IV SA/Wa 392/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-17
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinno być ustalone w stawce minimalnej, czy też możliwe jest jej podwyższenie ze względu na nakład pracy pełnomocnika?Ratio decidendi
Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinno być ustalone w stawce minimalnej, chyba że występują nadzwyczajne okoliczności zwiększające nakład pracy pełnomocnika. W przypadku braku znaczącej zawiłości sprawy i obszerności materiału dowodowego, nie ma podstaw do podwyższenia stawki ponad minimalną, gdyż mieści się ona w granicach zwykłej staranności profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącego, adwokat T. L., ustanowiony z urzędu w ramach prawa pomocy, złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek ten zawierał żądanie wynagrodzenia w kwocie 300 zł powiększonej o VAT. Sąd pierwszej instancji, po rozpoznaniu wniosku, przyznał wynagrodzenie w kwocie 120 zł plus VAT, uznając, że sprawa nie była na tyle skomplikowana, aby uzasadniać podwyższenie stawki ponad minimalną.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi T. L. ze środków budżetowych WSA w Warszawie kwotę 120 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 zł stanowiącą 23% podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata T. L. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi O. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen postanawia: przyznać adwokatowi T. L. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.
Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ustanowił dla O. S. (dalej skarżącego) adwokata w ramach przyznania prawa pomocy.
Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła dla skarżącego adwokata w osobie T. L.
Wyrokiem z dnia 10 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2018 r. referendarz sądowy przyznał wyznaczonemu w sprawie pełnomocnikowi z urzędu stosowe wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną skarżącemu w postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji.
Sąd doręczył pełnomocnikowi skarżącego – na skutek złożonego przez niego w ustawowym terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia – ww. wyrok wraz z uzasadnieniem w dniu 21 lutego 2018 r.
W dniu 21 marca 2018 r. pełnomocnik skarżącego złożył w sądzie opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z jej odpisem oraz wniósł o przyznanie wynagrodzenia wynoszącego 300 zł powiększonego o podatek VAT i oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone ani w całości ani w części.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach
o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje w rozpatrywanej sprawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714).
Jak wynika z § 2 tego aktu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu. Z treści § 4 ust. 1 wynika, że opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4 tego aktu. Z kolei § 4 ust. 2 przepisu umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej 150 % opłaty ustalonej w ust. 1 uzależniając to od uwzględnienia nakładu pracy adwokata, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz od stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "b" tego rozporządzenia, opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi – 50 % opłaty określonej w pkt. 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Opłata określona w pkt. 1 omawianego przepisu wynosi 240 zł.
Natomiast stosownie do treści § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2 podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz złożył wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawierający oświadczenie o nieopłaceniu tych kosztów ani w całości ani w części.
W tej sytuacji uznano, że należy mu przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 120 zł (50 % stawki minimalnej, bowiem reprezentował on skarżącego w postępowaniu w pierwszej instancji) i podwyższyć tę kwotę o kwotę podatku od towarów i usług (23%).
W ocenie referendarza sądowego brak podstaw do przyznania wynagrodzenia za sporządzenie przedmiotowej opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej we wnioskowanej przez pełnomocnika wysokości – 300 zł. Pełnomocnik podniósł, że w dniu 19 marca 2018 r. około 4 godzin analizował akta wraz z uzasadnieniem wyroku, zaś w dniu 20 marca 2018 r. przygotowanie opinii prawnej zajęło mu około 5 godzin. Odnosząc się do powyższej kwestii należy wskazać, że niniejsza sprawa nie była bardzo obszerna, ani nie charakteryzowała się znacznym stopniem zawiłości. Wobec powyższego analiza sprawy i sporządzona opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, nie wymagały znacznego nakładu pracy i nie przekroczyły granic zwykłej staranności, jakiej należy wymagać od profesjonalnego pełnomocnika.
Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych stawkach minimalnych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12 LEX nr 1244413).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło