IV SA/Wa 3833/15
WyrokWSA w Warszawie2016-04-14
Skład orzekający: Kaja Angerman, Anna Szymańska, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi i wymierzył karę pieniężną, uwzględniając wszystkie okoliczności podnoszone przez stronę, w tym dotyczące okresu wytworzenia odpadów i logistyki ich odbioru?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności zasadę przekonywania (art. 11 K.p.a.) oraz zasady dotyczące wyjaśniania stanu faktycznego (art. 7, 77, 80 K.p.a.). Organy nie odniosły się do istotnych twierdzeń strony skarżącej dotyczących okresu wytworzenia odpadów i logistyki ich odbioru, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej wymierzonej E. Sp. j. za naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wymierzył karę 5 000 zł, a Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał tę decyzję w mocy. Strona skarżąca podnosiła, że decyzje zostały wydane wbrew ustaleniom protokołu kontroli oraz że sposób ustalenia ilości wytworzonych odpadów był nieprawidłowy, uwzględniając jedynie rok 2012, podczas gdy odpady pochodziły z lat wcześniejszych i nie były wywożone corocznie ze względów logistycznych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi E. Sp. j. z siedzibą w Z. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2012 roku nr [...]
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] października 2015 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], wymierzającej karę pieniężną w wysokości 5 000 zł za naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
W uzasadnieniu decyzji organ II. instancji podał, że [...] Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w dniach od [...] do [...] lipca 2012 r. przeprowadził kontrolę interwencyjną w E. Sp. J. w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących ochrony środowiska.
W związku z ustaleniami kontroli [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...] października 2012 r. wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 5 000 zł za naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
Organ odwoławczy podał, że w dniu 23 stycznia 2013 r. weszła w życie nowa ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21, ze zm.), która uchyliła dotychczas obowiązującą ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach. Na mocy art. 246 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach Główny Inspektor Ochrony Środowiska zobligowany był do rozpoznania sprawy zgodnie z przepisami karnymi oraz o karach pieniężnych uchylonej ustawy o odpadach z dnia 27 kwietnia 2001 r.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska podał, wezwał stronę, do przesłania poświadczonych za zgodność z oryginałem kopii kart ewidencji odpadu za rok 2011 oraz za okres od stycznia do czerwca 2012 r. Strona pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. poinformowała, iż w 2011 r. nie dokonywała wywozu odpadów niebezpiecznych. Odpady zostały przekazane dopiero w dniu [...] lipca 2012 r. do firmy PPHU E. w S.. Ponadto wyjaśniła, iż nie dokonuje corocznego wywozu odpadów, ponieważ specjalistyczne firmy, które są uprawnione do jego odbioru, nie chcą przyjmować niewielkich ich ilości Ilość odpadów wskazana na kartach przekazania odpadów z 2012 r. dotyczyła odpadów wytworzonych w latach 2010-2012. Do pisma nie dołączono wnioskowanych kart ewidencji odpadów, a jedynie karty przekazania odpadów za 2012 r.
Organ odwoławczy podał, że jak ustalono na podstawie przedłożonego przez stronę Marszałkowi Województwa [...] zbiorczego zestawienie danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za rok 2011, strona w 2011 r. wytworzyła 0,420 Mg odpadów o kodzie 13 02 08*, 0,008 Mg odpadów o kodzie 16 01 07* oraz 0,007 Mg odpadów o kodzie 15 02 02*. Powyższe stanowi naruszenie warunków decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], dopuszczającą wytwarzanie odpadów o kodzie: 13 02 08* (inne oleje silnikowe, przekładniowe i smarowe) w ilości 0.450 Mg/rok, 15 02 02* (sorbenty, materiały filtracyjne) w ilości 0,006 Mg/rok oraz 16 01 07* (filtry olejowe) w ilości 0.007 Mg/rok.
Zdaniem GIOŚ organ I instancji niewłaściwie przyjął ilość odpadów przekazanych do odbiorców w 2012 r. za ilość odpadów wytworzonych przez stronę w 2012 r. Jednakże wskazał, że strona w 2011 r. przekroczyła ilość wytworzonych odpadów o kodach 16 01 07* i 15 02 02*, określoną w decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
Wobec powyższego, z uwagi na obligatoryjność przepisów art. 17 ust. 1 pkt 1 oraz art. 79b ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach organ 1 instancji nie mógł odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej w sytuacji stwierdzenia naruszenia.
Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła spółka E. sp. j. z siedzibą w Z., Skarżący zarzucił, że decyzja ta została wydana wbrew ustaleniom protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2012r., bowiem w pkt. 3 protokołu "Zastosowane sankcje" zapisano - nie zastosowano.
Skarżący podał, że w odwołaniu wyjaśniał, że całą ilość wykazanych odpadów przyjęto na rok 2012, chociaż były to ilości dotyczące kilku wcześniejszych lat, ponieważ tak małe ilości odpadów, jakie były wytwarzane w bazie transportowej nie są odbierane przez upoważnione do tego firmy w każdym roku, ze względu na gabaryty i pojemności specjalistycznego sprzętu.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu było postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2015 r. utrzymujące w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], wymierzające karę pieniężną w wysokości 5 000 zł za naruszenie warunków decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
Z ustalonego stanu sprawy wynika, że [...] Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w dniach [...] – [...] lipca 2012 r. przeprowadził kontrolę interwencyjną w E. sp. j. w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących ochrony środowiska. W toku kontroli ustalono, że w 2011 r. strona wytworzyła 0,420 Mg odpadów o kodzie 13 02 08*, 0,008 Mg odpadów o kodzie 16 01 07* oraz 0,007 Mg odpadów o kodzie 15 02 02*. Decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2011 r. znak: [...], dopuszczono wytwarzanie odpadów o kodzie: 13 02 08* (inne oleje silnikowe, przekładniowe i smarowe) w ilości 0,450 Mg/rok, 15 02 02* (sorbenty, materiały filtracyjne) w ilości 0,006 Mg/rok, 16 0107* (filtry olejowe) w ilości 0,007 Mg/rok, 16 02 13* (zużyte urządzenia zawierające niebezpieczne elementy) w ilości 0,002 Mg/rok oraz 16 01 21* (niebezpieczne elementy inne niż wymienione) w ilości 0,002 Mg/rok. Stwierdzono również, że strona w 2012 r. wytworzyła i przekazała kolejnemu posiadaczowi odpady o kodach: 13 02 08* w ilości 0,5 Mg, 16 01 17 w ilości 0,095 Mg, 15 02 02* w łącznej ilości 0,24 Mg oraz 16 01 07* w ilości 0.090 Mg, czym, zdaniem organu, przekroczyła ilości wytwarzanych odpadów w stosunku do ilości określonych w posiadanej decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
Organ odwoławczy uznał, że organ I instancji niewłaściwie przyjął ilość odpadów przekazanych do odbiorców w 2012 r. za ilość odpadów wytworzonych przez stronę w 2012 r. Jednakże wskazał, że strona w 2011 r. przekroczyła ilość wytworzonych odpadów o kodach 16 01 07* i 15 02 02*, określoną w decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego co do niewłaściwego przyjęcia przez organ I. instancji ilość odpadów przekazanych do odbiorców w 2012 r. za ilość odpadów wytworzonych przez stronę w 2012 r., jednak ustalenie, że strona w 2011 r. przekroczyła ilość wytworzonych odpadów zapadło bez dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy i bez uwzględnienia okoliczności podnoszonych przez skarżącego, co uchybia przepisom postępowania administracyjnego (art. 7 kpa, art. 77, art. 80 i art. 107 kpa ) mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Z akt sprawy wynika, że w piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. M. G. wskazał, że ilość odpadów wskazanych na kartach odpadów dotyczy lat 2010, 2011 i półrocza 2012. Strona wskazała, że w roku 2011 nie dokonywała wywozu odpadów niebezpiecznych dla środowiska. Zaznaczył, że w dniu [...] lipca 2012 r. kotrolujący firmę inspektorzy WIOŚ w P. zażądali, by skarżący dokonał wywozu odpadów niebezpiecznych.
Stwierdzić należy, że organ odwoławczy w żadnym stopniu nie odniósł się do powyższych twierdzeń skarżącego. W szczególności organ nie poczynił żadnych ustaleń ani nie odniósł się do twierdzeń skarżącego, że część odpadów zakwalifikowanych jako powstałych w 2011 r. pochodzi z roku 2010 r. Również nie odniesiono się do twierdzeń skarżącego, że nie dokonuje wywozu odpadów corocznie – z uwagi ma minimum logistyczne wyspecjalizowanych firm zajmujących się odbiorem odpadów, w kontekście zapisów decyzji Starosty [...] z [...] września 2011 r. (zmienionej decyzją z [...] sierpnia 2012 r.) zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi – stanowiącej, że "odpady będą bezpośrednio zbierane (...) do czasu zebrania stosownej ilości transportowej (pkt 3).
W ocenie Sądu naruszono tym zasadę przekonywania wyrażoną w art. 11 K.p.a. Podstawowym celem zasady tej zasady, jest wyjaśnienie stronom przesłanek, jakimi organ kierował się przy załatwieniu sprawy. Organ narusza tę zasadę w szczególności wówczas, gdy "w ogóle nie ustosunkowuje się do twierdzeń, które strona uważa za istotne dla sposobu załatwienia sprawy. U strony bowiem może pojawić się przeświadczenie o tym, że organ lekceważy jej twierdzenia, załatwia sprawy bez uwzględnienia całokształtu ich okoliczności, jest stronniczy i niesprawiedliwy" (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 sierpnia 1984 r., II SA 742/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 67).
Nie jest natomiast zasadny zarzut dotyczący wydania zaskarżonych decyzji wbrew ustaleniom protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2012r., bowiem w pkt. 3 protokołu "zastosowane sankcje" zapisano - nie zastosowano. Wskazany pkt 3 protokołu dotyczy bowiem sankcji z art. 69 – 79 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. o odpadach – których nałożenie następuje na zasadach i w trybie określonym w ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia.
Natomiast postępowanie w niniejszej sprawie dotyczyło naruszenia z art. 79b powołanej ustawy, gdzie stosownie do - art. 79d cyt. ustawy - wymierza się kary pieniężne w drodze decyzji.
Reasumując stwierdzić należy, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Dlatego, w ocenie Sądu, konieczne było wyeliminowanie zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji organu I. instancji z obiegu prawnego.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.
O kosztach nie orzeczono ze względu na brak stosownego wniosku.
Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zastosują się do wytycznych w nim zawartych. W szczególności wyczerpującą uzasadnią zajęte stanowisko z uwzględnieniem okoliczności podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło