IV SA/Wa 40/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] października 2012r. Nr [...] Dyrektor Generalny Lasów Państwowych po rozpatrzeniu odwołania [...] w B. Sp. z o.o. (zwanych w dalszej części Stroną) od decyzji Nr [...] Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w T. (zwanego w dalszej części dyrektorem RDLP), z dnia [...] maja 2012 r., w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych objętych decyzją Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w T. nr [...] r., z dnia [...] maja 2009 r. zezwalającą na trwałe wyłączenie z produkcji [...] ha gruntów leśnych o typie siedliskowym bór mieszany świeży i bór świeży, będących własnością Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Z. pod teren [...] w O., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umarzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że Dyrektor RDLP decyzją z dnia [...] maja 2012 r., (znak [...]), umorzył postępowanie dotyczące ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych objętych decyzją Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w T. nr [...] r., z dnia [...] maja 2009 r. (znak: [...]) zezwalającą na trwałe wyłączenie z produkcji [...] ha gruntów leśnych o typie siedliskowym bór mieszany świeży i bór świeży, będących własnością Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Z. pod teren [...] w O. Strona, niezadowolona z decyzji dyrektora RDLP, odwołała się do Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych podnosząc, że nie należało wydawać jakiejkolwiek decyzji, ponieważ organ wydał już w tej samej sprawie inną decyzję. Rozpatrując sprawę organ stwierdził, że wniosek Strony dotyczy ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych objętych decyzją Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w T. nr [...] r., z dnia [...] maja 2009 r. (znak: [...]) zezwalającą na trwałe wyłączenie z produkcji [...] ha gruntów leśnych o typie siedliskowym bór mieszany świeży i bór świeży, będących własnością Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Z. pod teren [...] w O. Dyrektor RDLP na podstawie art. 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121 poz. 1266 z późn. zmian.) jest właściwy w zakresie ochrony gruntów leśnych. Przepisy tej ustawy nie przewidują procedury ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych objętych decyzją zezwalającą na trwałe wyłączenie, dlatego sprawa ta nie powinna być rozstrzygana w drodze decyzji. Zgodnie z art. 1 pkt. 1 Kpa "Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie: ... przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych...". Biorąc pod uwagę powyższe w ocenie organu odwoławczego nie było podstaw prawnych by w sprawie ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych wszczynać postępowanie administracyjne. Dyrektor RDLP powinien był wydać postanowienie na podstawie art. 61a § 1 Kpa. Skargę na powyższą decyzję w części dotyczącej umorzenia postępowania I instancji wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] Sp. z o.o. w B. domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy Dyrektorowi Generalnemu Lasów Państwowych do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucono: -naruszenie art. 154 i 155 kpa poprzez nieuwzględnienie wniosku o zmianę decyzji, względnie o jej uchylenie w części dotyczącej umorzenia postępowania w I instancji, - naruszenie art. 107 kpa, poprzez niewłaściwie skonstruowane uzasadnienie faktyczne i prawne - naruszenie art. 8 ustawy o lasach, poprzez naruszenie zasad prawidłowej gospodarki leśnej, polegających na poszerzeniu obszarów lasów W uzasadnieniu skargi wskazano, że zaskarżoną decyzją Dyrektor Generalny Lasów Państwowych uchylił uprzednią decyzję Dyrektora Regionalnego Lasów Państwowych. Jednocześnie uchylając decyzję organu I instancji umorzył on postępowanie. U podstaw swojego stanowiska organ II instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie, w ogóle nie powinno toczyć się postępowanie administracyjne, gdyż przepisy ustawy o lasach nie przewidują procedury ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych, objętych wcześniejszą decyzją, zezwalającą na ich trwałe wyłączenie. Stanowisko organu II instancji jest prawidłowe tylko w tej części, w której uchylił on Decyzję Dyrektora Regionalnego Lasów Państwowych. Uchylając tą decyzję winien on jednak przekazać temu organowi sprawę do ponownego rozpoznania, a nie umarzać postępowanie w I instancji. Właściwie jedynym argumentem, wskazanym przez organ II instancji było to, że postępowanie administracyjne, w którym skarżący domagał się zmiany lub uchylenia wcześniejszej decyzji, przyznającej mu uprawnienie do wyłączenia gruntów z produkcji leśnej, nie powinno było się toczyć. Organ II instancji powołał się przy tym na okoliczność, iż nie istnieje procedura ponownego włączania gruntów do produkcji leśnej. Pogląd ten jest błędny, i to co najmniej z kilku powodów. Wbrew stanowisku Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych istnieje możliwość "rezygnacji" z uzyskanego prawa do wyłączenia gruntów z produkcji leśnej. Organ II instancji nie zauważył bowiem, iż ta "rezygnacja" w przedmiotowej sprawie miała już wcześniej miejsce. Ten sam organ, który twierdzi, że takiej możliwości nie ma, równocześnie o tej możliwości wprost pisze w uzasadnieniu swojej innej decyzji nr [...], z [...] października 2012 r.. Nadmienić należy, że Dyrektor Regionalny Lasów Państwowych, decyzja nr [...] z dnia [...] maja 2009 r., zezwolił na trwałe wyłączenie z produkcji leśnej [...] ha gruntów leśnych. Następnie ten sam organ decyzją z dnia [...] lipca 2009 roku nr [...] "zaakceptował" rezygnację uzyskanego prawa do wyłączenia gruntów z produkcji leśnej, na powierzchni [...] ha. Twierdzenie zatem, że takiej możliwości nie ma, przeczy całkowicie stanowisku tych samych organów, których działalność jest obecnie oceniana, wyrażonych w innych decyzjach. Nie zachodziła zatem podstawa do tego, aby umorzyć postępowanie w I instancji. Podnieść również należy, że organ odmawiający zmiany lub uchylenia wcześniejszej decyzji wyłączającej grunty z produkcji leśnej, narusza zasady gospodarki leśnej, określone w art. 8 ustawy o lasach. Przepis ten bowiem wyraźnie wskazuje, że jedną z zasad gospodarki leśnej jest powiększanie zasobów leśnych. Bez wątpienia, działania skarżącego temu służą i do tego zmierzają. Skarżący bowiem uznał, że z produkcji leśnej może być wyłączony mniejszy obszar, niż wynika to z decyzji. Zatem obszar zbędny skarżącemu do wykonywania przez niego zadań prawem określonych, może być z powodzeniem wykorzystywany do kontynuowania gospodarki leśnej. Tymczasem organy Lasów Państwowych, które winny stać na straży zasad gospodarki leśnej, w tym i zasady powiększania zasobów leśnych, bronią się przed tym, aby ta zasada została urzeczywistniona. Wobec powyższego w pełni uzasadnione jest dokonanie zmiany wcześniejszej decyzji Regionalnego Dyrektora, wyłączającego z produkcji leśnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, iż wbrew zarzutom skargi zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym konieczność jej uchylenia. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja organu II instancji wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a. zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy uchylając decyzję organu I instancji umorzył postępowanie w pierwszej instancji, uznając, iż przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie przewidują możliwości ponownego włączenia do produkcji gruntów leśnych. W ocenie Sądu na gruncie rozpoznawanej sprawy, wbrew zarzutom podniesionym w skardze stanowisko organu odwoławczego zasługuje na uwzględnienie. Dokonując analizy akt sprawy Sąd uznał, iż słusznie organ wniosek skarżącego czytał literalnie jako cyt. " wniosek o ponowne włączenie gruntów do produkcji leśnej" Nie ulega bowiem wątpliwości, iż taka była wola strony skarżącej, która po zakończeniu inwestycji dla wykonania której uzyskała w dniu [...] maja 2009r. decyzję zezwalającą na trwałe wyłączenie gruntów z produkcji leśnej, domagała się ponownego ich włączenia do tej produkcji. Przepisy w/w ustawy jak zasadnie wyjaśnił organ odwoławczy nie przewidują jednak procedury ponownego włączenia gruntów leśnych do produkcji, po ich faktycznym wyłączeniu tj. zgodnie z art. 4 pkt 11 ustawy - po rozpoczęciu innego niż rolnicze lub leśne użytkowaniu gruntów. Ustawodawca, dopuszcza jedynie w art. 12 ust. 2 ustawy możliwość rezygnacji w całości lub w części z uzyskanego prawa do wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej lub leśnej w okresie 2 lat, ale przepis ten dotyczy jedynie gruntów, które nie zostały jeszcze wyłączone z produkcji leśnej w oparciu o uzyskaną decyzję. Tym samym w ocenie Sądu zasadnie organ odwoławczy przyjął, iż na gruncie rozpoznawanej sprawy zastosowanie winien znaleźć art. 61a § 1 k.p.a., dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18) i obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., który stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynika, że ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną (występuje np. w interesie innej osoby, czy w interesie społeczności lokalnej, nie mając uprawnień do reprezentowania tych podmiotów). Natomiast drugą przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. gdy np. w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym, tj. w rozpoznawanej sprawie. Tym samym w ocenie Sądu podniesione przez skarżącego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, bowiem żądanie strony w zakresie ponownego rozpoczęcia produkcji leśnej na terenie, który został faktycznie wyłączony przez nią z tej produkcji, nie może następować w oparciu o kwestionowanie decyzji, wydanych zgodnie z przepisami prawa, które strona musiała uzyskać aby zrealizować zamierzoną przez nią inwestycję, tylko dlatego, że po jej wykonaniu obszar objęty wyłączeniem stał się dla niej zbędny. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.