IV SA/Wa 362/21
WyrokWSA w Warszawie2021-06-10
Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Łuczaj, sędzia WSA Monika Barszcz, sędzia WSA Marzena Milewska - Karczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Ochrony Środowiska prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o wstrzymaniu użytkowania instalacji do tuczu indyków, mimo twierdzeń strony skarżącej o braku jej funkcjonowania?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Główny Inspektor Ochrony Środowiska prawidłowo zastosował art. 365 ust. 2 pkt 3 Prawa ochrony środowiska. Stwierdzono, że instalacja do tuczu indyków kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a strona nie dopełniła obowiązku uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Twierdzenia strony o braku funkcjonowania instalacji uznano za wewnętrznie sprzeczne i niepoparte dowodami, a tym samym nie podważające zasadności decyzji o wstrzymaniu użytkowania.Stan faktyczny
Główny Inspektor Ochrony Środowiska (GIOŚ) uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (WIOŚ) i orzekł o wstrzymaniu użytkowania instalacji do tuczu indyków, eksploatowanej przez M. G., do dnia 15 lutego 2021 r. WIOŚ stwierdził, że instalacja kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko i wymaga pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, którego strona nie posiadała. Strona skarżąca zarzuciła m.in. naruszenie art. 365 ust. 2 pkt 3 Prawa ochrony środowiska, twierdząc, że instalacja nie funkcjonuje. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Łuczaj Sędziowie: sędzia WSA Monika Barszcz (spr.) sędzia WSA Marzena Milewska - Karczewska po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2020 r., nr: [...] w przedmiocie wstrzymania użytkowania instalacji oddala skargę. Warszawa, dnia 10 czerwca 2021 r. ZARZĄDZENIE 1) Wyrok przekazać do upublicznienia w trybie art. 139 § 5 p.p.s.a. 2) Odpis sentencji wyroku doręczyć: a) Pełnomocnikowi strony skarżącej b) Organowi 3) Pouczyć stronę występującą bez adwokata lub radcy prawnego o dopuszczalności, terminie i trybie wniesienia skargi kasacyjnej. Sędzia WSA Monika Barszcz
Decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej: "GIOŚ", organ II instancji") uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "WIOŚ", "organ I instancji"), nr [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. i orzekł o wstrzymaniu użytkowania instalacji do tuczu indyków, zlokalizowanej na terenie Fermy Indyków w miejscowości G. (gmina M., działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] obręb G.) eksploatowanej przez M. G. – w terminie do dnia 15 lutego 2021 r.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:
W okresie od 25 kwietnia do 9 maja 2019 r. WIOŚ przeprowadził kontrolę działalności prowadzonej przez M. G. (dalej także: "Strona", "Kontrolowany", "skarżący") eksploatującego Fermę Indyków w miejscowości G. na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] w wyniku której stwierdzono m.in., że ze względu na rodzaj i skalę prowadzonej działalności, która kwalifikuje ją jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, Kontrolowany zobligowany jest do posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza. Ustalenia kontroli zawarto w protokole kontroli nr KAL 110/2019 podpisanym bez uwag i zastrzeżeń przez Kontrolowanego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. WIOŚ wstrzymał użytkowanie instalacji do tuczu indyków.
Na skutek wniesienia przez Stronę odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. GIOŚ uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż WIOŚ winien przeprowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe pozwalające ustalić, czy Strona jest zobligowana do uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, co wymaga ustalenia jakie substancje są wprowadzane do powietrza i za pośrednictwem jakich środków technicznych gazy i pyły z przedmiotowej instalacji wprowadzane są do powietrza.
W okresie od 6 do 25 marca 2020 r., WIOŚ przeprowadził ponowną kontrolę działalności Strony stwierdzając, że w dniu 6 marca 2020 r. chów w instalacji jest prowadzony (hałas wywoływany przez ptaki w jednej części kurnika). Ponadto organ I instancji stwierdził, że do powietrza odprowadzane są emitorami (wentylatorami) w liczbie 30 sztuk, o wydajności 40 m3/h, następujące substancje: pył zawieszony, amoniak oraz siarkowodór. WIOŚ ustalił, że instalacja do tuczu indyków objęta jest obowiązkiem uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, którego Strona nie uzyskała.
Dodatkowo Kontrolowany złożył oświadczenie, że w dniu 6 marca 2020 r. w budynku gospodarskim znajdowało się 47 sztuk indyka hodowanego na własne potrzeby.
W trakcie kontroli, pismem z 11 marca 2020 r., WIOŚ wystąpił do Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. (dalej: "Lekarz weterynarii") o udostępnienie informacji o aktualnej obsadzie indyków na powyższej fermie. W odpowiedzi, Lekarz weterynarii podał, że 2 stycznia 2020 r. właściciel fermy zgłosił wstawienie 21.400 szt. ptaków, które w dniu 20 lutego 2020 r. zostały oddane do uboju i od tej pory do dnia 12 marca 2020 r. na terenie fermy nie ma prowadzonego chowu.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. WIOŚ na podstawie art. 365 ust. 2 pkt 3 i art. 366 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r. poz. 1219, z późn. zm., dalej: "p.o.ś."), wstrzymał użytkowanie instalacji do tuczu indyków zlokalizowanej na terenie Fermy Indyków w miejscowości G. (gmina M., działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] obręb G.) eksploatowanej bez wymaganego pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza. Termin wstrzymania użytkowania instalacji określono na dzień 15 września 2020 r.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że z wyników kontroli wynika, iż Strona eksploatuje w miejscowości G. instalację do tuczu indyków, w skład której wchodzi jeden budynek inwentarski w całości wykorzystywany do tuczu indyków. WIOŚ podał, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839) do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP - przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę zwierząt, tj. zgodnie z pismem Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. znak [...] sierpnia 2019 r. 22.000 szt. indyków. Współczynniki przeliczeniowe sztuk zwierząt na DJP są określone w załączniku do rozporządzenia (dla indyków wartość współczynnika wynosi 0,024 DJP/szt.). W związku z powyższym ustalona w ten sposób wielkość przedsięwzięcia wynosi 528 DJP (22.000x0,024), co kwalifikuje je jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, stąd tak w protokole kontroli zaklasyfikowano instalację eksploatowaną w G. przez Stronę.
Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 220 ust. 1 p.o.ś. wprowadzanie do powietrza gazów lub pyłów z instalacji wymaga pozwolenia, z zastrzeżeniem ust. 2, który zawiera upoważnienie dla ministra właściwego do spraw środowiska do określenia, w drodze rozporządzenia przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia.
Przypadki te określono w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia (Dz. U. Nr 881 poz. 130), które:
a) w § 1 ust. 1 stanowi, że pozwolenia nie wymaga wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w przypadku instalacji określonych w załączniku do rozporządzenia. W pkt. 7 tego załącznika wymieniono, jako niewymagające pozwolenia instalacje do chowu lub hodowli zwierząt - z wyłączeniem instalacji zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 60 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W związku z tym, że instalacja eksploatowana przez Stronę jest zaliczana do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, to wyłączenie określone w § 1 ust. 1 rozporządzenia nie ma zastosowania;
b) w § 1 ust. 2 stanowi, że pozwolenia nie wymaga wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z innych niż określone w ust. 1 instalacji, do których nie stosuje się przepisów w sprawie standardów emisyjnych, w przypadku gdy spełniony jest przynajmniej jeden z poniższych warunków:
- gazy lub pyły są wprowadzane z instalacji do powietrza w sposób niezorganizowany, bez pośrednictwa przeznaczonych do tego celu środków technicznych lub za pośrednictwem wentylacji grawitacyjnej;
- żadna z substancji wprowadzanych z instalacji do powietrza nie jest objęta poziomami dopuszczalnymi lub wartościami odniesienia w powietrzu;
- instalacja stosowana jest wyłącznie do badania, rozwoju lub testowania nowych produktów lub procesów technologicznych przez okres nie dłuższy niż dwa lata.
WIOŚ wskazał, że w wyniku kontroli, stwierdzono, iż:
1) emisja z budynku inwentarskiego odbywa się w sposób zorganizowany za pomocą 30 emitorów bocznych wydajności 40 m3/h, to wyłączenie określone w § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia nie ma zastosowania;
2) do powietrza wprowadzane są substancje (pył, amoniak, siarkowodór) dla których ustalone są poziomy dopuszczalne lub wartości odniesienia, to wyłączenie określone w § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia nie ma zastosowania;
3) instalacja nie jest stosowana wyłącznie do badania, rozwoju lub testowania nowych produktów lub procesów technologicznych, to wyłączenie określone w § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia nie ma zastosowania.
WIOŚ wskazał, że w związku z powyższym eksploatacja instalacji przez Stronę wymaga pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, którego Kontrolowany nie posiadał.
Organ I instancji zaznaczył, że instalacja eksploatowana przez Stronę jest zaliczana do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem zgodnie z art. 76 ust. 4 p.o.ś. Strona była zobowiązana, na 30 dni przed terminem oddania do użytkowania nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji realizowanych jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko poinformować WIOS o planowanym terminie oddania do użytkowania nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji i zakończenia rozruchu instalacji, jeżeli jest on przewidywany.
WIOŚ podał, że Strona przystąpiła do użytkowania instalacji w lutym 2019 r., pomimo, że do organu nie wpłynęło zawiadomienie, o którym mowa w ww. przepisie.
Organ I instancji powołując się na art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś. wskazał, że w odniesieniu do nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji związanych z przedsięwzięciem zaliczonym do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wojewódzki inspektor ochrony środowiska wstrzyma, w drodze decyzji użytkowanie, jeżeli w ciągu 5 lat od oddania do użytkowania zostanie ujawnione, iż przy oddawaniu do użytkowania nie zostały spełnione wymagania ochrony środowiska, o których mowa w art. 76, i nie są one nadal spełnione, a inwestor nie dopełnił obowiązku poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o fakcie oddawania do eksploatacji instalacji lub obiektów. Wymaganiami określonymi w art. 76 są: wykonanie wymaganych przepisami lub określonych w decyzjach administracyjnych środków technicznych chroniących środowisko; zastosowanie odpowiednich rozwiązań technologicznych, wynikających z ustaw lub decyzji oraz uzyskanie wymaganych decyzji określających zakres i warunki korzystania ze środowiska.
WIOŚ podał, że w niniejszej sprawie stwierdzono, że:
1) Strona nie posiada i nie posiadała wymaganej dla przedsięwzięcia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
2) Strona nie posiada i nie posiadała wymaganego pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów z eksploatowanej instalacji do powietrza;
3) wobec braku powyższych decyzji nie określono dla instalacji czy i jakie środki techniczne chroniące środowisko oraz rozwiązania technologiczne są wymagane dla przedsięwzięcia użytkowanego przez Stronę.
Tym samym WIOŚ stwierdził, że przy oddawaniu instalacji do użytkowania nie zostały spełnione wymagania ochrony środowiska, o których mowa w art. 76, i nie są one nadal spełnione, a inwestor nie dopełnił obowiązku poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o fakcie oddawania do eksploatacji instalacji lub obiektów, co oznacza, że w niniejszej sprawie ziściły się, określone w art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś., przesłanki obligujące [...] WIOS do wstrzymania użytkowania instalacji.
Odnośnie terminu wstrzymania działalności lub użytkowania, organ I instancji wskazał, że uwzględnił potrzebę bezpiecznego dla środowiska zakończenia użytkowania i zabezpieczenie środowiska przed negatywnymi skutkami natychmiastowego wstrzymania działalności, co mogłoby spowodować dla środowiska szkodę większą niż krótkotrwałe kontynuowanie wstrzymanej działalności, a z ogólnych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego wynika, że decyzja ta musi być możliwa do wykonania.
Odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła strona skarżąca, wnioskując o przeprowadzenie kontroli instalacji do tuczu indyków, celem potwierdzenia, że przedmiotowa instalacja nie jest już użytkowana. Strona podniosła, że decyzja jest bezprzedmiotowa, gdyż instalacja nie jest użytkowana.
W wyniku postępowania odwoławczego, GIOŚ uchylił w całości decyzję organu I instancji oraz wstrzymał użytkowanie instalacji do tuczu indyków w terminie do 15 lutego 2021 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż z akt sprawy wynika, iż eksploatowana przez Stronę instalacja zaliczana jest do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283, z późn. zm.), zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839), tj. chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP - przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza). GIOŚ podał, że dokonał oceny ustaleń WIOŚ w tym zakresie i uznał, że są one prawidłowe.
Organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że Strona zobligowana była do uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza dla przedmiotowej instalacji. Z akt sprawy wynika, że z przedmiotowej instalacji do powietrza odprowadzane są emitorami (wentylatorami) w liczbie 30 sztuk o wydajności 40 m3/h, następujące substancje: pył zawieszony, amoniak oraz siarkowodór. Dla ww. substancji określone zostały wartości odniesienia. GIOŚ zaznaczył, że przedmiotowa instalacja kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowiska, a zatem uznać należy, że przedmiotowa instalacja nie podlega wyłączeniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza. Natomiast brak wymaganego pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza stanowi naruszenie art. 76 ust. 2 pkt 3 p.o.ś.
Zdaniem organu II instancji, wątpliwości nie budzi również fakt, że Strona rozpoczęła eksploatację przedmiotowej instalacji w lutym 2019 r. oraz że nie zgłosiła planowanego oddania do użytkowania instalacji WIOŚ zgodnie z art. 76 ust. 4 p.o.ś.
W związku z powyższym GIOŚ ustalił, że w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki określone w art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś. co obligowało WIOŚ do wydania zaskarżonej decyzji.
Organ II instancji wskazał, że w związku z tym, iż sentencja decyzji WIOŚ jako powód wstrzymania użytkowania przedmiotowej instalacji wskazała eksploatowanie instalacji bez wymaganego pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, a Strona nie posiada również decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, decyzję należało uchylić w całości i orzec co do istoty sprawy. Jednocześnie GIOŚ zaznaczył, że z uwagi na to, iż termin wstrzymania użytkowania instalacji upłynął z dniem 15 września 2020 r., organ odwoławczy zobowiązany był do wyznaczenia nowego terminu wstrzymania użytkowania instalacji. GIOŚ podał, że wyznaczając nowy termin wstrzymania użytkowania instalacji organ uwzględnił potrzebę bezpiecznego dla środowiska zakończenia użytkowania oraz fakt, że ostatnie wstawienie ptaków miało miejsce 24 kwietnia 2020 r., a cykl hodowlany zakończył się po 20 tygodniach.
Odnosząc się do zarzutów Strony dotyczących bezprzedmiotowości postępowania, organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy nie wynika, aby użytkowanie instalacji zostało trwale zakończone. Fakt tymczasowego zawieszenia użytkowania przedmiotowej instalacji polegające na niewstawianiu ptaków do budynku inwentarskiego, nie daje podstaw do uznania, że prowadzący instalację zakończył użytkowanie instalacji.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. G., zarzucając:
1) naruszenie art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś., poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy obiekt, którego dotyczy zaskarżona decyzja faktycznie nie funkcjonuje i nie jest w nim prowadzona hodowla, a zatem brak jest jakichkolwiek podstaw do informowania na obecnym etapie postępowania o fakcie oddania do eksploatacji instalacji, a także jego zastosowanie poprzez niespełnienie łącznie obu przesłanek wskazanych w tym przepisie;
2) przyjmowanie jaka jest wydajność wentylatorów oraz jakie substancje są wprowadzane do środowiska przez skarżącego bez przeprowadzenia badań oraz bez powołania dowodów w tym zakresie;
3) naruszenie art. 76 ust. 2 p.o.ś. w sytuacji, gdy przepis ten odnosi się do nowo zbudowanego lub przebudowywanego obiektu budowlanego, a z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie;
4) sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób sprzeczny z art. 107 § 3 k.p.a., tj. bez precyzyjnego wskazania na jakich dowodach organ oparł się wydając zaskarżone orzeczenie oraz czyniąc zawarte w decyzji ustalenia, a także bez ustalenia poziomu zanieczyszczeń i bez wskazania, jakimi posłużono się metodami badań bądź urządzeniami pomiarowymi, aby dojść do takich wniosków;
5) naruszenie art. 6, 7, 77, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w efekcie czego dokonane ustalenia są gołosłowne i nie poparte żądnymi dowodami na ich potwierdzenie.
Wobec tak postawionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WIOŚ. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz opłat skarbowych od pełnomocnictwa, w kwocie 17,00 zł.
W uzasadnieniu swojego stanowiska, skarżący wskazał m.in., że użyty w art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś. spójnik łączący "i" wskazuje, że oba warunki wskazane w ww. przepisie muszą zostać spełnione łącznie. A zatem warunki ochrony środowiska musiały nie być spełnione zarówno przy oddawaniu do użytkowania instalacji, jak również nie są spełnione obecnie. Zdaniem skarżącego, organ wydając zaskarżoną decyzję nie wykazał, aby warunki do zastosowania ww. przepisu były spełnione, a nawet nie badał szczegółowo tej kwestii.
Zdaniem Strony brak jest podstaw do spełnienia ww. wymagań. Nie ma też podstaw ani do wstrzymywania użytkowania instalacji, ani też określania terminu wstrzymania instalacji. Instalacja ta faktycznie nie funkcjonuje, a hodowla nie jest prowadzona w obiekcie, o którym mowa w decyzji. W ocenie skarżącego, zaskarżona decyzja stała się bezprzedmiotowa i z uwagi na powyższe nawet gdyby utrzymała się w mocy, nie mogłaby być wykonana.
Skarżący, cytując fragment decyzji odnośnie przeprowadzonej w dniach 6 - 25 marca 2020 r. kontroli, podniósł, że organ nie powołał się w żaden sposób na wyniki tej kontroli, które mogłyby potwierdzać, że taka kontrola w ogóle miała miejsce, czego wymaga art. 107 k.p.a. Nie wskazano, na jakiej podstawie stwierdzono wydajność wentylatorów, czy organ dokonał własnych pomiarów w tym zakresie, a jeśli nie to na jakiej podstawie przyjął ww. wartość. Organ nie wskazał czy przeprowadził badania co do tego, jakie substancje są emitowane do środowiska. W ocenie Strony wskazanie przez organ, że "...przedmiotowa instalacja nie podlega wyłączeniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza..." jest ustaleniem dowolnym, a zaskarżona decyzja nie wyjaśnia na jakiej podstawie zostało poczynione.
Strona podniosła także, że wskazywana przez organ kwestia posiadania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest przedmiotem rozważań innego postępowania, w którym nie przesądzono obecnie o konieczności posiadania tej decyzji, a w którym skarżący jest stroną, o czym organ wydający zaskarżoną decyzję winien posiadać wiedzę z urzędu.
Zdaniem Skarżącego organ wydał zaskarżone orzeczenie bez precyzyjnego wskazania na jakich dowodach organ oparł się wydając zaskarżone orzeczenie i dlaczego zostało ono wydane pomimo, że hodowla w obiekcie wskazanym w decyzji nie jest prowadzona.
W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko oraz argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu organ II instancji odniósł się do podniesionych przez Stronę zarzutów, wskazując m.in. że w zaskarżonej decyzji wykazano, iż spełnione zostały wszystkie przesłanki określone w art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. GIOŚ stwierdził, że w zaskarżonej decyzji wskazano na jakiej podstawie organ orzekał, tj. na podstawie ustaleń kontroli, korespondencji z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w K.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 19 maja 2021 r. wydanym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 365 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Z 2020 r. poz. 1219, z późn. zm.), według którego w odniesieniu do nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji związanych z przedsięwzięciem zaliczonym do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko wojewódzki inspektor ochrony środowiska wstrzyma, w drodze decyzji, użytkowanie, jeżeli w ciągu 5 lat od oddania do użytkowania zostanie ujawnione, iż przy oddawaniu do użytkowania nie zostały spełnione wymagania ochrony środowiska, o których mowa w art. 76, i nie są one nadal spełnione, a inwestor nie dopełnił obowiązku poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o fakcie oddawania do eksploatacji instalacji lub obiektów.
Podkreślić na wstępie należy, że ustalenia kontroli przeprowadzonych przez [...] WIOŚ w dniach 25 kwietnia – 9 maja 2019 r. oraz w dniach 6 marca – 25 marca 2020 r., na których oparły się organy przy wydawaniu rozstrzygnięć w niniejszej sprawie, zostały opisane w protokołach nr KAL 110/2019 i nr KAL 50/2020 podpisanych przez Kontrolowanego bez uwag i zastrzeżeń.
Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 lit. B rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839), do takich przedsięwzięć zalicza się chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza.
Z uwagi na to, że [...] WIOŚ ustalił, iż liczba DJP dla eksploatowanej przez Stronę instalacji wynosi 528 organ prawidłowo stwierdził, że zaliczana jest ona do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.
Zgodnie z art. 76 ust. 4 p.o.ś. Strona była zobowiązana, na 30 dni przed terminem oddania do użytkowania nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji realizowanych jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, poinformować WIOS o planowanym terminie oddania do użytkowania nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji i zakończenia rozruchu instalacji, jeżeli jest on przewidywany.
W czasie kontroli nr KAL 110/2019 stwierdzono, że Strona przystąpiła do użytkowania instalacji w lutym 2019 r., a do WIOŚ nie wpłynęło wcześniejsze zawiadomienie, o którym mowa w ww. przepisie.
Jak słusznie wskazał organ w zaskarżonej decyzji, że art. 76 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. p.o.ś. określa wymagania ochrony środowiska dla nowo zbudowanego lub przebudowanego obiektu budowlanego, zespołu obiektów lub instalacji. Należą do nich:
1) wykonanie wymaganych przepisami lub określonych w decyzjach administracyjnych środków technicznych chroniących środowisko;
2) zastosowanie odpowiednich rozwiązań technologicznych, wynikających z ustaw lub decyzji;
3) uzyskanie wymaganych decyzji określających zakres i warunki korzystania ze środowiska.
Zgodnie z art. 220 ust. 1 p.o.ś. wprowadzanie do powietrza gazów lub pyłów z instalacji wymaga pozwolenia, z zastrzeżeniem ust. 2, tj. przypadków określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia (Dz. U. Nr 130, poz. 881).
Organy prawidłowo ustaliły, że działalność prowadzona przez Stronę nie była zwolniona z uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza dla przedmiotowej instalacji, gdyż z instalacji tej do powietrza odprowadzane są emitorami (wentylatorami) w liczbie 30 sztuk o wydajności 40 m3/h następujące substancje: pył zawieszony, amoniak oraz siarkowodór. Dla ww. substancji określone zostały wartości odniesienia.
Bezspornym jest, że Strona takiego pozwolenia nie posiadała, co powoduje, że doszło do naruszenia ww. art. 76 ust. 2 pkt 3 p.o.ś.
Podobnie gdy chodzi o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Strona jej nie uzyskała, czym naruszyła art. 76 ust. 2 pkt 3 ustawy, tj. nie uzyskała decyzji określającej zakres i warunki korzystania ze środowiska.
Powyższe jednoznacznie wskazuje, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 365 ust. 2 pkt 3 p.o.ś. obligujące do wydania zaskarżonej decyzji, tj. wstrzymania w drodze decyzji użytkowania instalacji Strony.
W odniesieniu do zarzutów skargi Sąd zauważa, że nie jest sporne posiadanie przez skarżącego ww. decyzji, pozwolenia, czy zgłoszenia. Skarżący kwestionuje zaskarżoną decyzję opierając się przede wszystkim na twierdzeniu, iż działalność nie jest prowadzona. Zdaniem Sądu argumentacja Strony jest wewnętrznie sprzeczna, gdyż skarżący z jednej strony kwestionuje decyzję, w której wstrzymano użytkowanie instalacji, z drugiej strony twierdzi, że obiekt faktycznie nie funkcjonuje i nie jest w nim prowadzona hodowla. Jeżeli tak rzeczywiście jest, to nie ma znaczenia dla Strony przedmiotowe wstrzymanie, gdyż (jak twierdzi skarżący) i tak działalność nie jest prowadzona. Takie stanowisko strony podważa wiarygodność podnoszonych przez nią argumentów. Zauważyć przy tym należy, że skarżący nie przedstawia na poparcie swoich twierdzeń żadnych konkretnych dowodów.
Sąd podzielił stanowisko organu, że przedmiotowego postępowania nie można było uznać za bezprzedmiotowe, gdyż to, że w danej chwili np. w czasie czynności kontrolnych nie stwierdzono obecności ptaków, nie oznacza, że tylko na tej podstawie należy przyjąć, iż instalacja nie jest eksploatowana. Za uznaniem instalacji za nieeksploatowaną muszą przemawiać konkretne dowody, takie jak np. potwierdzające trwały demontaż instalacji, czy poinformowanie Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. o zakończeniu przedmiotowej działalności, co jest wymagane w przypadku prowadzenia działalności nadzorowanej. W niniejszej sprawie takie okoliczności nie zaistniały, a z akt sprawy wynika, że jak poinformował Powiatowy Lekarz Weterynarii w K. – w 2020 r. zgłoszono zasiedlenie kurnika dnia 2 stycznia 2020 r. na ilość 21.400 sztuk drobiu, które zostały oddane do uboju między 16 lutego, a 20 lutego 2020 r. W 2020 r. miały miejsce dwa wystawienia indyków w liczbie po 21.400 sztuk w dniu 2 stycznia i 24 kwietnia 2020 r., były to zwierzęta odpowiednio 98 i 91 dniowe.
W odniesieniu do zarzutu skargi dotyczącego sposobu ustalenia wydajności wentylatorów i emitowanych substancji prawidłowo organ wskazał w odpowiedzi na skargę na załącznik nr 2 do protokołu kontroli nr KAL 50/2020. Z protokołu przyjęcia informacji wynika, że Skarżący sam oświadczył, iż wydajność wentylatorów zamontowanych na hali wynosi ok. 40 m3/h. Brak było więc podstaw dla których należałoby informacje przekazane przez Skarżącego uznać za nieprawdziwe, a tym samym nie było przesłanek do przeprowadzania dodatkowych dowodów na tę okoliczność. Ponadto w zakresie wprowadzanych do powietrza substancji wystarczające było powołanie się przez organ na dane literaturowe. Z tych względów zarzuty w tym zakresie należało uznać za bezzasadne.
Sąd podzielił także stanowisko organu, że o obowiązku posiadania decyzji środowiskowej nie decyduje organ ochrony środowiska, a sam obowiązek nie pojawia się w momencie wydania decyzji przez ww. organ. Decyzja środowiskowa wydawana jest na wniosek, co oznacza, że to sam podmiot planując przedsięwzięcie wymienione w ww. rozporządzeniu zobowiązany jest do podjęcia czynności mających na celu uzyskanie decyzji środowiskowej. Strona takiego obowiązku nie dopełniła. Zaskarżona decyzja jest więc uzasadniona.
W odniesieniu do pozostałych zarzutów skargi, w szczególności zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a, wskazać należy, że organ orzekał na podstawie prawidłowo zgromadzonych dowodów, tj. na podstawie ustaleń z kontroli przeprowadzonych przez WIOŚ (wymienione wyże protokoły kontroli podpisane bez uwagi i zastrzeżeń Strony), ale również korespondencji prowadzonej z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w K. (pisma z dnia 20 lutego 2020 r. oraz 29 października 2020 r.). Za organem przypomnieć należy że Główny Inspektor Ochrony Środowiska pismem z dnia 20 października 2020 r. wystąpił do Powiatowego Lekarza Weterynarii w K., w odpowiedzi na które uzyskał informację, że w 2020 r. Pan M. G. dokonał dwóch wstawień indyków, tj. w dniu 2 stycznia oraz 24 stycznia 2020 r. w ilości 21.400 sztuk indyków (każdorazowo). Wobec powyższego zarzuty skargi dotyczące orzekania bez dowodów potwierdzających zasadność wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia są nieuzasadnione.
Zdaniem Sądu zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania są pozbawione usprawiedliwionych podstaw, gdyż nie znajdują one potwierdzenia w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Organ odwoławczy rozpatrzył sprawę z poszanowaniem ogólnych zasad postępowania, w sposób właściwy ustalił rzeczywisty stan faktyczny sprawy, wnikliwe przeanalizował zgromadzony materiał w sprawie i dokonał jego oceny zgodnie z zasadą określoną w art. 80 k.p.a. i wyniki tej oceny przedstawił w uzasadnieniu sporządzonym zgodnie w wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło