IV SA/Wa 322/12
WyrokWSA w Warszawie2012-04-26
Skład orzekający: Marian Wolanin, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który został złożony dopiero w skardze do sądu, a nie w postępowaniu administracyjnym przed organem odwoławczym?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jeśli taki wniosek nie został wcześniej złożony i rozpatrzony przez organ odwoławczy. Skoro strona skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu przed organem odwoławczym, a jedynie w skardze do sądu, sąd nie może go rozpoznać. Uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną, a jego stwierdzenie przez organ odwoławczy jest obligatoryjne, chyba że wniosek o przywrócenie terminu zostanie uwzględniony.Stan faktyczny
Zakład Gospodarki Komunalnej złożył skargę na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za wprowadzanie ścieków z przekroczeniem warunków pozwolenia wodnoprawnego. Skarżący przyznał, że uchybił termin o jeden dzień, ale usprawiedliwiał to interesem społecznym i oczekiwaniem na opinię. Wniosek o przywrócenie terminu złożył dopiero w skardze do sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi Zakładu Gospodarki Komunalnej z siedzibą w T. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - oddala skargę -
Zakład budżetowy pod nazwą "Zakład Gospodarki Komunalnej w T. " wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r., którym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r., znak; [...] o wymierzeniu skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej za okres od 1 stycznia 2008 r. do 31 grudnia 2008 r. za wprowadzanie do wód powierzchniowych ścieków z instalacji (oczyszczalni ścieków w T.) z przekroczeniem warunków określonych w pozwoleniu wodnoprawnym.
Z akt wynika następujący stan sprawy.
Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r. o wymierzeniu skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej za wprowadzanie do wód powierzchniowych ścieków z instalacji z przekroczeniem warunków określonych w pozwoleniu wodnoprawnym. została doręczona na adres Zakładu, przy czym odebrała ją K.K. w dniu 20 października 2011 r.
W dniu 4 listopada 2011 r. skarżący nadał w urzędzie pocztowym odwołanie od decyzji z [...] października 2011 r.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. - zaskarżonym do Sądu - Główny Inspektor Ochrony Środowiska, powołując się na art. 134 i art. 129 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r. Uzasadniając swoje postanowienie organ odwoławczy stwierdził, że decyzję z [...] października 2011 r. doręczono skarżącemu 20 października 2011 r., zaś odwołanie nadano w urzędzie pocztowym w dniu 4 listopada 2011 r., czyli po terminie, który upłynął 3 listopada 2011 r.
W skardze do sądu administracyjnego skarżący przyznali, że uchybili terminowi do wniesienia odwołania o jeden dzień. Usprawiedliwiali jednakże to uchybienie interesem społecznym oraz oczekiwaniem na opinię dotyczącą podstaw prawnych nałożonej kary. Tymi samymi przyczynami usprawiedliwiali skarżący wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który zamieścili w skardze.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację zaprezentowana w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. Usunięcie z obrotu prawnego postanowienia może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153, poz.1270).
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod kątem jego zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował.
Skarga jest nieuzasadniona, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada
prawu.
Zaskarżonym postanowieniem Główny Inspektor Ochrony Środowiska, działając na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził, że odwołanie Zakładu Gospodarki Komunalnej w T. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r., znak; [...] o wymierzeniu skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej za okres od 1 stycznia 2008 r. do 31 grudnia 2008 r. za wprowadzanie do wód powierzchniowych ścieków z instalacji (oczyszczalni ścieków w T.) z przekroczeniem warunków określonych w pozwoleniu wodnoprawnym wniesione zostało z uchybieniem terminu. Organ odwoławczy stwierdził bowiem, że strona nadając odwołanie w urzędzie pocztowym w dniu 4 listopada 2011 r., uczynił to z uchybieniem terminu. Termin do wniesienia odwołania, który rozpoczął bieg w dniu 21 października 2011 r., upłynął bezskutecznie w dniu 3 listopada 2011 r.
Skarżący w skardze nie kwestionuje uchybienia terminu. Podnoszone natomiast okoliczności, mające usprawiedliwiać to uchybienie, nie mogą być przez sąd administracyjny wzięte pod uwagę, gdyż Sąd ten kontroluje zgodność z prawem postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu, a nie decyduje o jego przywróceniu. Do rozstrzygnięcia o przywróceniu termin do wniesienia odwołania był właściwy organ odwoławczy (art. 59 § 2 k.p.a.). Skarżąca z wnioskiem o przywrócenie terminu nie wystąpiła. Uczyniła to dopiero w skardze, Jednakże wniosku o przywrócenie terminu Sąd administracyjny nie jest władny rozpoznać, ponieważ nie jest tego właściwy.
Przechodząc do meritum sprawy, należy uznać, że skarga nie jest zasadna, albowiem skoro rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji doręczone zostało skarżącemu w dniu 20 października 2011 r., to termin wniesienia środka odwoławczego wynoszący czternaście dni upłynął z dniem 3 listopada 2011 r. W tej sytuacji odwołanie skarżącego od decyzji z dnia [...] października 2011 r., noszące datę 4 listopada 2011 r. i w tym samym dniu nadane na poczcie, było wniesione z jednodniowym uchybieniem prawem przewidzianego terminu.
Na ocenę zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nie ma wpływu zarzut skargi sprowadzający się do tego, że organ drugiej instancji, mimo stwierdzenia, ze środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie przystąpił - z uwagi na interes społeczny - do jego merytorycznego rozpoznania.
Wyjaśnić należy skarżącemu, że warunkiem skuteczności wniesienia przez stronę odwołania jest zachowanie czternastodniowego terminu do jego wniesienia liczonego od dnia doręczenia decyzji stronie, określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy jest zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie od kwestionowanej przez stronę decyzji zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie, a w przypadku uchybienia terminu - do stwierdzenia wniesienia odwołania uchybieniem terminu (art. 134 k.p.a.). Zatem każde, a więc nawet nieznaczne, uchybienie terminowi do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie (art. 134 k.p.a.), chyba że strona domaga się przywrócenia uchybionego terminu stosownie do art. 58 i nast. k.p.a., a wniosek ten zostanie uwzględniony przez organ. Uchybienie terminowi jest bowiem okolicznością obiektywną a więc jego stwierdzenie nie zależy od swobodnego uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej.
Merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Z powyższego wynika, że w sprawie spełnione zostały przesłanki określone wart. 134 k.p.a. do stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia przez stronę terminu do wniesienia odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu pierwszej instancji. Zatem weryfikacja takiej decyzji w postępowaniu odwoławczym nie jest możliwa, czego bezzasadnie domaga się w skardze strona skarżąca.
Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło