IV SA/Wa 3415/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. i B. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. W. i B. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. A. W. i B. W. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Na podstawie złożonego na urzędowym formularzu wniosku z dnia 19 listopada 2015 r. oraz dołączonych do niego, a także nadesłanych na wezwanie, dokumentów źródłowych, ustalono następujący stan rodzinny, majątkowy i dochody skarżących. 1. A. W. i B. W. są małżeństwem i prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie ze studiującą córką. 2. A. W. uzyskuje dochód ze stosunku pracy. Wynagrodzenie netto za wrzesień 2015 r. wyniosło 3.284,59 zł, za październik: 3.226,15 zł, a za listopad: 2.716,17 zł. 3. B. W. do połowy listopada 2015 r. była zarejestrowana jako bezrobotna. Obecnie uzyskuje dochód ze stosunku pracy w wysokości 1.280 zł netto miesięcznie. 4. Skarżący są właścicielami domu o powierzchni 120 m2 owartości 300.000 zł. 5. Spłacają kredyt hipoteczny z miesięczną ratą 148,30 CHF, która we wrześniu, październiku i listopadzie wyniosła po 560 zł. 6. Opłata na rzecz gminnego zakładu komunalnego za okres od 6 sierpnia do 5 października 2015 r. wyniosła 178,66 zł, a za okres od 5 października do 2 grudnia 2015 r.: 109,94 zł. 7. Opłaty za gaz, uiszczane w rozliczeniu dwumiesięcznym, wyniosły: w sierpniu 2015 r.: 199,01 zł, w październiku: 185,24 zł. 8. Opłaty za energię elektryczną, uiszczane w rozliczeniu dwumiesięcznym, wyniosły: za okres od 15 lipca do 17 września 2015 r.: 158,85 zł, za okres od 18 września do 15 listopada 2015 r.: 249,38 zł. 9. Opłaty za telewizję i internet wynoszą 200 zł. 10. Opłaty za akademik córki wynoszą od 480 zł miesięcznie. 11. Koszt ubezpieczenia domu to 294,13 zł rocznie. 12. Rata spłacanej pożyczki wynosi 339,66 zł miesięcznie. 13. Saldo rachunków bankowych A. W. przedstawiało się następująco: a. w okresie od 1 września do 30 września 2015 r.: – rachunek rozliczeniowy ([...]): saldo początkowe (2.162,61 zł), saldo końcowe (-449,80 zł, w ramach przyznanego limitu kredytowego w wysokości 1.000 zł), – rachunek oszczędnościowy: saldo początkowe (2.752,0 zł), saldo końcowe (2.654,93 zł); b. w okresie od 1 października do 31 października 2015 r.: – rachunek rozliczeniowy ([...]): saldo początkowe (-449,80 zł, w ramach przyznanego limitu kredytowego w wysokości 1.000 zł), saldo końcowe (1.055,20 zł), – rachunek oszczędnościowy: saldo początkowe (2.654,93 zł), saldo końcowe (4.258,08 zł); c. w okresie od 1 listopada do 30 listopada 2015 r.: – rachunek rozliczeniowy ([...]): saldo początkowe (1.055,20 zł), saldo końcowe (1.154,69 zł), – rachunek oszczędnościowy: saldo początkowe (4.258,08 zł), saldo końcowe (3,562,29 zł). Należy wskazać, że w dniu 19 listopada 2015 r. skarżący uiścili wpis od skargi w przedmiotowej sprawie w wysokości 500 zł. Przystępując do oceny sytuacji materialnej i możliwości płatniczych skarżących, w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. W świetle art. 246 § 1 ppsa prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Treść powołanego przepisu wskazuje, że dopiero gdy posiadane przez stronę środki okażą się niewystarczające może ona wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód lub oszczędności, a więc wobec tych osób, które znajdują się w sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie tylko podstawowych potrzeb życiowych. Obydwoje skarżący osiągają obecnie regularne dochody ze stosunku pracy. Wynagrodzenie A. W. wynosi średnio 3.075,64 zł netto miesięcznie, a wynagrodzenie B. W. 1.280 zł netto miesięcznie. Dochód trzyosobowej rodziny wynosi zatem w sumie ponad 4.355 zł miesięcznie, co w przeliczeniu na jedną osobę daje przeszło 1.450 zł miesięcznie. Z kolei wydatki gospodarstwa domowego, których wysokość skarżący wykazali pochłaniają średnio niespełna 1.875 zł miesięcznie. Uwzględniając przy tym wysokość wydatków ponoszonych w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, których wielkości skarżący nie określili i nie wykazali nadesłanymi rachunkami, jak koszty wyżywienia, czy ubrania, należy stwierdzić, że dochód w podanej wyżej wysokości pozwala wnioskującym wygospodarować dodatkowe środki z przeznaczeniem na inne cele niż koszty koniecznego utrzymania. Powyższe potwierdza analiza wyciągów z rachunków bankowych A. W. Na koniec okresu ujętego w nadesłanych zestawieniach (wyciąg za okres od 1 do 30 listopada 2015 r.) saldo rachunku rozliczeniowego skarżącego wyniosło 1.154,69 zł i było wyższe niż w poprzednim okresie (od 1 do 31 października 2015 r.) o prawie 100 zł, chociaż 19 listopada 2015 r. konto zostało dodatkowo obciążone opłatą w wysokości 500 zł należną tytułem wpisu od skargi. Z kolei saldo rachunku oszczędnościowego wyniosło na 30 listopada 2015 r. 3.562,29 zł. Kwota ta kilkakrotnie przekracza wysokość wpisu od skargi, który – jak wskazano – został już uiszczony przez skarżący i był najwyższą opłatą sądową w przedmiotowej sprawie. Pozostałe, ewentualnie należne opłaty, nie przekroczą jednorazowo 250 zł (wpis od skargi kasacyjnej) lub 100 zł (wpisy od zażaleń, opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku). Co więcej, A. W. dysponuje limitem kredytowym w koncie osobistym, co umożliwia mu dokonywanie operacji, które nie mają pokrycia w środkach posiadanych w momencie dokonywania płatności. Jakkolwiek więc zobowiązany jest do spłaty zaciągniętego w rachunku kredytu, to najpierw, korzystając z przyznanego limitu, może pokrywać wydatki gospodarstwa domowego, jak chociażby koszty opłat eksploatacyjnych, czy wyżywienia. Mając powyższe na uwadze, należy podkreślić, że koszty sądowe należy traktować, jako wydatki bieżące w budżecie gospodarstwa domowego, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami, jak koszty żywności, odzieży, czy wydatki związane z eksploatacją domu. Dochód uzyskiwany przez skarżących i posiadane przez nich oszczędności świadczą o tym, że są oni osobami zdolnymi do zaspokojenia koniecznych kosztów utrzymania, a także do wygospodarowania i zachowania dodatkowych środków pieniężnych, które pozwolą zarówno na poniesienie kosztów sądowych w sprawie wszczętej ich skargą, jak i na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Podsumowując, sytuacja majątkowa Państwa W. nie daje podstaw do przyznania im prawa pomocy ani w zakresie całkowitym, ani w zakresie częściowym. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.