IV SA/Wa 381/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 01.09.2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. D. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2010 r. wydanego w sprawie ze skargi Z. D. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: - odmówić przywrócenia terminu - Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 381/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. D. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2010 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. W dniu ogłoszenia wyroku skarżąca dokonała w kasie Sądu wpłaty 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej za uzasadnienie w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 381/10. W dniu 15 czerwca 2010 r. skarżąca złożyła do Sądu pismo zawierające wniosek o wykonanie kserokopii dokumentów. Ponieważ we wniosku tym nie podała, o jakie dokumenty chodzi, pismem z dnia 18 czerwca 2010 r. zwrócono się do niej o wskazanie dokumentów, których kserokopie chce otrzymać. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie. W dniu 28 lipca 2010 r. zarządzono zwrot uiszczonej przez Z. D. opłaty kancelaryjnej. W dniu 12 sierpnia 2010 r. skarżąca zwróciła się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 czerwca 2010 r. dopełniając zarazem spóźnionej czynności procesowej. Uzasadniając przedmiotowe żądanie strona wskazała, że 7 czerwca 2010 r. "wypełniła" wniosek o sporządzenie uzasadniania orzeczenia i uiściła opłatę kancelaryjną. Pracownik kasy udzielił jej błędnej informacji i skarżąca nie złożyła w biurze podawczym wypełnionego wniosku. W dniu 10 sierpnia 2010 r. dowiedziała się, że z powodu niezłożenia wniosku, uzasadnienie wyroku z dnia 7 czerwca 2010 r. nie zostało sporządzone. Z. D. podniosła też, że osoba, która zajmuje się jej sprawą wiedziała, iż w aktach brak jest stosownego wniosku. W tej sytuacji powinna była odpowiednio zareagować, informując o tym skarżącą. Strona stwierdziła także, że personel Sądu nie jest fachowo przygotowany, a niezbędne informacje powinny być umieszczone w siedzibie Sądu, na drzwiach lub tablicy informacyjnej, w jasny i wyraźny sposób. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 141 § 2 ppsa ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. W przedmiotowej sprawie wyrok ogłoszono w dniu 7 czerwca 2010 r., zatem w świetle powołanego art. 141 § 2 ppsa, wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia powinien zostać złożony najpóźniej w dniu 14 czerwca 2010 r. tymczasem Z. D. wniosła go wraz przedmiotowym rządzeniem w dniu 12 sierpnia 2010 r. Zgodnie z art. 86 ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W świetle art. 87 § 1 i 2 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, wciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 4 tej samej ustawy, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Sąd przyjął, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku ustała w dniu 10 sierpnia 2010 r., kiedy skarżąca dowiedziała się, że z powodu niezłoźenia stosownego wniosku, uzasadnienie orzeczenia z dnia 7 czerwca 2010 r. nie zostało sporządzone. Mając to ustalenie na względzie, stwierdzić należy, że składając przedmiotowe żądanie w dniu 12 sierpnia 2010 r. strona zachowała przewidziany przez art. 87 § 1 powoływanej ustawy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/05 LEX nr 192260). Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. Przyjęcie obiektywnego miernika staranności strony postępowania dokonującej spóźnionej czynności procesowej nie oznacza oczywiście, że ocena winy w uchybieniu terminu dokonywana jest w oderwaniu istotnych dla tej oceny okoliczności konkretnej sprawy. Literatura i orzecznictwo do przeszkód, uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza: przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp. Przedstawione przez Z. D. okoliczności nie pozwalają przyjąć, że nie ponosi ona winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 czerwca 2010 r. Uzasadnienie wniosku wskazuje, że strona upatruje winy w spóźnionym dokonaniu czynności procesowej w niewłaściwym jej zadaniem postępowaniu pracowników Sądu. Wskazuje bowiem na udzielenie jej błędnej informacji przez pracownika kasy, czy też na niepoinformowanie jej o braku wniosku w aktach przez osobę zajmującą się jej sprawą. Skarżąca zauważa też, że informacje umieszczone w siedzibie Sądu są niewystarczające, czy też nieczytelne. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy Z. D. dwukrotnie pouczona została o prawie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Pierwszy raz informacji w tym zakresie udzielono jej w zawiadomieniu z dnia 11 maja 2010 r. o rozprawie (k. 31 akt sprawy). W punkcie trzecim pouczenia wskazano, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane na wniosek strony złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku, oraz że złożenie wniosku po upływie tego terminu jest czynnością bezskuteczną. Po raz drugi pouczono skarżącą o prawie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po ogłoszeniu orzeczenia w dniu 7 czerwca 2010 r. Z protokołu rozprawy (k. 35 akt sprawy) wynika, że skarżąca stawiła się na posiedzeniu Sądu. Po zamknięciu rozprawy Przewodniczący ogłosił wyrok oraz pouczył stronę zarówno o prawie złożenia wniosku, jak i o tym, że wniosek ten podlega opłacie kancelaryjnej w kwocie 100 zł. W tej sytuacji zaniechanie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 czerwca 2010 r. i ograniczenie się do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za uzasadnienie nie może być ocenione jako zachowanie należycie staranne. Strona wiedziała, jakich czynności należy dokonać, aby uzyskać uzasadnienie wyroku wydanego w jej sprawie. Jak wskazano, informacji w tym zakresie udzielono jej dwukrotnie. Skarżącej nie mogą więc ekskulpować podnoszone w przedmiotowym wniosku okoliczności dotyczące niewłaściwego postępowania pracowników Sądu, czy też niewystarczająco jasnej informacji w budynku Sądu. Pracownicy Sądu nie są zobowiązani do szczegółowego instruowania strony co do wszelkich możliwych zachowań, a wskazówki i pouczenia Sądu powinny dotyczyć dokonywanych przez stronę czynności procesowych na danym etapie postępowania sądowoadministracyjnego i w powstałej sytuacji procesowej. W niniejszej sprawie zadośćuczyniono temu obowiązkowi. Należy też wskazać, że Sądowi z urzędu wiadome jest, że Z. D. jest osobą mającą trudności w samodzielnym poruszeniu się. Okoliczność ta została bowiem przez nią podniesiona we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, który rozpoznano postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2010 r. uwzględniającym żądanie strony. W kontekście aktualnie rozpoznawanego wniosku należy jednak zauważyć, że strona osobiście stawiła się na rozprawie w dniu 7 czerwca 2010 r., kiedy to uiściła opłatę kancelaryjną za uzasadnienie wyroku i jak twierdzi "wypełniła" stosowny wniosek. W uzasadnieniu przedmiotowego żądania nie powołała się także na sygnalizowany w poprzednim wniosku silny ból kolana, który ówcześnie uniemożliwiał jej opuszczenie domu. Z tych względów, sama wiedza Sądu o trudnościach Z. D. z samodzielnym poruszeniem się, nie może uzasadnić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 czerwca 2010 r. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w postanowieniu.