IV SA/Wa 392/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-11-03

Skład orzekający: Piotr Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie wykazał swojej sytuacji majątkowej w sposób wystarczający do oceny jego możliwości płatniczych, a jednocześnie uzyskał już zwolnienie od kosztów sądowych w prawomocnym postanowieniu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżący uzyskał już takie zwolnienie w prawomocnym postanowieniu referendarza sądowego. Natomiast przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że sytuacja materialna skarżącego, który przebywa w Polsce bez tytułu pobytowego, nie pozwala mu na samodzielne opłacenie profesjonalnej pomocy prawnej, mimo braku pełnego udokumentowania jego sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżący B. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Rady do Spraw Uchodźców. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych oświadczeń, które pozostało bez odpowiedzi, referendarz sądowy oddalił wniosek w całości. Skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc brak znajomości języka polskiego i nieświadomość obowiązku odpowiedzi. Sąd rozpoznał sprawę ponownie.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1. oddalić wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. B. S. w złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 16 czerwca 2014 r. zwrócił się przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 17 czerwca 2014 r. wezwano skarżącego do złożenia w terminie 14 dni dodatkowego oświadczenia o źródłach jego utrzymania w okresie ostatnich trzech miesięcy, w szczególności do udzielania informacji, skąd obecnie czerpie środki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, czy nadal otrzymuje pomoc socjalną dla cudzoziemców ubiegających się o nadanie statusu uchodźcy, czy uzyskuje środki finansowe za wykonywanie prac dorywczych, czy korzysta może z pomocy finansowej lub rzeczowej rodziny lub znajomych. Doręczone skarżącemu w dniu 24 czerwca 2014 r. wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 8 października 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 392/14 referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych (pkt 1) oraz odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (pkt 2). Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw wskazując, że nie miał świadomości co treści pisma doręczonego w dniu 24 czerwca 2014 r. oraz obowiązku odpowiedzi na nie, gdyż nie posługuje się językiem polskim. Podał, że przebywa w Polsce bez tytułu pobytowego, zatem nie ma możliwości podjęcia legalnej pracy. Utrzymuje się wyłącznie dzięki drobnemu wsparciu finansowemu znajomych, nie posiada tytułu prawnego do zamieszkiwanego gościnnie lokalu i nie ponosi opłat z tym związanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym ma miejsce wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 252 § 1 p.p.s.a. stanowi, że osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Zgodnie zaś z art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie wnioskodawca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Żąda on bowiem zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. Przede wszystkim wskazać należy, że postanowieniem dnia 3 marca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 392/14, po rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomowcy złożonego w przedmiotowej sprawie, referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów sądowych. Postanowienie to jest prawomocne, zatem skarżący nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tego względu wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Rozpoznając wniosek skarżącego w zakresie dotyczącym ustanowienia adwokata z urzędu, Sąd miał na uwadze wyjaśnienia złożone przez skarżącego w treści sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego. Przebywając w Polsce bez tytułu pobytowego, skarżący nie ma możliwości podjęcia legalnej pracy, nie jest w stanie udokumentować sytuacji finansowej w oparciu o wyciągi z rachunków bankowych, gdyż takich nie posiada. Jako wiarygodne Sąd uznał oświadczenie skarżącego, iż utrzymuje się on dzięki wsparciu finansowemu znajomych. Sytuacja materialna skarżącego nie pozwala zatem na opłacenie kosztów profesjonalnej pomocy prawnej. Z tych przyczyn, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło