IV SA/Wa 3558/15

WyrokWSA w Warszawie2016-03-04

Skład orzekający: Kaja Angerman, Aneta Dąbrowska, Magdalena Durzyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, jeśli sprawa została już rozstrzygnięta ostatecznym orzeczeniem (res iudicata), a strona składa kolejny, tożsamy wniosek, powołując się na te same okoliczności faktyczne i prawne?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, jeśli sprawa została już rozstrzygnięta ostatecznym orzeczeniem (res iudicata), a strona składa kolejny, tożsamy wniosek pod względem podmiotowym i przedmiotowym. W takiej sytuacji ponowne postępowanie jest zbędne, a wszelkie nowe dowody lub argumenty powinny być przedstawione w ramach postępowania odwoławczego lub wniosku o wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył wniosek o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca, motywując go zagubieniem paszportu i brakiem możliwości uzyskania nowego dokumentu w ambasadzie. Wojewoda odmówił wydania dokumentu, wskazując na niespełnienie warunków formalnych. Po ponownym złożeniu wniosku, Wojewoda umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, uznając je za tożsame z poprzednim, rozstrzygniętym ostateczną decyzją. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów kpa i ustawy o cudzoziemcach, domagając się uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2016 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę Decyzją [...] z dnia [...] września 2015 roku Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej jako organ) działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 §1 pkt 1 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013r. poz. 267, tekst jednolity Dz. U. z 2016r. poz. 23 – dalej jako kpa) utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...].07.2015r. Nr [...] umarzającą postępowanie w przedmiocie wydania cudzoziemcowi polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 15.12.2014r. A. B. obywatel [...] ur. [...].12.1976r. (dalej jako skarżący) wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca, motywując go zagubieniem własnego paszportu w 2010r. oraz brakiem możliwości uzyskania nowego dokumentu podróży w Ambasadzie [...] w [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].02.2015r. nr [...] odmówił wydania skarżącemu polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca wskazując na niespełnienie warunków formalnych i nieudokumentowanie braku możliwości uzyskania dokumentu podróży wydanego przez władze [...] na powrót do kraju pochodzenia. W dniu 22.05.2015r. A. B. wystąpił do Wojewody [...] z kolejnym wnioskiem o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca, motywując go ponownie zagubieniem własnego paszportu oraz brakiem możliwości uzyskania nowego dokumentu podróży w Ambasadzie [...] w [...]. W złożonym w dniu [...].05.2015r. oświadczeniu pan A. B. stwierdził ponadto, że jest lekarzem, jest żonaty z obywatelką polską od 6 lat, ma 2 dzieci, które również są obywatelami Polski a polski dokument podróży jest mu bardzo potrzebny do legalnego podróżowania po Europie w celach zawodowych. Uznając, że postępowanie z wniosku z dnia 22.05.2015r. jest tożsame pod względem podmiotowym i przedmiotowym z postępowaniem o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca prowadzonym na wniosek zainteresowanego z dnia 15.12.2014r. rozstrzygniętym ostateczną decyzją z dnia [...].02.2015r. nr [...], Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].07.2015r. Nr [...] umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 kpa. Utrzymując ww. decyzję w mocy organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 252 ustawy o cudzoziemcach, polski dokument podróży dla cudzoziemca wydaje się cudzoziemcowi, który utracił swój dokument podróży albo którego dokument podróży legł zniszczeniu bądź utracił ważność, a nie jest możliwe otrzymanie przez cudzoziemca nowego dokumentu podróży, gdy cudzoziemcowi udzielono: zezwolenia na pobyt stały; zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE; ochrony uzupełniającej; zgody na pobyt ze względów humanitarnych. Wyjaśnił, że wolą ustawodawcy było, aby zapewnić takim osobom możliwość podróżowania poprzez wydanie koniecznych dokumentów, ale jedynie w przypadkach, w których z różnych przyczyn nie jest możliwe wydanie dokumentu podróży przez kraj, którego cudzoziemiec jest obywatelem. Wskazał następnie, że złożony po raz pierwszy wniosek z 15.12.2014r. o wydanie polskiego dokumentu podróży jak również wniosek z 22.05.2015r. były uzasadnione zagubieniem paszportu oraz brakiem możliwości uzyskania nowego dokumentu podróży w Ambasadzie [...] w [...]. W konsekwencji organ uznał, że kwestia wydania cudzoziemcowi polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca została już rozstrzygnięta decyzją Wojewody [...] z dnia [...].02.2015r., która stała się decyzją ostateczną na skutek braku wniesienia odwołania. W toku postępowania cudzoziemiec dołączył do akt zaświadczenie o zarobkach żony, książeczkę dot. przebiegu ciąży żony oraz odpowiedź z Ambasady [...] przesłaną do cudzoziemca w formie e-maila wraz z tłumaczeniem na język polski, z której wynika, że A. B. jest poszukiwany przez Policję [...] i dlatego nie ma możliwości wydania mu nowego dokumentu podróży. Ponieważ jedną z podstaw pierwotnej negatywnej decyzji z dnia [...].02.2015r. było ustalenie, że skarżący nie ma możliwości uzyskania dokumentu podróży wydanego przez władze kraju pochodzenia organ uznał, że w kolejnym zainicjowanym osobnym wnioskiem postępowaniu nie można ponownie badać i oceniać okoliczności wydania cudzoziemcowi dokumentu podróży dla cudzoziemców, gdyż powyższa kwestia została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją wojewody. Wyjaśnił, że nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 5 kpa) a nie podstawę kolejnego tożsamego pod względem podmiotowym i przedmiotowym oraz zbieżnego czasowo postępowania. W skardze skierowanej do tut. Sądu skarżący zarzucił organowi: 1) obrazę art. 80 kpa mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów w postaci wiadomości elektronicznej otrzymanej przez skarżącego od T. V.; 2) obrazę art. 80 kpa mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów w zakresie możliwości uregulowania stosunku do służby wojskowej przez skarżącego na terenie [...]; 3) obrazę art. 252 ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez uzależnienie wydania polskiego dokumentu podróży od działań mogących narazić obywatela polskiego i małoletnich obywateli polskich na poważne naruszenie ich prawa do życia w rodzinie; 4) obrazę art. 252 ustawy o cudzoziemcach mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez odmowę wydania polskiego dokumentu podróży w sytuacji gdy zostały spełnione przesłanki do jego wydania. Podnosząc powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców w Warszawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej uchylenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd administracyjny ocenia legalność zaskarżonych aktów administracyjnych; nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną lecz bada jedynie, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których orzeczenia zostały zaskarżone odpowiadają prawu. Tak dokonana ocena prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa. W doktrynie procesu administracyjnego przyjmuje się powszechnie, że w sytuacji gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej winien wydać decyzję o umorzeniu postępowania. Z bezprzedmiotowością postępowania w rozumieniu przepisu art. 105 § 1 kpa mamy do czynienia m.in. wówczas, gdy sprawa administracyjna została już rozstrzygnięta ostatecznym orzeczeniem (res iudicata). Dopóki orzeczenie rozstrzygające w sposób ostateczny daną sprawę funkcjonuje w obrocie prawnym, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe. Istotne jest przy tym, że ostateczna decyzja wydana w sprawie stanowi przesłankę umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego jedynie wówczas, gdy strona składa wniosek tożsamy z wnioskiem rozpoznanym merytorycznie ową decyzją uprzednią (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 21 października 2010 r. II SA/Bk 575/2010, LexPolonica nr 2522555). A zatem w razie stwierdzenia, że w obrocie prawnym znajduje się wydana wcześniej w tej samej sprawie ostateczna decyzja, obowiązkiem organu jest umorzenie wszczętego po raz kolejny postępowania. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 lutego 2011 r. II SA/Gd 893/2010, LexPolonica nr 2591780). Ponieważ wniosek skarżącego o wydanie dokumentu podróży dla cudzoziemca w zakresie przedmiotowym i podmiotowym przy jednoczesnej zbieżności czasowej pokrywa się z wnioskiem rozpoznanym przez organ I instancji decyzją Wojewody [...] z dnia [...].02.2015r. – należy przyjąć, że w kontrolowanej sprawie mamy do czynienia z res iudicata, a zatem zasadnie umorzono postępowanie jako bezprzedmiotowe. Istotne jest, że skarżący zainicjował w krótkim okresie czasu nowe postępowanie administracyjne powołując się na tożsame jak w pierwotnym wniosku okoliczności a jedynie złożył do akt nowy dokument prywatny w postaci wydruku z e-maila. Istotne dla sprawy dowody i argumenty skarżący winien przedstawić w postępowaniu odwoławczym od decyzji z dnia [...].02.2015r. bądź w toku wznowienia ww postępowania. Przedstawianie kolejnych okoliczności w tej samej sprawie lecz w odrębnie zainicjowanym postępowaniu stanowiłoby naruszenie prawa w postaci art. 156 § 1 pkt 3 kpa i skutkowałoby koniecznością stwierdzenia nieważności tak wydanej decyzji administracyjnej. Odnosząc się do zarzutów skargi trzeba podnieść, że w sprawie mamy do czynienia z decyzją administracyjną o charakterze stricte proceduralnym. Stąd wszelkie zarzuty wskazujące na to, że organ niezasadnie odmówił skarżącemu wydania dokumentu podróży w wyniku przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów nie znajdują uzasadnienia. Przede wszystkim organ nie orzekał w sprawie merytorycznie a jedynie badał, czy obydwa złożone jeden po drugim wnioski skarżącego dotyczą tych samych okoliczności faktycznych i prawnych a zatem czy istnieje zbieżność podmiotowa i przedmiotowa sprawy uzasadniająca umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. W tym zakresie zaskarżona decyzja organu nie budzi wątpliwości Sądu. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło