IV SA/Wa 3773/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...]; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącego M. L. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...]po rozpatrzeniu odwołania M. L., utrzymał w mocy decyzję własną z dnia[...] sierpnia 2015 r. [...], umarzającą w całości postępowanie jako bezprzedmiotowe w sprawie z wniosku M. L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...]z dnia [...] września 1978 r. nr [...], w części dotyczącej gruntów oznaczonych jako działka nr [...]. Powyższe rozstrzygnięcie było wynikiem następujących ustaleń organu. Decyzją z dnia [...] września 1978 r. nr [...] Wojewoda [...] z urzędu wszczął postępowanie w sprawie wymiany niezabudowanych gruntów położonych na terenie wsi W.. Decyzją z dnia [...] grudnia 1978 r. nr [...]Wojewoda [...]rozszerzył obszar wymiany oraz zatwierdził projekt wymiany gruntów opracowany na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz.U. Nr 3, poz.13) Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2008 r. M. L. zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 1978r. nr [...]w sprawie podjęcia postępowania wymiennego gruntów położonych we wsi W., w części dotyczącej gruntów oznaczonych jako działka nr [...] . Pismem z [...] listopada 2013 r. M. L. został wezwany do usunięcia braków formalnych w/w wniosku i poinformowany, że żądanie stwierdzenia nieważności decyzji nie może dotyczyć jedynie decyzji wszczynającej postępowanie wymienne, lecz winno być odniesione także wobec decyzji zatwierdzającej projekt wymiany gruntów. W odpowiedzi M. L. pismem z [...] listopada 2013 r. poinformował, iż nie neguje decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1978 r. nr [...], a w jego sprawie "chodzi o usunięcie się ze środka Kompleksu rolnego [...] w W.. W związku z powyższym Organ na podstawie art. 105 §. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego wydał decyzję o umorzeniu postępowania w całości, gdyż jak wynika z pisma M. L. z dnia [...] listopada 2013 r. jego podania z dnia [...] czerwca 2008 r. nie należało uważać za wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1978 r nr [...], gdyż decyzji tej nie neguje. W ocenie organu M.L. nie wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1978 r. nr [...], zmieniającej decyzję z dnia [...] września 1978 r nr [...], rozszerzającej obszar wymiany oraz zatwierdzającą projekt wymiany niezabudowanych gruntów położonych we wsi W. Odwołanie od tej decyzji wniósł M. L.. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi po rozpoznaniu wniosku M. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z [...]września 2015r. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2015 r. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. L., zaskarżając decyzję w całości i wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż zaskarżona decyzja z [...] września 2015 r., oraz poprzedzająca ją decyzja z [...] sierpnia 2015 r są skutkiem manipulacji prowadzonej przez Prezesa [...] w W.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz.1647 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270-j.t. ze zm.) określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a." Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sądowa kontrola przeprowadzona w niniejszej sprawie wykazała, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania. Należy przypomnieć, że decyzją z [...] sierpnia 2015 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył w całości jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie z wniosku M. L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1978 r. nr [...], w części dotyczącej gruntów oznaczonych jako działka [...]. Organ przyjął bowiem, że pismo skarżącego z dnia [...] czerwca 2008 r nie stanowi wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 k.p.a., wtedy gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygniecie merytoryczne pozytywne lub negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Bezprzedmiotowym może być zatem postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwie istnieje przedmiot postępowania – a jest nim wniosek o stwierdzenie nieważności. Ponadto nie ulega wątpliwości, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nie wymaga szczegółowego uzasadnienia i wystarczy, jeżeli wynika z niego, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji i upatruje w niej wady określone w art. 156 § 1 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie, kierując się w pierwszej kolejności treścią pisma skarżącego z [...] czerwca 2008 r., zawierającego zdaniem Sądu przejaw niezadowolenia z powodu wydania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1978 r. nr [...], należało przyjąć, że stanowi ono wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Minister pismem z dnia [...] listopada 2013 r. zwrócił się do M. L. o sprecyzowanie, której decyzji Wojewody [...] dotyczy jego wniosek. Jednocześnie poinformował go, iż żądanie stwierdzenia nieważności decyzji nie może dotyczyć jedynie decyzji wszczynającej postępowanie wymienne, lecz musi być odniesione także wobec decyzji zatwierdzającej projekt wymiany gruntów. Stwierdzenie nieważności tylko decyzji wszczynającej postępowanie wymienne, pozostawiłoby w obiegu prawnym decyzję zatwierdzającą projekt wymiany gruntów. Decyzja ta odnosiłaby się do nieistniejącej już w obrocie prawnym decyzji wszczynającej postępowanie wymienne, przez co mogłaby być uznana za bezprzedmiotową, ale bez możliwości wyeliminowania jej z obrotu prawnego. W odpowiedzi na powyższe, M.L.pismem z [...] listopada 2013 r. poinformował organ, iż nie neguje decyzji z [...] września 1978 r., a jedynie "chodzi mu o usuniecie się ze środka Kompleksu rolnego [...] w W.. Ponadto, stwierdził, iż w porozumieniu stron wyraził zgodę na zamianę działki nr [...] o pow. 0.87 ha, za ekwiwalent pieniężny wskazany przez prowadzącego zamianę (Firmę Geodezyjną działająca w imieniu [...] w W. tj. za nieruchomość położoną bliżej jego miejsca zamieszkania). Tymczasem Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, dysponując dodatkowo tym pismem, w którym skarżący co prawda stwierdził wprost, iż nie neguje decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1978 r. nr [...], przyjął, iż postępowanie jest bezprzedmiotowe i należy je umorzyć. W ocenie Sądu stanowisko to nie jest uzasadnione, gdyż organ w razie dalszych wątpliwości, której decyzji dotyczy wniosek, mógł jeszcze raz żądać sprecyzowania. Niewątpliwie pismo strony skarżącej z 18 listopada 2013 r zostało zredagowane dość niezręcznie. Mimo to możliwe było wyprowadzenie z jego treści jednoznacznego wniosku, że M.L. nie jest zadowolony z decyzji Wojewody [...]z dnia [...] grudnia 1978 r. nr [...]. W tej sytuacji – zgodnie z tym co zostało powiedziane powyżej w oparciu o stanowisko wyrażone w sądownictwie administracyjnym – pismo skarżącego niewątpliwie stanowiło wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1978r. nr [...] i jako takie powinno być rozpoznane, a zatem nie było podstaw do umorzenia postępowania Z przedstawionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 7, art. 8, art. 77 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) i art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w punkcie I wyroku. O kosztach sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.