IV SA/Wa 369/12
WyrokWSA w Warszawie2012-04-25
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Alina Balicka, Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, które zostało zaliczone do przedsięwzięć w ramach UEFA EURO 2012, może zostać wydana bez badania zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia zaliczonego do inwestycji w ramach UEFA EURO 2012 może zostać wydana bez badania zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wynika to z art. 25 ust. 1 ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012, który wyłącza stosowanie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w sprawach związanych z przygotowaniem tych przedsięwzięć.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie czterotorowej linii elektroenergetycznej. Wcześniejsze decyzje były uchylane przez sądy administracyjne z powodu wadliwości, w tym braku konkretnych wskazań dotyczących środków ochrony środowiska. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ wydał decyzję, która została zaskarżona przez strony postępowania, zarzucając m.in. naruszenie przepisów o udziale społeczeństwa, niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego oraz błędne zaliczenie inwestycji do przedsięwzięć Euro 2012.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi E. S., M. S., B. D., T. D., J. L. i M. L. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia - oddala skargę -
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...], wydana na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, ze zm.) i art. 153 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227) w punkcie I decyzji umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbiórce dotychczasowej napowietrznej jednotorowej linii elektroenergetycznej 220 kV na odcinku pomiędzy dotychczas istniejącymi słupami nr [...] (do granicy z gminą K. , z wyłączeniem rozbiórki słupa [...] ) oraz pomiędzy dotychczas istniejącymi słupami nr [...] (z wyłączeniem rozbiórki słupów [...] i [...] ). Natomiast w punkcie II decyzji określono środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie czterotorowej wielonapięciowej (2×400 kV + 2×220 kV) linii napowietrznej relacji [...] na odcinku od słupa [...] do słupa [...] (do granicy z gminą K. ) oraz od słupa [...] do słupa [...] (odcinki od słupa [...] do słupa [...] i od słupa [...] do słupa [...] po trasie istniejącej linii 220 kV).
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, po rozpatrzeniu odwołań od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia [...] listopada 2008 r., decyzją z dnia [...] listopada2009 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada2009 r. wpłynęły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Po rozpoznaniu skarg, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt IVSA/Wa 2094/09, uchylił zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada2009 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że z treści Raportu wynika jednoznacznie, iż w Raporcie wskazano, iż w uprzednich rozstrzygnięciach (dotyczących innych fragmentów linii) wskazano potrzebę wykonania dwu rodzajów oznakowań na słupach i na przewodach odgromowych załączając stosowne rysunki. Zamieszczono również schemat spirali ostrzegawczych. Zatem z treści Raportu wynika jednoznacznie, iż istotne znaczenie ma wykorzystanie środków ochronnych w tym zakresie oraz to, jakie środki i na jakich fragmentach obiektu zostaną wykorzystane. Natomiast z treści decyzji organu I instancji nie wynika, jakie środki i w jakim zakresie mogą być zastosowane przez inwestora. Obowiązkowi określenia wymagań ochrony środowiska koniecznych do określenia w projekcie budowlanym nie czyni zadość wskazanie w pkt II.3.5 decyzji potrzeby "zaprojektowania skutecznych środków ostrzegająco-odstraszających". Z uwagi na złożony charakter zagadnienia, kwestie te w stosownym zakresie szczegółowości powinny być rozstrzygnięte na etapie procedury ocen oddziaływania na środowisko, z uwagi na cel prowadzenia tego postępowania. Należy podkreślić, iż w przypadku przedmiotowego przedsięwzięcia, procedura ocen nie musi być ponawiana na etapie wydania pozwolenia na budowę. Stąd obecny etap jest ostatnim, w ramach którego organ administracji w zakresie ochrony środowiska zajmuje stanowisko odnośnie konkretnych wymagań z tego zakresu, jakie należy uwzględnić przy sporządzaniu projektu (w zw. z treścią art. 47 pkt 2 poś). Określone na tym etapie wymagania powinny być na tyle konkretne, aby ich spełnienie mogło być zweryfikowane przez organ wydający dalsze orzeczenie w sprawie, w związku z treścią art. 56 ust. 9 poś). Sąd stwierdził, że decyzja organu nie daje we wskazanym zakresie żadnych konkretnych wskazówek, jakiego rodzaju zabezpieczenia i w których sytuacjach (przy jakich częściach obiektów, w jakich uwarunkowaniach terenowych jak np. lasy, użytki rolne itp.) organ właściwy w sprawie ochrony środowiska uznał za stosowne. Wobec wadliwości decyzji organu I instancji w zakresie pełnego i konkretnego określenia wymagań dotyczących planowanego przedsięwzięcia, jakie powinny zostać zachowane, Sąd uznał za zasadne uchylenie decyzji organu II instancji. Ponadto Sąd wskazał, iż kwestia możliwej kumulacji oddziaływań planowanej linii i stacji bazowych telefonii komórkowych wymaga szerszego ustosunkowania się organu. Sąd wskazał również na zdawkowość uzasadnienia decyzji w kwestii uznania przedmiotowej inwestycji za przedsięwzięcie EURO 2012 i mimo, że nie miało to wpływu na wynik sprawy, narusza art. 107 § 1 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny, na skutek skarg kasacyjnych wniesionych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2010 r., wyrokiem z dnia 4 stycznia 2011 r. wydanym w sprawie sygn. akt II OSK 2319/10 oddalił skargi kasacyjne.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska ponownie rozpatrując odwołania od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia [...] listopada 2008 r., decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. w punkcie 1 decyzji uchylił pkt II.2.8 i umorzył w tym zakresie postępowanie organu pierwszej instancji, jednocześnie uchylił pkt II.3.5, pkt II.5, pkt II.6.1 i w to miejsce ustalił nowe zapisy. Natomiast w punkcie 2 decyzji w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia prowadzone było na wniosek P. S.A. z dnia 22 czerwca 2007 r.
Ponownie przeprowadzając postępowanie odwoławcze organ II instancji rozpatrzył sprawę w pełnym zakresie, co do okoliczności faktycznych i prawnych.
W toku postępowania odwoławczego wezwano inwestora do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko zgodnie z wytycznymi sądu administracyjnego poprzez:
- doprecyzowanie działań mających na celu zapobieganie i zmniejszenie oddziaływań analizowanego przedsięwzięcia na ornitofaunę, przedstawionych w rozdziale 9 raportu, w szczególności w kwestii oznakowania ostrzegawczego (spirali) oraz oznakowania odstraszającego (sylwetki ptaków drapieżnych);
- przedstawienie analizy dotyczącej ewentualnych oddziaływań skumulowanych planowanej inwestycji z innymi przedsięwzięciami (m.in. liniami elektroenergetycznymi, stacjami bazowymi) z uwzględnieniem zmian w stosunku do stanu przedstawionego w raporcie opracowanym w 2007 r.;
- przedstawienie szczegółowego opisu zagospodarowania terenu objętego zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia z uwzględnieniem zmian w stosunku do stanu przedstawionego w raporcie opracowanym w 2007 r.
Inwestor w odpowiedzi na powyższe wezwanie złożył dokument zatytułowany "Uzupełnienie do raportu...", datowany maj/czerwiec 2011 r., dalej zwany opracowaniem, oraz dokument z dnia 16 sierpnia 2011 r. będący uzupełnieniem opracowania.
Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie delegacji zawartej w art. 4 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przeprowadzeniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. z 2010 r. Nr 26, poz. 133, ze zm.), dalej zwana ustawą o Euro 2012, Rada Ministrów w rozporządzeniu z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. z 2010 r. Nr 8, poz. 52, ze zm.) określiła inwestycje niezbędne dla zapewnienia prawidłowego i terminowego przygotowania i przeprowadzenia finałowego turnieju EURO 2012. Zgodnie z pkt 56 rozporządzenia do tych przedsięwzięć została zaliczona rozbudowa systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji P. skiej. Organ wskazał, że z treści uzasadnienia do w/w rozporządzenia, jednoznacznie wynika, iż intencją ustawodawcy było włączenie tej inwestycji do przedsięwzięć Euro 2012. Świadczy o tym objęcie w ramach realizacji w/w przedsięwzięcia m.in. "budowy linii elektroenergetycznej 2×400 kV + 2×220 kV relacji [...] ".
Organ odwoławczy wskazał, że szerokość terenu objętego zasięgiem oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia, na odcinku od słupa [...] do słupa [...] wynosi 56 m (po 28 m od osi linii), natomiast na odcinku od słupa [...] do słupa [...] równa jest 44 m (po 22 m od osi linii). Odnosząc się do aktualnego zagospodarowania terenu objętego zasięgiem oddziaływania tego przedsięwzięcia, organ powołując się na informacje zawarte w opracowaniu oraz załączonej do niego dokumentacji fotograficznej wskazał, że tereny obszaru oddziaływania przedmiotowej linii stanowią wyłącznie uprawy rolne, jedynie w przęśle 53-54, w pasie o szerokości 44 m, dodatkowo występują nieużytki. Taki sposób zagospodarowania tego terenu nie zmienił się od kilku lat, nie powstała tu żadna zabudowa, w tym przeznaczona na stały pobyt ludzi.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach organ II instancji stwierdził, iż w toku postępowania trzykrotnie zapewniono społeczeństwu możliwość udziału w postępowaniu. Wszystkie informacje były podane do publicznej wiadomości poprzez zamieszczenie w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku, poprzez zamieszczenie na stronie internetowej urzędu, na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu I instancji oraz w urzędach gmin, na terenie których realizowane będzie przedsięwzięcie.
Organ wskazał, że postępowanie w sprawie było prowadzone przez organ I instancji wnikliwie, wielokrotnie wzywano autorów raportu do jego uzupełnienia i składania wyjaśnień.
Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wykazała, że budowa napowietrznej linii elektroenergetycznej o napięciu 2×400 kV + 2×220 kV relacji [...] nie będzie powodować oddziaływań przekraczających wartości dopuszczalne, takich jak hałas i pole elektroenergetyczne, poza terenem do którego inwestor posiada tytuł prawny.
Organ wydający orzeczenie w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oparł swoje stanowisko na całym zgromadzonym materiale dowodowym. Biorąc pod uwagę charakter analizowanego przedsięwzięcia stwierdzono, że napowietrzna linia elektroenergetyczna o napięciu 2×400 kV + 2×220 kV nie jest przedsięwzięciem stwarzającym zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 9 kwietnia 2002 r. w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu go do zakładu o zwiększonym ryzyku albo zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz. U. Nr 58, poz. 535, ze zm.).
Należy wskazać, że zarówno w raporcie o oddziaływaniu na środowisko, jak i w samej decyzji środowiskowej, przeprowadzono analizy wariantów w zakresie wymaganym przepisami ustawy Prawo ochrony środowiska.
Powołując się na art. 25 ustawy Euro 2012, organ odwoławczy wskazał, że przepis ten wyłącza obowiązek stosowania przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w stosunku do przedsięwzięć Euro 2012, co oznacza, że zgodność przedsięwzięć Euro 2012 z ustaleniami planów nie jest wymagana nie tylko na etapie ustalania lokalizacji tych przedsięwzięć, ale również określania środowiskowych uwarunkowań ich realizacji.
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji przedstawiono szczegółowy opis przeprowadzonego postępowania. Organ omówił i odniósł się w sposób wyczerpujący do uwag i wniosków wniesionych w związku z udziałem społeczeństwa. Wskazano również przyczyny odstąpienia od przeprowadzenia rozprawy administracyjnej.
Szerokość pasa technologicznego ustalonego dla omawianej inwestycji wynika z obliczeń przedstawionych przy wniosku o wydanie decyzji środowiskowej, które podlegały analizie w toku postępowania. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika, że maksymalna odległość przewodu fazowego od osi linii nie przekroczy 16 m. Natomiast najbliżej położone budynki mieszkalne znajdują się w odległości co najmniej 35 m, tj. w obszarze poza pasem technologicznym linii, kilkanaście metrów od jego granicy. Nie istnieje zatem ryzyko, że przewody będą przebiegać nad budynkami.
Organ wskazał, że zgodnie z art. 135 ustawy Poś obowiązek utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dotyczy terenów poza terenem zakładu. Pod pojęciem zakładu należy rozumieć jedną lub kilka instalacji wraz z terenem, do którego prowadzący posiada tytuł prawny, oraz znajdującymi się na nim urządzeniami. Z kolei tytułem prawnym jest prawo własności, użytkowanie wieczyste, trwały zarząd, ograniczone prawo rzeczowe albo stosunek zobowiązaniowy (art. 3 pkt 41 i 48 ustawy Poś). Wobec powyższego teren do którego inwestor posiada tytuł prawny, stanowi teren zakładu, w obrębie którego dopuszczalne jest przekroczenie standardów środowiska, bez obowiązku tworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Wyniki obliczeń przedstawione w toku postępowania nie wykazują aby poza terenem zakładu nie mogły być dotrzymane standardy jakości środowiska.
Organ po przeanalizowaniu sytuacji uznał, że realizacja przedmiotowych fragmentów linii czterotorowej nie spowoduje wystąpienia oddziaływań skumulowanych.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r. wnieśli: E. i M. S., B. i T. D., J. i M. L. Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:
1. art. 10 i 11 k.p.a. poprzez nierozważenie w sposób należyty wariantu realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia pod ziemią w strefach zabudowy mieszkalnej oraz niewyjaśnienie motywów rezygnacji z planowanego przedsięwzięcia, a także brak zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu;
2. art. 56 ust 1 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez wydanie decyzji pomimo niezgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego;
3. art. 52 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez odstąpienie od analizy sytuacji związanych z możliwością wystąpienia poważnych awarii, brak analizy wpływu inwestycji na krajobraz, wartości materialne, przyszłe przeznaczenie terenu, ograniczenie możliwości rozwoju terenów pod przyszłe inwestycje, brak rzetelnej analizy wariantów, nierzetelne i niewłaściwe opisanie wariantu najbardziej korzystnego dla środowiska, nieuzasadnienie wybranego przez wnioskodawcę wariantu ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko, nie umieszczenie opisów przewidywanych działań mających na celu zapobieganie i ograniczanie negatywnych oddziaływań na środowisko;
4. art. 135 ust 1 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez błędne przyjęcie, iż przedmiotowa inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływać na tereny okalające linię elektroenergetyczną a co za tym idzie nie wystąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów emisji zarówno hałasu jak i pola elektromagnetycznego a w związku z tym błędne przyjęcie, iż nie jest konieczne ustanowienie terenu ograniczonego użytkowania wokół linii, oraz jednoczesne błędne ustalenie pasa technologicznego linii oraz obszaru na którym linia będzie oddziaływać;
5. pkt 92 załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 października 2007 r. w sprawie wykazu -przedsięwzięć EURO 2012 (Dz. U. Nr 192, poz. 1385 ze zm.) - poprzez błędną wykładnię pojęcia "Rozbudowa systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji P." prowadzącą do uznania, iż inwestycja polegająca na budowie odcinka napowietrznej, czterotorowej dwunapięciowej (2x400 kV + 2x220 kV) linii elektroenergetycznej relacji [...] od słupa [...] (z wyłączeniem tego słupa) do słupa nr [...] (z wyłączeniem tego słupa) oraz na rozbiórce istniejącej linii 220 kV na odcinku od słupa nr [...] (w pobliżu nowego słupa nr [...] ) do słupa [...] tj. nowego nr [...] (z wyłączeniem tego słupa) stanowi przedsięwzięcie Euro 2012 w rozumieniu ww. rozporządzenia, a w konsekwencji obrazę przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. Nr 173, poz. 1219 ze zm.) poprzez ich bezpodstawne zastosowanie w niniejszej sprawie;
6. art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 -poprzez odmowę jego zastosowania, a w konsekwencji powierzenie przygotowania i wykonania przedsięwzięcia uznanego za przedsięwzięcie EURO 2012 P. S.A. tj. podmiotowi nie stanowiącemu spółki celowej w rozumieniu wskazanego przepisu.
W konsekwencji skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz ją poprzedzającej i umorzenie postępowania, ewentualnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przypisanych.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Uczestnik postępowania P. S.A. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Podkreślenia wymaga, że stosownie do art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2011 r. i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2010 r. wiążą w sprawie sąd obecnie orzekający.
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tj. Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, zwanej dalej "decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach".
Zgodnie z art. 46a ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu podejmującego realizację przedsięwzięcia. W przedmiotowej sprawie postępowanie zostało wszczęte wnioskiem P. S.A. z siedzibą w W. z dnia 22 czerwca 2007 r. Organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgodnie z art. 46a ust. 7 pkt 1 lit. a był Wojewoda [...] , którego kompetencje w dniu 15 listopada 2008 r., w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227) przejął Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. Zgodnie z art. 153 ust. 1 w/w ustawy w stosunku do spraw wszczętych przed dniem 15 listopada 2008 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, a nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe, z tym, że dotychczasowe kompetencje ministra właściwego do spraw środowiska przejmuje Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska a wojewodów przejmują regionalni dyrektorzy ochrony środowiska.
Planowane przedsięwzięcie polegające na budowie czterotorowej wielonapięciowej (2×400 kV + 2×220 kV) linii napowietrznej relacji [...] na odcinku od słupa [...] do słupa [...] (do granicy z gminą K. ) oraz od słupa [...] do słupa [...] (odcinki od słupa [...] do słupa [...] i od słupa [...] do słupa [...] po trasie istniejącej linii 220 kV) zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska dla planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, sporządzenie raportu jest obligatoryjne.
Art. 47 ustawy Prawo ochrony środowiska wskazuje, jakie zagadnienia powinny być brane pod uwagę i oceniane w ramach przeprowadzonej oceny oddziaływania na środowisko. I tak zgodnie z tym przepisem w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia:
1) bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na:
a) środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi,
b) dobra materialne,
c) zabytki,
d) wzajemne oddziaływanie między czynnikami, o których mowa w lit. a-c,
e) dostępność do złóż kopalin;
2) możliwości oraz sposoby zapobiegania i ograniczania negatywnego oddziaływania na środowisko;
3) wymagany zakres monitoringu.
Przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ prowadzący postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dokonuje uzgodnień warunków realizacji przedsięwzięcia z właściwymi organami zgodnie z art. 48 ustawy Prawo ochrony środowiska. W przypadku napowietrznych linii elektroenergetycznych będących przedsięwzięciami mogącymi znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1, zgodnie z art. 48 ust. 2 pkt 1a warunki realizacji przedsięwzięcia uzgadnia się z państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym oraz na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 1 z Marszałkiem Województwa [...] .
Z kolei art. 52 ustawy Prawo ochrony środowiska wskazuje, jakie elementy powinien zawierać raport oddziaływania na środowisko.
W postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w ramach którego sporządzany jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, należy zapewnić możliwość udziału społeczeństwa – art. 53 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Zgodnie z art. 56 ust. 1b pkt 1, 2, 3, ust. 2 pkt 1, 2, 3, ust. 3, ust. 4 pkt 1, 2, ust. 7, ust. 8 ustawy Prawo ochrony środowiska organ wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach winien między innymi, uwzględnić uzgodnienia organów, ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wyniki przeprowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa. W decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ określa m. in. :
1) rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia;
2) warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich;
3) wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym.
Decyzja musi zawierać charakterystykę całego przedsięwzięcia w postaci załącznika do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wymaga uzasadnienia i powinna zawierać informacje o sposobie wykorzystania uwag i wniosków zgłoszonych w związku z udziałem w postępowaniu społeczeństwa.
W ocenie Sądu decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegające na budowie czterotorowej wielonapięciowej (2×400 kV + 2×220 kV) linii napowietrznej relacji [...] na odcinku od słupa [...] do słupa [...] (do granicy z gminą K. ) oraz od słupa [...] do słupa [...] (odcinki od słupa [...] do słupa [...] i od słupa [...] do słupa [...] po trasie istniejącej linii 220 kV) wydana w przedmiotowej sprawie odpowiada wszystkim wyżej wskazanym przepisom prawa.
Również raport o oddziaływaniu na środowisko dołączony do wniosku inwestora o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia spełnia, wbrew twierdzeniom skarżących, wymogi art. 52 ustawy Prawo ochrony środowiska.
W ocenie Sądu, raport o oddziaływaniu na środowisko przedstawiony w niniejszej sprawie nie budzi zastrzeżeń, nie zawiera nieścisłości, nieprawidłowości, nie ma podstaw, aby odmówić mu waloru wiarygodności i przyjąć za podstawę ustaleń faktycznych.
Sąd nie podziela zarzutu zawartego w skardze naruszenia art. 10 i art. 11 k.p.a. Z akt administracyjnych wynika, że strony były prawidłowo zawiadomione o wszczęciu postępowania, aktywnie w nim uczestniczyły poprzez składanie uwag i wniosków. Przed wydaniem decyzji zgodnie z art. 10 k.p.a. były poinformowane o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji odniósł się do zgłaszanych w toku postępowania uwag. Wbrew twierdzeniom skargi organ I instancji wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji przyczyny niezrealizowania wariantu polegającego na przeprowadzeniu linii technologią kabla podziemnego. Powołując się na wyjaśnienia zawarte w raporcie, organ szeroko przedstawił przyczyny ekonomiczne, jako nieprzemawiające za tym wariantem ( ponad 20-krotny wzrost nakładów finansowych w stosunku do poprowadzenia napowietrznej linii elektroenergetycznej), przyczyny techniczne oraz przyczyny związane z negatywnym wpływem kabla podziemnego na środowisko. Zatem zarzut naruszenia art. 11 k.p.a. w tym zakresie jest niezasadny.
W art. 52 ustawy Prawo ochrony środowiska określono elementy, które powinien zawierać każdy raport oddziaływania na środowisko. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest jednym z najważniejszych elementów postępowania wyjaśniającego, mającego na celu wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W raporcie w pkt 8.3. opisano i przeanalizowano możliwe oddziaływanie planowanej inwestycji na środowisko w przypadku awarii linii. Do możliwych awarii linii napowietrznych wysokiego napięcia autorzy raportu zaliczyli: zerwanie przewodu lub przewodów roboczych będących pod napięciem, uszkodzenie izolatorów, odkształcenie lub przewrócenie konstrukcji słupa. Biorąc powyższe pod uwagę, w zaskarżonej decyzji organ zasadnie uznał, że napowietrzna linia elektroenergetyczna o napięciu 2×400 kV + 2×220 kV nie jest przedsięwzięciem stwarzającym zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, w rozumieniu art. 3 pkt 23 i 24 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz zapisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 9 kwietnia 2002 r. w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu go do zakładu o zwiększonym ryzyku albo zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz. U. Nr 58, poz. 535, ze zm.). Z raportu wynika, że pracująca linia wysokiego napięcia będzie źródłem powstawania następujących czynników fizycznych: pola elektrycznego, pola magnetycznego, hałasu, zakłóceń radioelektrycznych. Podczas awarii linii wysokiego napięcia dochodzi do zwarcia, któremu towarzyszy natychmiastowe wyłączenie linii przez różnego typu zabezpieczenia. W okresie eksploatacji linii oraz podczas jej awarii nie występują zdarzenia, takie jak emisja, pożar, eksplozja, o których mowa w art. 3 pkt 23 ustawy Prawo ochrony środowiska, zatem słusznie organ uznał, że nie można mówić o poważnej awarii przemysłowej w przypadku przedmiotowej inwestycji.
W punkcie 4 raportu autorzy dokonali opisu i analizy elementów przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia m.in. na krajobraz, obszary europejskiej sieci obszarów chronionych Natura 2000, zabytki, szczegółowo opisano teren oraz to co się na nim znajduje. Natomiast ocena wpływu inwestycji na przyszłe przeznaczenie terenu, jak również ocena możliwości rozwoju terenów pod przyszłe inwestycje nie podlega ocenie oddziaływania na środowisko.
W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, autorzy raportu dokonali wszechstronnej analizy wariantów przedsięwzięcia. Wskazali, że wariantem najkorzystniejszym dla środowiska byłaby realizacja linii wariantem ekologicznym poprzez przesłanie prądu przemiennego kablem lub układami kablowymi. Wskazano jednocześnie, iż rozwiązanie takie miałoby szereg wad, do których zaliczono: koszty (10 krotnie wyższe - tj. 400 tys. Euro/km) - w związku z tym przedsięwzięcia takie z reguły są realizowane wyłącznie na małych odcinkach w dużych aglomeracjach lub np. na terenach rezerwatów przyrody, na świecie wykonano w ostatnich latach tylko kilka linii kablowych prądu przemiennego na napięcie 400 kV (tylko 5 w Europie), trudności techniczne dla realizacji przedsięwzięcia jak: konieczność realizacji dwu dodatkowych stacji końcowych z aparaturą sprzęgającą linie podziemną zresztą linii naziemnej (konieczność kompensacji mocy biernej), potrzeba transportu kabli na bębnach o znacznych rozmiarach (średnica 5 m masa 50 ton), mniejsza użyteczność linii (mniejsza moc przesyłowa) - konieczność zwiększenia ilości torów przesyłowych.
Dokonano także porównania dwu wariantów napowietrznych i uzasadniono wybór przez inwestora wariantu 1 ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko. Stosowna argumentacja, przemawiająca za dopuszczeniem do realizacji wariantu wybranego przez inwestora, została przywołana w decyzjach organów obu instancji.
W punkcie 9 raportu opisano przewidywane działania mające na celu zapobieganie, zmniejszanie lub kompensowanie negatywnego oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji. Odbywać się to będzie poprzez wykorzystanie słupów o zwiększonej wysokości, co umożliwi wydłużenie przęseł i w konsekwencji pozwoli na zmniejszenie liczby słupów w terenie. Zastosowanie słupów kompaktowych wpłynie na ograniczenie obszaru oddziaływania inwestycji do pasa terenu o szerokości ok. 44 m. Z uwagi na możliwość kolizji z ptakami w raporcie wskazano metody zabezpieczenia linii elektroenergetycznych poprzez wprowadzenie oznakowań ostrzegawczych oraz oznakowań odstraszających.
Stosownie do art. 135 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska obowiązek ustalenia obszaru ograniczonego użytkowania powstaje w przypadku, gdy standardy jakości środowiska nie mogą zostać dotrzymane poza terenem zakładu lub innego obiektu. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt. 48 w/w ustawy, jako zakład określa się jedną lub kilka instalacji wraz z terenem, do którego prowadzący posiada tytuł prawny oraz znajdującymi się na nim urządzeniami. Z kolei art. 144 ust. 2 w/w ustawy stanowi, że eksploatacja instalacji powodująca emisję hałasu oraz wytwarzanie pól elektromagnetycznych nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego prowadzący instalację ma tytuł prawny.
Do najistotniejszych czynników towarzyszących funkcjonowaniu linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia zaliczyć należy powstające w sąsiedztwie przewodów roboczych pole elektryczne, pole magnetyczne oraz hałas. Z analiz przeprowadzonych w raporcie wynika, że natężenie pola magnetycznego w żadnym miejscu pod linią, nawet przy najbardziej niekorzystnych warunkach jej pracy nie przekroczy wartości dopuszczalnej dla miejsc dostępnych dla ludzi wynoszącej 60 A/m. Z kolei obliczenia dotyczące poziomów hałasu wskazują, że poziomy te nie przekroczą wartości dopuszczalnej dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową wynoszącą 45 dB, poza terenem, do którego inwestor posiada tytuł prawny. Również analiza wartości natężenia pola elektrycznego wykazała, że w żadnym miejscu pod linią natężenie pola elektrycznego nie przekroczy wartości dopuszczalnej dla miejsc dostępnych dla ludzi wynoszącej E=10kV/m. Nie dojdzie zatem do przekroczenia standardów środowiska na obszarach wykraczających poza teren zakładu inwestora, co wskazuje, że nie wystąpiły przesłanki do ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania w pasie terenu wykraczającym poza zakład inwestora.
W kwestii pasa technologicznego będącego obszarem potrzebnym do wykonywania prac budowlanych i konserwacyjnych oraz w sytuacjach awaryjnych, organy wykazały, że z uwagi na rozwiązania technologiczne przyjęte dla planowanej inwestycji szerokość tego pasa wynosi po 22 metry w obie strony od osi linii w gminie K. i po 28 metrów w obie strony od osi linii w gminie M. .
Ustawa z dnia 7 wrzesnia 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 26, poz. 133, ze zm.) określa w szczególności warunki realizacji przedsięwzięć w zakresie projektowania, budowy, przebudowy lub remontu stadionów i innych obiektów budowlanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej niezbędnych do przeprowadzenia turnieju, oraz innych przedsięwzięć niezbędnych do przeprowadzenia turnieju (art. 1 ust. 2). Ustawa zgodnie z art. 41 weszła w życie z dniem ogłoszenia, tj. z dniem 21 września 2007 r. Natomiast decyzja Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedmiotowego przedsięwziecia została wydana w dniu [...] listopada 2008 r. Z upoważnienia ustawowego zawartego w art. 4 w/w ustawy Rada Ministrów wydała rozporzadzenie z dnia 12 października 2007 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. Nr 192, poz. 1385, ze zm.), które utraciło moc z dniem wejścia w życie rozporzadzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. z 2010 r. Nr 8, poz. 52, ze zm.).
Pod pozycją 92 rozporzadzenia Rady Ministrów z dnia 12 października 2007 r. oraz pod pozycją 56 rozporzadzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. wymienione zostało jako przedsięwzięcie Euro 2012, przedsięwzięcie polegające na rozbudowie systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji P. skiej. W ramach przedsięwzięcia Euro 2012 rozbudowa systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji P. skiej znalazła się realizacja przedsięwzięcia budowy linii elektroenergetycznej 2×400 kV + 2×220 kV relacji [...] . Zatem nie może budzić wątpliwości, jak zasadnie wskazał organ, że planowane przedsięwzięcie budowy linii elektroenergetycznej 2×400 kV + 2×220 kV relacji [...] zalicza sie do przedsięwzięć Euro 2012.
Art. 56 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska stonowi, że właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Jednocześnie art. 25 ust. 1 ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 przewiduje, że w sprawach związanych z przygotowaniem przedsięwzięć Euro 2012 nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dotyczy to m.in. decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć Euro 2012. Zapis ten zwalnia organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach od badania zgodności lokalizacji przedsięwzięcia zaliczonego do przedsięwzięć Euro 2012 z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Nie można również zgodzić sie ze stanowiksiem skarżacych, że organ w zaskarżonej decyzji naruszył art. 7 ust. 1 ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012, zgodnie z którym w celu przygotowania i wykonania przedsięwzięć Euro 2012 Skarb Państwa tworzy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, zwane "spółkami celowymi". Przepis ten nie stanowił podstawy prawnej wydanej w toku postępowania decyzji. Jednocześnie organ w przedmiotowym postępowaniu nie był uprawniony do badania formy prawnej podmiotu podejmującego realizację planowanego przedsięwzięcia. Należy zauważyć, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte wnioskiem inwestora z dnia 22 czerwca 2007 r. i było już w toku, kiedy weszła w życie ustawa o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012. Zatem nie było potrzeby tworzenia spółki celowej do przygotowania tego przedsięwzięcia.
Z tych wszystkich względów i wobec treści art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w ocenie Sądu, zarzuty skargi należało uznać za niezasadne.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło