IV SA/Wa 332/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2010 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w [...] na podstawie art. 63 ust. 1 pkt 2 i art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. Nr 62, poz. 574 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", w związku z § 3 pkt 20 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie (Dz. U. Nr 76, poz. 671), zwanego dalej "Rozporządzeniem" wymierzył A. K. karę pieniężną w kwocie 10.000 zł. Po rozpatrzeniu odwołania A. K. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] października 2009 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego w [...] z dnia [...] lipca 2009 r. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał, iż w wyniku przeprowadzonych przez Inspektora Okręgowego Inspektoratu Rybołówstwa Morskiego w [...] czynności kontrolnych stwierdzono na podstawie wpisu do karty dziennika połowowego Nr [...] poz. [...] dokonanego przez kapitana statku rybackiego [...] A. K., iż statek ten podczas rejsu połowowego w dniu [...] października 2007 r. złowił i przywiózł do portu 526,5 kg dorszy w relacji pełnej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady praworządności określonej w art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000, Nr 98, poz. 1071 tj. ze zm.), zwanej dalej "kpa", Minister Rolnictwa i Rozwoju podniósł, iż przy ustalaniu podstawy prawnej należy pamiętać, że obowiązuje bezwzględnie prymat prawa wspólnotowego przed prawem krajowym. Potwierdza to art. 91 Konstytucji RP stanowiący, iż jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polskę umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Zatem prawo wspólnotowe jest stosowane bezpośrednio, co oznacza nie tylko możliwość stosowania jego norm bez aktu konkretyzującego, ale przede wszystkim, że akt prawa wspólnotowego z chwilą jego ustanowienia stanowi część krajowego porządku prawnego RP. Przepisy Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 z dnia 9 lipca 2007 r. ustanawiającego zakaz połowów dorsza w Morzu Bałtyckim (podobszary [...], wody WE) przez statki pływające pod banderą Polski (Dz. U. UE L 180 z dnia 10 lipca 2007 r., str. 3), zwanego dalej "Rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 804/2007", obowiązywały bezpośrednio i nie wymagały transpozycji do krajowego porządku prawnego. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podniósł, iż kwota przyznana na dany obszar połowowy jest kwotą ogólną, której rybacy danego państwa nie mogą na tym obszarze przekroczyć. Organ, przyznając stronie w specjalnym zezwoleniu połowowym kwotę połowową dorszy na 2007 r. jako prawo nabyte przyznał ją na całe Morze Bałtyckie, a nie tylko Bałtyk Wschodni. Ponadto Minister wskazał, iż decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi - specjalne zezwolenie połowowe nie została w wyniku wydania Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 wyeliminowana z obrotu prawnego, lecz nastąpiła częściowa utrata uprawnień w niej określonych z mocy prawa, wskutek zaistnienia przesłanek określonych w art. 2 tego rozporządzenia. Uprawnienia w zakresie kwoty połowowej dorszy, określone w zezwoleniu wygasły po wyłowieniu ogólnej kwoty połowowej dorszy przyznanej Polsce na obszarze [...] Morza Bałtyckiego. Organ wskazał, odnośnie zarzutu dot. kwestii, jakoby czyn jakiego dopuścił się skarżący miał być rozpatrywany łącznie z innymi czynami tego typu dokonanymi w pewnym odstępie czasu, iż kpa nie przewiduje łączenia różnych spraw dotyczących podobnego stanu faktycznego. Każde z dokonanych przez skarżącego naruszeń było odrębnym czynem zabronionym, który podlega osobnemu ukaraniu, przy wzięciu przez organ pod uwagę okoliczności dotyczących poszczególnych czynów i ich społecznej szkodliwości. Nie może być mowy w żadnym przypadku o zastosowaniu na zasadzie analogii przepisu art. 12 kodeksu karnego, ponieważ przepisy te nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Kary pieniężne za naruszenia przepisów o rybołówstwie są nakładane w drodze decyzji administracyjnej zwłaszcza, że kodeks karny odnosi się do odpowiedzialności karnej. Minister podniósł, iż Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w [...] wymierzając karę za naruszenie przepisów w przedmiotowej sprawie nałożył najniższą z kar wymienionych w Rozporządzeniu, bowiem za naruszenie § 3 pkt 20 przewiduje karę w wysokości od 10.000 zł do 44.000 zł. Tym samym wysokość nałożonej kary nie została zawyżona i zarzut strony jest bezzasadny. Minister podniósł, iż prowadzenie połowów w czasie wyczerpania przeznaczonej do odwołania określonej kwoty połowowej stanowi poważne naruszenie Wspólnej Polityki Rybackiej. W przedmiotowej sprawie ustanowiony zakaz prowadzenia połowów dorsza podyktowany był znacznym przekroczeniem przez polskich rybaków ogólnej kwoty połowowej dorszy, jaka została przyznana Polsce do odłowienia w 2007 r. i prawo polskich rybaków do prowadzenia połowów dorszy na obszarze [...] Bałtyku zostało całkowicie zakazane od dnia 11 lipca 2007 r. do dnia 31 grudnia 2007 r. Organ wskazał, iż art. 86 Konstytucji RP w sposób wyraźny ustanawia zasadę odpowiedzialności każdego za pogorszenia środowiska. Odpowiedzialność ta obejmuje odpowiedzialność cywilną, karną oraz administracyjną realizowaną przez przepisy określające różne formy odpowiedzialności za przestrzeganie stanu środowiska i nieprzestrzeganie prawa dotyczącego ochrony środowiska, które zawierają ustawy szczególne, w tym ustawa o rybołówstwie. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podniósł, iż organ I instancji kierował się art. 25 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (Dz. Urz. UE wyd. spec. 04/t. 5 s. 460 ze zm.), zwanego dalej "Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 2371/2002", który nakłada na Państwa Członkowskie obowiązek podjęcia odpowiednich środków i poprzez postępowanie administracyjne lub karne skutecznie pozbawić osoby odpowiedzialne wszelkich korzyści finansowych płynących z naruszania zasad wspólnej polityki rybołówstwa. Zasada określona w tym przepisie powoduje, że sprawca naruszenia powinien zwrócić Skarbowi Państwa wartość nielegalnie złowionych i sprzedanych ryb. Kara ta powinna mieć również charakter odstraszający i działać prewencyjnie (zapobiegawczo) na potencjalnych sprawców naruszeń. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 8 kpa organ uznał go za bezzasadny, bowiem ustawa i Rozporządzenie dotyczące wysokości kar pieniężnych obowiązuje od 2005 r. Skargę na to rozstrzygnięcie złożył A. K. podnosząc zarzut obrazy § 2 pkt 20 Rozporządzenia poprzez oparcie orzeczenia o karze związanej z połowem po wyczerpaniu kwoty połowowej, nałożonej na kapitana statku rybackiego, w sytuacji gdy przedmiotowy przepis odnosi się do odpowiedzialności armatora statku rybackiego za niszczenie tarlisk, ikry i narybku w trakcie połowów. Z ostrożności procesowej, na wypadek uznania pierwszego z zarzutów skargi za chybiony, skarżący zarzucił naruszenie: - art. 6 kpa, w związku z art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 oraz art. 34 ust. 4 ustawy, poprzez uznanie za zabroniony połowu dokonanego przez A. K. jako kapitana statku rybackiego [...] w dniu [...] października 2007 r., na podstawie posiadanego specjalnego zezwolenia połowowego oraz udzielonej licencji połowowej opiewającej na G. S. armatora przedmiotowej jednostki rybackiej, przez co naruszono prawa nabyte realizowane przez stronę postępowania pod postacią licencji oraz specjalnego zezwolenia połowowego, - obrazę przepisów art. 8 kpa poprzez wymierzenie kary za czyn zabroniony, gdy strona postępowania administracyjnego działała w sposób niezawiniony, bowiem usprawiedliwiony treścią posiadanych przez siebie decyzji jak i oświadczeniami przedstawicieli organów administracji, - art. 63 ust. 1 ustawy oraz § 3 pkt 20 Rozporządzenia - poprzez uznanie, iż strona postępowania dopuściła się połowu po wyczerpaniu kwot połowowych, w sytuacji gdy do wyczerpania kwot połowowych nie doszło, a zatem nie ziścił się warunek pozwalający na pociągnięcie strony postępowania do odpowiedzialności, - art. 107 kpa w związku z art. 140 kpa poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji odwoławczej w sposób uniemożliwiający jej kontrolę sądowo-administracyjną, poprzez pominięcie szeregu okoliczności powołanych przez stronę, w szczególności dotyczących zapewnień składanych przez przedstawicieli władz, co do nie pociągania do odpowiedzialności osób podejmujących połowy po wejściu w życiu Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007, - § 3 pkt 20 Rozporządzenia - poprzez wymierzenie kary za jeden połowów, w sytuacji gdy w stosunku do strony postępowania toczą się również 3 inne postępowania dotyczące połowów tego samego rodzaju przypadających w okresie od [...] do [...] października 2007 r., przedmiotowy przepis przewiduje zaś jedną sankcję za prowadzenie połowów (tj. szeregu powtarzających się zachowań) nie zaś jednego połowu, co jednocześnie stanowi naruszenie przepisów art. 105 § 1 kpa polegające na nie umorzeniu postępowania, gdy wydanie decyzji stało się bezprzedmiotowe. Skarżący wniósł o: - przeprowadzenie dowodu z załączonych dokumentów - informacji o ilości złowionych dorszy w okresie od stycznia — do grudnia 2007 r. oraz procentowego porównania tej wielkości do ogólnej kwoty połowowej na 2007 r. oraz specjalnych zezwoleń połowowych nr [...], [...],[...], [...]; - rozważanie zasadności zwrócenia się do Trybunału Konstytucyjnego o orzeczenie, co do zgodności z Konstytucją, w szczególności art. 2 oraz 21 Konstytucji, art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 w zakresie, w jakim przedmiotowy akt stanowi podstawę do pozbawienia praw nabytych wynikających z licencji połowowej oraz specjalnego zezwolenia połowowego bez odszkodowania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż sankcje przewidziane za naruszenia przepisów o rybołówstwie zostały określone w treści Rozporządzenia. Podstawą utrzymania w mocy orzeczenia o karze był przepis § 2 pkt 20 przedmiotowego rozporządzenia. Dotyczy on zachowania armatora (nie zaś kapitana) polegającego na takim prowadzeniu połowów, które prowadzi do zniszczenia tarlisk, ikry lub narybku, w żadnym zaś zakresie nie dotyczy odpowiedzialności za prowadzenie połowu dorsza po wydaniu Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007. Skarżący nie jest i nie był armatorem statku rybackiego [...]. Armatorem tej jednostki jest G.S.. W rejsach połowowych zakończonych w dniach [...], [...], [...] oraz [...] października 2007 r. strona postępowania pełniła funkcję kapitana tej jednostki. Z uzasadnienia decyzji obu instancji nie wynika, aby skarżący zniszczył tarliska, ikrę lub też narybek. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, należy uznać, iż rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy decyzję wymierzającą karę zapadło w oparciu o nieprawidłowy przepis prawa materialnego, co musi skutkować uchyleniem zaskarżonego orzeczenia administracyjnego. Fakt, iż decyzja zapadła z naruszeniem prawa materialnego musi prowadzić do umorzenia postępowania administracyjnego po uchyleniu decyzji odwoławczej. W opinii skarżącego najważniejszym z tej grupy zarzutów jest wskazany jako pierwszy zarzut naruszenia zasady ochrony praw nabytych oraz działania w ramach posiadanych przez stronę uprawnień. Armator jednostki rybackiej [...] G. S. na zasadach specjalnego zezwolenia połowowego numer [...] z dnia [...] stycznia 2007r., mógł między innymi dokonać połowu dorsza w podobszarach WE [...] oraz [...] w ilości 35.840 kg w okresie do 31 grudnia 2007 r. Jednocześnie posiadał on licencję na wykonywanie rybołówstwa morskiego nr [...] uprawniającą do prowadzenia rybołówstwa na wymienionym wcześniej statku rybackim w powyższym okresie. Kwota połowowa przyznana w specjalnym zezwoleniu połowowym nie została wyczerpana, strona postępowania realizując uprawnienia armatora ani nie wykroczyła poza okres czasu, ani też nie naruszyła innych reguł rybołówstwa morskiego, w szczególności określonego sposobu prowadzenia połowów. Zdaniem skarżącego wykonywanie decyzji — specjalnego zezwolenia połowowego — nie łączy połowów z uznaniem ogólnej kwoty połowowej za wyczerpaną. W opinii skarżącego zasada ochrony praw nabytych stoi na przeszkodzie skutecznemu pozbawieniu uprawnień podmiotu, który prawa te nabył skutecznie i w sposób ostateczny, nawet w warunkach następczej zmiany stanu prawnego. Ponadto skarżący podniósł, iż wejście w życie Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 nie może doprowadzić do utraty praw nabytych przez stronę. Wyłącznie uchylenie decyzji lub zmiana jej treści w drodze odpowiedniej decyzji administracyjnej mogłoby skutkować utratą przez stronę uprawnień. Regulacja Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007, ani żaden akt prawa wewnętrznego nie wprowadza rekompensat. Powyższe również wskazuje na brak możliwości uchylenia przez nią praw nabytych, nie jest bowiem zgodne z podstawowymi zasadami prawa polskiego jak i europejskiego pozbawianie prawa podmiotu bez adekwatnej rekompensaty. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 8 kpa skarżący stwierdził, iż nałożenie odpowiedzialności administracyjnej musi pozostawać w związku z zawinieniem, to jest z zarzucalnością, zachowania strony postępowania administracyjnego. Bez wątpienia odpowiedzialność administracyjna za naruszenie przepisów ustawy o rybołówstwie to odpowiedzialność o charakterze quasi karnym, tj. polega na nałożeniu kary za zachowanie sprzeczne z przepisami prawa. Skarżący wskazał, iż w doktrynie prawa administracyjnego jak też orzecznictwie, wyrażono wielokrotnie pogląd, iż przepisy dotyczące kar administracyjnych muszą być sformułowane w sposób jednoznaczny, ich wykładnia nie może być prowadzona w sposób rozszerzający. Podstawą ukarania może być tylko i wyłącznie taki stan prawny i faktyczny, w którym każdy potencjalny sprawca zachowania mógł ocenić czy postępuje w sposób prawidłowy, czy też naraża się na ukaranie. Nie tylko sama treść przepisów, lecz także i zachowanie władz państwowych winno mieć znaczenie przy ocenie podstaw nałożenia kary. Skarżący podniósł, iż w sentencji decyzji oraz części uzasadnienia nie został wskazany przepis § 3 pkt 20 Rozporządzenia, niemniej zdaje się, iż właśnie w tym przepisie organ drugiej instancji widzi podstawę do ukarania. Z całą pewnością przypisanie stronie dokonania naruszenia postanowień powołanych wyżej przepisów może nastąpić tylko i wyłącznie wówczas, gdy faktycznie stwierdza się wyczerpanie ogólnej kwoty połowowej. Interpretacja przepisu stanowiącego podstawę do ukarania nie może być dokonywana w sposób rozszerzający. Przeciwny pogląd stanowiłby jasne pogwałcenie wynikającej z ustawy zasadniczej zasady państwa prawa. Tym samym podstawą do przypisania stronie odpowiedzialności musi być stwierdzenie zaistnienia tego samego stanu, który stanowi podstawę do ukarania nie zaś stanu faktycznego podobnego. Wyczerpanie kwoty połowowej to stan faktyczny i polega na stwierdzeniu, iż w danym okresie doszło do wyłowienia dopuszczalnej ilości ryb. Z pewnością zakaz administracyjny, podobnie jak zakaz karny musi być jasny, klarowny i nie może rozpościerać się na okoliczności podobne. W ocenie skarżącego w 2007 r. nie doszło do wyczerpania ogólnej kwoty połowowej. Doszło wyłącznie do zmiany stanu prawnego, wynikającego z wejścia w życie Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007. W treści przedmiotowego aktu prawnego stwierdza się wyłącznie, iż w 2007 r. statki pływające pod Polską banderą wyczerpały ogólną kwotę połowową dorsza, co nie zostało udokumentowane. Tym samym nie ma możliwości wymierzenia kary na zasadzie ustawy i Rozporządzenia. Następnie skarżący wskazał na uchybienie organu przy sporządzeniu uzasadnienia decyzji. W treści uzasadnienia decyzji organu drugiej instancji brak jest bowiem odniesienia się do szeregu zarzutów, między innymi pominięto kwestię zawinienia, działań podejmowanych przez przedstawicieli władz państwowych, czy też kwestii prawidłowej wykładni przepisów o ukaraniu za prowadzenie połowów. Skarżący podniósł ponadto, iż organ naruszył przepis art. 63 ust 1 ustawy oraz § 2 pkt 20 Rozporządzenia – w postaci zapisu "prowadzenia połowów" (jak też § 3 pkt 20 - "prowadzenie połowów", por. też § 2 pkt 22 "prowadzenie połowów") poprzez wymierzenie kary za jeden połów, w sytuacji gdy w stosunku do strony postępowania wymierzono również 3 inne kary za ten sam zespół zachowań. W tej sytuacji wszystkie cztery połowy objęte różnymi postępowaniami (rejsy zakończone w dniach [...], [...], [...], oraz [...] października 2007 r.), muszą być objęte jedną decyzją o karze, jako że mogą stanowić prowadzenie połowów w sposób sprzeczny z postanowieniami art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 (naruszenie art. 105 § 1 kpa). W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Ustosunkowując się do podnoszonego przez skarżącego zarzutu niewyczerpania ogólnej kwoty połowowej Minister wskazał, iż w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1941/2006 z dnia 11 grudnia 2006 r. (Dz. U. UE L 367 z dnia 22 grudnia 2006 r., str. 1), zwanego dalej "Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1941/2006", wskazane zostały całkowite dopuszczalne połowy (TAC) oznaczające roczną ilość ryb, która może być odławiana z każdego zasobu. W wyniku kontroli wyrywkowych przeprowadzonych przez inspektorów Komisji w odniesieniu do całej floty łowiącej dorsza Komisja Europejska uznała za wyczerpaną ogólną kwotę połowową dorsza. Z informacji posiadanych przez Komisję wynikało, że połowy tego stada przez polskie statki w 2007 r. przekroczyły ilości zgłoszone przez Polskę. W związku z tym wielkości dopuszczalne połowów wspomnianego stada, przyznane Polsce na 2007 r., zgodnie z Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1941/2006, uznano za wyczerpane. Na tej podstawie Komisja wydała Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 804/2007. Ustanowiony w art. 2 zakaz połowów obowiązywał od dnia 11 lipca 2007 r. do dnia 31 grudnia 2007 r. W preambule Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 wyraźnie wskazano, iż "połowy stada dorsza, przez polskie statki rybackie w 2007 r. trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone przez Polskę. W związku z tym wielkości dopuszczalne połowów wspomnianego stada, przyznane Polsce na 2007 r. uznaje się za wyczerpane" (akapit 3). Ponadto, Komisja w akapicie 5 preambuły jednoznacznie stwierdza, że połowy dorsza dokonywane w Morzu Bałtyckim na samym tylko obszarze Bałtyku Wschodniego (podobszar [...]) wyczerpały całą kwotę połowową przyznaną Polsce i należy bezzwłocznie zakazać połowu tego stada. Wskutek przekroczenia przyznanej Polsce kwoty połowowej Rada (WE) przyjęła rozporządzenie Nr 338/2008 z dnia 14 kwietnia 2008 r. dotyczące dostosowania kwot, jakie mają być przydzielone Polsce na połowy dorsza w Morzu Bałtyckim (podobszary [...], wody WE) w okresie od 2008 r. do 2011 r. (Dz. U. UE L 107 z dnia 17 kwietnia 2008 r., str. 1), zwanego dalej "Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 338/2008", w którym stwierdza się, że na podstawie posiadanych informacji Komisja oceniła, iż w lipcu 2007 r. połowy dorsza w Morzu Bałtyckim (podobszary [...]), dokonywane przez statki pływające pod banderą Polski, trzykrotnie przekroczyły ilości początkowo zgłoszone przez Polskę. W oparciu o ustalone przełowienie Komisja Europejska rozłożyła spłatę tego przełowienia na kolejne lata 2008-2011 w stosunku: w 2008 zmniejszenie wynoszące 10% wysokości przełowienia w 2007 r. oraz w latach 2009 - 2011 zmniejszenie wynoszące 30% wysokości przełowienia w 2007 r. Jak wynika z wyżej przytoczonych przepisów, Polska wyczerpała przyznany jej limit połowów dorsza, w związku z czym niewątpliwie doszło do złamania zakazu ustanowionego w Rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 804/2007. W odniesieniu do zarzutu obrazy przepisów Rozporządzenia poprzez wymierzenie kary za jeden połów, w sytuacji gdy w stosunku do strony toczą się również 3 inne postępowania dotyczące połowów tego samego rodzaju dokonywane w okresie od [...] do [...] października 2007 r., Minister stwierdził, iż A. K. ukarany został za połów dorsza ze stada objętego zakazem połowów. Minister nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, iż prowadzone połowy w okresie od [...] do [...] października 2007 r. są jednym naruszeniem. Wykonywanie czynności mających na celu połów ryb (w przedmiotowym przypadku dorsza), jak również faktyczne wyłowienie określonej masy ryb w danym rejsie połowowym, należy uznać za prowadzenie połowów. Tak więc dokonywane podczas danego rejsu połowy ryb (każdorazowe wystawienie narzędzi połowowych i wybranie z nich ryb) objętych zakazem są sankcjonowane w § 3 pkt 20 Rozporządzenia. Zdaniem organu w rejsie zakończonym w dniu 30 października 2007 r. skarżący prowadził połowy dorsza, zatem zarzut w ww. zakresie jest bezpodstawny. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uznał również za bezpodstawny zarzut naruszenia art. 8 kpa i 107 kpa w zw. art. 140 kpa. Na rozprawie w dniu 25 maja 2010 r. pełnomocnik organu dodatkowo wyjaśnił, iż fakt przekroczenia kwoty połowowej przez Polskę nie wynikał z danych przedkładanych przez rybaków objętych dokumentami, na które powołuje się skarżąca, lecz z kontroli prowadzonych przez inspektorów upoważnionych przez Komisję Europejską. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa wspólnotowego, jak i krajowego w stopniu skutkującym koniecznością jej uchylenia. Na wstępie wymaga podkreślenia, iż od dnia 1 maja 2004 r. to jest od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego, na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Wspólnoty Europejskiej podlega ona wszelkim normom prawa wspólnotowego. Prawo to stanowi część krajowego porządku prawnego, zaś w przypadku kolizji z ustawami państw członkowskich, zgodnie z zasadami: bezpośredniego skutku, pierwszeństwa i efektywności - regulacje prawne prawa wspólnotowego mają pierwszeństwo przed normami krajowymi, co wynika z art. 91 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Obowiązek prawidłowego stosowania prawa wspólnotowego, uwzględniający konieczność zapewnienia mu pierwszeństwa i pełnej efektywności, obciąża nie tylko sądy krajowe, ale też organy administracji rządowej i samorządowej. Rozporządzenia (WE) zaliczane do pochodnego prawa wspólnotowego są aktami wiążącymi w całości, przewidzianymi do bezpośredniego stosowania w każdym państwie członkowskim. Nie jest konieczny dla ich mocy obowiązującej akt inkorporacji zawartych w nich treści do prawa wewnętrznego państw członkowskich. Oznacza to, że stają się częścią krajowych systemów prawnych bez konieczności ich transpozycji, a w efekcie wywołują skutki bezpośrednie dla jednostek i mają charakter wiążący co do wszystkich zawartych w nich postanowień. Należy raz jeszcze podkreślić, iż mają moc obowiązującą we wszystkich państwach członkowskich i są zintegrowane z systemami prawnymi tych państw, w przeciwieństwie do dyrektyw unijnych, które wiążą w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty. Odnośnie dyrektyw organy krajowe państwa członkowskiego wybierają formę i środki osiągnięcia tego rezultatu. W kwestii mocy wiążącej rozporządzeń wypowiadał się wielokrotnie ETS, który w jednym ze swych orzeczeń stwierdził, że państwa członkowskie Unii nie są uprawnione do podejmowania czynności zmierzających do pozbawienia rozporządzeń waloru źródeł prawa wspólnotowego (Judgment of the Cort of 31.01.1978. Fratelli Zerbone Snc v. Amministrazione delie finanse delio Stato. Case 94/77. European Cort Reports 1978, Page 0099). W przedmiotowej sprawie podstawą wymierzenia skarżącemu kwestionowanej kary administracyjnej było naruszenie zakazu połowu dorsza wprowadzonego rozporządzeniem Komisji (WE) nr 804/2007, w związku z wyczerpaniem ogólnej kwoty połowowej przyznanej Polsce na rok 2007. Fakt owego wyczerpania, wbrew twierdzeniu pełnomocnika skarżącego, nie może budzić wątpliwości. Wskazuje na to zawarte w akapicie 3 preambuły rozporządzenia stwierdzenie, iż połowy stada dorsza przez polskie statki rybackie w 2007 roku trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone przez Polskę i jej przyznane, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1941/2006. W akapicie 5 preambuły Komisja stwierdziła jednoznacznie, że połowy dorsza dokonywane w morzu Bałtyckim na samym tylko obszarze Bałtyku Wschodniego (podobszar [...]) wyczerpały całą kwotę połowową przyznaną Polsce i w związku z tym należy bezzwłocznie zakazać połowu tego stada. Nadmienić należy, iż podstawy ustalania wielkości dopuszczalnych połowów na akwenach Unijnych należy upatrywać w rozporządzeniu Rady (WE) nr 2371/2002 z dnia 20.12.2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (Dz. U. L nr 358 z 31.12.2002 r.). W przypadku dorsza w 2007 roku łącznie na podobszarach [...] i [...] owa kwota połowowa wyniosła 13613 ton, a dla samego podobszaru [...] – [...] tony (dodatek do Załącznika do rozporządzenia Rady (WE) nr 1941/2006 ustalającego wielkości dopuszczalnych połowów i inne związane z nimi warunki dla niektórych zasobów rybnych i grup zasobów rybnych mające zastosowanie do Morza Bałtyckiego na 2007 rok, Dz. U. L nr 367 z dnia 22 grudnia 2006 r.). Prowadzenie w 2007 roku przez część polskich rybaków połowów dorsza, pomimo wyczerpania ogólnej kwoty połowowej przyznanej Polsce, jak wskazał organ, spowodowało nałożenie sankcji na Polskę polegającej na zmniejszeniu kwoty połowowej dorsza przyznanej na lata 2008-2011, odpowiednio o 10% w 2008 r. oraz o 30 % w kolejnych latach ( art. 2 lit.a i b rozporządzenia Rady (WE) nr 338/2008 z dnia 14.04.2008 r. dotyczącego dostosowania kwot, jakie mają być przydzielone Polsce na polowy dorsza w Morzu Bałtyckim (podobszary [...], wody WE) w okresie od 2008 r. do 2011 r., Dz. U. L nr 107 z 17,04.2008 r. ). Jednocześnie w art. 3 tego aktu prawnego zobowiązano Polskę do wzmocnienia kontroli działalności połowowej oraz skuteczniejszego egzekwowania wspólnotowych i krajowych przepisów w zakresie ochrony gatunków, w szczególności przepisów dotyczących limitów połowowych. Omawiając prawo wspólnotowe dotyczące rybołówstwa morskiego należy także wskazać na treść art. 31 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2847/93 z dnia 12.10.1993 r. ustanawiającego system kontroli mający zastosowanie do wspólnej polityki rybołówstwa (Dz. U. L nr 261/1 z 20.10.1993 r.). Nałożył on na Państwa Członkowskie obowiązek podjęcia właściwych działań o charakterze administracyjnym lub postępowań karnych, zgodnie z prawem krajowym, skierowanych przeciw osobom fizycznym lub prawnym odpowiedzialnym za nieprzestrzeganie wspólnej polityki rybołówstwa. Skutkować one mają, zgodnie z właściwymi krajowymi przepisami prawnymi, skutecznym pozbawieniem osób odpowiedzialnych za naruszenia - korzyści finansowych wynikających z naruszenia bądź innymi skutkami współmiernymi do wagi takich naruszeń, skutecznie zniechęcającymi do popełnienia podobnych wykroczeń. Wśród sankcji wymienia się kary pieniężne. Wymóg ten realizuje ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. Nr 62, poz. 574 ), określając w art. 63 ust. 1-3 warunki nałożenia na armatora, kapitana statku rybackiego kary pieniężnej. Wysokości tej kary została uzależniona od długości całkowitej statku i nie może ona przekroczyć dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za naruszenie tej ustawy i jej aktów wykonawczych oraz przepisów Wspólnej Polityki Rybackiej Unii Europejskiej. Wydane w celu wykonania tej ustawy rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21.04.2005 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie ( Dz. U. Nr 76, poz. 671 ) ustala wysokość kar pieniężnych za naruszenia, o których mowa w art. 63 ust. 1-3 ustawy. Jak wynika z akt sprawy, organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] lipca 2009r. na podstawie art. 63 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy nałożył na skarżącego, będącego kapitanem statku rybackiego [...] o długości całkowitej większej niż 10 m, karę pieniężną za połów w dniu 22 października 2007 r. dorsza w Morzu Bałtyckim w podobszarze [...], pomimo obwiązującego od dnia 11 lipca 2007 r. zakazu wprowadzonego rozporządzeniem Komisji (WE) nr 804/2007 z dnia 9 lipca 2007 r. Wysokość tej kary w oparciu o § 3 pkt 20 ww. rozporządzenia organ ustalił w najniższej wysokości, w kwocie 10.000 zł. Skarżący nie kwestionuje ustaleń faktycznych, jednakże jego zdaniem, nie było podstaw prawnych do nałożenia na niego kary, ponieważ dokonując połowu na warunkach specjalnego zezwolenia połowowego posiadanego przez armatora statku, nie naruszył prawa. Nie doszło również do złamania warunków określonych w tym zezwoleniu, gdyż kwota połowowa nie została wyczerpana, czas połowu nie został przekroczony i nie naruszono sposobu prowadzenia połowów. Z tym stanowiskiem nie można się zgodzić, bowiem art. 63 ust. 1 ustawy o rybołówstwie przewiduje za naruszenie przepisów ustawy, aktów wykonawczych wydanych na jej podstawie oraz przepisów Unii Europejskiej w pkt 1 odpowiedzialność armatora statku rybackiego o długości całkowitej równej lub większej niż 10 m, zaś w pkt 2 odpowiedzialność kapitana statku rybackiego o długości całkowitej równej lub większej niż 10 m. Z treści tego przepisu wynika wprost, że odpowiedzialności administracyjnej za naruszenie prawa w związku z prowadzeniem połowów ze statku o długości całkowitej równej lub 10 m podlega zarówno armator tego statku, jak i jego kaptan. Skarżący przyznał, iż jako kapitan statku rybackiego o długości większej niż 10 m, dokonał połowu dorsza na podstawie zezwolenia specjalnego wystawionego na armatora, po wprowadzeniu od dnia 11 lipca 2007 r. zakazu, tym samym wypełnił dyspozycję art. 63 ust. 1 pkt 2 ustawy o rybołówstwie. Powołany przepis ze względu na zawarte w nim sformułowanie " podlega" ma charakter bezwzględnie zobowiązujący organy administracyjne do nałożenia na sprawcę naruszenia kary pieniężnej. W tych warunkach organy administracyjne obu instancji obligowane były do nałożenia kary pieniężnej na skarżącego za naruszenie zakazu połowu dorsza ustanowionego rozporządzeniem unijnym. Podkreślenia wymaga, iż art. 34 pkt 4 ustawy o rybołówstwie zabrania połowu organizmów morskich, których ogólna kwota połowowa została wyczerpana. Zamieszczenie tego przepisu w ustawie o rybołówstwie pozostaje w spójności z regulacjami unijnymi w tym zakresie, które uprzednio zostały omówione i wskazuje, iż w razie wyczerpania kwoty połowowej określonych organizmów morskich przez statki pływające pod banderą Polski doznaje wyjątku uprawnienie wynikające z uzyskanego, specjalnego zezwolenia połowowego, określającego przyznaną kwotę połowową wskazanych w nim organizmów morskich na dany rok kalendarzowy. Kwota wynikająca z uzyskanego, specjalnego zezwolenia połowowego niewykorzystana w danym roku z racji wcześniejszego wyczerpania ogólnej kwoty połowowej dorsza przyznanej Polsce na obszarze Morza Bałtyckiego przez statki pływające pod banderą Polski przepada, a uprawnienie do połowów wynikające z owego zezwolenia w części niewykorzystanej wygasa. Przyznane uprawnienia w zakresie kwoty połowowej dorsza, określone w owych zezwoleniach w części niewykorzystanej wygasły zatem, po wyłowieniu ogólnej kwoty połowowej dorsza przyznanej Polsce na obszarze Morza Bałtyckiego. Wygaśnięcie to nastąpiło z mocy prawa unijnego i dla swej skuteczności nie wymagało zmiany wydanych na dany rok specjalnych zezwoleń połowowych na połowy określonych organizmów morskich (dorsza) we wskazanych podobszarach Morza Bałtyckiego. Nie można w sytuacji zagrożenia zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki rybołówstwa powoływać się skutecznie na ochronę praw nabytych, gdyż prawa te nie mają charakteru bezwzględnego, bowiem mocą przepisów prawa wspólnotowego mogą być ograniczane, bądź też może dojść do ich wygaśnięcia. Trafnie wskazał Minister w odpowiedzi na skargę, iż z racji obowiązywania w Polsce prawa unijnego, połowy ryb przez podmioty wyspecjalizowane mogły być prowadzone w razie łącznego spełnienia następujących warunków: posiadania licencji połowowej oraz specjalnego zezwolenia połowowego określonych organizmów morskich na dany rok, których ogólna kwota połowowa w tym roku nie została wyczerpana. Każdy podmiot wykonujący rybołówstwo, w tym skarżący, miał obowiązek dokonywać połowów zgodnie z warunkami wynikającymi ze specjalnego zezwolenia, przestrzegając przy tym przepisów prawa krajowego i wspólnotowego, stanowiące m.in. o zasadach prowadzenia połowów, okresach ochotnych oraz stosować się do ustanowionego zakazu połowu. Odnosząc się z kolei do zarzutu skargi o braku uwzględnienia przy wymierzeniu kary pieniężnej stopnia zawinienia skarżącego należy zauważyć, iż o charakterze prawnym kar pieniężnych wynikających z art. 63 ustawy i z rozporządzenia wypowiedział się już Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7.07.2009 r., sygn. akt K 13/08. Stwierdził tam, że podczas gdy kara w rozumieniu przepisów karnych może być wymierzana tylko, jeżeli osoba fizyczna swoim zawinionym czynem wypełni znamiona przestępstwa, to kara - sankcja administracyjna posiada inne cechy ją charakteryzujące. Może bowiem zostać nałożona zarówno na osobę fizyczna, jak i prawną, stosowana jest automatycznie, z tytułu odpowiedzialności obiektywnej i ma mieć przede wszystkim funkcję prewencyjną, stąd adekwatnym wzorcem kontroli konstytucyjnej nie jest dla niej art. 42 Konstytucji RP. Nadto odpowiedzialność karnoadministracyjna ustanawiana jest w sferach uznanych za szczególnie istotne, do których niewątpliwie należy rybołówstwo morskie, a postępowanie administracyjne w tym zakresie charakteryzuje dewolutywność. Badając więc prawidłowość rozstrzygnięcia w przedmiocie wymierzenia owej kary pieniężnej Sąd ocenia kompetencję organu do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, poprawność proceduralną oraz zgodność decyzji z prawem materialnym. Przedmiotem tej oceny nie jest natomiast ustalenie stopnia winy po stronie podmiotu, na który nałożono karę administracyjną. Trybunał stwierdził także, iż założona przez ustawodawcę wysokość kar jest znacząca, stanowi pochodną wagi interesu wspólnoty międzynarodowej chronionego ogółem przepisów dotyczących rybołówstwa i faktu, że niskie kary wobec potencjalnych zysków płynących z łamania odpowiednich przepisów nie odniosłyby zamierzonego skutku. Stanowisko to Sąd orzekający w pełni podziela. Należy mieć także na uwadze, że odpowiedzialność administracyjna nie ma charakteru absolutnego i podmiot naruszający przepisy o rybołówstwie może uwolnić się od odpowiedzialności poprzez wykazanie, że uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać, by do naruszenia przepisów nie dopuścić (wyrok TK w sprawie o sygn. P 12/01). W rozważanej sprawie należy uznać, że całkowity brak winy po stronie skarżącego nie miał miejsca. Skarżący wiedział o zakazie połowów w związku z wyczerpaniem przyznanej Polsce w 2007 roku kwoty połowowej dorsza na tym akwenie (podobszarze [...] Morza Bałtyckiego). Z zakazem tym jednakże się nie godził, z uwagi na posiadane specjalne zezwolenia połowowe na ten gatunek ryby i w dalszym ciągu prowadził połowy. Nie ma natomiast podstaw prawnych do ustalania stopnia jego winy, gdyż przepisy prawa krajowego oraz wspólnotowego badania winy sprawcy ich naruszenia nie przewidują. Na odpowiedzialność administracyjną skarżącego nie mogły mieć wpływu argumenty skargi, iż nie może jej ponosić w sytuacji, gdy przedstawiciele władz składali zapewnienia, że prowadzenie połowów na podstawie specjalnych zezwoleń połowowych nie będzie traktowane jako naruszenie prawa i nie spotka się z karą. Okoliczności te, o ile faktycznie miały miejsce i spowodowały szkodę, mogą co najwyżej stanowić postawę do wystąpienia ze stosownym roszczeniem do sądu powszechnego. Nieuprawnione jest twierdzenie skargi, że organ powinien skarżącemu wymierzyć jedną karę za wszystkie połowy dokonane w trakcie czterech rejsów, ponieważ z art. 63 ust. 1 ustawy wynika, że karę wymierza się za "wykonywanie rybołówstwa", zaś sformułowanie " prowadzenie połowów" zawarte § 3 pkt 20 cyt. wyżej rozporządzenia określa liczbę mnogą, natomiast w liczbie pojedynczej sformułowanie to by brzmiało " prowadzenie połowu". Zdaniem Sądu, organ dokonał prawidłowej wykładni tego przypisu, przyjmując, iż poszczególne połowy dokonane w różnych dniach stanowią odrębne czyny naruszające prawo i wobec tego podlegają odrębnym karom administracyjnym. Przedstawiona przez skarżącego wykładnia nie znajduje uzasadnienia, prowadziłaby bowiem do sytuacji, w której organ karę za nieprzestrzeganie przepisów mógłby na sprawcę nałożyć dopiero po upływie terminu określonego w specjalnym zezwoleniu połowowym. Nie można również zgodzić się ze skargą co braku możliwości ubiegania się o odszkodowanie za uniemożliwienie już w październiku 2007 roku prowadzenia połowów dorsza, mimo posiadania przez armatora licencji połowowej oraz specjalnego zezwolenia połowowego na połów dorsza, z którego wynikająca kwota nie została jeszcze wówczas wyczerpana. Specjalna kwota połowowa na połów określonych organizmów morskich, w tym dorsza, przyznawana osobie posiadającej licencję nie miała w świetle prawa unijnego charakteru absolutnego i możliwość jej wykorzystania w danym roku ściśle łączyła się z niewyczerpaniem przez państwo członkowskie, pod którego banderą pływa dany statek, części przyznanej mu kwoty połowowej. Trudno jest więc mówić o tytule do odszkodowania, które miałoby być gwarantowane ustawowo. Należy natomiast zauważyć, iż polski ustawodawca jako formę rekompensaty za niemożność korzystania z określonej części przyznanego na dany rok specjalnego zezwolenia połowowego dorsza, w razie zakazu połowów tego gatunku przez statki pływające pod banderą Polski, z uwagi na wyczerpanie części kwoty przyznanej Polsce na 2007 rok w rozporządzeniu z dnia 14.09.2004 r. w sprawie warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Rybołówstwo i przetwórstwo ryb 2004-2006" (Dz. U. Nr 213, poz. 2163 ze zm.) - przewidział pomoc finansową za czasowe zawieszenie działalności połowowej dorsza w 2007 roku. Zasady na jakich możliwe było skorzystanie z pomocy publicznej w związku z zakazem połowu dorsza w 2007 r., sformułowane zostały w dodanym § 132aa rozporządzenia MRiRW z dnia 14.09.2004 r., który wszedł w życie z dniem 13.02.2008 r. Warunkami przyznania owej pomocy co do zasady było: posiadanie przyznanej kwoty połowowej dorsza na dany rok, nieprowadzenie połowów w wyszczególnionych dniach danego roku na wskazanych podobszarach, udokumentowanie braku działalności połowowej w tych dniach. W 2007 roku poszerzono je o nakaz przestrzegania zakazu połowów dorsza, o ile w danym roku został określony, co miało miejsce w 2007 roku na art. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 804/2007. Wskazany akt normatywny z dnia 14.09.2004 r. normował wysokość pomocy (§ 132ab ust. 2) oraz pozwalał na zwiększenie udzielanej pomocy na osoby pracujące na statku rybackim (§ 132ab ust. 4). Należy także zauważyć, iż ze względu na jednoznaczność unormowań unijnych w przedmiotowym zakresie, brak wątpliwości co do zakresu uprawnień wynikających z przyznanej kwoty połowowej w udzielonym armatorowi specjalnym zezwoleniu połowowym na 2007 rok, na rzecz którego skarżący dokonywał połowów, oraz możliwość uzyskania stosownej pomocy finansowej przez armatora statku za czasowe zawieszenie działalności połowowej dorsza w 2007 roku - Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego ze wskazanym pytaniem prawnym. Sąd nie uwzględnił również wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentu – raportu o ilości połowionych ryb w okresie od stycznia do grudnia 2007 roku na okoliczność, iż w dacie czynionych przez skarżącego połowów ogólna kwota połowowa nie została wyczerpana, bowiem jego przeprowadzenie nie ma związku z oceną legalności zaskarżonej decyzji, lecz z oceną rozporządzenia Komisji nr 804/2007 ustawiającego zakaz połowów dorsza w Morzu Bałtyckim na obszarze [...], którego złamania dopuścił się skarżący, za co została nałożona na niego administracyjna kara pieniężna. Dla porządku dodać należy, że przedłożenie Sądowi dokumentu sporządzonego w języku obcym pozostaje w sprzeczności z art. 27 Konstytucji oraz art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim, (Dz. U. Nr 90, poz. 999 ze zm.), w myśl których językiem urzędowym konstytucyjnych organów państwa jest język polski, a oświadczenia ( dowody) składane tym organom muszą być dokonywane w języku polskim. Ze wskazanych przepisów wynika dla strony obowiązek przedkładania obok dokumentu obcojęzycznego, jego urzędowe tłumaczenie. Z tych wszystkich przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji