IV SA/Wa 370/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2013 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] grudnia 2012 r. -zaskarżoną skargą przez M. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2012 r. odmawiającą wymienionemu skarżącemu udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stan sprawy przedstawia się następująco: M. K. w dniu 1 grudnia 2011 r. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, motywując go faktem kontynuowania studiów stacjonarnych na terytorium Polski. Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2012 r. odmówił wnioskodawcy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Powodem tej decyzji było ustalenie, że cudzoziemiec nie posiada wystarczających środków finansowych w zakresie określonym obowiązującymi w tym względzie przepisami prawa, tj. ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach [(t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573) – dalej w skrócie: u.c.] oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie minimalnych kwot, jakie powinni posiadać cudzoziemcy podejmujący lub kontynuujący studia oraz prowadzący badania naukowe na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i powrotu oraz dokumentów, które mogą potwierdzić możliwość uzyskania takich środków [(Dz. U. z 2009 r., Nr 222, poz. 1766) – zwane dalej: rozporządzeniem]. Ponadto z dokumentacji sprawy wynika, że cudzoziemiec nie zaliczył roku studiów i nie uzyskał warunkowego wpisu na następny rok lub semestr studiów. W tym stanie rzeczy organ pierwszej instancji, zgodnie z postanowieniami art. 57 ust. 1 pkt 1 i art. 57 ust. 1a u.c., zobowiązany był wydać w przedmiotowej sprawie decyzję odmowną. M. K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] grudnia 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył treść art. 53 ust. 1 pkt 16, art. 53b ust. 1 pkt 1 i ust. 3 oraz art. 57 ust. 1 pkt 1 u.c., a nadto § 2 ust. 1 i § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Dalej wskazał, że na etapie postępowania odwoławczego cudzoziemiec przedłożył zaświadczenie wystawione przez władze [...] Szkoły Wyższej [...] z [...] listopada 2012 r., zgodnie z którym w roku akademickim 2012/2013 pozostaje on studentem II roku studiów, co oznacza spełnienie przesłanki z art. 53 ust. 1 pkt 16 u.c. Z uwagi na to organ zaznaczył, że przesłanka z art. 53 ust. 1 pkt 16 u.c. została zachowana. Cudzoziemiec jest objęty do dnia 25 stycznia 2013 r. kompleksowym ubezpieczeniem zdrowotnym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, co oznacza że spełnia także przesłankę z art. 53b ust. 1 pkt 1 u.c. Nadto ustalono, że odwołujący się studiuje na zasadach odpłatności i opłata za rok akademicki 2012/2013 wynosiła 4 200 zł (płatne w 12 ratach po 350 zł). Niemniej cudzoziemiec posiada zaległości w opłatach za okres od sierpnia do listopada 2012 r. w kwocie 1 400 zł. Natomiast koszt biletu powrotnego do kraju pochodzenia ustalono na poziomie 2 500 zł. Odnosząc się zatem do zasadniczej kwestii wystarczających środków finansowych, organ odwoławczy zauważył, że w trakcie postępowania odwoławczego cudzoziemiec przedstawił wyciąg z rachunków bankowych z 6 listopada 2012 r., na których znajdowały się środki finansowe w wysokości 500 USD (1 575 zł), 2 045 EUR (8 404,95 zł) oraz 292,73 zł, po zsumowaniu dające kwotę 10 272,68 zł. Po odjęciu od ww kwoty kosztu biletu do kraju pochodzenia w wysokości 2 500 zł i kosztu czesnego za kolejny rok nauki w wysokości 4 200 zł, organ stwierdził, że pozostała kwota nie wystarcza cudzoziemcowi na zaspokojenie kosztów utrzymania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres trwania nauki. Odwołujący się powinien udokumentować posiadanie środków finansowych w kwocie 9 600 zł (800 zł razy 12 miesięcy) (§ 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia) i posiadać środki finansowe na pokrycie kosztów powrotu do kraju pochodzenia (§ 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia). Konsekwencją powyższego było uznanie, że odwołujący się nie spełnia przesłanki z art. 53b ust. 1 pkt 3 i art. "53" ust. 3 u.c., albowiem nie posiada środków finansowych w wysokości wystarczającej na pokrycie kosztów utrzymania podczas studiów oraz powrotu do kraju pochodzenia, z uwzględnieniem wymogów określonych w rozporządzeniu i środków wystarczających na pokrycie kosztów nauki. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców kończąc rozważania zaznaczył, że konstrukcja przepisu art. 57 ust. 1 u.c. statuującego odmowę udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony nie dopuszcza uznania administracyjnego. Wobec zaistnienia wskazanych tam przesłanek organ ma obowiązek orzeczenia zgodnie z jego dyspozycją. M. K. w skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a dodatkowo o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci zaświadczenia o wysokości salda rachunku na okoliczność posiadania przez skarżącego środków, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 i § 3 ust. 1 pkt 3 ww rozporządzenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 53b ust. 1 pkt 3 i art. 53 ust. 3 u.c. przez niewłaściwe zastosowanie. Skarżący, powołując się na wymieniony wcześniej dokument, stwierdził że posiada środki w łącznej wysokości 19 170,81 zł, czyli kwotę zgodną z wymogami sprecyzowanymi w rozporządzeniu, pozwalającą skarżącemu na pokrycie rocznych kosztów utrzymania, kosztów podróży i kosztów opłat za studia. Nadto według skarżącego organ odwoławczy dokonał dowolnej interpretacji prawa. Nie wiadomo bowiem na jakiej podstawie przyjął, że wymaganymi przez ustawodawcę są także kwoty na pokrycie kosztów studiów, skoro nic na ten temat nie mówi rozporządzenie. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców – w odpowiedzi na skargę – wniósł o jej oddalenie, tym samym podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że doliczenie do kosztów utrzymania cudzoziemca na terenie Rzeczypospolitej Polskiej kosztów studiów nie wynika z ww rozporządzenia, ale wprost z art. 53b ust. 3 u.c. Umieszczenie takiego wymogu w akcie wyższego rzędu jakim jest ustawa zobowiązuje organ do rozpatrzenia tej okoliczności podczas rozpoznawania przedmiotowej sprawy. W razie uchybień wymogom z art. 53-53b u.c. organ zobowiązany jest wydać decyzję odmowną w oparciu o art. 57 ust. 1 pkt 1 u.c. Nie ma mowy zatem o dowolnej interpretacji prawa. Z kolei zaświadczenie załączone do skargi nie ma znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji przez Sąd, bowiem jest to dokument nowy, który nie istniał w dacie wydania zaskarżonej decyzji i dokumentuje zmiany jakie zaszły już po jej wydaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - zwanej w skrócie: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, iż decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2012 r. nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Tym samym Sąd nie znalazł uzasadnienia dla podniesionych w skardze zarzutów i nie stwierdził uchybień, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Cudzoziemcowi - stosownie do art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach [(Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573, ze zm.) – dalej w skrócie: u.c.] - odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53-53b. Zgodnie z treścią art. 53 ust. 1 pkt 16 u.c. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który przybywa lub przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu podjęcia lub kontynuacji stacjonarnych studiów wyższych lub stacjonarnych studiów doktoranckich na tym terytorium, [...], także w przypadku gdy podjął studia na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, które zamierza kontynuować lub uzupełnić na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Cudzoziemiec, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 16 u.c. – według art. 53b ust. 1 pkt 3 i ust. 3 u.c. – jest obowiązany posiadać wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu w przypadku, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 16; ponadto wykazać, że ma zapewnione wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów studiów. Minimalne kwoty, jakie powinien posiadać cudzoziemiec podejmujący lub kontynuujący studia oraz prowadzący badania naukowe na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i powrotu oraz dokumenty, które mogą potwierdzić możliwość uzyskania takich środków określa rozporządzenie powoływane wcześniej w stanie sprawy. I tak stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia, cudzoziemiec powinien posiadać środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w wysokości co najmniej 800 złotych na każdy miesiąc pobytu przez okres 12 miesięcy lub przez cały okres pobytu, jeżeli okres pobytu jest krótszy niż określony w pkt 1 - albo równowartość tej kwoty w walutach obcych. Dalej, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, cudzoziemiec powinien posiadać bilet powrotny lub środki finansowe na pokrycie kosztów powrotu w wysokości stanowiącej równowartość biletu, na podstawie którego przybył na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie mniejsze 2.500 złotych, jeżeli przybył z nieeuropejskiego państwa trzeciego - albo równowartość tej kwoty w walutach obcych. Dokumentem, który może potwierdzić możliwość uzyskania przez cudzoziemca środków niezbędnych na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz powrotu w wysokości, o której mowa w § 2 i 3, jest zaświadczenie o posiadaniu środków płatniczych w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (§ 4 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia). Zaświadczenie musi być potwierdzone pieczęcią i podpisem upoważnionego pracownika banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej i wystawione najpóźniej na miesiąc przed złożeniem wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony (§ 4 ust. 2 rozporządzenia). Przyczyną odmowy udzielenia skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony było właśnie niespełnianie przez skarżącego wymagań określonych w art. 53b ust. 1 pkt 3 i ust. 3 u.c. w chwili wydawania zaskarżonej decyzji. Skarżący – jak prawidłowo ustalił organ odwoławczy - nie udowodnił posiadania wystarczających środków finansowych, o których mowa w wyżej przytoczonych przepisach prawa. Obowiązkiem skarżącego było udokumentowanie posiadania środków finansowych na pokrycie kosztów: - studiów (art. 53b ust. 3 u.c.), - utrzymania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w wysokości 9 600 zł (800 zł x 12), albo równowartości tej kwoty w walutach obcych (art. 53b ust. 1 pkt 3 u.c. w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia), - powrotu w wysokości równowartości biletu, na podstawie którego przybył na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie mniejszych jednak niż 2 500 zł, jeżeli przybył z nieeuropejskiego państwa trzeciego, albo równowartości tej kwoty w walutach obcych (art. 53b ust. 1 pkt 3 u.c. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia). Tymczasem skarżący – według wyciągów z rachunków bankowych przedstawiających stan na dzień 6 listopada 2012 r. – posiadał kwotę 10 272,68 zł. Po odjęciu od tej kwoty środków finansowych na pokrycie kosztów powrotu do kraju pochodzenia (2 500 zł) i środków finansowych na pokrycie kosztów studiów (4 200 zł), zostaje kwota 3 572,68 zł, która istotnie nie mogła być uznana za kwotę wystarczającą skarżącemu na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium Polski przez okres trwania nauki. Wszystko to dowodzi, iż skarżący nie spełnił wymogu z art. 53b ust. 1 pkt 3 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, co – stosownie do treści art. 57 ust. 1 pkt 1 u.c. – musiało skutkować odmową udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Niezasadnym więc jest zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 53b ust. 1 pkt 3 u.c., które miałoby wpływ na wynik sprawy. Tożsama uwaga dotyczy zarzutu naruszenia art. 53 ust. 3 u.c., bowiem powołanie tej normy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji było omyłką. Zgodnie z treścią uzasadnienia organ winien powołać się na art. 53b ust. 3 u.c. Odnosząc się jeszcze do treści skargi i załączonego do niej zaświadczenia o wysokości salda na rachunku skarżącego w wysokości 11 990,81 zł, na podstawie którego skarżący stwierdza, iż posiada odpowiednie środki finansowe na utrzymanie, powrót i studia, należy zauważyć, że zaświadczenie to zostało wystawione 11 stycznia 2013 r., czyli nie na miesiąc przed złożeniem wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony (§ 4 ust. 2 rozporządzenia), a przede wszystkim po wydaniu zaskarżonej decyzji ([...] grudnia 2012 r.). Z powyższych względów przedłożenie i treść zaświadczenia nie mogły w żaden sposób wpłynąć na ocenę legalności zaskarżonej decyzji dokonanej przez Sąd. Nie można również zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że organ odwoławczy dowolnie zinterpretował prawo, przez przyjęcie, że w stanie sprawy do wymaganych środków finansowych zalicza się środki finansowe na pokrycie kosztów studiów. Wymóg zapewnienia przez cudzoziemca tego rodzaju środków finansowych wyraźnie bowiem wynika z art. 53b ust. 3 u.c. Wobec zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd – na mocy art. 151 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji wyroku.