IV SA/Wa 313/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-28
Skład orzekający: Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który został już zwolniony od kosztów sądowych prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego, może ponownie ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który został prawomocnie zwolniony od kosztów sądowych, nie musi ponownie ubiegać się o zwolnienie od tych kosztów, chyba że nastąpi zmiana okoliczności. Jednakże wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja majątkowa wnioskodawcy uzasadnia potrzebę przyznania pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
M. G. złożył skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju o odmowie wszczęcia postępowania. W lutym 2014 r. został zwolniony od kosztów sądowych prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego. Po oddaleniu skargi w kwietniu 2014 r. złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Wnioskodawca wykazał, że jego jedynym dochodem jest renta w wysokości 880,52 zł, a jego sytuacja majątkowa jest trudna.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla M. G. adwokata z urzędu, a wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. G. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: 1). ustanowić dla M. G. adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W., 2). oddalić wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 28 lutego 2014 r., sygn. akt IVSA/Wa 313/14, skarżący M. G. został zwolniony od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Po wydaniu w dniu 23 kwietnia 2014 r. wyroku oddalającego jego skargę na wskazane w sentencji postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] stycznia 2014 r., skarżący złożył na urzędowym formularzu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, wnosząc tym razem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
W złożonym w dniu 10 czerwca 2014 r. oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym skarżący wskazał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Jedynym jego dochodem jest renta z ZUS w wysokości 880,52 zł. Wnioskodawca nie ma wartościowych przedmiotów, oszczędności, papierów wartościowych, ani innych zasobów pieniężnych. Wśród wydatków ponoszonych miesięcznie na utrzymanie, które skarżący opłaca solidarnie z matką E. G., wymienił: czynsz za mieszkanie- 342,56 zł, opłatę za gaz- 27,29 zł, prąd- 123,84 zł. Ponadto oświadczył, że nie prowadzi ewidencji wydatków na wyżywienie, odzież i środki czystości.
Rozpoznając wniosek, stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne (art. 243 § 2 P.p.s.a.).
Rozważając zasadność przyznania prawa pomocy w pierwszej kolejności w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, należy wskazać, że w niniejszej sprawie skarżący w dniu 24 lutego 2014 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W wyniku rozpoznania przedmiotowego wniosku, referendarz sądowy prawomocnym postanowieniem z dnia 28 lutego 2014 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Należy zatem stwierdzić, że pozostaje ono w mocy, a możliwość jego uchylenia lub zmiany przez Sąd mogłaby zajść jedynie w przypadku wyznaczonym dyspozycją normy zawartej w art. 165 P.p.s.a., tj. wskutek zmiany okoliczności sprawy. W rozważanym przypadku sytuacja taka nie zachodzi.
Powyższe oznacza, że od dnia wydania postanowienia przyznającego wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych skarżący nie ma obowiązku uiszczania żadnych kosztów sądowych, aż do prawomocnego zakończenia sprawy, czyli również przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W sytuacji wcześniejszego zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych na mocy prawomocnego orzeczenia referendarza sądowego, nie jest on zobowiązany do ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, jeżeli ma zamiar dokonać w postępowaniu czynności podlegającej opłacie.
Konkludując należy stwierdzić, iż w rozpoznawanym przypadku skarżącemu przyznano już prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a zatem merytoryczne rozpoznawanie kolejnego wniosku w tym samym zakresie, poprzez dokonywanie oceny oświadczeń skarżącego odnoszących się do jego sytuacji majątkowej, byłoby niecelowe.
Rozpoznając natomiast wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, należy uznać, iż zasługuje on na uwzględnienie.
Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia okoliczność, iż jedynym dochodem skarżącego jest w dalszym ciągu świadczenie rentowe w niewielkiej wysokości –ok. 880zł. Dochód ten służy na pokrycie połowy kosztów comiesięcznych wydatków, które skarżący oszacował na kwotę ok. 500 zł. Do dyspozycji skarżącego pozostaje zatem niewielka kwota – ok, 650 zł, z której skarżący musi jeszcze wygospodarować środki na wyżywienie, ubranie i środki czystość. Ze względu zatem na okoliczności życiowe w jakich skarżący się znalazł oraz fakt, iż nie dysponuje on żadnymi środkami, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów niniejszego postępowania uznano, iż złożony przez niego wniosek o przyznanie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie.
Z tych względów na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło