IV SA/Wa 377/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi M. K. i T. K. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu błędu pisarskiego - oddala skargę - [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., orzekającą o wprowadzeniu zmian w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał m.in., że Starosta [...] w trakcie ponowienie prowadzonego postępowania wykonał zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], zawarte w wyroku z dnia [...] stycznia 2010 r. sygn. akt [...]. Organ stopnia wojewódzkiego przedstawił też dowody przeprowadzone w postępowaniu "pierwszoinstancyjnym" i zgodził się z ustaleniami dokonanymi na ich podstawie przez Starostę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, iż dokonane przez organ pierwszej instancji zmiany mają na celu przywrócenie prawidłowego przebiegu granicy, zgodnego z mapą ewidencyjną, obowiązującą przed podziałem działki nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego sprostował z urzędu błąd pisarski w decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. w ten sposób, że na stronie pierwszej w wierszu ósmym od góry wyrażenie "Działając na podstawie art 138 § 2" zastąpił wyrażeniem "Działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1". M. K. i T. K. złożyli zażalenie na powołane postanowienie do Głównego Geodety Kraju. Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2011 r. Organ odwoławczy stwierdził, że z rozstrzygnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. i jej uzasadniania wynika, iż wolą organu jest utrzymanie w mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Dlatego powołanie w jej podstawie prawnej art. 138 § 2, zamiast art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., stanowi oczywistą omyłkę, ani błąd pisarski, jak przyjął [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Zdaniem Głównego Geodety Kraju okoliczność ta nie ma jednak wpływu na ocenę legalności postanowienia z dnia [...] października 2011 r., ponieważ wszystkie wady, które można prostować w trybie art. 113 § 1 k.p.a. charakteryzuje cecha oczywistości, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie. M. K. i T. K. zaskarżyli postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] grudnia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 113 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., 2. błąd w ustaleniach faktycznych, dowolność i sprzeczność zebranego materiału, 3. nierozpatrzenie zarzutów zażalenia. Powołując powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2011 r., ewentualnie o zmianę postanowienia i umorzenie postępowania. Skarżący stwierdzili, że organy obu instancji w drodze postanowienia próbują uzdrowić decyzję wydaną wadliwie na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. przez prostowanie z urzędu błędu pisarskiego (obecnie oczywistej omyłki) i zastąpić ich zdaniem wadliwą podstawę prawną rozstrzygnięcia, prawidłowym przepisem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W ocenie skarżących, w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nie można mówić o błędzie, lecz o niewiedzy, bałaganiarstwie, niedbałości i braku profesjonalizmu. Ich zdaniem, aby przyjąć, że podanie nieprawidłowej podstawy prawnej rozstrzygnięcia jest oczywistym błędem, bądź omyłką, to po pierwsze trzeba by ocenić, czy osoba działająca za organ jest profesjonalistą, jaki ma staż pracy urzędniczej, jakie ma wykształcenie formalne, czy jest prawnikiem z wykształcenia, czy np. nauczycielem lub zwykłym działaczem politycznym, który objął stanowisko, po drugie trzeba by ustalić, czy osoba ta ma praktyczną wiedzę i umiejętności stosowania przepisów, swobodnego poruszania się po kodeksie, a po trzecie, w jakich okolicznościach doszło do podania nieprawidłowej podstawy prawnej, co ją determinowało. Skarżący stwierdzili dalej, iż organ dogmatycznie, w oderwaniu od otaczającej rzeczywistości, przyjmuje, że urzędnicy są profesjonalistami i wyprowadza prosty wniosek, iż musi to być błąd, czy omyłka, bo jest sprzeczność rozstrzygnięcia z podstawą prawną wydania decyzji. W ocenie skarżących założenie, że wolą [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego było utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, a nie uchylenie jej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, jest dowolne. Skarżący stwierdzili, że nie mogą zgodzić się z rozstrzygnięciem i uzasadnieniem postanowienia w zakresie kwalifikacji przez organ drugiej instancji rażącej wady decyzji do kategorii prawnej oczywistej omyłki. Ich zdaniem urzędnik może się pomylić, nie może jednak poprawić wad istotnych decyzji, które mogą być podstawą stwierdzenia nieważności. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze, w pierwszej kolejności należy wskazać, że nie jest rzeczą Sądu odnoszenie się do zaprezentowanych w skardze poglądów skarżącego odnośnie do merytorycznych kompetencji pracowników organów administracji, zasad ich rekrutacji, czy też stażu ich pracy. Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane kryteria i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. - zarzutami i wnioskami skargi uznał, iż postanowienie to nie narusza prawa. Zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Rozstrzygnięcie i uzasadnienie decyzji organu odwoławczego, którego fragmenty Sąd powołał w części sprawozdawczej uzasadnienia, nie pozostawiają, co do tego wątpliwości. Co więcej, w żadnej części - poza omyłkowo podaną prawno procesową podstawą wydania - decyzja ta nie wskazuje na to, aby zamierzeniem organu odwoławczego było uchylenie decyzji Starosty i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ administracji. Powołanie art. 138 § 2 k.p.a., zamiast art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., było więc wadą oczywistą i nieistotną dla stosunku administracyjnoprawnego ukształtowanego mocą decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. Polegało na wpisaniu niewłaściwej jednostki redakcyjnej przepisu stanowiącego prawnoporcesową podstawę rozstrzygnięcia, która ewidentnie odbiegała od zamierzenia organu administracji w niedwuznaczny sposób wyrażonego w osnowie i uzasadnieniu decyzji. Rektyfikacja tej wady w trybie art. 113 k.p.a. nie doprowadziła więc do odmiennego ustalenia praw i obowiązków stron postępowania zakończonego sprostowaną decyzją - nie doprowadziło do merytorycznej zmiany tej decyzji. Tylko zaś w takiej sytuacji sprostowanie błędu lub omyłki w zakresie powołanej podstawy prawnej byłoby niedopuszczalne. Jak słusznie zauważa organ administracji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia rozróżnienie pomiędzy błędami pisarskimi a innymi oczywistymi omyłkami, nie ma istotnego znaczenia formalnoprawnego. Dlatego też, choć wpisanie w podstawie prawnej wydania decyzji błędnej jednostki redakcyjnej art. 138, na "pierwszy rzut oka" sprzecznej z jej rozstrzygnięciem i uzasadnieniem decyzji, należy zakwalifikować jako inną oczywistą omyłkę, a nie jako błąd pisarski, to prawidłowo Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2011 r. W tym stanie rzeczy, na podstawie ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.