podstawie że skarżący naruszył warunki posiadanej decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2012 r. poprzez przekroczenie ilości odpadów o kodzie 17 01 07 przewidzianych do odzysku. Z protokołu kontroli z [...] marca 2015 r. wynika, że ustalenia kontrolne zostały przeprowadzone na podstawie kart ewidencyjnych i kart przekazania odpadu z których wynikały ilości przyjętych i wykorzystanych do wypełnienia wyrobisk odpadów i ich rodzaje. Z kart tych wynikało, że skarżący przyjął i wykorzystał we własnym zakresie do wypełnienia wyrobisk kruszywa naturalne odpad o kodzie 17 01 07 w ilości 5 746,68 Mg podczas gdy z decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2012 r. wynika, że mógł ich przyjąć 2 000, 00 Mg/rok.
Protokół z kontroli jest dokumentem urzędowym, który zgodnie z art. 76 § 1 K.p.a. stanowi dowód na okoliczności w nim stwierdzone. Został bowiem sporządzony przez uprawniony do kontroli podmiot w ramach przysługujących mu uprawnień. Skarżący nie podważył tego dokumentu, co oznacza że stanowi on wiarygodny dowód w sprawie. Nie podważył także treści sporządzanych w jego zakładzie kart ewidencyjnych i kart przekazania odpadu z których wynika ilość odpadu.
Oznacza to, że dowody te (również w powiązaniu ze znajdującą się w aktach administracyjnych dokumentacją fotograficzną, sprawozdaniem z badań z [...] lutego 2015 r. i przesłuchaniem skarżącego), wskazywały w sposób nie budzący wątpliwości zakres naruszeń. Przekroczenie wynikało przede wszystkim z dokumentów. Okoliczności związane z przetwarzaniem odpadów o kodzie 19 12 12 z dokumentacji fotograficznej na której widać folię, szkło czy plastik i przesłuchania samego skarżącego, który sam stwierdził, że wśród odpadów betonu i gruzu mogą znajdować się inne odpady: kawałki folii, odpady organiczne. Ustalenia w tym zakresie zawiera także protokół. Świadczy to o tym, że organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy.
Sąd nie podziela stanowiska skarżącego o konieczności dopuszczenia dowodu z opinii biegłego gdyż podmiot przeprowadzający kontrolę był uprawniony w ramach przysługujących mu uprawnień, w tym wynikających z art. 197 ustawy o odpadach do poczynienia własnych ustaleń służących następnie określeniu czy doszło do przekroczeń. Przepis art. 197 ustawy o odpadach wymienia jakie w szczególności czynności mogą być podstawą do stwierdzenia naruszeń. Jedną z tych czynności są ustalenia własne inspektora przeprowadzającego kontrolę.
Nie budzi także zastrzeżeń, w świetle art. 194 ust. 5 i 7 ustawy o odpadach wysokość nałożonej kary administracyjnej. Kara za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem określona została przez ustawodawcę od 1 000 do 1 000000 zł. Uwzględnia się przy jej wymiarze ilość i właściwość odpadów, możliwości wystąpienia zagrożeń dla ludzi lub środowiska oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy. (art. 197 ust. 7). Organ wymierzył karę w jej minimalnym praktycznie zakresie i uwzględnił zakres przekroczenia w stosunku do zezwolenia (o ponad połowę), możliwość wystąpienia zagrożeń oraz fakt, że nie były to pierwsze stwierdzone przekroczenia. W związku z tym Sąd w pełni podziela wywody organu w tym zakresie i przyjmuje za słuszną wymierzoną karę która jest odpowiednia do stwierdzonych naruszeń.
Sumując Sąd stwierdza, że Organ II instancji w sposób prawidłowy zebrał materiał dowodowy a następnie go ocenił a uzasadnienie rozstrzygnięcia spełnia wymogi art. 107 § 3 K.p.a. Organ właściwe i zgodnie z zasadami ustawowymi w określił wysokość nałożonej kary biorąc pod uwagę przy jej wymierzaniu wszystkie istotne okoliczności sprawy, co znalazło odzwierciedlenie w treści uzasadnienia.
W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne. Sąd nie stwierdził aby organ dopuścił się naruszenia innych przepisów, które to naruszenia powinien brać pod rozwagę z urzędu.
Z tych względów i na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło