IV SA/Wa 3287/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Michał Majcher

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła na wezwanie sądu dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego, mimo że zostały one uznane za niezbędne do oceny jej sytuacji?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony, ponieważ strona skarżąca, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego. Brak tych informacji uniemożliwił sądowi ocenę faktycznej sytuacji majątkowej strony i jej możliwości płatniczych, co jest niezbędne do uwzględnienia wniosku zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
A. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. dotyczące ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Wnioskodawczyni podała ogólne informacje o swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej. Sąd uznał te informacje za niewystarczające i wezwał ją do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, jednakże strona pozostała bierna.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy A. D. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W dniu 18 stycznia 2018 r. (data nadania) A. D. wniosła (na urzędowym formularzu) o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie z jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W złożonym formularzu o przyznanie prawa pomocy podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowy z mężem i czwórką dzieci, jest właścicielką nieruchomości rolnej o pow. 3,5 ha, zaś rodzina utrzymuje się pracy dorywczej męża Skarżącej i pomocy z opieki społecznej w łącznej wysokości 2040 zł miesięcznie. Jako konieczne wydatki Wnioskodawczyni wskazała: spłata raty pożyczki -300 zł, opał 800 zł, prąd 500 zł (co 2 miesiące), woda – 200 zł, śmieci – 70 zł, telefon, internet – 200 zł, KRUS – 800 zł (na kwartał), gaz – 100 zł, wywóz nieczystości - 50 zł. Jako że oświadczenie Skarżącej uznano za niewystarczające, w piśmie z dnia 30 stycznia 2018 r. wezwano ją do nadesłania, w terminie 14 dni: a) wyciągów z posiadanych przez nią i męża (L. D.) rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, ewentualnie złożenia oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych, c) kopii decyzji właściwego organu administracji określającej wysokość zobowiązań z tytułu podatku od nieruchomości/podatku rolnego/podatku leśnego za 2017 rok; d) kopii dokumentów (rachunków, dowodów wpłat, potwierdzeń przelewów) wskazujących wysokość, ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy, stałych opłat związanych z eksploatacją domu (np. opłat za energię elektryczną, wodę, opał itp.), a także kopii dokumentów wskazujących wysokość innych stałych, niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym, d) kopii decyzji o przyznaniu pomocy z opieki społecznej na dzieci, e) oświadczenia, czy pobiera dopłaty bezpośrednie z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa lub korzysta z innych form pomocy udzielanych przez Agencję, jeśli tak to jakich oraz w jakiej wysokości. Wezwanie to doręczono wnioskodawczyni w dniu 1 lutego 2018 r. Pozostało jednak bez odpowiedzi. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustawodawca użył w tym przepisie określenia "gdy wykaże", co oznacza, że wnioskodawca ma obowiązek udowodnić, że znajduje się w sytuacji określonej w art. 246 § 1 i 2 P.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym – komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek; wydanie II 2006 r.; str. 554). Skarżąca w niniejszej sprawie została wezwana do podania dodatkowych informacji, oprócz tych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, które pozwoliłyby ocenić jej rzeczywistą sytuację majątkową. Zgodnie bowiem z art. 255 Ppsa jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Wezwanie to zostało doręczone Skarżącej w dniu 1 lutego 2018 r. Mimo zakreślenia na jego wykonanie 14 dniowego terminu pozostało jednak bez odpowiedzi. Wobec odmowy udostępnienia informacji na temat swojego stanu majątkowego – do czego Wnioskodawczyni, na podstawie art. 255 P.p.s.a była zobowiązana, Referendarz nie miał możliwości dokonania oceny faktycznej sytuacji majątkowej Skarżącej. Skarżąca uchylając się od złożenia pełnego oświadczenia dotyczącego stanu majątkowego, uniemożliwia ocenę jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Podkreślić należy, że Referendarz sądowy oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy opiera się jedynie na materiałach przedstawionych przez stronę. To na stronie spoczywa zatem obowiązek wykazania przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Jeśli Skarżąca uchyliła się przed pełnym wykazaniem swojej sytuacji majątkowej to nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło