IV SA/Wa 3132/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2017 r. na posiedzenie niejawnym wniosku I. M. o wstrzymanie wykonania decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w sprawie ze skargi I. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...]. I. M., reprezentowana przez adwokata, w piśmie z dnia 10 października 2016 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. znak: [...]. Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy stwierdził uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zaległości z tytułu opłaty produktowej. Strona zawarła w skardze (pkt 4) wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z powodu prawdopodobieństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu skargi wywiodła, że Marszałek Województwa [...] decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. określił dla niej wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej i zobowiązał do wpłaty niewniesionej części opłaty wraz z odsetkami. Stwierdziła, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na czas toczącego się postępowania jest konieczne, ponieważ jakiekolwiek jej wykonanie na obecnym etapie rodzi dla skarżącej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Organ administracji w odpowiedzi na skargę nie odniósł się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że w przedmiotowej nie jest zaskarżona decyzja, a postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji. W tej sytuacji, uwzględniając w szczególności argumentację przedstawioną przez stronę na uzasadnienie przedmiotowego wniosku, Sąd przyjął, że jakkolwiek w skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania "zaskarżonej decyzji", to intencją skarżącej było złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, a nie - zaskarżonego do Sądu - postanowienia organu odwoławczego, którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia dowołania od tej decyzji. Nawet zresztą, gdyby przyjąć, że wniosek dotyczy zaskarżonego postanowienia, to nie mógłby on zostać uwzględniony, bo postanowienie to nie ma cech wykonalności. Nie nakazuje ono wykonania jakiegokolwiek obowiązku, ani nie przyznaje jakiegokolwiek uprawnienia. Stanowi jedynie dokonane przez organ administracji, formalne potwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a zatem rozstrzygniecie stricte proceduralne. Nie jest więc możliwe wymuszenie jego wykonania działaniami egzekucyjnymi. Stąd też niedopuszczalne byłoby orzeczenie o wstrzymaniu jego wykonania. Oceniając natomiast możliwość zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez wstrzymanie wykonania decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2015 r., należy stwierdzić, że art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie daje Sądowi podstawy do orzeczenia w przedmiotowej sprawie o wstrzymaniu wykonania rzeczonej decyzji, ponieważ nie została ona wydana w granicach tej samej sprawy, co zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Użyty w art. 61 § 3 ppsa zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować w powiązaniu z art. 3 § 2 ppsa, który wskazuje, jakie prawne formy działania organów administracji podlegają kontroli sądowoadministracyjnej, a także z art. 134 i 135 ppsa, które określą zakres tej kontroli. Zgodnie z ostatnim ze wskazanych przepisów sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, że sens znaczeniowy użytego w powołanym przepisie sformułowania "w granicach sprawy, której dotyczy skarga", miałby różnić się od znaczenia zwrotu z art. 61 § 3 ppsa "w granicach tej samej sprawy". W uzasadnieniu uchwały z dnia 27 czerwca 2000 r. sygn. akt FPS 12/99 (ONSA 2001, nr 1, poz. 7) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie siedmiu sędziów podzielił wyrażany w piśmiennictwie pogląd, że zwrot "w granicach danej sprawy" użyty w art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, dotyczy spraw w ujęciu materialnym, w związku z czym o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będą sprawy wykazujące tożsamość podmiotową i przedmiotową. Sytuacja taka wystąpi wówczas, gdy akty lub czynności dotyczyć będą tych samych podmiotów, identycznego przedmiotu, stanu faktycznego oraz podstawy prawnej. Z racji, że będący przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym był ówczesnym odpowiednikiem dzisiejszego art. 135 ppsa, przywołane stanowisko zachowuje aktualność w obecnym stanie prawnym, a w ocenie Sądu jest prawidłowe i aktualizuje się także w sprawie wszczętej skargą I. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r. Odnosząc zatem powyższe wywody do realiów przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że pomiędzy postępowaniem zakończonym wdaniem decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2015 r., a zaskarżonym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r., nie zachodzi tożsamość przedmiotowa. Odrębność spraw, w których przeprowadzono te postępowania, przejawia się zakresem ich przedmiotu. W sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. organ administracji ustalił wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej oraz zobowiązał do zapłaty niewniesionej części tej opłaty wraz z odsetkami. Z kolei zakres przedmiotowy sprawy, w której wydano zaskarżone postanowienie, a w konsekwencji granice kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiotowej sprawie, wyznacza rozstrzygnięcie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2015 r. Nie ulega wątpliwości, że wskazane sprawy pozostają ze sobą w związku chronologicznym i podmiotowym, jednakże ze względu na wzmiankowaną odrębność zakresów przedmiotowych nie można uznać, że tworzą one tę samą sprawę w znaczeniu materialnym. Należy zaznaczyć, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. W sprawie wszczętej skargą I. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r., kontrola sądowoadministracyjna nie będzie obejmować decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2015 r. z uwagi na to, że nie została ona wydana w postępowaniu prowadzonym w granicach sprawy, której dotyczy przedmiotowa skarga. W świetle powyższego przedmiotowy wniosek nie mógł być uwzględniony. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.