IV SA/Wa 3164/17
WyrokWSA w Warszawie2018-03-27
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Aneta Dąbrowska, Łukasz Krzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zezwolenia na przetwarzanie odpadów bez odszkodowania było uzasadnione, gdy strona skarżąca twierdziła, że usunęła nieprawidłowe odpady i zaprzestała naruszeń warunków zezwolenia?Ratio decidendi
Cofnięcie zezwolenia na przetwarzanie odpadów bez odszkodowania było uzasadnione, ponieważ materiał dowodowy jednoznacznie wykazał, że skarżący nadal składował w wyrobisku odpady inne niż dopuszczone do przetwarzania, pomimo wcześniejszego wezwania do zaniechania naruszeń i usunięcia nieprawidłowości. Sąd uznał, że ustalenia organów dotyczące składu odpadów, oparte na wynikach badań laboratoryjnych i kontrolach, były prawidłowe, a zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowości proceduralnych nie znalazły potwierdzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Ministra Środowiska utrzymującą w mocy decyzję Marszałka Województwa o cofnięciu zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Marszałek Województwa cofnął zezwolenie, ponieważ stwierdzono, że M. S. wypełniał wyrobisko odpadami innymi niż dopuszczone w zezwoleniu, w szczególności odpadami komunalnymi. Mimo wezwania do usunięcia nieprawidłowości, kolejne kontrole wykazały dalsze składowanie niedopuszczalnych odpadów. Strona skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące naruszeń przepisów proceduralnych, błędnej wykładni przepisów materialnych oraz nieprawidłowego przeprowadzenia kontroli.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2018 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia bez odszkodowania zezwolenia na przetwarzanie odpadów oddala skargę
Decyzją z [...] września 2017r. Nr [...] Minister Środowiska, po rozpoznaniu odwołania M. S., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.) oraz art. 47 ust. 2 i art. 169 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1987, z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak [...].
Cytowaną w sentencji decyzją Marszałek Województwa [...] cofnął bez odszkodowania zezwolenie na przetwarzanie odpadów, wydane M. S. decyzją Marszałka Województwa [...] z [...] września 2016 r., znak [...], sprostowaną postanowieniem tego organu z [...] grudnia 2016 r., znak ten sam. Przetwarzanie odpadów polegało na wypełnianiu określonymi rodzajami odpadów terenów niekorzystnie przekształconych tj. wyeksploatowanych części wyrobisk: "[...]", "[...]" i "[...]", których całkowita pojemność wynosi ponad 100 tys m2 .
W odwołaniu Strona podnosi, że decyzja o cofnięciu zezwolenia na przetwarzanie odpadów została wydana z naruszeniem przepisów proceduralnych, z pominięciem wszelkich Wyjaśnień Strony, a ponadto oparto ją na wynikach kontroli innych organów, które Strona zakwestionowała .
Minister Środowiska, rozpatrując sprawę w związku z odwołaniem wskazał, że zgodnie z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. b ww. ustawy, do właściwości marszałka województwa należą sprawy dotyczące zezwoleń na przetwarzanie odpadów innych niż niebezpieczne w procesie odzysku polegającym na wypełnianiu terenów niekorzystnie przekształconych, jeżeli ilość umieszczanych w wyrobisku lub zapadlisku odpadów jest nie mniejsza niż 10 Mg na dobę lub całkowita pojemność wyrobiska lub zapadliska jest nie mniejsza niż 25000 Mg. Zezwolenie zatem zostało wydane M. S. przez Marszałka Województwa [...], i on również jest organem właściwym do cofnięcia zezwolenia.
Po powzięciu od Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej WIOŚ) informacji o przywiezieniu w dniu [...] listopada 2016 r. na teren wyrobiska żwirowego "[...]" odpadów o kodzie 19 12 12 i o stwierdzonych, w ramach kontroli przeprowadzonej w dniach [...] listopada do 7 grudnia 2016 r., naruszeniach warunków ww. zezwolenia na przetwarzanie odpadów, a także po otrzymaniu analogicznej informacji od Wójta Gminy [...] i od Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w [...] o stwierdzeniu na tym terenie odpadów typowych dla odpadów komunalnych, Marszałek Województwa [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na podstawie art. 47 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Jednocześnie z zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2017 r, [...] o wszczęciu z urzędu postępowania organ pierwszej instancji zawiadomił Stronę o planowanej kontroli. W dniu [...] lutego 2017 r. upoważnieni pracownicy Urzędu Marszałkowskiego, w obecności M. S. przeprowadzili kontrolę i podczas niej dokonali oględzin działki nr [...], na której prowadzona była działalność w zakresie przetwarzania odpadów przez wypełnianie odpadami części wyrobiska żwirowego, a pracownicy WIOŚ pobrali próby odpadów do badań.
Z oględzin został sporządzony protokół, w którym stwierdzono, że:
1) na całej powierzchni działki znajdowały się porozrzucane odpady w postaci kabli, przewodów, gąbki, gumowych węży, tekstyliów, foliowych worków, butelek z tworzyw sztucznych itp.,
2) w kilku miejscach odpady zgromadzone były w pryzmach; zawierały części organiczne, elementy z tworzyw sztucznych, metali, gumy itp. wyczuwalny był zapach gnilny; według M. S. były to odpady dopuszczone do przetwarzania przedmiotowym zezwoleniem,
3) zostały pobrane próby odpadów do badań,
4) odpady z odkrywki wyglądały na odpady komunalne, zawierały części organiczne, folie, tekstylia, odzież, opakowania z tworzyw sztucznych; zapach charakterystyczny dla biodegradacji (rozkładu) substancji organicznych był intensywny; według M. S. były to pozostałości odpadów o kodzie 19 12 12, które zostały tu wysypane w dniu [...] listopada 2016 r., ale następnie zebrane i wywiezione tym samym samochodem, którym je przywieziono, o czym organ został poinformowany przez Stronę pismem z dnia 5 grudnia 2016 r.
Protokół z oględzin i protokół z pobrania prób odpadów podpisały wszystkie osoby uczestniczące w tych czynnościach, również podmiot kontrolowany.
Wyniki analizy prób odpadów pobranych w czasie kontroli, przedstawione w sprawozdaniu WIOŚ nr [...], wykazały, że odpady z odkrywki to typowe odpady komunalne, a pozostałe próby także zawierały odpady o takim charakterze, o czym świadczy znaczny udział węgla organicznego, a ponadto obecność w odpadach opakowań po produktach spożywczych, przedmiotów codziennego użytku i elementów pojazdów.
Odpadami ulegającymi biodegradacji (rozkładowi pod wpływem działania bakterii) nie może być wypełniane wyrobisko. Odpady dopuszczone do przetwarzania zezwoleniem z [...] września 2016r., to głównie odpady żwiru, piasku, kamienie, odpady ceramiczne, gruz betonowy, ceglany, odpady rdzeni i form odlewniczych. Wobec tego .Marszałek Województwa [...], na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, pismem z dnia 28 kwietnia 2017 r. wezwał Stronę do zaniechania naruszeń warunków zezwolenia tj. do natychmiastowego zaprzestania przywożenia odpadów innych niż wymienione w zezwoleniu i do usunięcia takich odpadów z terenu wyrobiska w terminie do dnia 15 maja 2017 r. oraz do poinformowania o usunięciu naruszeń w terminie do dnia 20 maja 2017 r.
Pismem z dnia 19 maja 2017 r, do którego została załączona kopia karty przekazania odpadów z dnia [...] maja 2017 r, nr [...], Strona poinformowała organ, że:
1) nie przyjmowała i nie przyjmuje na teren wyrobiska odpadów innych niż wymienione w zezwoleniu, na dowód czego przedstawiła kopie wszystkich dokumentów sporządzonych na potrzeby ewidencji odpadów za rok 2016,
2) wykonała ponad 60 odkrywek, ale tylko w jednej znaleziono ok. 1 m3 innych odpadów; w pozostałych odkrywkach występowały pojedyncze zanieczyszczenia w postaci folii, tkaniny, papieru, węża gumowego, kawałka plastiku, które nie powodują zmiany kwalifikacji deponowanych odpadów,
3) wszystkie odpady inne niż wymienione w zezwoleniu, a mianowicie odpady o kodzie 20 01 39 (tworzywa sztuczne) w ilości 1,88 Mg zostały zebrane i przekazane do [...] Sp. z o.o. w [...].
Marszałek Województwa [...] zapoznał się z udostępnionymi mu przez Prokuraturę Rejonową w [...] aktami zgromadzonymi w śledztwie w sprawie nielegalnego przywozu i deponowania odpadów na terenie wyrobisk w miejscowości [...],
Organ pierwszej instancji przeprowadził następną kontrolę w miejscu prowadzenia przetwarzania odpadów; o której wcześniej poinformował M. S.. W kontroli uczestniczyli przedstawiciele WIOŚ i Komendy Powiatowej Policji w [...]. )
W czasie kontroli w dniu [...] czerwca 2017 r. na terenie wyrobiska na działce nr [...] wykonano odkrywki. W trzech z nich pod warstwą ziemi grubości 0,5-1,0 m znajdowały się odpady przypominające odpady komunalne. Zawierały przeważnie tworzywa sztuczne, tkaniny, odzież, opakowania po produktach spożywczych oraz części organiczne, a ich wydobywaniu towarzyszył intensywny zapach gnilny. Odpady zalegały poniżej warstwy ziemi w całym przekroju odkrywek wykonanych do głębokości 2-3 m.
W innej odkrywce widoczne były pozostałości po odpadach o takim charakterze. M. S. wyjaśnił, że z tego miejsca odpady zostały wydobyte i przekazane Spółce [...].
W odkrywce wykonanej w miejscu, gdzie były rozplantowane odpady, znaleziono rozdrobnione odpady tworzyw sztucznych, metali, gumy itp., co mogło świadczyć, że pochodzą z pojazdów samochodowych, zwłaszcza że wyczuwalny był zapach substancji ropopochodnych. M. S. oświadczył, że są to wykazane w ewidencji odpady o kodzie 10 10 08 (rdzenie i formy odlewnicze) przyjęte od [...] Sp. z o.o. w [...].
Z czterech odkrywek pobrano próby odpadów do badań, które WIOŚ wykonał na zlecenie Marszałka Województwa [...]. Wyniki badań przedstawione w sprawozdaniu WIOŚ nr [...] potwierdzają ustalenia organu, poczynione w dniu [...] czerwca 2017 r. i utrwalone w materiale fotograficznym, co do komunalnego charakteru odpadów, których próby pobrano z wyrobiska.
Protokół z kontroli przeprowadzonej w dniach [...]-[...] czerwca 2017 r. zawiera adnotację o odmowie podpisania go przez Stronę. Strona nie twierdzi, że protokół zawiera dane niezgodne z rzeczywistym przebiegiem czynności czy też z ustaleniami dokonanymi podczas tych czynności. Jak wynika z pisma z dnia 26 czerwca 2017 r., Strona nie podpisała przedstawionego jej protokołu, ponieważ chciała najpierw zapoznać się z protokołem pobrania prób odpadów do badań oraz z wynikami badań. Dokumenty te zostały Stronie udostępnione, a Strona ich nie zakwestionowała, choć miała taką możliwość. Niepodpisanie protokołu zatem nie umniejsza jego wartości dowodowej.
Wprawdzie do cofnięcia zezwolenia na przetwarzanie odpadów wystarczające jest wykazanie, że Strona działa niezgodnie z zezwoleniem, to organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał też na naruszenie art. 33 ust 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Przepis ten zawiera klauzulę generalną zobowiązującą posiadacza odpadów do postępowania z odpadami w sposób zgodny z zasadami gospodarki odpadami, co zapewnia ochronę życia i zdrowia ludzi oraz ochronę środowiska. Stosowanie odpadów takich jak odpady komunalne do wypełniania wyrobiska jest niezgodne z zasadami postępowania z odpadami komunalnymi, które w dużej mierze zawierają odpady ulegające biodegradacji.
Wobec prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy i stwierdzenia, że M. S. działa niezgodnie z warunkami wydanego zezwolenia na przetwarzanie odpadów, a z wyrobiska nie zostały usunięte odpady niedopuszczone do przetwarzania przez jego wypełnianie, organ pierwszej instancji w ocenie MInistra słusznie podjął decyzję o cofnięciu zezwolenia bez odszkodowania.
W odwołaniu podniesione są zarzuty odnoszące się do kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ w okresie od dnia [...] listopada do dnia [...] grudnia 2016r., na której podstawie odrębną decyzją została Stronie wymierzona kara pieniężna za gospodarowanie odpadami niezgodnie z zezwoleniem.
Rozpatrzenie tych zarzutów zatem nie wchodzi w zakres niniejszego postępowania. Nie mogą być także rozpatrzone zamieszczone w odwołaniu zarzuty odnoszące się do kontroli przeprowadzonej przez pracowników Urzędu Gminy w [...]. Należy podkreślić, że Marszałek Województwa [...] dokonał własnych ustaleń, omówionych powyżej, na nich oparł ustalenia stanu faktycznego oraz rozstrzygnięcie o cofnięciu zezwolenia bez odszkodowania.
Podniesiony w odwołaniu argument, że odpady inne niż dopuszczone do przetwarzania na wyrobisku, ujawnione w ramach kontroli w odkrywkach, zostały wydobyte i przekazane firmie zewnętrznej, nie zmienia stanowiska, że cofnięcie zezwolenia jest słusznym rozstrzygnięciem. Przepis art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach nie jest przepisem fakultatywnym. Po stwierdzeniu, że mimo wezwania, o którym mowa w ust. 1 tego artykułu, posiadacz odpadów nadal narusza przepisy ustawy lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, organ zobowiązany jest cofnąć to zezwolenie bez odszkodowania.
Przedstawione Marszałkowi Województwa [...] karty przekazania odpadów, z których wynika, że w roku 2016 Strona przyjęła odpady odpowiednie do wypełnienia wyrobiska ([...] Sp. z o.o. w [...] przekazała odpady o kodzie 10 10 08 w ilości 785,4 Mg, a [...] Sp. z o.o. w [...] przekazała odpady o kodzie 17 01 17 w łącznej ilości 219,22 Mg) nie stanowią wystarczającego dowodu, że innych odpadów nie wykorzystywano w tym celu.
Organ wskazał także, że nie można dać wiary oświadczeniu Strony podczas drugiej kontroli, że odpady w jednej z odkrywek były odpadami o kodzie 10 10 08. Rdzenie i formy odlewnicze składają się głównie z piasków kwarcowych i gliny, natomiast odpady z tej odkrywki zawierały odpady metali, plastiku, gumy i inne frakcje organiczne. Strona nie ma racji, twierdząc, że organ powinien w zaskarżonej decyzji wskazać ilości odpadów niewłaściwie umieszczonych w wyrobisku oraz ich kody. Przepisy prawa dotyczące cofnięcia zezwolenia nie zawierają takiego wymagania. Kody odpadów w poszczególnych grupach określone są w katalogu odpadów w zależności od źródła pochodzenia odpadów. Tymczasem w sprawie istotny jest skład morfologiczny odpadów, a nie źródło pochodzenia. Zgromadzony materiał dowodowy, w tym dokumentacja fotograficzna jednoznacznie wykazuje, że ilość odpadów, które nie powinny znajdować się w wyrobisku, jest znacząca. Bezspornie nie są to pojedyncze zanieczyszczenia rodzajów odpadów wymienionych w przedmiotowym zezwoleniu.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan M. S., zarzucając jej:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
a) błędną wykładnię art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy o odpadach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1987 z późn. zm.), poprzez uznanie rozładunku odpadów na terenie górniczym złoża o nazwie "[...]" w dniu [...] listopada 2016 r. za proces przetwarzania odpadów oraz uznanie za magazynowanie odpadów rozładunku odpadów w miejscu ww. terenu górniczego, gdzie mogą wjechać TIRy, samochody ciężarowe;
b) art. 47 ust. 2 ustawy o odpadach poprzez uznanie cofnięcia zezwolenia na uzasadnione mimo wykazania, iż skarżący udzielił wyjaśnień i zaprzestał naruszeń w wyznaczonym terminie;
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływa na wynika sprawy, tj.
a) art. 79 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (poprzez pominięcie przez organ II instancji, iż skarżący nie był zawiadomiony o planowanych kontrolach co uniemożliwiło zgromadzenie pełnej dokumentacji dotyczące sprawy.
b) art. 80 a i 82 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez pominięcie przez organ II instancji, iż w stosunku do skarżącego prowadzone było równocześnie kilka postępowań kontrolnych co uniemożliwiło kontrolowanemu przedłożenie kompletnej dokumentacji dotyczącej sprawy i osobisty udział we wszystkich czynnościach, a nadto prowadzenie czynności kontrolnych w siedzibie organu bez zgody kontrolowanego.
c) art. 77 w zw. z 75 k.p.a poprzez zgromadzenie materiału dowodowego w sposób niekompletny i pobieżny, a mimo tego nieuzupełnienie materiału w toku postępowania przed organem II instancji w szczególności zaniechanie zebrania i analizy próbek odpadów oraz nieustalenie ilości rzekomo wykrytych na terenie przedsiębiorstwa skarżące odpadów komunalnych -organ oparł swoje rozstrzygnięcie jedynie na doznaniach organoleptycznych pracowników organu kontroli, nie zaś badaniach naukowych co istocie nie pozwoliło na ustalenie składu i rodzaju odpadów, ani ich ilości.
d) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie podstaw rozstrzygnięcia, w szczególności podstaw prawnych w sposób pozwalający na zrozumienie decyzji i jej motywów, w szczególności oparcie lakonicznego uzasadnienia na przepisach o charakterze norm generalnych nie zaś szczegółowych.
Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o: uchylenie na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit. a i c) oraz art. 135 p.p.s.a. decyzji Ministra Środowiska z [...].09.2017 oraz decyzji Marszałka Województwa [...] z [...].09.2017 i umorzenie postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Zasądzenie na rzecz skarżącego od Wojewody [...] kosztów postępowania w sprawie.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organ II instancji przyjmując za własne ustalenia organu l instancji powielił zawarte w pierwotnej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, polegające na mylnym przyjęciu, iż w definicji przetwarzania odpadów mieści się sama czynność rozładunku transportu odpadów oraz mylnym przyjęciu, iż w definicji magazynowania odpadów mieści się sama czynność rozładunku transportu odpadów.
Powyższe wynika wprost z literalnego brzmienia przepisów, a interpretacja dokonana w postępowaniach przed organami l i II instancji prowadzi do nieuprawnionego rozszerzenia zakresu znaczeniowego pojęć wskazanych w art. 3 ustawy - a zawierającym właśnie definicje legalne stworzone na potrzeby ustawy tzw. słowniczek.
Stwierdzone w dniu [...] listopada 2016 r., określone w protokole kontroli, pismach "jako rozplantowane na terenie wyrobiska odpady" nie stanowiło wstępnego etapu procesu przetwarzania odpadów - rozładunek samochodu z odpadami odbywa się w ten sposób, że samochód cofa do miejsca gdzie nie ugrzęźnie i powoli odjeżdżając z tego miejsca zrzuca je ze skrzyni załadowczej. Czynność ta jest powtarzana do całkowitego rozładunku odpadów. Ze względu na możliwość przebicia opon samochodu ostrymi przedmiotami, które mogą znaleźć się w odpadach, drogi przejazdu samochodu podczas rozładunku przebiegają równolegle, co może prowadzić do wniosków, że odpady były celowo rozplantowane na terenie wyrobiska. Przeciwnie jednak postępowanie dowodowe ujawniło jedynie, iż odpady były na wskazanym terenie rozładowywane, nie zaś przetwarzanie lub składowane.
Organ II instancji przy rozpatrywaniu sprawy w ogóle nie odniósł się do okoliczności wskazywanych przez skarżącego, a bezpośrednio wskazujących na naruszenie art. 47 ust. 2 ustawy o odpadach, a to tego, iż skarżący stosownie do dyspozycji przepisu zaprzestał naruszeń warunków zezwolenia.
Po ustaleniu, że odpady dostarczone w dniu [...] listopada 2016 r. na teren wyrobiska są odpadami innymi niż wymienione w posiadanym przez Przedsiębiorstwo zezwoleniu, odpady te, na polecenie skarżącego zostały zebrane, załadowane na ten sam samochód, który je dostarczył. Zgodnie z pkt IIIA. zezwolenia, odpady nie zostały przyjęte na teren wyrobiska. Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w [...], mimo, że posiadał szczegółowe dane dot. przekazującego i transportującego odpady oraz rodzaju i masie odpadów (20800 kg) nie podjął działań mających na celu ustalenie, czy wszystkie odpady zostały zebrane z terenu wyrobiska, i dostarczone do [...]. W protokołach i pismach, zawarto m.in. następujące nieprecyzyjne zapisy - "ślady pozostałości odpadów". Skarżący podnosi, iż nawet owe "ślady pozostałości odpadów" zostały na jego polecenie zebrane przez pracowników Przedsiębiorstwa w dniu [...] grudnia 2016 r. bezpośrednio po wykonaniu oględzin terenu przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w [...].
Pismem z dnia 5 grudnia 2016 r. (po 2 dniach roboczych) skarżący wypełnił obowiązki wymienione w pkt lIlA decyzji Marszałka Województwa [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r. z późn. zm.
Realizując obowiązek zawarty decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] września 2016 r., przy piśmie z dnia 17 stycznia 2017 r. skarżący uwierzytelnione kopie wszystkich dokumentów prowadzonych na potrzeby ewidencji przetwarzanych odpadów (karty ewidencji i karty przekazania odpadów przyjmowanych) za 2016 r. Informacja została przyjęta bez uwag, co oznacza, że na terenie poszczególnych wyrobisk żwirowych w 2016 r. przetwarzane były tylko odpady wymienione w zezwoleniu, zgodnie z warunkami tego zezwolenia.
Dodatkowo Skarżący wyjaśnił, że kierowca który dostarczył odpady w dniu [...] listopada 2016 r. na teren wyrobiska w [...], nie posiadał Karty przekazania odpadów, posiadał tylko kwit ważenia Nr [...]. Zatem skarżący nie miał możliwości dokonania sprawdzenia, ponadto okoliczność, iż nie był obecny na składowisku nie może mieć znaczenia w sprawie, bowiem skarżący jako jedyna osoba upoważniona do reprezentowania Przedsiębiorstwa zobowiązał pracowników, wykonujących prace na terenie poszczególnych wyrobisk, do telefonicznego informowania o wszelkich nieprawidłowościach, w tym o dostarczeniu na teren wyrobiska odpadów niedopuszczonych do ich przetwarzania Zgodnie z załącznikiem nr 5 protokołu kontroli obowiązek ten w dniu [...] listopada 2016 r. został wykonany - po uzyskaniu od pracownika Przedsiębiorstwa telefonicznej informacji o przypadku dostarczenia na teren wyrobiska odpadów innych niż dopuszczone do przetwarzania, skarżący niezwłocznie przybył na teren wyrobiska, wstrzymał rozładunek i nakazał pracownikom Przedsiębiorstwa załadowanie odpadów na samochód, który je dostarczył. W tym samym dniu odpady o kodzie 19 12 12 opuściły teren wyrobiska, nie zostały przyjęte na teren wyrobiska. Zgodnie z w pkt lIlA decyzji Marszałka Województwa [...] Z [...] września 2016 r. skarżący poinformował zaś Marszałka Województwa [...], że w dniu [...] listopada 2016 r. kierowca pojazdu [...] Sp. z o.o., dostarczył na teren części działki o nr ewid. [...] w miejscowości [...], stanowiącej złoże o nazwie "[...]", 20,8 Mg odpadów o kodzie 19 12 12 - inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów inne niż wymienione w 19 12 11. Rodzaj i ilość dostarczonych odpadów została ustalona na podstawie mitu ważenia Nr [...] przedstawionego przez kierowcę pojazdu marki [...].
Kierowca ww. pojazdu [...] przedstawił do wglądu kserokopię decyzji Starosty Powiatu [...] znak: [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. w sprawie zmiany zezwolenia na transport odpadów dla [...] "[...]", ul. [...], [...]. Na stronie 6 w 17 wierszu od dołu wypisany był odpad o kodzie 19 12 12. Wytwórcą odpadów był [...] ul. [...], [...]. Wskazane odpady nie zostały przyjęte na wyrobisko - zostały zabrane z terenu wyrobiska tym samym pojazdem, którym zostały dostarczone.
Pismem znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. Marszałek Województwa [...] wezwał [...] "[...]" M. S. w [...] do natychmiastowego zaprzestania przywożenia odpadów innych niż wymienione w pkt I decyzji oraz usunięcia odpadów innych niż wymienione w pkt I decyzji z terenu wyrobiska. Odpowiadając na powyższe wezwanie pismem z dnia 19 maja 2017 r. skarżący poinformował Marszałka Województwa [...], że przedsiębiorstwo nie przyjmowało i nie przyjmuje na teren wyrobiska w [...] innych odpadów niż wymienione w pkt I decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] września 2016 r. , zaś po otrzymaniu ww. wezwania pracownicy Przedsiębiorstwa natychmiast przystąpili do usuwania odpadów innych niż wymienione w pkt I zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Do dnia 15 maja 2017 r. wykonano ponad 60 "odkrywek" w różnych punktach wyrobiska, gdzie deponowano odpady, w celu sprawdzenia, czy w deponowanej masie nie znajdują się odpady inne niż wymienione w pkt I zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Tylko w jednym miejscu stwierdzono obecność w deponowanych odpadach innych odpadów (ok. 1 m3). Tym miejscem był punk poboru próbek wskazany przez mieszkańca [...]. "Zanieczyszczenie" deponowanych odpadów innymi odpadami miało typowo "wyspowy" charakter, ponieważ w pozostałych "odkrywkach" nie stwierdzano lub stwierdzano tylko pojedyncze "zanieczyszczenia" deponowanych odpadów innymi odpadami typu: folia, tkanina, papier, wąż gumowy, kawałek plastiku, itp. "Zanieczyszczenia te przedostały się do deponowanych odpadów prawdopodobnie na etapie wytwarzania, magazynowania lub transportu tych odpadów. W ocenie skarżącego obecność pojedynczych "zanieczyszczeń" w masie odpadów nie zmienia klasyfikacji odpadów, której dokonuje ich wytwórca, który najlepiej zna skład i właściwości wytwarzanych odpadów.
Skarżący wskazał, że wszystkie odpady inne niż wymienione w pkt I zezwolenia na przetwarzanie odpadów zostały zebrane przez pracowników Przedsiębiorstwa i przekazane firmie zewnętrznej do przetwarzania. Kserokopia Karty przekazania odpadów Nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. oraz dwie fotografie przedstawiające miejsca, gdzie dokonano najwięcej prac porządkowych potwierdzają wykonanie obowiązków zawartych we wezwaniu z dnia [...] kwietnia 2017 r. Ilość innych "zanieczyszczeń' w deponowanych odpadach nie przekracza 0,1%.
W ocenie zatem skarżącego postępowanie kontrolne na podstawie którego wydano zaskarżoną decyzję utrzymująca decyzję organu I instancji dotknięte było istotnymi naruszeniami mającymi wpływ na wyjaśnienie istoty sprawy i wynik postępowania. Skarżący nie wyraził bowiem zgody na prowadzenie czynności kontrolnych w siedzibie organu kontroli nie usprawniło to prowadzenie kontroli. Wprost przeciwnie, w ten sposób pozbawiono skarżącego bieżącego dostępu do dokumentów przechowywanych w siedzibie Przedsiębiorstwa. Czynności kontrolne w siedzibie organu kontroli, zostały ograniczone tylko do podpisania przygotowanego. sporządzonego przez inspektorów WIOŚ, bez jego obecności protokołu kontroli. Ograniczenia czasowe wynikające z prowadzonych równolegle kontroli innych organów oraz za ilość zapisów protokołu kontroli, ich załączników nie pozwoliła skarżącemu na ich szczegółowe przeanalizowanie przed ich podpisaniem.
W trakcie kontroli Przedsiębiorca był objęty kontrolą jednocześnie wielu organów, co dokumentuje pismo z dnia [...] stycznia 2017 r. skierowane do Wójta Gminy [...] wraz z odpowiedzią Wójta Gminy [...] z [...] stycznia 2017 r. dokumenty z czynności kontrolnych prowadzonych w dniu [...] listopada 2016 r. w Przedsiębiorstwie przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji w [...] nie zostały skarżącemu udostępnione.
Co więcej w dniu [...] listopada 2016 r. skarżący przebywał na terenie wyrobiska i w siedzibie Przedsiębiorstwa, uczestnicząc w czynnościach kontrolnych przy udziale inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w [...] Delegatura w [...] oraz funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji w [...]. W tym samym czasie pracownicy Urzędu Gminy w [...] przystąpili do czynności kontrolnych na terenie wyrobiska, bez uprzedniego uprzedzenia skarżącego - co doprowadziło do niemożności udziału w dwóch kontrolach jednocześnie. W dniu [...] grudnia 2016 r. pracownik gminy [...] sporządził notatkę służbową w której wskazał, iż skarżący "poproszony o dokonanie wykopu koparką w celu odkrycia warstwy ziemi odmówił zasłaniając się iż koparka wykonuje inne prace, mimo, że pracowała na tej samej działce w odległości może 1 00-150 m" - przeciwnie jednak skarżący dokonał żądanej czynności w obecności pracownika Gminy dokonując wykopu, który pozostaje w danym miejscu do dnia dzisiejszego. Z informacji oraz dokumentacji fotograficznej wykonanej przez pracowników Przedsiębiorstwa oraz mieszkańców [...] wynika, że pracownicy gminy [...], w dniu następnym bez uprzedzenia dokonywali oględzin, wykonywali dokumentację fotograficzną tegoż wykopu (odkrywki, w której nie stwierdzono zakopania odpadów). Notatka służbowa zawiera informację, iż w celu udokumentowania zastanej sytuacji wykonano zdjęcia stanowiące załącznik do notatki służbowej". Dokumentacja ta nie została przedstawiona skarżącemu.
Skarżący wyjaśnił także, że w miejscach odkrywek, gdzie stwierdzono podczas kontroli prowadzonej w niniejszej sprawie obecność odpadów, jak określono w protokole kontroli: "tworzyw sztucznych, tkanin, odzieży opakowań oraz części organiczne" obecnie prowadzone są prace związane z ich wydobyciem i przekazaniem do przetwarzania firmie zewnętrznej.
Wskazał również, że w jego ocenie czynności kontrolne prowadzone przez pracowników Marszałka Województwa [...] prowadzone były również niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1829 z późno zm.). Z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] lutego 2017 r. przez pracowników Marszałka Województwa [...] nie skarżący nie otrzymał żadnych dokumentów. Dopiero na wniosek dokumenty te zostały udostępnione.
Sposób przeprowadzenia czynności kontrolnych, nie pozwolił także inspektorom Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w [...] - Delegatura w [...]; na należyte przygotowanie się do jej przeprowadzenia, co potwierdzają zapisy protokołu kontroli. I tak, zapis zamieszczone w protokole kontroli dotyczące braku zezwolenia na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 12 oraz braku zezwolenia na transport odpadów m.in. o kodzie 17 01 07 są niezgodne ze stanem faktyczny, zapisami posiadanych przez Przedsiębiorstwo zezwoleń, pozwoleń. Ustalenia kontroli nie potwierdzają przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 12 na terenie wyrobiska, wprost przeciwnie, dokumentują, że tych odpadów nie przyjęto na teren wyrobiska, nie przetwarzano tych odpadów.
Świadczy to o tym, że organ I instancji dokonując zebrania i oceny materiału dowodowego pominął zupełnie obowiązek zebrania i utrwalenia wszelkich dowodów mających znaczenie w sprawie, opierając swoje rozstrzygnięcie na dowodach pośrednich. niekompletnych i przeprowadzonych w sposób pozanaukowy. Organ II instancji braków tych nie dostrzegł i postępowania dowodowego nie uzupełnił.
Organy w ogóle zaniechały prawidłowej oceny i zabezpieczenie dowodów pozwalających ustalić jakiego rodzaju i w jakich ilościach odpady rzekomo niezgodne z treścią zezwolenia znalezione zostały na terenie przedsiębiorstwa skarżącego.
Oceny rodzaju odpadów dokonano podczas oględzin bardzo nieprecyzyjnie, tylko wizualnie, cyt. "wizualnie odpady miały charakter zmieszanych odpadów komunalnych, po ich sortowaniu" oraz organoleptycznie, cyt. "w miejscu zgromadzonych odpadów organoleptycznie wyczuwalny był charakterystyczny zapach odpadów komunalnych". Tymczasem w wyniku sortowania odpadów komunalnych wydzielone zostaje wiele rodzajów odpadów, powstaje wiele frakcji odpadów. Odpady komunalne nie posiadają jednego charakterystycznego zapachu - w zależności od ich składu, miejsca pochodzenia, sposobu magazynowania, zbierania oraz czasu trwania tych czynności, tzw. "bukiet zapachowy" może być odmienny. Najczęściej tymi samymi środkami transportu transportowane są różne rodzaje odpadów, co prowadzi do nawaniania innych odpadów zapachami odpadów o najbardziej intensywnym zapachu. Np. podobny zapach posiadają osady ściekowe, które były stosowane na terenie przylegających do wyrobiska terenach rolnych. Tereny poszczególnych wyrobisk żwirowych są terenami rozległymi, ustronnymi, nieogrodzonymi, przylegającymi bezpośrednio do drogi powiatowej [...]-[...], dlatego często dochodzi do porzucenia odpadów przez mieszkańców sąsiednich miejscowości. Pracownicy Przedsiębiorstwa okresowo zbierają te odpady. W związku z powyższym trudno się zgodzić ze stwierdzeniem, że na terenie wyrobiska przyjmowane były odpady inne niż wymienione w posiadanym przez Przedsiębiorstwo zezwoleniu.
Ponadto badania przeprowadziła pracownia WIOŚ nieposiadająca akredytacji, co jest sprzeczne z rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 7 września
2005 r. w sprawie kryteriów oraz procedur dopuszczania odpadów do składowania na składowisku odpadów danego typu (Dz. U. Nr 186, poz. 1553 z późn. zm.). Z analizy wyników badań wynika zaś, że są to w większości wynik opisowy dot. zapachu, składu makroskopowego odpadów, co nie przesądza, że nie są to odpady o kodzie 19 12 09. Podkreślono, że laboratorium WIOŚ [...] nie posiada akredytacji, metod badawczych w zakresie oznaczania zapachów.
Podobne stwierdzenia dotyczą także pozostałych parametrów badanych odpadów, po prostu, nie istnieje wzorzec odpadów komunalnych. Jak wielokrotnie podnoszono, wszystkie odpady inne niż wymienione w pkt I zezwolenia na przetwarzanie odpadów zostały zebrane przez pracowników Przedsiębiorstwa i przekazane firmie zewnętrznej do przetwarzania.
Kserokopia Karty przekazania odpadów [...] z dnia [...] maja 2017 r. oraz dwie fotografie przedstawiające miejsca, gdzie dokonano najwięcej prac porządkowych zdaniem skarżącego potwierdzają wykonanie obowiązków zawartych we wezwaniu z dnia [...] kwietnia 2017 r. ilość innych "zanieczyszczeń" w deponowanych odpadach nie przekracza 0,1 %. Zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz ugruntowanym orzecznictwie, zawartość do 1 % "zanieczyszczeń" w danym rodzaju odpadów, nie powoduje zmiany ich kwalifikacji, zmiany kodu odpadu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2017.2188 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 poz.1369 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy przede wszystkim w ocenie składu Sądu orzekającego w tej sprawie podkreślić, że art. 6 k.p.a. zawiera zasadę praworządności, która jest podstawową zasadą państwa prawnego, zapisaną w art. 7 Konstytucji. Działanie na podstawie przepisów prawa oznacza działanie w ramach zakreślonych przez wymienione w art. 87 Konstytucji źródła powszechnie obowiązującego prawa, a mianowicie: Konstytucję, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz akty prawa miejscowego (te ostatnie tylko na obszarze działania organów, które je ustanowiły). Art. 6 k.p.a. otwiera rozdział zawierający katalog zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Zasady ogólne to najważniejsze reguły, które z jednej strony przesądzają o modelu postępowania, z drugiej - stanowią wytyczne działania dla organów administracji publicznej. Działanie zaś na podstawie przepisów prawa to z jednej strony działanie przez organ właściwy, a z drugiej - przestrzeganie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego. Należy zauważyć, że jakkolwiek art. 6 k.p.a. nakłada obowiązki wyłącznie na organ administracyjny, to i strona obowiązana jest do działania zgodnego z prawem, a także do ponoszenia ciężarów i obowiązków określonych w konkretnej ustawie w sytuacji zaistnienia prawem określonego stanu faktycznego.
Na wstępie należy zauważyć, że art. 47 ustawy o odpadach stanowi:, że:
1. jeżeli posiadacz odpadów, który uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, narusza przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszeń, wyznaczając termin usunięcia nieprawidłowości.
1a. Jeżeli posiadacz odpadów, który uzyskał zezwolenie na przetwarzanie dla prowadzącego zakład [...], narusza przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, lub prowadzony przez niego zakład [...] nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia [...], właściwy organ wzywa prowadzącego zakład [...] do niezwłocznego zaniechania naruszeń, wyznaczając termin usunięcia nieprawidłowości.
2. W przypadku gdy posiadacz odpadów, o którym mowa w ust. 1 i 1a, mimo wezwania nadal odpowiednio narusza przepisy ustawy lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, lub gdy prowadzony przez niego zakład [...] nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia [...], właściwy organ cofa to zezwolenie, w drodze decyzji, bez odszkodowania.
3. Cofnięcie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1 i 1a, powoduje zakończenie działalności objętej tym zezwoleniem.
4. Decyzji, o której mowa w ust. 2, właściwy organ może nadać rygor natychmiastowej wykonalności, uwzględniając potrzebę bezpiecznego dla środowiska zakończenia działalności.
5. Posiadacz odpadów, któremu cofnięto zezwolenie, jest obowiązany do usunięcia odpadów i skutków prowadzonej działalności, objętej tym zezwoleniem, na własny koszt. Przepisy art. 26 ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio.
6. Postępowanie w sprawie wydania decyzji, o której mowa w ust. 2, wszczyna się z urzędu.
Jak wynika z akt sprawy powyższe ustawowe obowiązki organ wypełnił przeprowadzając postępowanie wyjaśniające w sprawie i stosownie dokumentując stan faktyczny sprawy. Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że decyzją Marszałka Województwa [...] z [...] września 2016 r., znak [...], sprostowaną postanowieniem tego organu z [...] grudnia 2016 r., znak ten sam skarżącemu została udzielona zgoda na przetwarzanie wymienionych w niej odpadów polegające na wypełnianiu nimi terenów niekorzystnie przekształconych na terenie opisanych w niej działek w tym działki nr [...]. Przetwarzanie odpadów polegało na wypełnianiu określonymi rodzajami odpadów terenów niekorzystnie przekształconych tj. wyeksploatowanych części wyrobisk: "[...]", "[...]" i "[...]", których całkowita pojemność wynosi ponad 100 tys m2 .
Z analizy zapisów ww. decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie przetwarzania odpadów wynika, że obejmowało ono 26 kategorii rodzajów odpadów: głównie ziemia sucha, mokra w tym kamienie (02 03 01), odpady betonu oraz gruz betonowych rozbiórek i remontów (17 01 01), gruz ceglany (17 01 02), zmieszane odpady z gruzu i betonu (17 01 07), gleba i ziemia w tym kamienie ...(17 05 04), minerały inne niż pochodzące z przetwarzania odpadów komunalnych (19 12 09) gleba i ziemia w tym kamienie (20 02 02).
W toku kontroli przeprowadzonych na terenie objętym decyzją ustalono, że na terenie działki [...] znajdują się odpady inne niż wymienione w ww. decyzji określone jako komunalne 19 12 12. W sprawie wbrew twierdzeniom skarżącego nie można przyjąć, że skoro zgodnie z zaleceniami organu I instancji usunął on odpady przewiezione [...] listopada 2016r., to doszło do zaprzestania prowadzenia przez niego działalności niezgodne z warunkami decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] września 2016 r.
Z akt sprawy wynika, że podczas kontroli przeprowadzonej [...] lutego 2017r. ustalono, że na całej powierzchni działki [...] znajdowały się porozrzucane odpady w postaci kabli, przewodów, fragmentów gąbki, węży gumowych, worków foliowych, butelek z tworzyw sztucznych itp. Wyniki badań laboratoryjnych pobranych podczas kontroli próbek, potwierdziły zaś, że znajdujące się w nich substancje stanowią odpady komunalne i inne zawierające znaczny udział węgla organicznego... nie reprezentują więc określonych w decyzji rodzajów odpadów. Zdeponowane odpady mogą zagrażać potencjalnie środowisku wodno glebowemu, stanowić zagrożenie pożarowe oraz zagrażać stabilności terenu.
Nie można również uznać, że strona zgodnie z wezwaniem Marszałka Województwa [...] z [...] kwietnia 2017r. wywiązała się z obowiązku zaprzestania stwierdzonych naruszeń tj. zaprzestania przywożenia odpadów innych niż wymienione w zezwolenie i usunięcie odpadów (innych niż w zezwoleniu) z terenu wyrobiska w terminie do 15 maja 2017r.
Z akt sprawy wynika bowiem, że podczas kontroli w dniu [...] czerwca 2017 r. na terenie wyrobiska na działce nr [...] wykonano odkrywki. W trzech z nich pod warstwą ziemi grubości 0,5-1,0 m znajdowały się odpady przypominające odpady komunalne. Zawierały przeważnie tworzywa sztuczne, tkaniny, odzież, opakowania po produktach spożywczych oraz części organiczne, a ich wydobywaniu towarzyszył intensywny zapach gnilny. Odpady zalegały poniżej warstwy ziemi w całym przekroju odkrywek wykonanych do głębokości 2-3 m.
Organ zaś jednoznacznie wykazał, że kwestionowany odpad, to nieprzetworzone, zmieszane odpady komunalne, odpady z rozbiórki i rozdrobnienia pojazdów samochodowych oraz substancje organiczne lub podobne. Potwierdzają to wbrew zarzutom skargi sprawozdanie i ocenia wyników badań przeprowadzonych na zlecenie organu przez Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w [...].
W tym miejscu wskazać należy, że Główny Inspektor Ochrony Środowiska oraz Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, na mocy art. 1 i art. 2 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 686 ze zm.), zostali powołani do kontroli przestrzegania przepisów o ochronie środowiska oraz badania i oceny stanu środowiska, a których ustawową kompetencją jest też zgodnie z art. 28 prowadzenie laboratoriów, do zadań których w szczególności należy wykonywanie badań, pomiarów i analiz w związku z realizacją zadań powierzonych ww. organom.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy w ocenie Sadu nie budzi zatem wątpliwości, że w celu właściwego ustalenia okoliczności faktycznych sprawy zasadnie organ I instancji oparł się na wynikach badań przeprowadzonych przez laboratorium WIOŚ w [...]. Podnoszona zaś przez skarżącego okoliczność, iż laboratorium to nie posiadało stosownych akredytacji nie mogła mieć wpływu na rozstrzygniecie sprawy. W pierwszej kolejności wskazać bowiem należy, że w ocenie Sądu okoliczność dokonania klasyfikacji odpadu leży w gestii orzekających w niniejszej sprawie organów, po drugie w rozpoznawanej sprawie brak jest przepisów szczególnych, które nakazywałyby organom dokonywanie kwalifikacji rodzaju odpadów stwierdzonych podczas kontroli przez akredytowane laboratoria. Na marginesie wskazać należy, że zgodnie z art. 8 ustawy obowiązek przedstawienia takich badań ciąży na posiadaczu opadów, który chce dokonać zgłoszenia zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne. Wówczas dołącza się wyniki badań właściwości odpadów przewidzianych do zmiany klasyfikacji oraz ocenę tych wyników badań w odniesieniu do badanych właściwości odpadów, uwzględniając przepisy rozporządzenia (UE) nr 1357/2014 i rozporządzenia (UE) 2017/997 oraz przepisy wydane na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy. Badania właściwości tych odpadów, wykonują właśnie wyłącznie laboratoria, o których mowa w art. 147a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. Zgodnie zaś z art. 4 ustawy odpady klasyfikuje się przez ich zaliczenie do odpowiedniej grupy, podgrupy i rodzaju odpadów, uwzględniając:1) źródło ich powstawania; 2) właściwości powodujące, że odpady są odpadami niebezpiecznymi, określone w załączniku nr 3 do ustawy;3) składniki odpadów, dla których przekroczenie wartości granicznych stężeń substancji niebezpiecznych może powodować, że odpady są odpadami niebezpiecznymi. 2. Składniki odpadów, o których mowa w ust. 1 pkt 3, określa załącznik nr 4 do ustawy.
Ustawodawca zobowiązał także Ministra właściwego do spraw środowiska do określenia, w drodze rozporządzenia, katalogu odpadów z podziałem na grupy, podgrupy i rodzaje ze wskazaniem odpadów niebezpiecznych, kierując się źródłem powstawania odpadów oraz właściwościami odpadów określonymi w załączniku nr 3 do ustawy. W konsekwencji sposób klasyfikacji odpadów określony został w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1923).
Za chybiony Sąd uznał także zarzut nieprzeprowadzenia przez organy analizy wyników badań pod kątem wykorzystanych odpadów z charakterystyka odpadu 19 12 09. W ocenie Skarżącego odpad ten powstaje z odpadu o kodzie 20 03 01, jako najdrobniejsza frakcja podsitowa (mieszanina substancji mineralnych z odpadami komunalnymi), charakteryzująca się zapachem ziemisto-gnilnym, co oznacza, że odpad ten nie jest tylko minerałem, jak uznały organy. Wskazać zatem należy, że okoliczność stwierdzonej przez organy emisji odorów w sprawie nie miała przeważającego znaczenia. O wydaniu zaskarżonej decyzji przesądziły wprost wyniki kontroli, które w ocenie Sądu w sposób nie budzący żądnych wątpliwości dowiodły, że skarżący na działce [...] składował odpady inne niż wymienione w zezwoleniu tj. odpowiadające odpadom komunalnym i innym stwierdzonym przez organy -zmieszanym. Potwierdzają to nie tylko wyniki badań ale również zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci zdjęć ( k. 1-35 ).
Konkludując zatem przedstawione powyżej uwarunkowania faktyczne i prawne rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że ustalenia składu spornego odpadu dokonane przez organ wskazują na naruszenie przez skarżącego przepisów ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem i działanie niezgodne z wydanym zezwoleniem z dnia [...] września 2016 ze zm. Stwierdzone na działce 3003 odpady bezspornie nie mieściły się bowiem w kategoriach wymiennych w posiadanym przez skarżącego zezwoleniu. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wykazuje także, że ilość odpadów, które nie powinny znajdować się w wyrobisku, pomimo jak twierdzi skarżący usunięcia w jego ocenie niepożądanych odpadów, nadal jest znacząca ( patrz ostatnia kontrola i wykonana dokumentacja fotograficzna). Bezspornie nie są to wbrew twierdzeniu skarżącego pojedyncze zanieczyszczenia rodzajów odpadów wymienionych w przedmiotowym zezwoleniu. Powyższe musiało skutkować zatem wydaniem zaskarżonej decyzji.
Wobec przedstawionych rozważań zarzuty i argumenty strony skarżącej należało uznać za całkowicie chybione. W przypadku bowiem gdy posiadacz odpadów, mimo wezwania, nadal narusza przepisy ustawy lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ cofa to zezwolenie, w drodze decyzji, bez odszkodowania, a cofnięcie tego zezwolenia powoduje zakończenie działalności objętej tym zezwoleniem. Postępowanie z zakresu gospodarowania odpadami i ochrony środowiska jest procesem administracyjnym, rządzącym się swoimi, charakterystycznymi, sztywnymi regułami i podlegającym konkretnym reżimom prawnym. W procesie tym ustawodawca nie dopuścił uznaniowości czy dowolności organu. W konsekwencji zatem niedopełnienia wymogów udzielonego zezwolenia - w niniejszej sprawie obejmowało ono 26 rodzajów odpadów o określonej ilości - organ zobligowany był do jego cofnięcia. Konkluzja to wypływa z samego brzmienia przepisu art. 47 ustawy o odpadach i zawartych w nim zwrotach - jeżeli posiadacz odpadów, który uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, narusza przepisy ustawy w zakresie działalności objętej zezwoleniem lub działa niezgodnie z wydanym zezwoleniem, właściwy organ wzywa go do niezwłocznego zaniechania naruszeń, wyznaczając termin usunięcia nieprawidłowości. Następnie organ cofa to zezwolenie.
Odnosząc się z kolei do zarzutów skargi w zakresie nieprawidłowego przeprowadzenia kontroli przez organ I instancji a tym samym naruszenie art. 79, 80a i 82 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, wskazać należy, że z akt sprawy wynika, iż przed każdą kontrolą skarżący był informowany przez organ I instancji, pisemnie o planowym terminie jej przeprowadzenia i zarówno [...] lutego 2017r., jak i [...]-[...] czerwca 2017r. skarżący uczestniczył w czynnościach kontrolnych. Jak wynika zaś z uzasadnienia skargi ponoszone przez skarżącego ww. zarzuty dotyczą czynności kontrolnych podejmowanych przez inne organy.
Reasumując Sąd nie dopatrzył się w postępowaniu organów naruszenia przepisów prawa materialnego oraz postępowania administarcyjnego, tj. naruszenia treści art. 7, 8, 75, 77 § 1 i107 §3 k.p.a. Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla skarżącego, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem strony. Słusznie więc organy oparły się na materiałach dowodowych zgromadzonych m.in. w toku kontroli. Przy czym Sąd nie podziela zarzutu, aby ocena ta była dokonana w sposób wybiórczy.
W ocenie Sądu organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 k.p.a., zaskarżone decyzje zostały uzasadnione, a strona miała zapewniony w niej czynny udział zgodnie z dyspozycją art. 10 § 1 k.p.a.
Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącego zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji.
W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło