IV SA/Wa 3242/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-22
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz – Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie został uwzględniony, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd uznał, że dochody skarżącego i jego rodziny, pomimo ponoszonych wydatków, są wystarczające do pokrycia kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi, a także że część wydatków nie miała charakteru koniecznego.Stan faktyczny
Skarżący A.W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wskazał na dochody z emerytur swoje i żony (łącznie ok. 2650 zł miesięcznie), posiadany dom, nieruchomość rolną, inwentarz żywy i samochód. Jako główne obciążenie budżetu wymienił studia córki (1600 zł miesięcznie) oraz inne opłaty. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał braku środków.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.W. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia postanawia: - odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy.
W niniejszej sprawie A.W. w dniu 30 grudnia 2015 r. złożył do Sądu na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku oświadczył, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną oraz córką. Wyjaśnił, że na dochody rodziny składają się miesięcznie: emerytury skarżącego i jego żony w łącznej wysokości 2.647,32 zł. Stwierdził ponadto, że posiada dom o pow. 120 m2, nieruchomość rolną zabudowaną budynkiem gospodarczym oraz inwentarz żywy (20 kur) a także samochód osobowy.
Skarżący stwierdził, że podstawowym obciążeniem domowego budżetu są wydatki związane ze studiami córki (ok. 1.600 zł. miesięcznie). Wśród innych wydatków wymienił opłaty za: gaz (26 zł.), prąd (155,34 zł.), wodę (176 zł.), odpady komunalne (18 zł.), podatek od nieruchomości, ubezpieczenie nieruchomości oraz samochodu (64 zł.)
W dniu 11 stycznia 2016 r. wnioskodawca nadesłał do Sądu: wyciągi z rachunków bankowych, kopie rachunków za gaz, energię elektryczną, telefon, wywóz nieczystości, decyzję w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego, kopię umowy najmu pokoju przez jego córkę (czynsz najmu 750 zł. miesięcznie). Wyjaśnił, ze gospodarstwo rolne prowadzi syn i to on pobiera dopłaty bezpośrednie.
Zdaniem referendarza sądowego wniosek A.W. o zwolnienie od kosztów sadowych nie jest uzasadniony, ponieważ nie wykazał on, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Z treści wniosku wynika, że miesięczny dochód w jego gospodarstwie domowym, obejmującym trzy osoby, wynosi łącznie 2.650 netto. Na kwotę tą składa się dochód osiągany przez skarżącego i jego żonę z tytułu emerytury. Według skarżącego ten dochód wystarcza jedynie do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jego rodziny. W związku z tym nie jest on w stanie uiścić kosztów sądowych w tej sprawie.
Referendarz sądowy zwraca uwagę, że z treści wyciągu z rachunku bankowego skarżącego za okres od 9 października 2015 r. do 7 stycznia 2016 r., złożonego przez skarżącego w wykonaniu wezwania z dnia 10 grudnia 2015 r., wynika, że podstawowe wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego (opłaty za gaz, kanalizację, energię elektryczną, telefon) są pokrywane ze środków zgromadzonych na tym rachunku bądź poprzez dokonywane przelewy bądź poprzez wypłaty gotówkowe. Saldo końcowe rachunku wyniosło 4.716,28 zł.
Oczywistym jest, że ponoszenie kosztów postępowania zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania skarżącego i jego rodziny, ale nie uzasadnia to jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego strony i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Zdaniem referendarza sądowego skarżący posiada wystarczające środki finansowe do uiszczenia wpisu od skargi. Trzeba zauważyć, że koszt postępowania na obecnym jego etapie ogranicza się do obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł (§ 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 221, poz. 2193), podczas gdy miesięczne dochody rodziny skarżącego wynoszą ok. 2.650 zł. netto.
Tym samym koszt ten w zestawieniu z wyżej wymienionymi dochodami nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nawet po uwzględnieniu średniej wysokości miesięcznych wydatków. Nawet bowiem po odliczeniu tejże kwoty wydatków, skarżącemu pozostają wystarczające środki pieniężne na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, na co wskazuje nie tylko wymieniona powyżej wysokość salda końcowego rachunku na dzień 7 stycznia 2016 r. ale też każdorazowo dodatnia wysokość salda na koniec każdego z ujętych na rachunku miesięcy. Trzeba również stwierdzić, że nie wszystkie z ponoszonych przez skarżącego wydatków są wydatkami koniecznymi (np. darowizny na cele kultu religijnego – przelew 200 zł. tj. kwoty odpowiadającej wysokości wpisu od skargi w dniu 4 stycznia 2016 r.). Należy ponadto zauważyć, że z wyciągu z rachunku bankowego skarżącego wynika, ze prowadzi on handel okazjonalny (w dniu 9 listopada 2015 r. uiścił opłatę za zajecie pasa drogowego), co oznacza, że emerytura nie jest jedynym źródłem utrzymania skarżącego. Jak wynika z decyzji w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 r. wnioskodawca jest właścicielem nie tylko domu ale także innych budynków.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło