IV SA/Wa 3709/15

WyrokWSA w Warszawie2017-09-19

Skład orzekający: Anita Wielopolska, Anna Falkiewicz-Kluj, Aleksandra Westra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Spraw Wewnętrznych prawidłowo odmówił udostępnienia danych adresowych z rejestru PESEL, gdy wnioskodawca nie wykazał w sposób jednoznaczny interesu prawnego do uzyskania danych konkretnej osoby, a jedynie wskazał imię, nazwisko i zawód?
Ratio decidendi
Minister Spraw Wewnętrznych prawidłowo odmówił udostępnienia danych adresowych z rejestru PESEL, ponieważ wnioskodawca nie wykazał w sposób wymagany przez art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności interesu prawnego do uzyskania danych konkretnej osoby. Ciężar udowodnienia interesu prawnego, w tym indywidualizacji osoby, której dane mają być udostępnione, spoczywa na wnioskodawcy. Wskazanie jedynie imienia, nazwiska i zawodu nie jest wystarczające do jednoznacznej identyfikacji osoby w rejestrze PESEL i mogłoby prowadzić do naruszenia dóbr osobistych innych osób o tym samym imieniu i nazwisku.
Stan faktyczny
Skarżący J. J. zwrócił się do Ministra Spraw Wewnętrznych o udostępnienie z rejestru PESEL adresu zameldowania Z. M., wskazując jako potrzebę sądowe wezwanie w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym. Minister odmówił udostępnienia danych, wskazując na brak wykazania przez wnioskodawcę interesu prawnego do uzyskania danych konkretnej osoby. Po wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister utrzymał w mocy decyzję odmowną. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organowi brak inicjatywy dowodowej i lakoniczne odniesienie się do żądania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia del. SO Aleksandra Westra, Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2017 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych adresowych oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] listopada 2015 r.. Nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych, po rozpatrzeniu wniosku J.J. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] o odmowie udostępnienia z rejestru PESEL danych adresowych Z.M., utrzymał w mocy ww. decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister wskazał, iż wnioskiem z dnia [...] grudnia 2014 r. skarżący zwrócił się do Ministra Spraw Wewnętrznych o udostępnienie ze zbioru PESEL adresu zameldowania na pobyt stały Z.M., wskazując jako potrzebę uzyskania żądanych danych, sądowe wezwanie do przedstawienia wnioskowanych danych w sprawie o sygn. akt [...], toczącej się przed Sądem Okręgowym w [...]. Minister Spraw Wewnętrznych powołaną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. odmówił skarżącemu udostępnienia z rejestru PESEL żądanych danych adresowych Z.M., jako powód wskazując brak wystąpienia przesłanki ujętej w art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności tj. brak wykazania przez wnioskodawcę, względem której z wielu figurujących w zbiorze PESEL osób o imieniu i nazwisku Z.M. legitymuje się interesem prawnym. W złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie ww sprawy skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w zakresie uzyskania wnioskowanych danych celem przedłożenia ich właściwemu sądowi. Dysponując informacjami i dokumentami przedstawionymi przez wnioskodawcę w dotychczasowym postępowaniu oraz po zapoznaniu się z uzasadnieniem wniosku o ponowne rozpatrzenie niniejszej sprawy - Minister podtrzymał stanowisko, iż brak jest podstaw prawnych do udostępnienia z rejestru PESEL danych adresowych Z.M. Nie zgadzając się z ww rozstrzygnięciem, J.J. wystąpił ze skargą do tut. Sądu wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniósł, że wykazał zarówno swój interes prawny jak i przedstawił materiał dowodowy na poparcie swojego stanowiska. Jednocześnie podniósł, że organ nie podjął inicjatywy dowodowej, a nadto w sposób lakoniczny odniósł się do przedmiotowego żądania. Minister Spraw wewnętrznych w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga złożona w przedmiotowej sprawie nie może zostać uwzględniona, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W szczególności w postępowaniu administracyjnym w dostateczny sposób wyjaśniono okoliczności faktyczne sprawy, niezbędne do jej prawidłowego rozstrzygnięcia. Na wstępie należy wskazać, iż materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 47 ust. 3 w związku z art. 50 ust. 1 oraz art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (tekst jedn. - Dz. U. z 2015 r., poz. 388). W świetle art. 46 ust. 2 pkt 1 ww ustawy - dane z rejestru PESEL udostępniane są osobom i jednostkom organizacyjnym - jeżeli wykażą w tym interes prawny. Posłużenie się przez ustawodawcę zwrotem "wykaże" oznacza, że legitymowanie się przez wnioskodawcę interesem prawnym musi być udowodnione, a nie tylko uprawdopodobnione. Powyższe sformułowanie oznacza, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia istnienia interesu prawnego oraz udokumentowania, że uprawnienie to odnosi się do konkretnej osoby. Powyższe znajduje potwierdzenie w szerokim orzecznictwie sądowo-administracyjnym, w tym min. w treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2013 r. o sygn. IV SA/Wa 1140/12, w którym Sąd stwierdził że: "zasadnie uznał Minister, że nie był on zobowiązany do prowadzenia własnego postępowania dowodowego w przedmiocie koniecznej indywidualizacji osób wskazanych we wniosku, albowiem uwiarygodnienie interesu, którego elementem jest wspomniana indywidualizacja, spoczywa na osobie, która udostępnienia danych się domaga. Wynika to z posłużenia się przez ustawodawcę w art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności zwrotu "wykaże". Przy czym co istotne, wykazany interes prawny w uzyskaniu danych adresowych gromadzonych w rejestrze PESEL musi odnosić się do konkretnej osoby, a nie kręgu osób noszących to samo imię i nazwisko. Zatem, aby uzyskać żądane dane, wnioskodawca zobowiązany jest wyraźnie zidentyfikować osobę, o której dane występuje. Organ zatem słusznie uznał, że wskazanie osoby poszukiwanej powinno nastąpić na takim stopniu szczegółowości, aby jej tożsamość nie budziła jakichkolwiek wątpliwości. W ocenie Sądu, odmienna interpretacja ww 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest niewłaściwa, gdyż musiałaby prowadzić do konieczności udostępnienia stronie, informacji o wszystkich osobach, o podanym we wniosku imieniu i nazwisku, z którymi wnioskodawcę nie łączy żaden stosunek prawny. Taka interpretacja niewątpliwie naruszałaby dobra osobiste tych osób, o tym samym imieniu i nazwisku, których z osobą wnioskodawcy nie łączą żadne stosunki prawne. Należy wskazać, iż przepis art. 44h ww ustawy o ewidencji (...), zawiera zamknięty katalog osób prawnych i osób fizycznych uprawnionych do udostępnienia im danych ze zbiorów meldunkowych, jak też zawiera warunki, jakie powinien spełniać podmiot uprawniony do uzyskania danych. Zgodnie z art.44h ust.2 pkt 1 ustawy dane, o których mowa w ust. 1, mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym - jeżeli wykażą w tym interes prawny. Zgodnie z art.44i ust.5 ustawy organ rozpatrujący wniosek odmawia, w drodze decyzji administracyjnej, udostępnienia danych osobowych, jeżeli udostępnienie danych spowodowałoby naruszenie dóbr osobistych osoby, której dane dotyczą, lub innych osób. Trafnie zatem organ uznał, że zachodzą przesłanki do odmowy udostępnienia skarżącemu danych osobowych Z.M., w sytuacji braku jego bliższej identyfikacji, poza wskazaniem wykonywanego przez tę osobę zawodu. Skarżący nie przedstawił żadnych informacji, na podstawie których osoby te, noszące te same imię i nazwisko, można by było zindywidualizować, figurujące w zbiorze PESEL. Uwzględnienie żądania skarżącego wiązałoby się w tej sytuacji z koniecznością udostępnienia skarżącemu danych PESEL, dotyczących kilku różnych osób noszących to samo imię i nazwisko co w oczywisty sposób naruszałoby dobra osobiste osób, które nie pozostają w żadnym związku z interesami skarżącego. Również podnieść należy, wbrew twierdzeniom skarżącego, że trafnie uznał Minister, że nie był on zobowiązany do prowadzenia własnego postępowania dowodowego w przedmiocie koniecznej indywidualizacji osoby wskazanej we wniosku, albowiem uwiarygodnienie interesu faktycznego, którego immanentnym elementem jest wspomniana indywidualizacja, spoczywa na osobie, która udostępnienia danych się domaga. Wynika to z posłużenia się przez ustawodawcę w art.44h ust.2 pkt 1 ustawy o ewidencji (...) zwrotu "wykaże". W ocenie Sądu nie można podzielić stanowiska skarżącego, że Minister nie uwzględnił przedłożonej przez niego informacji o zawodzie ww osoby. Informacje te nie są przydatne dla potrzeb zindywidualizowania wskazanych wyżej osób, gdyż w zbiorze PESEL nie gromadzi się bowiem danych o miejscu pracy, czy też stanowiskach osób w tym zbiorze ujętych. Równie trafnie wskazał organ, że przepisy ustawy o ewidencji (...) nie zawierają umocowania dla Ministra do udostępniania osobom wnioskującym o udostępnienie danych ze zbioru PESEL danych z innych źródeł. Wobec powyższego organ prawidłowo stwierdził, że skarżący nie spełniła przesłanek wynikających z przepisów prawa, by uzyskać dane ze powyższych zbiorów. Skarga nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw, w związku z czym podlega oddaleniu. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło