IV SA/Wa 3300/17
WyrokWSA w Warszawie2018-05-11
Skład orzekający: Grzegorz Rząsa, Marzena Milewska-Karczewska, Aleksandra Westra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy może zostać wydana bez wyznaczenia linii zabudowy, jeśli działka nie przylega bezpośrednio do drogi publicznej, a jedynie do drogi wewnętrznej?Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy może zostać wydana bez wyznaczenia linii zabudowy, jeśli analiza urbanistyczna wykaże brak uzasadnienia dla jej wyznaczenia, zwłaszcza gdy działka nie przylega do drogi publicznej, a jedynie do drogi wewnętrznej. W takich sytuacjach, wyznaczenie "sztucznej" linii zabudowy byłoby sprzeczne z celami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a kwestie usytuowania budynku względem działek sąsiednich powinny być rozstrzygane na etapie pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta ustalającą warunki zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżąca zarzucała m.in. naruszenie przepisów poprzez niewyznaczenie linii zabudowy, co miało wpływ na ład przestrzenny. Organ odwoławczy oraz Sąd uznali, że brak wyznaczenia linii zabudowy był uzasadniony specyfiką działki (brak dostępu do drogi publicznej, jedynie do drogi wewnętrznej) i analizą urbanistyczną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Sędziowie sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska, sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.), Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2018 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją nr [...] z [...] października 2017 r. (data decyzji sprostowana postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania M. L. od decyzji [...][...] z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ew. nr [...] w obrębie [...] przy ul. M. na terenie [...] w [...], utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2017 r.
Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
Decyzją Nr [...], z [...].05.2013 r., wydaną po rozpatrzeniu wniosku A. B. z [...].09.2012 r., Prezydent. [...] ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, podpiwniczonego, wolnostojącego w miejscu budynku istniejącego, położonego na działce ew. nr [...] w obrębie [...] przy ulicy M. na terenie [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w wyniku rozpatrzenia odwołania M. S. orzeczeniem z [...].10.2013 r., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości, a sprawę przekazało organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, że organ nieprzekonywująco ustalił wskaźniki dla planowanej inwestycji.
Następnie decyzją Nr [...] z [...] lutego 2016 r., organ pierwszej instancji ponownie ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w wyniku rozpatrzenia odwołania M. L. orzeczeniem z [...] sierpnia 2016 r., znak: [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w całości, a sprawę przekazało organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, że nieprawidłowo została ustalona linia zabudowy zarówno od strony zachodniej tj. od strony drogi wewnętrznej, z której odbywa się wjazd na działkę, jak i od strony północnej tj. od strony sąsiedniej działki budowlanej przy ul. M. Wskazano, że linia zabudowy wyznaczana jest wyłącznie od strony drogi publicznej, brak jest podstaw do jej wyznaczenia od drogi wewnętrznej. Ponadto powołano, że decyzja o warunkach zabudowy nie może przesądzać o usytuowaniu nowego obiektu na terenie wskazanym jako obszar inwestycji i zbędne są wskazania zawarte w uzasadnieniu decyzji dotyczące realizacji budynku w miejscu obecnie istniejącego obiektu, czy też przy północnej granicy z działką sąsiednią nr [...]. W ocenie Kolegium pozostałe parametry zabudowy wyznaczone zostały w sposób prawidłowy.
Orzeczeniem Nr [...] z [...] sierpnia 2017 r., [...]. [...] ponownie ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ew. nr [...]. W decyzji ustalono m.in.:
• linia nowej zabudowy - nie wyznacza się.
• wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki - do 0,36.
• szerokość elewacji frontowej (elewacja zachodnia zasadniczej bryły budynku wraz z częścią parterową) - do 14,0 m.
• wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku (elewacja zachodnia) - max 7,50 m od poziomu terenu do gzymsu lub górnej krawędzi attyki. Wysokość parterowej części budynku usytuowanej po stronie północnej zasadniczej bryły - do 5,0 m.
• geometria dachu - dla zasadniczej bryły budynku: dach płaski (o niewielkim kącie nachylenia połaci dachu do 12°) o wysokości do najwyższego punktu dachu do 7,50 m. Dla parterowej części budynku ustala się dach płaski, z dopuszczeniem tarasu na dachu.
Ponadto organ ustalił:
• usytuowanie budynku w zachodniej części działki.
• maksymalna liczba kondygnacji nadziemnych - dwie.
• liczba kondygnacji podziemnych - jedna, w tym garaż.
• powierzchnia biologicznie czynna - min. 50 % powierzchni działki.
Wskazano, że szczegółowe rozwiązanie planowanej inwestycji rozstrzygnięte zostanie na etapie pozwolenia na budowę, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015r. poz. 1422). Na etapie pozwolenia na budowę rozstrzygnięta zostanie również kwestia ewentualnej budowy budynku zgodnie z koncepcją graficzną przedłożoną przez Inwestora do wniosku o ustalenie warunków zabudowy tj. usytuowania budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka ew. nr [...] w obrębie [...] przy ul. M., które wymaga uzyskania zgody na odstępstwo od przepisów techniczno - budowlanych, zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Wskazano, że obsługa komunikacyjna terenu inwestycji będzie odbywała się bez zmian stanu istniejącego tj. poprzez drogę wewnętrzną – drogę bez nazwy( tzw. s.), zlokalizowaną na działce ew. nr [...] w obrębie [...], której właścicielem jest [...]. Sposób ochrony interesów osób trzecich określono w pkt. 2 decyzji wskazując, że w ramach projektu budowlanego należy stosować rozwiązania chroniące interesy osób trzecich przed m.in. pozbawieniem dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła M. L..
Po rozpoznaniu odwołania SKO w [...] wydało powołaną na wstępie zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że podstawą wydania decyzji były przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. 2017r., poz. 1073) wraz z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. 2003, Nr 164, poz.1588). Wskazano, że w przedmiotowej sprawie w celu ustalenia wymagań dla planowanej nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, z powodu braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyznaczono wokół przedmiotowej działki granice obszaru analizowanego i przeprowadzono na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy. W ocenie organu odwoławczego przeprowadzona analiza funkcji, cech zabudowy i zagospodarowania przestrzennego spełnia wymagania, o jakich mowa w wyżej wymienionych przepisach, w tym w szczególności w rozporządzeniu.
Powołano, że w zakresie kontynuacji funkcji wnioskowana inwestycja stanowić będzie kontynuację istniejącej na obszarze funkcji mieszkaniowej jednorodzinnej. Parametry nowej zabudowy, takie jak: wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki, szerokość elewacji frontowej, wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki i geometria dachu, zostały wyznaczone prawidłowo. Jednocześnie w omawianej sprawie prawidłowo nie wyznaczono linii zabudowy, bowiem zgodnie z przepisami wyznacza się ją od strony drogi publicznej, zatem brak jest podstaw do jej wyznaczenia od strony drogi wewnętrznej (planowana jest budowa budynku w drugiej linii zabudowy ul. M., przy drodze bez nazwy). Organ odwoławczy wskazał, że decyzja ustalająca warunki zabudowy nie może przesądzać o usytuowaniu nowego obiektu na terenie wskazanym jako obszar inwestycji.
W odniesieniu do odwołania organ stwierdził, że zgoda właściciela sąsiedniej nieruchomości nie jest wymagana na etapie uzgadniania warunków zabudowy dla planowanej inwestycji. Nadto przedmiotem oceny postępowania o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy nie mogą być zagadnienia związane z wpływem planowanej inwestycji na korzystanie z nieruchomości sąsiadującej, a tym bardziej subiektywnie oceniana ewentualna uciążliwość inwestycji. Stosownie zaś do art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Informację tej treści zamieszczono w zaskarżonej decyzji.
Powołano, że organ właściwy do wydania decyzji o warunkach zabudowy zobowiązany jest wydać pozytywną decyzję, jeśli wnioskowane zamierzenie inwestycyjne czyni zadość wszystkim wymogom wynikającym z konkretnych przepisów prawa - jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, a ma obowiązek odmówić ustalenia warunków zabudowy tylko wówczas, gdy wnioskowana inwestycja nie spełnia chociażby jednej ustawowej przesłanki wynikającej ze skonkretyzowanej normy prawnej.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła M. L. Decyzji zarzucono:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez błędne niezastosowanie ww. przepisu i uznanie, iż w analizowanej sprawie nie wyznacza się linii zabudowy, podczas gdy obowiązek wyznaczenia linii zabudowy wynika z art. 4 ust. 1 Rozporządzenia, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy;
b) art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego błędne niezastosowanie i naruszenie naczelnej zasady towarzyszącej zasadzie ładu przestrzennego jaką jest zasada kontynuacji, poprzez nieustalenie linii nowej zabudowy, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy;
c) art. 54 pkt 2a) ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p, poprzez ich błędne niezastosowanie i nieustalenie w Decyzji [...] linii zabudowy, której wyznaczenie jest niezbędne z punktu widzenia zachowania ładu przestrzennego, co powoduje, iż Decyzja [...] nie zawiera podstawowych i obligatoryjnych elementów decyzji o warunkach zabudowy, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy;
2) naruszenie przepisów postępowania, tj.:
d) art. 107 § 1 pkt 2 i § 3 kpa, poprzez niedochowanie wymogów określonych w tymże przepisie odnośnie do treści uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżanej Decyzji SKO, polegające w szczególności na niewskazaniu prawidłowej daty wydania Decyzji SKO oraz niewskazaniu faktów, które SKO uznało za udowodnione oraz przyczyn, z powodu których inne okoliczności i dowody uznał za niewystarczająco wiarygodne, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
e) art. 7 Konstytucji oraz art. 6 kpa poprzez naruszenie obowiązku działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
f) art. 8 kpa poprzez naruszenie nakazu prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, tj. w szczególności poprzez orzeczenie w zupełnie odmienny sposób w takim samym stanie faktycznym (w związku z Planowaną Inwestycją, w dniu [...] października 2013 r. SKO wydało decyzję, sygn. akt: [...] , zgodnie z którą uchyliło zaskarżoną decyzję o warunkach zabudowy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, m.in. z uwagi na nieustalenie przez organ orzekający linii zabudowy), które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
g) art. 138 kpa § 1 pkt 2 w zw. z art. 140 kpa, poprzez nieuchylenie Decyzji [...] w całości i: (i) nieorzeczenie co do istoty sprawy albo (ii) nieumorzenie postępowania,
ewentualnie art. 138 kpa § 2 w zw. z art. 140 kpa, poprzez nieuchylenie Decyzji [...] w całości i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, pomimo wydania Decyzji [...] z naruszeniem prawa, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji i zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
Alternatywnie, w przypadku nieuwzględnienia przez tut. Sąd powyższego wniosku zarzucono naruszenie przepisu art. 107 § 1 pkt b) kpa poprzez błędne niezastosowanie i nieopatrzenie Decyzji SKO prawidłową datą wydania (Decyzja SKO została opatrzona datą [...] sierpnia 2016 r.) i w konsekwencji wniesiono o stwierdzenie nieważności Decyzji SKO (w całości) stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
W uzasadnieniu podniesiono m.in., że wbrew przepisom ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów Rozporządzenia nie wyznaczono obligatoryjnej obowiązującej linii nowej zabudowy. Wskazano, że z przepisów nie wynika możliwość odstąpienia od realizacji obowiązku ustalenia linii zabudowy, i nie wynika, że linię zabudowy wyznacza się wyłącznie w przypadkach, w których inwestycja zaplanowana jest na działce bezpośrednio przylegającej do drogi publicznej. Powołano, że brak linii zabudowy narusza zasadę kontynuacji wyrażoną w art. 61 ust. 1 u.p.z.p i umożliwia inwestorowi dowolne i niespójne z zabudową sąsiednią umiejscowienie budynku. Wskazano, że decyzja posiada braki w postaci nieokreślenia warunków i wymagań ochrony ładu przestrzennego. Zarzucono, że w decyzja organu odwoławczego nie wskazano udowodnionych faktów, uzasadnienie jest ogólnikowe, brak ustosunkowania się do poszczególnych zagadnień ujętych bądź pominiętych w decyzji [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja, ani ją poprzedzająca nie naruszają prawa.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. 2017r., poz. 1073) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. 2003, Nr 164, poz.1588).
Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.p.z.p., zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Natomiast zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
W przedmiotowej sprawie inwestor złożył wniosek dotyczący inwestycji na działce ew. [...] w obrębie [...] położonej przy ul. M. w [...]. Na przedmiotowej działce znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny wolno stojący, który ma podlegać rozbiórce. W bezpośrednim sąsiedztwie terenu inwestycji zlokalizowana jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolno stojąca, bliźniacza oraz usługi zdrowia. Teren inwestycji znajduje się w zasięgu miejskiej infrastruktury technicznej. Działka stanowi własność osoby fizycznej. We wniosku wskazano, że zamierzeniem inwestycyjnym jest budowa wolno stojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Powierzchnia zabudowy planowanej inwestycji ok. 164 m2, liczba kondygnacji nadziemnych – dwie, część budynku od strony północnej jednokondygnacyjna, liczba stanowisk podziemnych – jedna, w tym garaż z 4 stanowiskami postojowymi, geometria dachu dach płaski, powierzchnia biologicznie czynna ok 228 m2. Nieruchomość jest położona na terenie dla którego brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Organ ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie wolno stojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, ustalając:
- linia nowej zabudowy – nie wyznacza się,
- wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki - 0,36,
- szerokość elewacji frontowej – (elewacja zachodnia zasadniczej bryły budynku wraz z częścią parterową) do 14,0 m.,
- wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku (elewacja zachodnia) - max. 7,50 m od poziomu terenu do gzymsu lub górnej krawędzi attyki, wysokość parterowej części budynku usytuowanej po stronie północnej zasadniczej bryły – do 5,0 m
- geometra dachu: - dla zasadniczej bryły budynku: dach płaski (o niewielkim kącie nachylenia połaci dachu do 12°) o wysokości do najwyższego punktu dachu do 7,50 m; dla parterowej części budynku ustala się dach płaski, z dopuszczeniem tarasu na dachu. Ponadto ustalono usytuowanie budynku w zachodniej części działki, maksymalną liczbę kondygnacji nadziemnych - dwie, liczba kondygnacji podziemnych – jedna, w tym garaż, powierzchnia biologicznie czynna – min. 50 % powierzchni działki.
Powołano, że szczegółowe rozwiązanie planowanej inwestycji rozstrzygnięcie zostanie na etapie pozwolenia na budowę w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustalono, że w ramach projektu budowlanego należy stosować rozwiązania chroniące interesy osób trzecich w szczególności przed pozbawieniem dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz sposób zabudowy i zagospodarowania działki nie może naruszać interesów prawnych właścicieli nieruchomości sąsiednich.
W decyzji określono również warunki w zakresie ochrony środowiska i zdrowia ludzi, warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej, warunki obsługi w zakresie komunikacji. W szczególności wskazano, że obsługa komunikacyjna terenu inwestycji będzie zapewniona – bez zmian stanu istniejącego tj. przez drogę wewnętrzną – droga bez nazwy (tzw. s.), zlokalizowana na działce ew. nr [...] w obrębie [...], której właścicielem jest [...].
Jak wynika z akt sprawy ustalenia zostały poprzedzone analizą urbanistyczną sporządzoną według art. 53 ust. 3 ustawy p.z.p. Granice obszaru analizowanego wyznaczono na kopii mapy zasadniczej, za front działki przyjęto odcinek oznaczony AB o szerokości ok. 4,5 m, z którego odbywa się wejście na działkę i odcinek oznaczony jako BC, o szerokości ok. 3,0 m, z którego odbywa się wjazd na działkę będący wjazdem do garażu podziemnego, łącznie jest to odcinek 7,5 m. Obszar analizowany został wyznaczony w odległości min. 50 m (trzykrotność frontu wynosi bowiem 22,5 m). Z analizy wynika, że w obszarze analizowanym występuje zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, występują budynki wolno stojące, w zabudowie bliźniaczej, oraz usługi zdrowia. Ustalono, że realizacja projektowanej inwestycji stanowić będzie kontynuację funkcji zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej występującej w obszarze analizowanym.
Uznać więc należy, że organ właściwie wyznaczył granice obszaru analizowanego, uzasadniając należycie przyjęcie odległości większej niż trzykrotność szerokości frontu działki objętej wnioskiem - § 3 ust. 2 rozporządzenia. Z przeprowadzonej jednoznacznie analizy wynika również, że możliwe było określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Dla projektowanej inwestycji nie wyznaczono linii zabudowy. W analizie powołano, że linię nowej zabudowy wyznacza się wyłącznie od strony pasów dróg publicznych, bez możliwości wyznaczenia wewnętrznych linii zabudowy. Wskazano, że teren objęty wnioskiem nie przylega do żadnej drogi publicznej, a jedynie do drogi wewnętrznej – drogi bez nazwy (tzw. s.), zlokalizowanej na działce ew. nr [...], której właścicielem jest [...]. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Ust. 2 stanowi, że w przypadku niezgodności linii istniejącej zabudowy na działce sąsiedniej z przepisami odrębnymi, obowiązującą linię zabudowy należy ustalić zgodnie z tymi przepisami. Zgodnie natomiast z ust. 3 jeżeli linia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich tworzy uskok, wówczas obowiązującą linię nowej zabudowy ustala się jako kontynuację linii zabudowy tego budynku, który znajduje się w większej odległości od pasa drogowego. Ust. 4 stanowi, że dopuszcza się inne wyznaczenie obowiązującej linii nowej zabudowy, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1 rozporządzenia. W przedmiotowej sprawie nie wyznaczono nowej linii zabudowy. W analizie powołano na wskazania SKO uchylające poprzednie rozstrzygniecie organu I instancji ustalające warunki zabudowy. W ocenie Sądu niewyznaczenie linii zabudowy w zaskarżonej decyzji nie narusza prawa, a w szczególności przepisów prawa materialnego powołanych w zarzutach skargi. Zwrócić należy uwagę na fakt, że przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zostały wprowadzone w celu kształtowania zasad planowania i zagospodarowania przestrzennego w kontekście ochrony tego ładu. Zgodnie bowiem z art. 54 pkt. 2a ustawy decyzja o warunkach zabudowy określa warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a w szczególności w zakresie warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego. Przyjmując wykładnię celowościową należy wskazać, że przepis art. 61 ust. 1 pkt. 1 ww. ustawy nakazuje badanie kryteriów spełnienia wymagań w zakresie dotyczącym nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu przy uwzględnieniu okoliczności dotyczących terenu inwestycji, jak również obszaru poddanego analizie. W tym celu właśnie zostaje sporządzona szczegółowa analiza, z której powinno wynikać jakie uwarunkowania kompozycyjne co do rozwiązań urbanistycznych i architektonicznych mają na celu uzyskanie ładu przestrzennego. W ocenie Sądu uwarunkowania dla terenu objętego planowaną inwestycją oraz obszaru analizowanego nie uzasadniają wyznaczenia linii zabudowy. Jak wskazano w analizie, działka nr [...] jest działką położoną w drugiej linii zabudowy, nie przylega do żadnej drogi publicznej, a jedynie do drogi wewnętrznej – drogi bez nazwy (tzw. s.) zlokalizowanego na działce nr [...], którego właścicielem jest [...]. Zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. 2017.2222) obiekty budowlane przy drogach w terenie zabudowanym powinny być usytuowane w odległości 10 m od drogi krajowej, 8 m od drogi wojewódzkiej i powiatowej i 6 m od drogi gminnej. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że działka [...] nie przylega do drogi publicznej. Jednocześnie w sąsiedztwie znajdują się budynki na działkach [...] i [...] (w pierwszej linii zabudowy), usytuowane przy ul. M., których frontowe elewacje znajdują się od strony tej ulicy. Brak jest więc możliwości wyznaczenia linii zabudowy jako przedłużenia linii zabudowy tych budynków. Natomiast na działce [...] znajduje się również budynek, ale działka położona jest w drugiej linii zabudowy od ul. M., i nie przylega do drogi publicznej, a jedynie jak w przedmiotowej sprawie do drogi wewnętrznej. Działka ta znajduje się po przeciwnej stronie terenu inwestycji, a więc również nie ma możliwości wyznaczenia przedłużonej linii zabudowy zgodnie z ust. 1 § 4 rozporządzenia. Jak już wyżej wspomniano brak jest w sprawie postaw do zastosowania ust. 2 i 3 ww. §, albowiem przepisy nie przewidują wyznaczania linii zabudowy od dróg wewnętrznych. Natomiast z przeprowadzonej analizy wynika, że nie ma podstawy do wyznaczenia obowiązującej linii zabudowy. Wskazać należy, że nie istnieje żaden przepis prawy wskazujący na konieczność wyznaczenia linii zabudowy od granicy nieruchomości sąsiednich, do czego sprowadza się spór w sprawie. Kwestia lokalizowania budynku i jego odległości od działki ew. nr [...] i [...] będzie rozstrzygana na etapie pozwolenia na budowę. Działka [...] jest działką o niewielkiej powierzchni 457 m2. Z uwagi na jej wymiary w decyzji o warunkach zabudowy wskazano na konieczność uzyskania odstępstwa na realizację budynku w ostrej granicy z działką nr [...] w toku prowadzonego postępowania o pozwolenie na budowę. Ponadto przeprowadzona analiza wykazała zasadność określenia usytuowania budynku w zachodniej części działki, ponieważ budynki zabudowy jednorodzinnej w najbliższym sąsiedztwie w dwóch liniach zabudowy usytuowane są naprzemienne, i takie usytuowanie nowego budynku (w miejscu dotychczasowego) jest uzasadnione koniecznością zachowania dotychczasowego ładu przestrzennego. Z uwagi na powyższe okoliczności uznać należy, że brak było podstaw, w kontekście zachowania ładu przestrzennego, dla wyznaczenia obowiązującej linii zabudowy na terenie inwestycji. Kreowanie "sztucznej" linii zabudowy, bez żadnego merytorycznego uzasadnienia w okolicznościach przedmiotowej sprawy, nie byłoby zgodnie z celami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Pozostałe warunki wskazane z decyzji, w szczególności w zakresie usytuowania budynku, warunkują zachowanie zasad ładu przestrzennego, rozwiązań urbanistycznych i architektonicznych istniejącym na obszarze analizowanym. Wyznaczenie obowiązującej linii zabudowy w tej sytuacji tylko ograniczałoby uprawnienia właścicielskie i swobodę projektowania, z uwagi na usytuowanie działki w drugiej linii zabudowy, wymiary działki, małą powierzchnię terenu inwestycji oraz specyfikę dostępu do drogi wewnętrznej zapewniającej dojazd do drogi publicznej (działka tylko jednym narożnikiem przylega do tej drogi wewnętrznej).
Wskazać również należy, że w zarzutach skargi, powołano się tylko na przepisy prawa w zakresie ustalania linii zabudowy. Natomiast Skarżąca w żadnym miejscu skargi nie wskazała, jakie to wartości z zakresu ładu przestrzennego zostaną naruszone poprzez pozostawienie w obrocie zaskarżonej decyzji. Wskazano tylko ogólnie, że brak ustalenia linii nowej zabudowy narusza zasadę kontynuacji i umożliwia inwestorowi dowolne i niespójne z zabudową sąsiednią umiejscowienie budynku. Powyższe twierdzenie w ogóle nie przystoi do realiów sprawy, albowiem inwestor, z uwagi na wcześniej wspomniane uwarunkowania nieruchomości, posiada bardzo małe możliwości swobody w zakresie usytuowania budynku. Zwrócić również należy uwagę, że zapisy decyzji o usytuowaniu budynku w zachodniej części są korzystne dla Skarżącej jako właścicielki działki nr ew. [...], albowiem umożliwiają posadowienie nowego budynku w miejscu dotychczasowego, w lokalizacji jak najbardziej zbliżonej do działki [...], a nie w części działki, na wysokości należącego do Skarżącej budynku. W odniesieniu do powoływanych w skardze orzeczeń sądów administracyjnych wskazać należy, że kwestia obowiązku ustalania linii zabudowy nie jest jednoznacznie postrzegana. W komentarzu do § 4 rozporządzenia autorstwa A. P. wskazano, że " Na tle ustalania linii zabudowy należy pamiętać, iż dla każdego wniosku inwestora ustala się tylko jedną linię zabudowy i to tylko od strony drogi publicznej. Nie ma prawnie uzasadnionych względów do ustalania kilku linii zabudowy (...) czy też " w głębi zabudowy". Wszelkie zabiegi czynione na ten temat przez "profesjonalistów, a więc urbanistów i architektów", nie mają oparcia ustawowego, lecz są wynikiem "nadinterpretacji", twórczych zabiegów nie będących prawnikami osób, które nie biorą pod uwagę norm prawa obowiązującego w jego systemie"(komentarz do § 4 rozporządzenia Lex/el.2011).
Z powyższych względów zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 54 pkt. 2a, art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia są niezasadne.
Wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki ustalono na 0,36. Z analizy wynika, że na obszarze wskaźniki wynoszą od 0,17 do 0,61, średni wskaźnik wynosi 0,345. Natomiast wskazano również, że średni wskaźnik tylko dla położonych w obszarze analizowanym działek zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi tj. z wyłączeniem działki usług zdrowia przy ul. S. wynosi ok. 0,35. Zgodnie zaś z wnioskiem inwestora dla planowanej inwestycji przewidywany jest wskaźnik na poziomie 0,358 – po zaokrągleniu 0,36. Powołano, że wskaźniki wielkości powierzchni dla nieruchomości zabudowanych budynkami o funkcji mieszkalnej jednorodzinnej, czyli o takiej samej funkcji są bardzo zróżnicowane i wynoszą od ok. 0,17 do 0,61, a więc wskaźnik zaproponowany przez inwestora mieści się w przedziale ww. wskaźników i jest nieznacznie tylko większy (o ok. 0,01) od średniego wskaźnika ww. wielkości działek zabudowanych budynkami. Stwierdzono, że ustalenie wskaźnika zgodnie z wnioskiem inwestora nie spowoduje zatem zaburzenia ładu przestrzennego.
W ocenie Sądu zasadnie ustalono wskaźnik na 0,36 biorąc pod uwagę przytoczone okoliczności i zachodziła podstawa do zastosowania odstępstwa z § 5.2 rozporządzenia albowiem dopuszczalne jest wyznaczenie innego wskaźnika zabudowy niż średniego, jeśli wynika to z analizy. Dla projektowanej inwestycji ustalono prawidłowo szerokość frontowej elewacji zgodnie z § 6 rozporządzenia, albowiem średnia szerokość elewacji frontowych istniejącej zabudowy w obszarze analizowanym wynosi ok, 11,77 m, po zaokrągleniu 11,8 m, co przy uwzględnieniu tolerancji do 20 % daje przedział od ok. 9,40 m do 14,20 m. We wniosku inwestor wskazał szerokość elewacji 14 m. Ponadto w analizie wskazano, że zawnioskowana szerokość mieści się w przedziale szerokości elewacji frontowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych położonych po południowej stronie ul. M. tj., po tej samej co planowana inwestycja, która wynosi od ok. 6,50 m do 16,50 m.
W odniesieniu do wskaźnika wysokości, to w analizie wskazano, że w bezpośrednim sąsiedztwie terenu inwestycji usytuowane są budynki o wysokości elewacji frontowej 7,55 m, 7,20 m i 7,0 m. Od strony południowej teren inwestycji graniczy z nieruchomością zabudowaną usługami zdrowia, gdzie wysokość budynków wynosi ok. 4,0 i 16,0 m. Powołano, że teren objęty wnioskiem położony jest w zespole zabudowy jednorodzinnej usytuowanej po południowej stronie ul. M., a znajdujące się tam obiekty są dwukondygnacyjne oraz dwukondygnacyjne z poddaszem, o wyrównanych wysokościach 7-7,5 m. Wskazano, że planowany budynek będzie stanowił uzupełnienie tej zabudowy i winien wpisać się w gabaryty innych budynków dwukondygnacyjnych położonych po tej samej stronie ulicy. W ocenie sądu ustalenie wskaźnika wysokości max. do 7,50 m jest więc uzasadnione wynikami analizy i znajduje oparcie w brzmieniu § 7 ust. 4 rozporządzenia, który dopuszcza wyznaczenie innej wysokości, o której mowa w ust. 1, jeżeli wynika to z analizy urbanistycznej. Również uzasadnione jest wyznaczenie wysokości do 5,0 m dla parterowej części budynku usytuowanej po stronie północnej zasadniczej części bryły, zgodnie z koncepcją przedłożoną przez inwestora do wniosku.
Geometria dachu została ustalona zgodnie z § 8 rozporządzenia. Z analizy wynika, że na terenie objętym analizą, w szczególności położonym po południowej stronie ul. M., usytuowana jest w dwóch szeregach dwukondygnacyjna zabudowa z dachami płaskimi, zamknięta u zbiegu ulic M. i S. dwoma dwukondygnacyjnymi segmentami w zabudowie bliźniaczej przykrytymi dachem dwuspadowymi. Z analizy wynika, że w obszarze analizowanym zabudowania charakteryzują się w większości dachami płaskimi (o niewielkim kącie nachylenia połaci dachu od 2 do 12 stopni). Wskazać również należy, że w analizie zwrócono uwagę na uporządkowany układ budynków jednorodzinnych położonych po południowej stronie ul. M.. Wskazano, że budynki przy ul. M. nr [...],[...],[...],[...] położone są naprzemiennie z budynkami położonymi w głębi zabudowy tj. budynkami przy ul. M., [...],[...] i [...]. W celu kontynuacji ww. cech urbanistycznych, mając na uwadze usytuowanie budynku przy ul. M. we wschodniej części działki, dla planowanej inwestycji w głębi zabudowy tj. na tyłach ww. nieruchomości, wskazano, że właściwe jest ustalenie realizacji budynku w zachodniej części terenu objętego wnioskiem.
W ocenie Sądu wszystkie powyższe ustalenia, zostały dokonane zgodnie z § 3 – 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. i zostały spełnione przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt. 1 u.p.z.p.
Teren ma dostęp do drogi publicznej gminnej (ul. M. poprzez drogę wewnętrzną – drogę bez nazwy (tzw. s.) zlokalizowany na działce ew. [...], której właścicielem jest [...] oraz dostęp do mediów (na terenie działki znajdują się przyłącza gazowe, wodnokanalizacyjne, elektroenergetyczne dla istniejącego budynku) - spełnione zostały więc warunki z art. 61 ust. 1 pkt. 2 i 3 ustawy. Teren planowanej inwestycji wg ewidencji gruntów oznaczony jest symbolem B (tereny mieszkaniowe) i nie wymaga w świetle ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych zgody na zmianę przeznaczenia. Teren przedmiotowej inwestycji według ustaleń organu, nie był przeznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który utracił moc z dniem [...].12.2003r., na realizację celu publicznego ujętego w programie zadań rządowych bądź samorządowych, toteż brak było podstaw prawnych do dokonywania uzgodnień projektu decyzji nie spełniającego warunku, o którym mowa w art. 53 ust.4 pkt 10 ww. ustawy – spełniony został zatem warunek z art. 61 ust. 1 pkt. 4. Został spełniony również warunek z art. 61 ust. 1 pkt. 5 ustawy.
Uznać należy, że prawidłowo ustalono zaistnienie wszystkich przesłanek z art. 61 ust. 1 uzasadniających wydanie pozytywnej decyzji.
Niezasadne są również zarzuty naruszenia prawa procesowego. Wbrew twierdzeniom Skarżącej postępowanie było prowadzone zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 6-8 kpa. Decyzja została podjęta na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mając na uwadze interes społeczny jak i słuszny interes strony. Brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 8 kpa. Sąd uznał, że wydana decyzja nie narusza prawa, a organy w sposób szczegółowy uzasadniły swoje stanowisko w zakresie analizy i braku potrzeby wyznaczenia linii nowej zabudowy. Sąd w przedmiotowej sprawie badał zaskarżoną decyzję oraz ją poprzedzającą i nie weryfikował prawidłowości decyzji SKO z dnia [...].10.2013 r., tym bardziej, że w sprawie sporządzono nową analizę urbanistyczną. Nie doszło również do naruszenia art. 138 § 1 pkt. 2 w zw. z art. 140 i 138 § 2 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja SKO w zakresie błędnie podanej daty została sprostowania postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. W zakresie naruszenia art. 107 § 3 kpa, to wskazać należy, że faktycznie uzasadnienie decyzji SKO w zakresie stanu faktycznego sprawy jest skąpe, ale uchybienie powyższe nie wpływa na wynik sprawy, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Sąd działając z urzędu nie dostrzegł też w zaskarżonej decyzji, ani w decyzji organu I instancji, uchybień uzasadniających stwierdzenie nieważności, bądź ich uchylenia.
Mając na względzie powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o treść art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło