IV SA/Wa 336/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Wanda Zielińska – Baran (spr. ), Sędziowie sędzia NSA Tadeusz Cysek, sędzia NSA Zofia Flasińska, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi F. B. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków - oddala skargę - Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa, utrzymał w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] w sprawie zawiadomienia o rozpatrzeniu zgodnie z właściwością wniosku F. B. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1997 r. w zakresie punktu 1, dotyczącego zmiany powierzchni działki nr [...], położonej w S., stanowiącej własność S. S. oraz zawiadomienia, iż organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji w zakresie punktu 2 jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. W uzasadnieniu postanowienia podano, że wnioskiem z dnia 19 listopada 2003 r. F. B. wystąpił o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 kpa nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1997 r., orzekającej : w punkcie 1 - o zmianie powierzchni działki nr [...], stanowiącej własność S. S. 20,20 ha na 0,21 ha, a w punkcie 2 -zatwierdzającej projekt podziału ww. działki o pow. 0,21 ha, oznaczonej w ewidencji gruntów pod pozycją rejestrową nr [...], zgodnie z projektem podziału sporządzonym przez uprawnionego geodetę, polegającym na wydzieleniu działek o numerach: [...] o pow. 0,9 ha i [...] o pow. 0,12 ha. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na podstawie art. 65 § 1, 66 § 1 i 2 oraz art. 123 § 1 kpa zawiadomił wnioskodawcę, że jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji w zakresie pkt 1, dotyczącego wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków, natomiast właściwym organem w zakresie pkt 2 - dotyczącym zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości, jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 7d pkt 1, art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) prowadzenie ewidencji gruntów i budynków należy do starostów. Stosownie do art. 76 ust. 2 pkt 2 tej ustawy organem wyższego stopnia w stosunku do starosty jest więc - Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Natomiast rozstrzyganie w sprawach dotyczących podziału nieruchomości w myśl do art. 96 ust. 1 ustawy 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) należy do właściwości wójtów, burmistrzów, prezydentów miast. Zgodnie z art. 17 pkt 1 kpa organem wyższego stopnia w stosunku do jednostek samorządu terytorialnego są samorządowego kolegia odwoławcze, chyba że ustawa szczególna stanowi inaczej. Ponieważ ustawa o gospodarce nieruchomościami nie podaje organu wyższego stopnia, właściwego w sprawach w zakresie podziału nieruchomości, to należało wskazać, iż właściwym organem do stwierdzenia nieważności decyzji, zgodnie z art. 157 kpa jest samorządowe kolegium odwoławcze, a w tej konkretnej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Skarga na powyższe postanowienie, wniesiona przez F. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w istocie sprowadza się do kwestionowania zmiany przebiegu granicy między działką nr [...], stanowiącą własność skarżącego, a działką nr [...], stanowiącą własność S. S., dokonanej przez uprawnionego geodetę podczas przeprowadzenia w 1997 roku podziału działki nr [...]. Zdaniem skarżącego, geodeta z naruszeniem procedury administracyjnej dokonał rozgraniczenia tych obu działek, gdyż pozbawił go części jego działki. W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1269) Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej własności kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, obowiązek Sądu badania legalności zaskarżonego orzeczenia niezależnie od zarzutów skargi. W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżonemu postanowieniu nie można postawić zarzutu naruszenia prawa. Przede wszystkim należy podnieść, iż stosownie do art. 19 kpa organy administracji publicznej z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości. Oznacza to, że organ administracji obowiązany jest zbadać swoją właściwość do rozpatrzenia sprawy objętej wnioskiem strony. W razie stwierdzenia, że nie posiada kompetencji do rozpatrzenia sprawy obowiązany jest w myśl art. 65 § 1 kpa przekazać podanie organowi właściwemu w drodze postanowienia właściwemu organowi. Jak stanowi art. 66 § 1 kpa, jeżeli podanie ( wniosek ) dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, organ administracji publicznej wszczyna postępowanie w sprawie, w której jest właściwy. Natomiast w sprawie, w której nie jest właściwy, zawiadamia strony, że podanie (wniosek) należy wnieść do innego organu, przy czym obowiązany jest wskazać ten organ. Zawiadomienie następuje w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. W rozpatrywanej sprawie organy administracyjne obu instancji prawidłowo przyjęły, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w K., której stwierdzenia nieważności domagał się skarżący, rozstrzyga o dwóch różnych przedmiotowo zagadnieniach, należących do właściwości różnych organów. W myśl art. 157 § 1 kpa właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Prawidłowo przyjęły organy orzekające, że organem wyższego stopnia właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. - w części obejmującej sprawy z zakresu ewidencji gruntów i budynków jest zgodnie z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) jest wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego. Podzielić należy również stanowisko organów, że organem właściwym do stwierdzenia nieważności w części dotyczącej pkt 2 ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Sprawy związane z podziałem nieruchomości reguluje ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998r. Zgodnie z art. 96 ust. 1 tej ustawy podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, zatwierdzającej podział. Natomiast do dnia 31 grudnia 1997 roku obowiązywała ustawa z dnia 29 stycznia o gospodarce nieruchomościami i wywłaszczeniu nieruchomości ( Dz. U. z 1991r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). Na podstawie art. 10 ust. 3 tej ustawy decyzję zatwierdzającą podział w pierwszej instancji wydawał kierownik rejonowego organu rządowej administracji ogólnej. Organem wyższego stopnia w stosunku do kierownika urzędu rejonowego wedle przepisów tej ustawy był wojewoda. Z dniem 1 stycznia 1998r. w wyniku reformy ustrojowej państwa uległ likwidacji rejonowy organ rządowej administracji ogólnej, a jego zadania ustawodawca przekazał do właściwości wójtom, burmistrzom i prezydentom miast. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem właściwość rzeczową organu do stwierdzenia nieważności ocenia się według przepisów prawa materialnego, które stanowiło podstawę ustalenia właściwości organu przy wydawaniu kwestionowanej decyzji ( por. postanowienie NSA z dnia 3.01.2003r. sygn. I SA 3120/01, LEX nr 81672). W przypadku zmian w strukturze administracji publicznej ustala się najpierw organ, na który przeszła właściwość organu w danych sprawach, a dopiero potem na podstawie art. 17 kpa określa się organ wyższego stopnia ( B. Adamiak / J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydaw. C.H. Beck, Warszawa 2000, str.674). Przepisy nowej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. nie wskazują wprost organu wyższego stopnia w stosunku do organów wymienionych w art. 10 ust. 3 tej ustawy. W tej sytuacji należy odwołać się do art. 17 pkt 1 kpa, w jego brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 grudnia 1998r. o zmianie niektórych ustaw i w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej ( Dz. U. Nr 162, poz.1126) organami wyższego stopnia w stosunku do organów samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze chyba, że ustawy szczególne stanowią inaczej. Powyższe wywody prowadzą do wniosku, iż organem wyższego stopnia właściwym do oceny w trybie nadzoru kwestionowanej decyzji z dnia [...] kwietnia 1997r. w części obejmującej pkt 2 - o zatwierdzeniu projektu podziału działki nr [...] jest właściwe samorządowe kolegium odwoławcze, w tej konkretnej sprawie, jak wskazały organy orzekające, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Zatem kwestie podnoszone w skardze a dotyczące przebiegu granic i zmiany powierzchni działki nr [...] mogą być przedmiotem oceny w postępowaniu ze skargi na decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności pkt 2 ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1997r. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.