IV SA/Wa 3062/16
WyrokWSA w Warszawie2018-12-10
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Grzegorz Rząsa, Jarosław Łuczaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ orzekający o stopniu niepełnosprawności może zawiesić postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. z powodu toczącego się postępowania sądowego dotyczącego wcześniejszego orzeczenia o niepełnosprawności?Ratio decidendi
Zawieszenie postępowania administracyjnego o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez sąd jest niezbędne do rozpatrzenia sprawy. W niniejszej sprawie toczące się postępowanie sądowe dotyczące wcześniejszego orzeczenia nie stanowi zagadnienia wstępnego, które blokowałoby rozpatrzenie nowego wniosku o orzeczenie stopnia niepełnosprawności, zwłaszcza gdy dotyczy ono okresu po wygaśnięciu poprzedniego orzeczenia. Wobec tego zawieszenie postępowania było niezasadne i zostało uchylone.Stan faktyczny
Skarżąca A. P. złożyła wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności po wygaśnięciu poprzedniego orzeczenia z dniem 30 czerwca 2016 r. Organ I instancji zawiesił postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., wskazując na toczące się postępowanie sądowe dotyczące wcześniejszego orzeczenia. Skarżąca zaskarżyła postanowienie o zawieszeniu, zarzucając naruszenie konstytucyjnych praw oraz błędy w ustaleniach faktycznych i prawnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Rząsa Sędzia WSA Jarosław Łuczaj po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Sprawa Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...].
Postanowieniem [...] Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, utrzymano w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", orzeczenie [...] Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] sierpnia 2016r. o o zawieszeniu postępowanie administracyjne w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wobec A. P., zwanej dalej "Skarżącą".
Uzasadniając orzeczenie wskazano:
- podstawą rozstrzygnięcia organu I. instancji był art. 97 § 1 pkt 4 i art.
101 K.p.a.,
- na dzień podjęcia postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, organ I instancji zasadnie uznał za niezbędne zawieszenie postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności; w przedmiotowej sprawie toczyło się bowiem postępowanie odwoławcze w [...] Zespole w [...], [...] w Sądzie Rejonowym [...], Wydziale [...];
- stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić prowadzone postępowanie, jeżeli rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; zagadnienie wstępne, o jakim mowa w powołanym przepisie, stanowi materialnoprawną przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania, której usunięcie warunkuje rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej; jest to zagadnienie odrębne od sprawy, na której tle wystąpiło; jak wynika z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zależy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji,
- niezbędne jest zawieszenie postępowania ponieważ przed Sądem Rejonowym [...] toczy sią postępowanie w sprawie o sygn. akt [...], z odwołania Skarżącej od orzeczenia Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności i nie zapadł jeszcze wyrok. Ustalenia jakie zostaną poczynione w toku postępowania sądowego mają wpływa na niniejsze postępowanie. W toku tego postępowania sąd może nawet ustalić stały stopień niepełnosprawności
Skarżącej. Oznacza to, że treść rozstrzygnięcia sądu może mieć istotny wpływ na wynik obecnie toczącego się postępowania.
Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W skardze zarzucono naruszenie art. 2 i 45 Konstytucji R.P. oraz art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka z powodu nierzetelności postępowania i naruszenie praw Skarżącej. Ponadto błąd w ustaleniach faktycznych w tym nie uwzględnienie, że sprawa dotyczy orzeczenia, które utraciło ważność 30 czerwca 2016 r i dotyczy stanu sprzed zakwalifikowania Skarżącej do operacji. W związku z wygaśnięciem orzeczenia o niepełnosprawności złożyła nowy wniosek o skierowanie na badania celem otrzymania orzeczenia od 1 lipca 2016 r.
W odpowiedzi na skargi organ administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko, zajęte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a., co miało wpływ na wynik sprawy.
Orzekające w niniejszej sprawie organy obu instancji uznały, że w postępowaniu administracyjnym, wywołanym wnioskiem Skarżącej o ustalenie stopnia niepełnosprawności w trybie i na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. z 2015, poz.1110), dalej zwane "rozporządzenie z 2003 roku.", wystąpiło zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Chodziło o konieczność rozpatrzenia przez sąd powszechny odwołania Skarżącej od decyzji orzekającej o stopniu niepełnosprawności, wydanej wobec wcześniejszego żądania.
Ocena obu orzekających w sprawie organów jestbłędna, albowiem nie wykazano, aby pomiędzy oboma postępowaniami w przedmiocie określenia stopnia niepełnosprawności - postępowaniem zakończonym decyzją, w odniesieniu do której toczy się obecnie postępowanie odwoławcze przed sądem powszechnym, a nowym postępowaniem, wszczętym z wniosku skarżącej prawdopodobnie z sierpnia 2016 r., zachodził tego rodzaju związek, który uniemożliwia rozpatrzenie wniosku obecnego do czasu zakończenia procedowania w przedmiocie wniosku wcześniejszego. Jak natomiast wynika z wniosku i skargi skarżąca złożyła powyższy wniosek z uwagi na upływ terminu obowiązywania poprzedniego orzeczenia o niepełnosprawności co nastąpiło 30 czerwca 2016 r.
Organ odwoławczy uchybił też wymogom art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i 11 K.p.a. ponieważ nie dokonał żadnej analizy wniosku w następstwie którego skarżąca złożyła odwołanie będące przedmiotem postępowania sądowego w ww sprawie i które ma stanowić zagadnienie wstępne, brak jest wskazania daty wniosku skarżącej w rozpoznaniu którego organ uznał konieczność zawieszenia postępowania (w aktach sprawy znajduje się wniosek z 5 i 10 sierpnia 2016 r. a nadto organ w piśmie z 23 sierpnia 2016 r. skierowanego do skarżącej wskazuje na wniosek z 1 sierpnia 2016 r., nie ma nawet wskazania jakiego rodzaju postępowanie toczy się w sądzie powszechnym i od jakiej decyzji Skarżąca się odwołała. Dopiero z odpowiedzi na skargę można wyczytać, że skarżąca odwołała się od orzeczenia [...] Zespołu w [...] z [...] czerwca 2016 r.
Jako podstawę prawną zawieszenia postępowania organ I instancji wskazał art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zgodnie z jego treścią organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Rozpatrzenie przez sąd powszechny odwołania skarżącej od orzeczenia w przedmiocie stopnia niepełnosprawności, nie stanowi kwestii wstępnej w rozumieniu wskazanego przepisu w postępowaniu o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Jeżeli postępowanie sądowe dotyczy, tak jak skarżąca wywodzi w pismach innego okresu, to postępowanie sądowe pozostaje bez wpływu na kolejne postępowanie o ustaleniu stopnia niepełnosprawności. Zbyt daleko idzie argumentacja w odpowiedzi na skargę, że w postępowaniu sądowym, wywołanym odwołaniem od orzeczenia z [...] czerwca 2016 r., mogłyby być rozstrzygane kwestie, wpływające bezpośrednio na wynik niniejszego postępowania. Wskazana przez organ możliwość w której w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji z [...] czerwca 2016 r., sąd powszechny mógłby dokonać przekwalifikowania niepełnosprawności Skarżącej z okresowej na trwałą, uznać jest czysto hipotetyczny i nieblokujący w żaden sposób możliwości rozpatrzenia nowego wniosku nie obejmującego okresu do 30 czerwca 2016 r. Hipotetyczne zakwalifikowanie przez sąd powszechny Jej niepełnosprawności, jako trwałej stanowiłoby w oczywisty sposób podstawę do wzruszenia, w trybie nadzwyczajnym decyzji stwierdzającej stopień czasowej niepełnosprawności, wydanej na skutek rozpatrzenia kolejnego wniosku.
Zgodnie z § 15 ust. 1 rozporządzenia z 2003 roku, osoba niepełnosprawna, posiadające już orzeczenie wydane na czas określony, może wystąpić z ponownym wnioskiem nie wcześniej niż 30 dni przed upływem ważności posiadanego orzeczenia. W takiej sytuacji wniosek z sierpnia 2016 r., należało traktować jako żądanie określenia niepełnosprawności w kolejnym okresie, po 30 czerwca 2016 r. Generalnie więc bez związku z tą sprawą pozostawały postępowania, których przedmiotem mogła być modyfikacja uprawnień w okresie objętym uprzednim orzeczeniem. W ten sposób należało bowiem rozumieć treść uprzedniego wniosku, wobec treści powołanego wcześniej § 15 ust. 1. Stwierdzić wobec tego trzeba, że stanowisko organów prowadziło do nieuzasadnionego pozbawienia Wnioskodawcy możliwości skorzystania - na dzień wniesienia podania - z uprawnień, wynikających z ewentualnej niepełnosprawności.
W następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku organ I instancji w pierwszej kolejności zdecyduje który wniosek skarżącej rozpoznaje i następnie przystąpi do jego rozpatrzenia.
Należy przy tym wskazać, że wyrokiem z 29 maja 2017 r,, sygn. akt IV SA/WA 2607/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie [...] Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z [...] sierpnia 2016 r nr [...]. Z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika, że skarżąca 1 czerwca 2016 r. złożyła wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Dlatego organ powinien ustalić (np. poprzez zwrócenie się do Skarżącej o wyjaśnienie) który z licznie złożonych wniosków popiera zakładając, że wszystkie mogą dotyczyć ustalenia niepełnosprawności za okres od wygaśnięcia poprzedniego orzeczenia w dniu [...] czerwca 2016 r. Nie może bowiem toczyć się jednocześnie kilka postępowań dotyczących ustalania stopnia niepełnosprawności począwszy od [...] lipca 2016 r. (po dacie wygaśnięcia poprzedniego). Nie jest w takim wypadku przeszkodą do prowadzenia postępowania brak akt, które znajdują się w sądzie. Nie ma bowiem przeszkód prawnych aby zwrócić się do Sądu o ich udostępnienie, skoro to organ jest ich pierwotnym dysponentem.
Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 135 i 145 § 1 pkt 1 lit. c i 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło