IV SA/Wa 3238/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-12

Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi, który nie może podjąć pracy, nie posiada środków na pokrycie kosztów postępowania, nie zna polskiego języka ani prawa, a korzysta z pomocy socjalnej, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja materialna skarżącego, który nie posiada majątku, nie pracuje, pozostaje na utrzymaniu państwa polskiego i korzysta z pomocy socjalnej, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał on brak możliwości poniesienia kosztów sądowych oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby wiązać się z pozbawieniem skarżącego prawa do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący I. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie zobowiązania do powrotu. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Skarżący wskazał, że nie może podjąć pracy, nie posiada środków na pokrycie kosztów, nie zna języka polskiego ani prawa, a korzysta z pomocy socjalnej w wysokości 600 zł miesięcznie.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono I. K. od kosztów sądowych, 2) ustanowiono dla I. K. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu postanawia: 1) zwolnić I. K. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla I. K. adwokata. I. K. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2017 r. w przedmiocie zobowiązania do powrotu i zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen. Wraz ze skargą złożył do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z informacji zawartych we wniosku oraz w piśmie z dnia 22 grudnia 2017 r., precyzującym zakres wniosku wynika, że skarżący domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Skarżący nie może podjąć pracy, nie posiada środków na pokrycie kosztów postępowania, nie zna polskiego języka, ani prawa. Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Korzysta z pomocy socjalnej udzielanej osobom znajdującym się w procedurze uchodźczej w wysokości 600 zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oceniając sytuację materialną skarżącego wzięto pod uwagę, że nie posiada majątku, nie pracuje, pozostaje na utrzymaniu państwa polskiego. Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis od skargi w wysokości 300 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy nieudzielenie skarżącemu prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do sądu. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło