IV SA/Wa 3704/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-10
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej i posiada majątek w postaci nieruchomości oraz nieukończonego domu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że skarżący, otrzymujący świadczenia z pomocy społecznej jako jedyne źródło utrzymania i nieposiadający innych zasobów pieniężnych ani majątku, który można by zbyć, nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Nieruchomość i nieukończony dom, ze względu na brak środków na ich dokończenie i brak możliwości ich szybkiego zbycia, nie stanowiły zasobu pozwalającego na pokrycie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że wraz z żoną utracił rentę strukturalną, obecnie utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej, posiada majątek w postaci nieruchomości i nieukończonego domu, a także ponosi stałe wydatki. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił dodatkowe dokumenty, w tym zaświadczenie MOPS potwierdzające otrzymywanie zasiłku okresowego i celowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla J. P. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić dla J. P. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...].
J. P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 12 stycznia 2016 r. skarżący podał, że: 1) prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną (D. P.); 2) do września ubiegłego roku małżonkowie pobierali rentę strukturalną; 3) w związku z utratą prawa do tego świadczenia oraz ze względu na niemożność podjęcia pracy spowodowaną złym stanem zdrowia, obecnie nie osiągają oni jakiegokolwiek dochodu, utrzymując się ze świadczeń z pomocy społecznej; 5) są właścicielami nieruchomości gruntowej o powierzchni 19 arów oraz nieukończonego domu jednorodzinnego na działce o powierzchni 21 arów, którego budowę przerwali dziesięć lat temu ze względu na brak środków; 6) zamieszkują dwa pomieszczenia w tym domu o powierzchni około 80 m2.
Skarżący wymienił następujące zobowiązania i stałe wydatki: 1) kredyty (342 zł miesięcznie); 2) telefon (60 zł miesięcznie); 3) internet (55 zł miesięcznie); 4) energia elektryczna (100 zł miesięcznie); 5) gaz (20 zł miesięcznie); 6) śmieci (30 zł miesięcznie); 7) leki (150 zł miesięcznie) oraz 8) żywność, odzież i środki czystości.
Ponieważ oświadczenie J. P. było niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, a także budziło wątpliwości, w piśmie z dnia 16 lutego 2016 r. wezwano go do złożenia w terminie 14 dni dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, potwierdzających jego stan rodzinny, majątkowy i dochody. Wnioskującego zobowiązano do nadesłania: 1) wyciągów z posiadanych przez niego i jego żonę rachunków bankowych; 2) oświadczenia wyjaśniającego rozbieżność pomiędzy oświadczeniem o stanie rodzinnym, a okolicznościami wynikającymi w tym zakresie z akt sprawy; 3) zaświadczenia o sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej; 4) kopii umów kredytowych wraz z harmonogramami spłat; 5) kopii dokumentów wskazujących wysokość niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym.
W odpowiedzi, przy piśmie z dnia 28 lutego 2016 r., skarżący nadesłał: 1) kopię zaświadczenia Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. z dnia [...] lutego 2016 r.; 2) kopię wypowiedzenia w dniu [...] września 2015 r. umowy rachunku bankowego; 3) kopię rezygnacji z dnia [...] września 2015 r. z posiadania karty debetowej; 4) kopię umowy kredytu gotówkowego z dnia [...] września 2013 r. wraz z harmonogramem spłat (kwota kredytu: 11.571,00 zł; miesięczna rata kredytu: 342,34 zł); 5) kopie pokwitowań wpłat rat wskazanego kredytu z grudnia 2015 r. oraz stycznia i lutego 2016 r.; 6) kopie rachunków za energię elektryczną za październik i grudzień 2015 r. na kwoty 239,82 zł i 236,32 zł; 7) kopie rachunków za gaz za grudzień 2015 r. i luty 2016 r. na kwoty 22,10 zł i 22,22 zł; 8) kopie dowodów wpłat z września 2015 r. za energię elektryczną (642,45 zł) i gaz (93,00 zł); 9) kopie dowodów wpłat za gospodarowanie odpadami: z sierpnia 2015 r. (90 zł) i z lutego 2016 r. (90 zł); 10) kopie trzech faktur za telefon i internet: z grudnia 2015 r. (114,83 zł), ze stycznia 2016 r. (119,56 zł) i z lutego 2016 r. (115,37 zł); 11) kopie trzech paragonów fiskalnych za opał na łączną kwotę 138,49 zł.
Wedle nadesłanego zaświadczenia z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej J. P. i D. P. otrzymują zasiłek okresowy w wysokości 514 zł miesięcznie. Ponadto, w grudniu ubiegłego roku otrzymali zasiłek celowy w formie dofinansowania do zakupu kuchenki gazowej w wysokości 650 zł. Od stycznia do marca bieżącego roku przyznano im zasiłki celowe na zakup żywności i leków w kwotach 150 zł lub 200 zł.
W piśmie, przy którym skarżący nadesłał do Sądu wymienione dokumenty wyjaśnił on także wątpliwości dotyczące ilości osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, wskazując, że jego syn wraz z żoną i dzieckiem mieszkają w nieruchomości należącej do rodziców żony i prowadzą odrębne gospodarstwo domowe.
Mając powyższe na uwadze, należało zważyć, co następuje.
Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Otrzymywane przez skarżącego i jego żonę świadczenia z pomocy społecznej z zasady służą umożliwieniu przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których osoba i rodzina nie jest w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.). Nie posiadając innych źródeł utrzymania, ani nie dysponując zasobami pieniężnymi, bądź majątkiem, który można by zbyć w celu pozyskania dodatkowych środków, J. P. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Należy zatem uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło