IV SA/Wa 364/13

WyrokWSA w Warszawie2013-07-09

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Aneta Dąbrowska, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia psychicznego strony postępowania może stanowić podstawę do odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia?
Ratio decidendi
Stan zdrowia psychicznego strony postępowania nie ma znaczenia prawnego przy wymierzaniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. Ustawa o ochronie przyrody nie przewiduje takich przesłanek warunkujących możliwość nałożenia kary, a decyzja w tym przedmiocie ma charakter związany, wykluczający uznaniowość organu.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta J. wymierzył T.Z. administracyjną karę pieniężną w wysokości ponad 235 tys. zł za usunięcie 14 drzew bez wymaganego zezwolenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało tę decyzję w mocy. T.Z. złożył skargę do WSA, podnosząc, że organy nie wzięły pod uwagę jego problemów ze zdrowiem psychicznym, co miało wpływ na jego zdolność oceny sytuacji. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2013 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012r. Burmistrz Miasta J.na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009r Nr 151 poz. 1220 z późn. zm.) i rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew ( Dz. U. Nr 228 poz. 2306 ) oraz obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2011r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2012 (M.P. Nr 95 poz. 963) oraz 104 k.p.a. wymierzył T.Z.administracyjną karę pieniężną w wysokości 235 123,95 zł (dwieście trzydzieści pięć tysięcy sto dwadzieścia trzy złotych 95/100), za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 14 drzew tj. sosen pospolitych z terenu działki nr [...] obręb [...] w J.. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji podał, że w dniu 25 maja 2012r. pracownicy Urzędu Miasta J.przy udziale Straży Miejskiej, dokonali sprawdzenia otrzymanej telefonicznej informacji dotyczącej wycięcia drzew na przedmiotowej nieruchomości. W trakcie wizji lokalnej na terenie nieruchomości za- stali jej właściciela T.Z., który najpierw oświadczył, że posiada wymagane zezwolenie, a następnie poproszony o jego okazanie przyznał, że nie ma takiego zezwolenia. Na działce tej obecne były również osoby dokonujące wycinki drzew, działające na zlecenie właściciela nieruchomości. W trakcie sporządzania dokumentacji fotograficznej powalono jeszcze dwa drzewa gatunku sosna. Podczas tej wizji ustalono, iż z terenu nieruchomości usunięto 15 sztuk drzew gatunku sosna. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ( dowodu z oględzin oraz ekspertyzy rzeczoznawcy) ustalono, że z terenu w/w nieruchomości usunięto łącznie 14 drzew gatunku sosna w wieku powyżej 10 lat, jak również określono minimalny promień i obliczono na jego podstawie obwody drzew na wysokości 130 cm. W toku postępowania ustalono również, że w niniejszej sprawie nie mając zastosowania wyłączenia, o których mowa w art. 83 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 88 ust.1 pkt. 2 w/w ustawy, administracyjną karę pieniężną wymierza się za usuwanie krzewu bez wymaganego zezwolenia. Wymiar kary w myśl art. 89 ust. 1 i 3 ustawy ustala się wysokości trzykrotnej opłaty, za usunięcie drzew i krzewów. Jednocześnie organ wskazał, że ze względu na brak możliwości, pomiaru obwodu usuniętego drzewa z powodu braku kłody obwód do wyliczenia kary ustalono przyjmując najmniejszy promień pnia i pomniejszając wyliczony obwód o 10 %. W konsekwencji powyższych ustaleń organ pierwszej instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody to jest do usunięcia z terenu nieruchomości drzew bez wymaganego zezwolenia, co skutkowało wymierzeniem administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt. 2 tej ustawy. W wyniku rozpoznania odwołania wniesionego prze T.Z. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2013r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta J.z dnia [...] sierpnia 2012r. Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia dokonane przez Burmistrza Miasta J.dają podstawę do wymierzenia kary za usunięcie bez zezwolenia drzewa i brak było podstaw do odstąpienia od wymogu uzyskania zezwolenia na usunięcie przedmiotowych drzew. Przyznanie się przez stronę do błędu jaki popełniła wycinając drzewa bez zezwolenia nie może być okolicznością wpływającą na wysokość kary. Tylko bowiem przypadki przewidziane w art. 83 ust. 6 ustawy stanowią podstawę do odstąpienia od uzyskania zezwolenia. Przepisu tego nie można traktować w sposób rozszerzający. Skargę na powyższą decyzję złożył T.Z.podnosząc, iż SKO nie uwzględniło wszystkich okoliczności wskazanych przez niego w odwołaniu, a przede wszystkim jego stanu zdrowiu psychicznego. Wskazał że powoływał się na istotne problemy ze zdrowiem i przekładał na tę okoliczność dokumentację lekarską. Jednakże z przyczyn nie wyjaśnionych i nie znanych skarżącemu zarówno Burmistrz jak i Kolegium nie wzięli pod uwagę tej okoliczności, przy czym organy nie wskazały powodów dla których ich nie uwzględniły jego stanu zdrowia psychicznego w chwili dokonywania wycinki drzew. Wskazał, że z dokumentacji tej wynika, że został od kwietnia 2011 r. uznany za częściowo niezdolnego do pracy. Zgodnie z kartą informacyjną z dnia 24 kwietnia 2011 r. stwierdzono u niego stan majaczenia, który nie został wywołany alkoholem i innymi substancjami psychoaktywnymi. Wskazał, że w czasie dalszego pobytu w szpitalu zaobserwowano u niego zaburzenia psychotyczne (urojenia wzrokowe) i zalecono dalsze leczenie w poradni zdrowia psychicznego. Zgodnie zaś z kartą informacyjną 6 listopada 2012r. stwierdzono stan depresyjny z zaburzeniami koncentracji. Zdaniem skarżącego przedstawiony stan jego zdrowia mógł mieć istotny wpływ na prawidłowość i rozpoznanie oceny stanu rzeczywistego w dacie dokonania wycinki drzew na przedmiotowej działce. Podkreślił, że samo dokonanie takiej wycinki przez niego wskazuje, że w tym czasie stan jego psychiki miał istotny wpływ na brak rozpoznawalności skutków tego działania. W ocenie skarżącego pominięcie tak istotnej kwestii przy wydawaniu decyzji było niedopuszczalne wskazuje na naruszenie podstawowych zasad postępowania i miało wpływ na błędną ocenę stanu faktycznego. W konsekwencji naruszyło żywotny interes skarżącego i zasady współżycia społecznego. Wskazując na powyższe uchybienia skarżący wniósł o uchylenie decyzji Kolegium. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo zauważyło, że zasady odpowiedzialności za usunięcie drzew bez zezwolenia określone zostały w ustawie o ochronie przyrody, która nie różnicuje wysokości kary od sytuacji osobistej sprawcy czynu, w związku z tym stan zdrowia skarżącego nie ma wpływu na ocenę prawidłowości działania organów orzekających w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd skargę oddalił, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w sprawie niniejszej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta J.z dnia [...] sierpnia 2012r. wymierzającą administracyjną karę pieniężną T.Z.w wysokości 235 123,95 zł za usunięcie 14 sosen pospolitych drzew z terenu działki nr [...] obręb [...] położonej w J.. Podstawę wymierzenia kary za usunięcie drzew bez zezwolenia stanowią przepisy art. 88 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 1, 6 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009r. Nr 151, poz 151 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Stosownie do dyspozycji zawartej w art. 83 ust. 1 usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości. Powyższy przepis ustanawia ogólną zasadę ochrony zadrzewień, o jakiej mowa w art. 2 ust. 1 pkt 9 ustawy. Wyjątki od tej zasady zostały przewidziane w ust. 6 art. 83 ustawy, który zawiera zamknięty katalog drzew lub krzewów, których usunięcie nie wymaga uprzedniego uzyskania zezwolenia. W myśl art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną. Z przepisu tego jednoznacznie wynika obowiązek nałożenia kary administracyjnej w przypadku usunięcia drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Co więcej, usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia skutkuje obligatoryjnym wymierzeniem kary administracyjnej, o której mowa w art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, niezależnie od przyczyn samowolnego działania. Ustawa nie dopuszcza bowiem możliwości żadnego samowolnego działania posiadacza nieruchomości. Usunięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia jest deliktem administracyjnym, którego popełnienie zagrożone jest sankcją w postaci kary administracyjnej. Kara administracyjna jest wymierzana za działanie niezgodne z prawem - samowolne usunięcie drzew. Powołane przepisy prawa jak również inne przepisy ustawy o ochronie przyrody nie przewidują możliwości odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzewa z prywatnej nieruchomości bez wymaganego zezwolenia, a decyzja w tym przedmiocie ma charakter związany, wykluczający jakąkolwiek uznaniowość organu w tej sprawie. Na podstawie analizy akt administracyjnych niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że organ pierwszej instancji w sposób staranny i wyczerpujący przeprowadził postępowanie wyjaśniające i dokonał prawidłowych ustaleń. Bezspornym jest, iż skarżący T.Z.- właściciel i posiadacz działki nr [...] obr. [...] w J. dokonał w dniu 25 maja 2002r. wycięcia drzew znajdujących się na terenie tejże działki bez zezwolenia, o którym mowa w art. 83 ust. 1 ustawy. Organ pierwszej instancji przeprowadził wizję lokalną na terenie przedmiotowej nieruchomości, następnie wszczął z urzędu postępowanie, o czym zawiadomił stronę skarżącą. W następnej kolejności przeprowadził dowód z oględzin, oterminie którego powiadomił również stronę. Zlecił także wykonanie ekspertyzy Zespołowi Rzeczoznawców Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Drzewnictwa i Leśnictwa celem potwierdzenia ustaleń w zakresie gatunku, wieku i obwodów pni usuniętych drzew. Zauważyć należy, że organ pierwszej instancji dopełnił również obowiązku wynikającego z art. 10 kpa i przed wydaniem decyzji zawiadomił stronę o zebraniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem, wyznaczając jej odpowiedni termin. Pełnomocnik strony (żona J.Z.) zapoznała się z aktami nie wnosząc żadnych uwag. Prawidłowo również organ pierwszej instancji zastosował przepisy ustawy o ochronie przyrody. W okolicznościach niniejszej sprawy zasadnie uznał, że nie mają zastosowania wyłączenia, o których mowa w art. 83 ust. 6 w/w ustawy, a zatem, że na dokonanie usunięcia wymienionych drzew z terenu nieruchomości skarżącego wymagane było zezwolenie wydane przez Burmistrza Miasta J.. Prawidłowo zastosowano również art. 89 ust. 1 i 3 w/w ustawy. Nie nasuwa również żadnych wątpliwości poprawność wyliczenia wysokości wymierzonej kary. Przy wyliczaniu kary za usunięcie drzewa organy prawidłowo zastosowały przepis art. 89 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody oraz przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew ( Dz. U. Nr 228 poz. 2306 ) oraz obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2011 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2012 (M.P. Nr 95 poz. 963 ). Prawidłowo też ustaliły dla każdego usuniętego drzewa współczynnik różnicujący stawki w zależności od obwodu pnia przedstawiony w załączniku w/w rozporządzenia w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew. Argumentacja skarżącego, który powołał się na zły stan swojego zdrowia nie ma znaczenia prawnego na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Podkreślić należy, że przepisy ustawy o ochronie przyrody nie przewidują, żadnych przesłanek warunkujących możliwość wymierzenia kary posiadaczowi nieruchomości dokonującemu usunięcia rosnących na niej drzew bez wymaganego zezwolenia. Okoliczność jak stan zdrowia psychicznego wpływający na rzeczywistą ocenę sytuacji może mieć znaczenie, ale przy rozstrzyganiu o odpowiedzialności karnej danej osoby, nie ma ona natomiast żadnego znaczenia przy wymierzaniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. W tym stanie rzeczy zarzuty podniesione w skardze nie mogły przynieść spodziewanego przez stronę efektu i skargę należało oddalić. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło