IV SA/Wa 309/18

WyrokWSA w Warszawie2018-09-18

Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Anita Wielopolska, Aleksandra Westra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1967 r. została wydana z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego dotyczącego prawa do nieruchomości zamiennej?
Ratio decidendi
Minister Infrastruktury i Budownictwa nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego w zakresie oceny, czy po wywłaszczeniu części nieruchomości pozostała działka budowlana, na której właścicielka mogła zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego wybudować dom jednorodzinny. Brak analizy decyzji odmawiającej lokalizacji domu jednorodzinnego z 1966 r. oraz nieustalenie przeznaczenia planistycznego pozostałej części nieruchomości uniemożliwiło prawidłowe rozstrzygnięcie wniosku o przyznanie nieruchomości zamiennej, co stanowiło naruszenie art. 7, 77, 78 i 80 KPA. W związku z tym zaskarżona decyzja Ministra została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 1967 r. o wywłaszczeniu części nieruchomości pod budowę pawilonu gastronomicznego. Wnioskodawczyni, M. S., twierdziła, że decyzja była rażąco wadliwa, ponieważ nie uwzględniono jej wniosku o przyznanie nieruchomości zamiennej, mimo że wywłaszczana działka była jej jedyną działką budowlaną. Minister Infrastruktury i Budownictwa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji, uznając, że właścicielce pozostała działka budowlana o odpowiedniej powierzchni i że nie zaszły przesłanki do przyznania nieruchomości zamiennej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra, uznając, że organ nie rozpoznał w sposób wyczerpujący zarzutów dotyczących prawa do nieruchomości zamiennej.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2017 r. oraz zasądził od Ministra na rzecz R. S. kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 września 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Anita Wielopolska Sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 września 2018 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2017 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz R. S. kwotę 697zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2017 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa na podstawie art. 157 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu wniosku M. S., reprezentowanej przez r. pr. P. Ś. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Urząd Spraw Wewnętrznych z dnia [...].03.1967 r., znak [...] o wywłaszczeniu za odszkodowaniem części nieruchomości położnej w [...] przy ul. [...] ujawnionej w księdze wieczystej PBN w [...] pod nr KW [...], o pow. 921 m2, stanowiącej własność M. P., odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Urząd Spraw Wewnętrznych z dnia [...].03.1967 r Stan niniejszej sprawy przedstawia się następująco. Decyzją z dnia [...].03.1967 r., znak [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Urząd Spraw Wewnętrznych orzekło o wywłaszczeniu za odszkodowaniem części nieruchomości położnej w [...] przy ul. [...] ujawnionej w księdze wieczystej pod nr KW [...], o pow. 921 m2, stanowiącej własność M. P.. Pismem z dnia [...].03.2017 r. M. S. (z domu P.), reprezentowana przez r. pr. P. Ś. wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej. We wniosku skarżąca podniosła, iż ww. decyzja z dnia [...].03.1967 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 10 ust. 3 oraz art. 21 ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r. Zarzucono, że w toku prowadzonego postępowania nie uwzględniono wielokrotnie składanych przez M. S. wniosków dotyczących przyznania za wywłaszczony grunt nieruchomości zamiennej. Wskazano, że organ odmawiając jej nieruchomości zamiennej i przyjmując, że skoro wywłaszczono jedynie cześć gruntu należącej do ww., to nie można uznać, że nie pozostawiono właścicielce żadnej innej nieruchomości, nie przeanalizował dostatecznie sprawy, w szczególności nie poczynił ustaleń, czy na pozostałej przy właścicielce części nieruchomości można wybudować dom. Wnioskodawczyni powołała, że złożyła podanie w sprawie budowy domu jednorodzinnego na przedmiotowej nieruchomości i decyzją z dnia [...] stycznia 1966 r. Wydział Budownictwa Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] odmówił wydania decyzji o lokalizacji domu mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w [...]. Decyzję uzasadniono faktem, że zgodnie z Planem Ogólnym m. [...], teren na którym położona jest działka przy ul. [...] jest przeznaczony pod usługi handlu i rzemiosła i nie może być zabudowany budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym albowiem na części przedmiotowej działki wydano decyzję o lokalizacji pawilonu dla [...] Zakładów Gastronomicznych. Z powyższego, zdaniem Wnioskodawczyni wynika, że na skutek wywłaszczenia straciła ona jedyną działkę budowlaną przeznaczoną pod budowę domu jednorodzinnego, a organ był zobowiązany wobec tego do uwzględnienia jej wniosku o nieruchomość zamienną. Pominięcie w decyzji takiego zobowiązania powoduje, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Do wniosku załączono m.in. decyzję z [...] stycznia 1966 r., wnioski o przyznanie nieruchomości zamiennej, zaświadczenia o braku innego majątku. Organ ustalił, że nieruchomość objęta wnioskiem stanowi aktualnie działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Współwłaścicielami działki nr [...] są E. C., D. C. oraz M. C., właścicielem działki nr [...] jest "[...]"[...], właścicielem działki nr [...] jest Gmina [...], zaś jej użytkownikiem wieczystym "[...]"[...] ". Organ uznał, że w sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z [...] marca 1967. Wskazano, że wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości dokonano na podstawie przepisów ustawy z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961 r., Nr 18, poz. 94). Wnioskodawcą wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości o pow. 921 m2 z całości o pow. 1631 m2 były [...] Zakłady Gastronomiczne Przedsiębiorstwo Państwowe i jako przedsiębiorstwo państwowe były uprawnione do wystąpienia z wnioskiem o wywłaszczenie, a zatem została spełniona przesłanka art. 2 ust. 2 ustawy wywłaszczeniowej. Celem wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości, jak wynika z uzasadnienia wniosku wywłaszczeniowego z dnia [...].11.1966 r. znak [...] oraz decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...].03.1967 r., znak [...] była budowa pawilonu gastronomicznego w ramach realizacji zadań określonych w zatwierdzonych planach gospodarczych. Cel wywłaszczenia był zgodny z lokalizacją szczegółową nr [...] ustaloną decyzją Wydziału Budownictwa Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...].02.1965 r. nr [...], która została wydana na podstawie art. 30 ustawy z dnia 31.01.1961 r. o planowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 7, poz. 47). Powołano, że kiedy dokonano wywłaszczenia obowiązywał dekret z dnia 1.10.1947 r. o planowej gospodarce narodowej (Dz. U. z 1947 r. Nr 64, poz. 373) i zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 dekretu każde zadanie gospodarcze mogło być realizowane wyłącznie w ramach ustalonego ww. dekretem planu gospodarczego na dany rok lub na dłuższy okres. Organ wskazał również, że zainteresowanym, w razie gdy nie zgadzali się z przyjętymi w planie zagospodarowania przestrzennego koncepcjami, przysługiwało prawo do ich kwestionowania w sposób określony odpowiednimi przepisami. Minister uznał więc, że spełniona została przesłanka dopuszczalności wywłaszczenia wskazana w art. 3 ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r. Powołano, że w aktach sprawy znajduje się oferta [...] Zakładów Gastronomicznych z dnia [...].07.1966 r" skierowana do M. S. (z domu P.), dotycząca dobrowolnej sprzedaży przedmiotowej nieruchomości. Brak jest odpowiedzi na ww. ofertę z dnia [...].07.1966 r., natomiast mimo kilkakrotnych wezwań wnioskodawcy właścicielka nie zgłosiła się nigdy do podjęcia tychże rokowań. Z treści zaskarżonej decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...].03.1967 r. wynika, że wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości dokonano wobec niemożności nabycia jej w trybie art. 6 ustawy z dnia 12.03.1958 r. Tym samym organ uznał, że spełniony został wymóg z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12.03.1958 r. Powołano, że pismem z dnia [...].11.1966 r. [...] Zakłady Gastronomiczne działając na podstawie art. 15 ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r., wystąpiły do Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Wydział Spraw Wewnętrznych z wnioskiem o wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości. Zamieszczona na ww. wniosku z dnia [...].11.1966 r. adnotacja dowodzi, iż nie spełniał on wymogów art. 15 ustawy z dnia 12.03.1958 r. wobec czego nastąpił jego zwrot ubiegającemu się o wywłaszczenie. Natomiast z treści zaskarżonej decyzji z dnia [...].03.1967 r. oraz zawiadomienia o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego z dnia [...].01.1967 r. wynika, iż ubiegający się o wywłaszczenie uzupełnił wniosek pismem z dnia [...].01.1967 r. nr [...]. Brak jest jednak w aktach sprawy ww. pisma z dnia [...].01.1967 r. nr [...]. Organ wskazał, że brak dokumentów archiwalnych uniemożliwia dokonanie, w sposób jednoznaczny i bezsporny, oceny treści wniosku wywłaszczeniowego w kwestii jego braków formalnych, a tym samym jego zakwestionowanie. Powołano, że zawiadomieniem z dnia [...].01.1967 r., znak [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Urząd Spraw wewnętrznych poinformowało strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego i o terminie rozprawy wywłaszczeniowo-odszkodowawczej wyznaczonej na dzień [...].02.1967 r., a więc zawiadomienie spełniało wymogi przewidziane w art. 16 ustawy wywłaszczeniowej. Wskazano, że rozprawę wywłaszczeniowo-odszkodowawczą przeprowadzono w dniu [...].02.1967 r. W rozprawie udział wzięła właścicielka nieruchomości M. S., która nie wyraziła zgody na wywłaszczenie oraz wniosła o przyznanie działki zamiennej. Następnie właścicielka oświadczyła, że na nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu chciała wybudować dom jednorodzinny, ale nie może uzyskać zezwolenia z Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...], gdyż przewidziana jest na przedmiotowej nieruchomości budowa innego obiektu. Właścicielka poinformowała, że na budowę wspomnianego domu zgromadziła już cześć materiałów budowlanych oraz oświadczyła, że na przedmiotowej nieruchomości w chwili obecnej rosną drzewa i zgromadzony jest kamień, zaś sama nieruchomość ogrodzona jest płotem drewnianym, wobec czego wnosi o przyznanie odszkodowania i za ten składnik budowlany. Po zakończeniu rozprawy przeprowadzano oględziny nieruchomości zawnioskowanej do wywłaszczenia, w trakcie których stwierdzono, że na przedmiotowej nieruchomości znajdują się drzewa oraz płot. W rozprawie nie wziął udziału biegły, który sporządził opinię szacunkową i dokonał wyceny przedmiotowej nieruchomości. Organ uznał, że nieobecność biegłych na rozprawie wywłaszczeniowej stanowi naruszenie art. 21 ustawy, jednakże powyższe uchybienie nie miało wpływu na wysokość ustalonego odszkodowania. Biegły sporządził bowiem operat szacunkowy, ustalił wysokość odszkodowania i organ analizując wysokości ustalonego odszkodowania doszedł do wniosku, że zostało ono prawidłowo wyliczone. Na podstawie art. 8 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 12.03.1958 r. i zarządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 24.09.1962 r. w sprawie ceny, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych wyliczono odszkodowanie za grunt, a dodatkowo za drzewa i ogrodzenie drewniane. Wskazano, że odszkodowanie za ogrodzenie drewniane biegły wyliczył w oparciu o ustawę z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17.07.1962 r. w sprawie norm szacunkowych (Dz. U. nr 18, poz. 94), cennik dla szacowania budynków systemem szczegółowym (wyd. III z 66 r.) ustalony przez Dyrektora Naczelnego PZU na podstawie norm szacunkowych zatwierdzonych przez Ministra Finansów decyzją z dnia [...].07.1957 r. nr [...] ze zmianami zatwierdzonymi przez Ministra Finansów decyzją z dnia [...].06.1960 r., nr [...], szczegółowe oględziny pomiary i szkice z natury, mapę sytuacyjną z rejestrem pomiarowym zatwierdzoną przez Pracownię Geodezyjną w [...] w dniu [...].03.1965 r. oraz faktyczną wartość technicznych elementów z uwzględnieniem stopnia ich zużycia i zniszczenia, zaś odszkodowanie za drzewa owocowe w oparciu o art. 8 ust. 3. ww. ustawy z dnia 12.03.1958 r. oraz instrukcję do wyceny drzew i krzewów owocowych Instytutu Sadownictwa w [...] z 1959 r. W konkluzji organ uznał, że nie doszło w przedmiotowym postępowaniu wywłaszczeniowo - odszkodowawczym do naruszenia przepisów ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r., bowiem nieruchomość została wyceniona przez biegłych rzeczoznawców, a operat stał się podstawą do ustalenia wysokości odszkodowania w decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 10 ust. 3 ustawy z 12.03.58 r. organ uznał, że zarzut nie jest uzasadniony. Powołano, że przyznanie zamiennej działki budowlanej uzależnione było od kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek: przesłanki żądania przyznania działki zamiennej przez właściciela, przesłanki przeznaczenia zawnioskowanej do wywłaszczenia działki pod budowę domu jednorodzinnego oraz przesłanki nieposiadania innej działki budowlanej w mieście lub osiedlu przez właściciela. Jak wynika natomiast z akt sprawy działka zawnioskowana do wywłaszczenia miała charakter działki budowlanej, a zatem była przeznaczona pod budowę domu jednorodzinnego. Wskazano jednak, że zaskarżoną decyzją wywłaszczono jedynie część nieruchomości o pow. 921 m2 z ogólnej powierzchni 1631 m2. W tym stanie rzeczy nie można zgodzić się z zarzutem skarżących, iż wywłaszczona nieruchomość stanowiła jedyną działkę budowlaną M. S. (z domu P.) na terenie [...], bowiem właścicielce po wywłaszczeniu nieruchomości pozostawała działka nr [...] o pow. 710 m2, co stanowiło podstawę odmowy przyznania żądanej działki zamiennej przez organ wywłaszczeniowym w związku z nieziszczeniem się omawianej przesłanki. Powołano, że zaskarżona decyzja z dnia [...].03.1967 r. zawiera ustalenie przedmiotu wywłaszczenia, wskazuje na czyj wniosek nastąpiło wywłaszczenie, uzasadnienie faktycznie i prawne oraz pouczenie o środkach odwoławczych, a zatem spełnia wszystkie wymagania określone w art. 22 ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r. W trakcie postępowania organ nie stwierdził również, aby badana decyzja naruszała pozostałe przesłanki określone w art. 156 § 1 Kpa. Wskazano, że decyzja wydana została przez organ właściwy rzeczowo i miejscowo oraz powołano w niej prawidłową podstawę prawną. Nie dotyczyła ona również sprawy rozstrzygniętej poprzednio inną decyzją administracyjną i została skierowana do osoby będącej stroną postępowania. Również wykonanie tej decyzji, w dacie jej wydania, nie prowadziło do czynu zagrożonego karą, ani też decyzja nie zawierała wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Zaskarżona decyzja była ponadto wykonalna w dacie jej wydania (jej mocą ustalono odszkodowanie, a adresat mógł skutecznie je wyegzekwować). Na tę decyzję Ministra skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł R. S. (spadkobierca M. S.), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Strona skarżąca wskazała, że decyzja z [...] listopada 2017 r. narusza: 1. przepis art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 10 ust. 3 w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94 ze zm.) poprzez uznanie, iż Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] (Urząd Spraw Wewnętrznych) nie dopuściło się rażącego naruszenia przepisów art. 10 ust. 3 w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy wywłaszczeniowej, pomimo że choć wypełnione zostały wszystkie przesłanki z przepisu art. 10 ust. 3 ustawy wywłaszczeniowej, Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] nie przyznało w swej decyzji p. M. S. nieruchomości zamiennej; 2. przepis art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 84 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, co doprowadziło organ do poczynienia w zaskarżonej decyzji dowolnych ustaleń faktycznych w postaci uznania, że po dokonaniu wywłaszczenia w dyspozycji p. M. S. pozostała jeszcze nieruchomość przeznaczona pod budowę domu jednorodzinnego w związku z czym nie była ona uprawniona do otrzymania nieruchomości zamiennej. Skarżący na tej podstawie zażądał uchylenia decyzji objętej skargą. W uzasadnieniu skargi skarżący ponowił zarzuty i argumentację zawartą we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Ponadto wskazał, że Minister Infrastruktury i Budownictwa pominął fakt, że na skutek dokonanego wywłaszczenia, pozostała w teoretycznej dyspozycji M. S. nieruchomość o pow. 710 m2 nie nadawała się już do zabudowania domem jednorodzinnym. Minister pominął istotną okoliczność, że w chwili wywłaszczania, wywłaszczana działka stanowiła jej jedyną działkę budowlaną w mieście przeznaczoną pod budowę domu jednorodzinnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadny jest zarzut naruszenia przepisów art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego. Zgodnie z art. 10 ust. 3 wskazanej ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U.1961.10.94) za wywłaszczoną jedyną działkę budowlaną w mieście przeznaczoną pod budowę domu jednorodzinnego ubiegający się o wywłaszczenie obowiązany był na żądanie właściciela dostarczyć mu zamiast odszkodowania pieniężnego położoną w tej samej miejscowości inną odpowiednią działkę budowlaną z nałożeniem na właściciela obowiązku wybudowania na niej domu jednorodzinnego w terminie nie krótszym niż trzy lata. Jeżeli dostarczenie takiej działki nie było możliwe, wywłaszczonemu przyznawało się odszkodowanie pieniężne. W przedmiotowej sprawie M. S. wielokrotnie wnioskowała o przyznanie nieruchomości zamiennej, w szczególności w toku przeprowadzonej rozprawy wywłaszczeniowej. Właścicielka podnosiła, że na nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu chciała wybudować dom jednorodzinny, ale nie może uzyskać zezwolenia z Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury PMRN w [...] ponieważ przewidziana jest na jej nieruchomości budowa innego obiektu. W decyzji z [...] marca 1967 r. organ w pkt. V nie uwzględnił złożonego wniosku dotyczącego przyznania za wywłaszczony grunt nieruchomości zamiennej. W uzasadnieniu powołano, że właścicielce pozostaje po wywłaszczeniu nieruchomość budowlana o powierzchni 710 m2. W złożonym wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] marca 1967r. Skarżąca wskazała, że organ wydając zakwestionowaną decyzję nie poczynił w ogóle żadnych ustaleń, czy na pozostałej przy właścicielce nieruchomości będzie można pobudować dom jednorodzinny, tym bardziej, że właścicielka otrzymała wcześniej decyzję odmowną w tym zakresie. Tak więc nie dokonano żadnych ustaleń faktycznych w sprawie pozwalających na nieuwzględnienie wniosku o przyznanie nieruchomości zamiennej. Do wniosku o stwierdzenie nieważności załączono decyzję z dnia [...] stycznia 1966 roku Wydziału Budownictwa Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...], znak: [...]. Z treści tej decyzji wynika, że organ odmówił wydania decyzji o lokalizacji domu jednorodzinnego mieszkalnego na nieruchomości przy ulicy [...] w [...]. Decyzję uzasadniono faktem, że zgodnie z aktualnym Planem Ogólnym m. [...], teren na którym jest położona działka przy ul. [...], jest przeznaczony pod usługi handlu i rzemiosła i nie może być zabudowany budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, albowiem na części przedmiotowej działki wydano decyzję o lokalizacji pawilonu dla [...] Zakładów Gastronomicznych. Z powyższego Skarżąca wywiodła, że po wywłaszczeniu przedmiotowej nieruchomości o powierzchni 921 m2, pozostała w dyspozycji M. S. nieruchomość o pow. 710 m2, która nie mogła już zostać przeznaczona pod budowę domu jednorodzinnego. Tak więc w ocenie Skarżącej spełnione zostały przesłanki uzasadniające przyznanie nieruchomości zamiennej. W przedmiotowej sprawie Minister rozważając, czy zakwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r., nie odniósł się w żaden sposób do twierdzeń Skarżącej w tym zakresie i nie przeprowadził analizy złożonego dowodu w postaci decyzji z [...] stycznia 1966 r. Organ nie rozważył w ogóle, czy istnienie w obrocie prawnym decyzji z [...] stycznia 1966 r. ma znaczenie dla uznania, że przy właścicielce pozostała działka budowlana umożliwiająca budowę domu jednorodzinnego. Organ nie badał czy na pozostawionej jej części nieruchomości można było pobudować dom. Tym samym organ nie rozpoznał kluczowego zarzutu w sprawie. W uzasadnieniu decyzji tylko lakonicznie wskazano, że właścicielce po wywłaszczeniu pozostała działka budowlana o pow. 710 m2. Tym samym organ nie wywiązał się z obowiązku wszechstronnego i wyczerpującego zbadania istotnych w sprawie okoliczności faktycznych. Wskazać należy, że postępowanie wyjaśniające prowadzone przez organy administracji publicznej, w tym również w jednym z trybów nadzwyczajnych, powinno być bowiem kontynuowane aż do momentu wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności związanych z daną sprawą, celem uzyskania podstawy do jej właściwego rozstrzygnięcia. Zaniechanie przez organ podjęcia wszystkich dopuszczalnych z prawnego punktu widzenia czynności, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, powodującym wadliwość wydanej decyzji. W konsekwencji organ, obowiązany do wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego rozstrzyganej sprawy, nie może dowolnie wybierać dowodów, które stanowią podstawę ustaleń faktycznych, poprzez dyskredytowanie inicjatywy dowodowej strony. W przeciwnym razie oznaczałoby to, że prowadzi postępowanie pod z góry założoną tezę, co zaprzeczałoby wszelkim zasadom rzetelnego postępowania administracyjnego, określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Wobec braku klarownego wyjaśnienia przez organy kwestii właściwego ustalenia przeznaczenia nieruchomości pozostałej przy właścicielce, a tym samym braku podstaw do stwierdzenia, czy zaistniały przesłanki uzasadniające przyznanie Skarżącej nieruchomości zamiennej zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy z 12 marca 1958 r., zaskarżoną decyzję należało uchylić. Powyższe uchybienia organu w zakresie prowadzenia postępowania dowodowego niewątpliwie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę, Minister przeprowadzi postępowanie wyjaśniające, uwzględniając w szczególności złożony przez Stronę dowód w postaci decyzji z [...] stycznia 1966 r. Wskazać w tym miejscu należy, że ww. decyzja została wydana przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego. Postępowanie wywłaszczeniowe dotyczyło działki oznaczonej na planie [...] o pow. 921 m2; w aktach sprawy wywłaszczeniowej znajduje się mapa geodezyjna sporządzona [...] marca 1965 r., z której wynika, że już w tej dacie podzielono nieruchomość należącą do M. S. na dwie jednostki ewidencyjne: [...] o pow. 921 m2 i [...] o pow. 710 m2. Natomiast w załączonej do wniosku decyzji z [...] styczna 1966 r. wskazano tylko adres nieruchomości tj. ul. [...]. Jednocześnie do wniosku o stwierdzenie nieważności dołączono pismo z [...] stycznia 1967 r., którego treść wskazuje, że właścicielka zwróciła o zezwolenie na budowę domu na części działki, która miała przy niej pozostać. Powyższe kwestie wymagają wyjaśnienia w toku prowadzonego przez organ postępowania dowodowego. Należałoby ustalić, czy decyzja z [...] stycznia 1966 r. dotyczyła dwóch działek tj. [...] i [...], czy też tylko [...]. Ponadto organ winien ustalić przeznaczenie planistyczne działki pozostałej przy właścicielce i czy była możliwość realizacji zabudowy mieszkaniowej na tej działce przez właścicielkę w dacie wydawania decyzji wywłaszczeniowej. W tym zakresie nie było prowadzone żadne postępowanie dowodowe. Powyższe okoliczności mają o tyle znaczenie, że strona skarżąca podnosiła, że nie było możliwości budowy domu. Natomiast uczestnik postępowania [...] w toku prowadzonego postępowania, w piśmie z [...].09.2017 r. wskazał, że pozostała przy M. S. działka była przeznaczona zgodnie z planem ogólnym miasta [...] na lata 1966-1977 pod zabudowę mieszkaniową niską. Ponadto powołał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji albowiem M. S. nie została pokrzywdzona otrzymując odszkodowanie za część nieruchomości, a przy zawarciu umowy sprzedaży pozostałej części wynagrodzenie. Uczestnik wskazał również, że za działkę o obecnym numerze [...] M. S. uzyskała zarówno odszkodowanie jak i wynagrodzenie. Do pisma uczestnik dołączył kserokopię planu ogólnego miasta [...], akty notarialne oraz oświadczenie M. S. o wyrażeniu zgody na odsprzedanie pozostałej przy niej nieruchomości – działki budowlanej na rzecz "[...]" [...] O/[...]. Natomiast organ nadzoru w ogóle nie analizował przedłożonych przez uczestnika dowodów, w szczególności w zakresie planistycznego przeznaczenia pozostałej przy właścicielce nieruchomości. Zwrócić należy również uwagę na nieczytelność przedłożonej przez uczestnika kserokopii planu. Braki w materiale w tym zakresie uniemożliwiają odniesienie się do twierdzeń uczestnika. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 119 pkt. 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Sąd rozpoznawał sprawę w trybie uproszczonym w składzie trzech sędziów. Rozstrzygnięcie w sprawie kosztów postępowania podjęte zostało na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składał się wpis od skargi i wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika ustalone w stawce wynikającej z § 14 ust. 1 pkt. 1 c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2018.265) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło