IV SA/Wa 389/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-04-27

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, ubiegające się o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wykazało, że nie posiada środków na ich pokrycie, pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie, ubiegające się o prawo pomocy, nie wykazało przesłanek uzasadniających jego przyznanie, ponieważ nie zastosowało się do wezwania sądu o złożenie dodatkowych dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze. Brak wykazania tych przesłanek przez stronę, zgodnie z przepisami PPSA, skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Sąd wezwał Stowarzyszenie do złożenia dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, wyznaczając 7-dniowy termin. Stowarzyszenie nie zastosowało się do wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy Stowarzyszeniu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane prawo pomocy: w zakresie całkowitym, gdy osoba ta (inna jednostka organizacyjna) wykaże, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), bądź w zakresie częściowym, gdy osoba ta (inna jednostka organizacyjna) wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (pkt 2). Ponieważ prawo pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa, powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Ubiegając się o zwolnienie od obowiązku partycypowania w kosztach postępowania osoba prawna, bądź inna jednostka organizacyjna, nieposiadająca osobowości prawnej, obowiązane są więc wykazać nie tylko, że nie posiadają adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale również, że nie mają ich mimo, iż podjęły wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2008 r., str. 587). W świetle art. 252 § 1 ppsa osoba prawna (inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej), która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Z kolei stosownie do treści art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki uzasadniające uwzględnienie żądania strony i ewentualne wydanie pozytywnego dla strony orzeczenia. W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. Pismem z dnia 30 marca 2012 r. wezwano skarżące Stowarzyszenie do nadesłania dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, to jest: a) bilansu, rachunku wyników oraz informacji dodatkowej składających się na sprawozdanie finansowe Stowarzyszenia za ostatni rok obrotowy, b) oświadczenia dotyczącego wydatków poniesionych na działalność regulaminową w czwartym kwartale 2011 r. oraz pierwszym kwartale 2012 r., c) uchwały określającej aktualną wysokość składek członkowskich Stowarzyszenia, d) informacji o liczbie członków Stowarzyszenia. Wnioskodawcy wyznaczono termin 7. dni na wykonanie wezwania. Wezwanie doręczono w dniu 3 kwietnia 2012 r. (karta nr 23 akt sprawy). W terminie przewidzianym na jego wykonania skarżący nie złożył do akt sprawy żądanych oświadczeń i dokumentów. Należy w tym miejscu podkreślić, że treść art. 246 § 2 ppsa jednoznacznie wskazuje, iż to na stornie spoczywa ciężar wykazania przesłanek pozytywnego załatwienia wniosku, które określono w tym przepisie. Brak jest prawnych podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie sytuacji majątkowej wnioskodawcy, jeżeli on sam nie wykaże istnienia przesłanek uzasadniających uwzględnienie żądania przyznania prawa pomocy. Odstępując od złożenia wymienionych wyżej dokumentów skarżący nie usunął więc wątpliwości, jakie budziło oświadczenie o jego stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, a tym samym nie wykazał przesłanek określonych w art. 246 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło