IV SA/Wa 400/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie asesor WSA Danuta Szydłowska, asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi E. D. i D. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty M. z dnia [...] września 2007 roku; 2. stwierdza nieważność decyzji Starosty M. z dnia [...] czerwca 2007 roku [...]; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego J. T. z Kancelarii Prawnej [...] przy ul. [...] w W. kwotę po 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę po 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu na rzecz E. D. oraz na rzecz D. W. IV SA/Wa 400/08 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2008r., nr [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] (zwany dalej WINGiKW[...]) utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu M. z dnia [...] września 2007r., nr [...], w sprawie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu M., gmina M. w odniesieniu do działki [...], polegającej na wpisaniu powierzchni 1148 m 2 na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] listopada 1964r., Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły E. D. i D. W., reprezentowane przez E. C. WINGiKW[...] stwierdził, co następuje: E. C. złożył do Wydziału Geodezji Starostwa Powiatowego w M. w dniu 7 sierpnia 2006r. wniosek o dokonanie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu M., gmina M., polegającej na wpisaniu, iż powierzchnia działki nr [...], wynosi 1148 m 2 a nie 1076 m 2. Jako podstawę zmiany w ewidencji gruntów wskazał akt notarialny z dnia [...] listopada 1964r., oraz wpis w prowadzonej dla nieruchomości księgi wieczystej nr [...]. WINGiKW[...] podniósł, że z materiału dowodowego zgromadzonego przez Starostę wynika, iż ewidencję gruntów dla obrębu M. założono w 1964 r. i wówczas ujawniona została działka nr [...] o powierzchni ok. 0,18 ha. Następnie w wyniku dokonanych zmian wpisano działkę nr [...] o powierzchni 0,11 ha i działkę nr [...] o powierzchni 0,07 ha. Po przeprowadzonej w latach 1993 - 1997 modernizacji ewidencji gruntów obrębu M. ustalone zostały granice działki nr [...], a jej powierzchnię określono na 0,1076 ha, co nie było kwestionowane przez jej właścicielki - decyzja zatwierdzająca projekt modernizacji została doręczona w dniu 07 kwietnia 1997 r. i w związku z brakiem odwołań stała się ostateczna. Ustalenia tej modernizacji stały się podstawą do dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków. Działka nr [...] o powierzchni 0,1148 ha, opisana w akcie notarialnym z dnia [...] listopada 1964 r., na który powołuje się pełnomocnik skarżących, była wykazywana w KW nr [...] do 1986 r. (od tego roku wykazywana jest działka nr IV SA/Wa 400/08 [...] o pow. 0,11 ha) natomiast nie istniała, a zatem i nie była wykazywana w operacie ewidencji gruntów. W myśl art. 22 ust. 3. prawa geodezyjnego i kartograficznego osoby zgłaszające zmiany danych objętych ewidencją gruntów zobowiązane są - na żądanie starosty dostarczyć dowody (dokumenty) uzasadniające dokonanie stosownych zmian w ewidencji. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że pomimo wezwania zawartego w piśmie z dnia 12 września 2007 r. pełnomocnik skarżących dotychczas nie przedłożył takich dokumentów. Odnosząc się do podnoszonej również kwestii niezgodności granic działki nr [...] WINGiKW[...] wyjaśnił, że w przypadku gdy granice gruntów stały się sporne może być przeprowadzone - na wniosek strony postępowanie rozgraniczeniowe w trybie i na zasadach art. 29-39 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. nr 38, poz. 454) WINGiKW[...] stwierdził także, iż w toku prowadzenia ewidencji i wprowadzania w niej zmian nie mogą być rozstrzygane kwestie dotyczące prawa własności nieruchomości (lub innego tytułu prawnego) ani też przedmiotu tego prawa, co dotyczy to także powierzchni i granic nieruchomości, jeżeli są one sporne. Odnosząc się do kwestii niezgodności danych w ewidencji gruntów dotyczących powierzchni działki z danymi dotyczącymi tej powierzchni zawartymi w księdze wieczystej nieruchomości organ wyjaśnił, że art. 27 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 z późn. zm.) stanowi, że w razie niezgodności danych w ewidencji gruntów i budynków z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej, sąd rejonowy dokonuje sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych z tej ewidencji na wniosek właściciela nieruchomości, użytkownika wieczystego lub z urzędu - na skutek zawiadomienia państwowej jednostki organizacyjnej prowadzącej ewidencję gruntów i budynków. Jest to logiczna konsekwencja zasady, że podstawą oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych są dane z ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wpis powierzchni gruntu w księdze wieczystej nie jest objęty domniemaniem prawdziwości z art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, ani też nie jest chroniony rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, której mowa w art. 5 tej ustawy. Zdaniem organu II instancji, w świetle powyższego okoliczność, że powierzchnia działki nr [...] nie jest zgodna z powierzchnią oznaczoną w akcie 2 IV SA/Wa 400/08 notarialnym z dnia [...].11.1964 r. i księdze wieczystej nr [...] nie uzasadnia żądania dokonania przez organ ewidencyjny zmiany zapisów w ewidencji gruntów dotyczących powierzchni tej działki. Na powyższą decyzję skargę złożyły E. D. i D. W. reprezentowane przez E. C. Pełnomocnik skarżących, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucił organowi naruszenie art. 7 i art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazał, że w czasie modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu M. dokonano mylnych pomiarów powierzchni działki nr [...]. Podniósł także, że zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] listopada 1964r, na podstawie którego nastąpiło nabycie przedmiotowej nieruchomość, jej powierzchnia wynosi 1148 m 2, oraz że taki obszar ujawniony jest także w księdze wieczystej. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na podstawie art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych sprowadza się do badania, czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy, Sąd doszedł do przekonania, że skarga złożona w rozpatrywanej sprawie jest zasadna, choć z innych przyczyn niż w niej podniesiono. Zaskarżona decyzja została bowiem wydana z rażącym naruszeniem prawa. E. C., w dniu 7 sierpnia 2006r., złożył do Wydziału Geodezji Starostwa Powiatowego w M. wniosek o dokonanie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków. W odpowiedzi otrzymał pismo z dnia [...] września 2006r., które w istocie było decyzją administracyjną odmawiającą 3 IV SA/Wa 400/08 dokonania żądanej przez pełnomocnika skarżących zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu M., gmina M. Składniki decyzji administracyjnej określa art. 107 § 1 kpa, który stanowi, że decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz podpis z podaniem imienia, nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, iż pismo zawierające rozstrzygnięcie w sprawie, która powinna być załatwiona w formie decyzji stanowi decyzję, nawet jeżeli nie posiada w pełni formy przewidzianej w art. 107 kpa, o ile zawiera minimum elementów niezbędnych do zakwalifikowania go jako decyzji. Do takich elementów zalicza się: oznaczenie organu i adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ. Analizując pismo Starosty Powiatu M. z dnia [...] września 2006r. pod tym kątem Sąd stwierdził, że wskazane pismo zawiera: oznaczenie organu i podmiotu do którego jest skierowane, datę, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby upoważnionej ze wskazaniem zajmowanego przez nią stanowiska służbowego. Wobec powyższego należało uznać, że pismo z dnia [...] września 2006r. zawiera elementy pozwalające stwierdzić, że w rzeczywistości było ono decyzją administracyjną, choć, co należy podkreślić nie zawiera ona pouczenia sposobie i trybie wniesienia środka odwoławczego. W dniu [...] czerwca 2007r. Starosta Powiatu M. skierował do strony kolejne pismo, które ze względu na zawarte w nim wyżej wskazane elementy należy również uznać za decyzję administracyjną. Następnie organ wydał decyzję z dnia [...] września 2007r. Przedstawiony wyżej stan faktyczny prowadzi do stwierdzenia, że decyzje z dnia [...] czerwca 2007r., i [...] września 2007r. obarczone są kwalifikowana wadą prawą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Zostały bowiem wydane w tej samej sprawie co decyzja z dnia [...] września 2006r, w stosunku do tego samego podmiotu i na tej samej podstawie prawnej. Wydanie tych decyzji stanowiło zatem naruszenie zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). W konsekwencji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] wydając decyzję z dnia [...] stycznia 2008r. powinien był wyeliminować z obrotu prawnego zarówno zaskarżoną decyzję z 4 IV SA/Wa 400/08 dnia [...] września 2007r. jak i decyzję z dnia [...] czerwca 2007r. Ponieważ jednak utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, należy uznać, że decyzja organu II instancji została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, albowiem w jej wyniku powstały skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Tym samym spełniona została przesłanka stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji WINGiKW[...]. Ponieważ w niniejszej sprawie pozostaje w mocy decyzja z dnia [...] września 2006r., w której strony nie były pouczone o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego, skarżącym przysługuje prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, który należy wnieść w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, to znaczy od dnia doręczenia niniejszego wyroku. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 cyt. ustawy.