IV SA/Wa 322/17

WyrokWSA w Warszawie2017-04-26

Skład orzekający: Anna Szymańska, Anita Wielopolska, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie strony możliwości działania w postępowaniu sądowym, polegające na niedoręczeniu jej skargi wniesionej przez inny podmiot oraz wyroku, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowego na podstawie art. 271 pkt 2 P.p.s.a. w sytuacji, gdy strona nie miała ustawowego umocowania do udziału w tym konkretnym postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że skarżąca spółka nie wykazała przesłanki pozbawienia możliwości działania w rozumieniu art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Sąd stwierdził, że interes prawny skarżącej spółki, rozumiany jako możliwość wypowiedzenia się co do twierdzeń strony przeciwnej i wniesienia skargi kasacyjnej, nie rozciąga się na postępowanie wpadkowe dotyczące dopuszczalności udziału podmiotu trzeciego w postępowaniu administracyjnym. Brak możliwości udziału w postępowaniu wpadkowym nie oznacza pozbawienia możliwości działania w postępowaniu głównym.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka N. Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 14 czerwca 2016 r. (sygn. akt IV SA/Wa 795/16), który uchylił postanowienia organów administracyjnych odmawiające Stowarzyszeniu udziału w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Spółka zarzuciła, że została pozbawiona możliwości działania, ponieważ nie doręczono jej skargi Stowarzyszenia ani wyroku, co uniemożliwiło jej przedstawienie stanowiska i wniesienie skargi kasacyjnej. Spółka dowiedziała się o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w dniu 25 października 2016 r. i wniosła skargę o wznowienie postępowania w dniu 25 stycznia 2017 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant spec. Iwona Hoga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2016 r. (sygn. akt IV SA/Wa 795/16) oddala skargę o wznowienie postępowania sądowego Skarżąca [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pismem z dnia 30 stycznia 2017 roku (prezentata sądu) wystąpiła o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 795/16, zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2016 r. uchylającym postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. znak [...] oraz poprzedzającego je postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. znak [...] żądając: 1. stwierdzenia dopuszczalności wznowienia postępowania (art. 281 Pp.s.a.); 2. rozpoznanie sprawy na nowo z udziałem pominiętego uprzednio skarżącego (art. 282 § 1 Pp-s.a.); 3. zamianę wyroku z dnia 14 czerwca 2016 r. poprzez oddalenie skargi (art. 282 § 2 P.p.s.a.). W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia zwykłego "[...]" z siedzibą w M. (dalej jako "Stowarzyszenie") ww wyrokiem uchylił postanowienia organów obu instancji tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. znak [...] i postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. znak [...], odmawiające Stowarzyszeniu udziału w postępowaniu administracyjnym, wszczętym przez skarżącą spółkę w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na "zmianie sposobu użytkowania (modernizacji) zakładu paliwa alternatywnego na działkach oznaczonych numerami: [...], [...] i [...] położonych w miejscowości M. gmina [...]", na prawach strony. Sąd uznał, iż Stowarzyszenie, wbrew ocenie organów obu instancji, wykazało swój interes prawny do występowania na prawach strony w prowadzonym ww postępowaniu administracyjnym. W ocenie ww Sądu argumentację skarżącego Stowarzyszenia należało podzielić w świetle obszernie powołanych przez Stowarzyszenie okoliczności faktycznych sprawy, dokumentujących szczegółowo specyfikę działalności inwestora [...] Sp. z.o.o. (szeroko rozumiana gospodarka odpadami) i mogące wynikać z tej działalności zagrożenia, jak i wymierne efekty zaangażowania podmiotów społecznych, w tym skarżącego Stowarzyszenia. Wobec powyższego Sąd orzekający w ww sprawie uznał, iż oba postanowienia wydano z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, co skutkowało koniecznością wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Skarżąca spółka w ww postępowaniu sądowo-administracyjnym, zainicjowanym przez ww Stowarzyszenie nie brała udziału. W jej ocenie została, jako inwestor, pozbawiona możliwości przedstawienia własnego stanowiska, a w konsekwencji obalenia argumentów podniesionych w skardze przez Stowarzyszenie. Następstwem pozbawienia możności działania skarżącej (art. 271 pkt 2 P.p.s.a.) było podzielenie przez Sąd stanowiska i stanu faktycznego przedstawionego w skardze wniesionej przez Stowarzyszenie, a w efekcie uchylenie rozstrzygnięć wydanych w obu instancjach administracyjnych. Powołując orzecznictwo sądowo-administarcyjne, min. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt II OSK 57/13, skarżąca spółka wskazała, że nie do przyjęcia jest sytuacja aby podmiot inicjujący postępowanie główne (środowiskowe), którego praw i obowiązków dotyczyć będzie wydana w jego toku decyzja administracyjna, a zarazem właściciel nieruchomości objętej wnioskiem, nie miał interesu prawnego w postępowaniu kształtującym krąg stron postępowania. Pismem z dnia 21 października 2016 roku (k.12 akt sprawy) Wójt Gminy [...] poinformował min. skarżącą spółkę, że Stowarzyszenie zwykłe "[...]" zostało dopuszczone do udziału na prawach strony w ww postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań. O powyższym informację skarżąca spółka powzięła w dniu 25 października 2016 roku (k.13 akt sprawy). Samorządowe kolegium Odwoławcze w [...] jak i Stowarzyszenie zwykła "[...]" nie zajęło stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Na podstawie art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.) – dalej: P.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w Dziale VII P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. W przepisach od art. 271 do art. 273 P.p.s.a. ustawodawca wskazał, na jakiej podstawie można wnosić o wznowienie postępowania sądowego. Zgodnie z art. 271 P.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania min. w sytuacji, gdy strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie natomiast z art. 277 P.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możliwości działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Skarżąca spółka o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu administracyjnym Stowarzyszenia na prawach strony dowiedziała się w dniu 25 października 2016 roku zaś z przedmiotową skargą wystąpiła w dniu 25 stycznia 2017 roku, a zatem w ustawowo przewidzianym terminie (w ostatnim dniu trzymiesięcznego okresu przewidzianego do jej wniesienia). Natomiast odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że wskazane w niej okoliczności nie mogą stanowić podstawy do jej uwzględnienia. Postępowanie wszczęte z inicjatywy Stowarzyszenia zwykłego "[...]" w przedmiocie dopuszczenia go do udziału na prawach strony, w sprawie dotyczącej innego podmiotu, nie stanowi jednoznacznie o konieczności udziału w tym postępowaniu wszystkich stron postępowania. W sprawie takiej bowiem organ jedynie rozstrzyga o zasadności udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym, wszczętym przez inny podmiot, oceniając ewentualny jego udział w kontekście przesłanek wskazanych w art. 31 § 1 pkt 2 kpa bądź w przepisach szczególnych. Sąd zatem bada czy zostały one łącznie spełnione i jeśli tak to orzeka o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w toczącym się postępowaniu. Argumentacja podmiotu zainteresowanego nie dopuszczeniem do udziału w sprawie takiej organizacji społecznej (w sprawie niniejszej stowarzyszenia) na prawach strony, nie ma zatem żadnego przełożenia na rozstrzygnięcie w sprawie. Powyższe postępowanie ma charakter "wpadkowy", czysto formalny, podczas którego nie przedstawia się żadnego merytorycznego stanowiska odnoszącego się do postępowania zasadniczego, a jedynie ocenia się zasadność samego wniosku o dopuszczeniu do udziału w sprawie ww charakterze. Mając zatem powyższe na uwadze, należy stwierdzić, iż brak jest podstawy do uwzględnienia skargi. Nie można bowiem, w okolicznościach niniejszej sprawy wywieść, iż skarżąca spółka nie brała udziału w postępowaniu przez tut. Sądem w powołanej wyżej sprawie albowiem nie miała ustawowego umocowania aby w tym konkretnym postępowaniu jako strona występować. Okoliczność, że skarżąca nie zgadza się z treścią powołanego rozstrzygnięcia Sądu nie może stanowić o wykazaniu przez nią przesłanki przemawiającej za wznowieniem postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tj. ww przesłanki z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż argumentacja skarżącej wskazująca na wykazanie swojego interesu prawnego z art. 28 kpa, poprzez niedoręczenie jej skargi wniesionej przez Stowarzyszenie do Sądu, a tym samym uniemożliwienie stronie w pierwszej kolejności wypowiedzenie się co do twierdzeń strony przeciwnej (w szczególności w kwestii interesu społecznego w udziale w postępowaniu głównym), a w dalszej kolejności brak doręczenia stronie wyroku (naruszenie art 142 § 1 P.p.s.a.) uniemożliwiając skarżącej wniesienia od niego skargi kasacyjnej, nie mogła zostać przez Sąd uwzględniona. Tak rozumiany przez skarżącą interes prawny nie rozciąga się bowiem na postępowanie wpadkowe dotyczące dopuszczalności do udziału w postępowaniu środowiskowym (głównym) podmiotu trzeciego (tutaj Stowarzyszenia). Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło