IV SA/Wa 33/16
WyrokWSA w Warszawie2016-04-11
Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędzia WSA Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest właściwe do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, które zakończyło się ostateczną decyzją organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest właściwe do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, jeśli decyzja kończąca postępowanie w pierwszej instancji została wydana przez organ pierwszej instancji (np. Wójta Gminy). Właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania jest organ, który wydał ostateczną decyzję w sprawie. Postanowienia wydane przez niewłaściwy organ są dotknięte wadą nieważności.Stan faktyczny
Skarżąca Sp. z o.o. złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wójta Gminy zezwalającą na usunięcie drzew, argumentując, że działki te wchodzą w skład zabytkowego założenia pałacowo-parkowego, którego jest właścicielką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wznowienia postępowania, uznając, że skarżąca nie była stroną postępowania pierwotnego. Sąd administracyjny stwierdził nieważność postanowień Kolegium o odmowie wznowienia postępowania, wskazując na naruszenie przepisów o właściwości organu.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2015 r. oraz postanowienia tego organu z [...] sierpnia 2015 r. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Groński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Teresa Zyglewska Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] sierpnia 2015 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pismem z 1 grudnia 2015 r. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2015 r. (nr [...]). Zaskarżonym postanowieniem Kolegium utrzymało w mocy własne postanowienie z [...] sierpnia 2015 r. (nr [...]) o odmowie wznowienia - na wniosek skarżącej Spółki - postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 2014 r. nr [...] o zezwoleniu [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] na usunięcie 137 sztuk drzew z działek nr [...] i nr [...] (obręb [...]) położonych w [...].
Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że Wójt Gminy [...] opisaną decyzją, po rozpoznaniu wniosku [...] w [...] z 28 listopada 2014 r., zezwolił wnioskodawcy na wycięcie wymienionych we wniosków drzew (graba i akacji). W podstawie prawnej decyzji organ I instancji powołał art. 83 ust. 1, ust. 2c, ust. 4 w zw. z art. 86 ust. 1 pkt 9 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013, poz. 627 ze zm.).
Skarżąca Spółka w dniu 1 lipca 2015 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] grudnia 2014 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. W uzasadnieniu podała m. in. że jest właścicielem nieruchomości (nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] z obrębu [...]) na której znajduje się zabytkowy XIX – wieczny pałac, który stanowi wraz z parkiem założenie pałacowo-parkowe wpisane do rejestru zabytków na podstawie decyzji Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...] maja 1975 r. w sprawie wpisania dobra kultury do rejestru zabytków (poz. [...]). Z kolei działki objęte zgodą na wycięcie drzew (nr [...] i nr [...]) wchodzą w skład tego zabytkowego założenia pałacowo – parkowego, co wynika m. in. z decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] o nakazaniu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wstrzymanie prac związanych z wycinką drzew (70 drzew zostało już wyciętych).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] sierpnia 2015 r. (nr [...]), działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówiło skarżącej wznowienia postępowania w tej sprawie. Organ podał, że skarżąca Spółka nie była stroną postępowania zakończonego decyzją Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 2014 r. nr [...] o zezwoleniu [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] na usunięcie drzew. Z przepisu art. 83 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody wynika, że stroną postępowania w tych sprawach jest wyłącznie właściciel (posiadacz) nieruchomości na której rosną drzewa. Okoliczność, że sporne nieruchomości wraz z pałacem stanowią zespół pałacowo - parkowy, wpisany do rejestru zabytków, nie oznacza, że skarżąca posiada interes prawny w tej sprawie.
Pismem z 1 września 2015 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z [...] października 2015 r. (nr [...]) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 2014 r.
[...] Sp. o.o. z siedzibą w [...] zaskarżyła to postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca zarzuciła orangowi przede wszystkim naruszenie art. 28 k.p.a. Spółka podkreśliła, że w rozpoznawanej sprawie źródłem jej interesu materialnoprawnego są przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zabytek (pałac i park jako całość) podlega ochronie konserwatorskiej i ta okoliczność została całkowicie pominięta w niniejszej sprawie. Z przedstawionych powodów Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Kolegium z [...] października 2015 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z przepisu art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że w ramach kontroli zaskarżonego aktu Sąd jest obowiązany do badania jego legalności w pełnym zakresie, nie ograniczając się do zarzutów skargi. Uwzględnia więc z urzędu naruszenia prawa, których nie dostrzegła strona wnosząca skargę. Skarga może być zatem uwzględniona niezależnie od zasadności podniesionych w niej zarzutów. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 2014 r. (nr [...]) o zezwoleniu [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] na usunięcie 137 sztuk drzew. Tym postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] sierpnia 2015 r. (nr [...]).
Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości organu, a zatem dotknięte są wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji. Z przepisu art. 150 § 1 k.p.a. wynika natomiast, że organem właściwym do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania jest organ, który wydał w sprawie ostateczną decyzję.
Trzeba zauważyć, ze w rozpoznawanej sprawie że kwestionowana w trybie wznowieniowym decyzja o wycięciu drzew została wydana przez organ I instancji – Wójta Gminy [...]. Od tej decyzji żadna ze stroni nie wniosła odwołania, a więc stała się ona ostateczna. Zatem organem właściwym w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją jest Wójt Gminy [...]., który wydał tę decyzję w pierwszej (a zarazem ostatniej) instancji.
Wynika z tego, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] października 2015 r. (nr [...]) oraz postanowienie tego organu z [...] sierpnia 2015 r. (nr [...]) zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 150 § 1 w zw. z art. 19 k.p.a.). Ta wada obu postanowień uzasadnia stwierdzenie ich nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz w zw. z art. 135 p.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] powinno przekazać podanie o wznowienie postępowania wraz z aktami sprawy organowi właściwemu do ich rozpoznania, to jest Wójtowi Gminy [...].
W związku z tym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) i art. 135 w zw. z art. 119 pkt 1 i art. 120 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność wymienionych postanowień. O zwrocie skarżącej Spółce kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło