IV SA/Wa 403/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2011 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego - oddala skargę - Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009 roku, [...] Burmistrz G. nałożył na inwestora – A. D. obowiązek wykonania raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw wraz z ręczną myjnią samochodową na Dziakach o nr ew. [...], [...], [...] oraz [...] położonej w G. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła Spółka z o.o. S. z siedzibą w W. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. umorzyło postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa i ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) postępowanie w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia z reguły wszczyna się na wniosek podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia. W każdej sprawie należy jednak rozważyć, czy będzie to jedyny uczestnik tego rodzaju postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na poglądy wyrażone w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdziło, że przymiot strony w sprawach dotyczących wydania decyzji środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia będą miały podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położonych bezpośrednio w sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, ponieważ zostaną narażone na jego oddziaływanie. W przedmiotowej sprawie należące do Spółki S. działki o nr ew. [...] i [...] nie leżą w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości, której dotyczy wniosek o wydanie decyzji. Pomiędzy działkami, na których zaplanowano inwestycję, to jest działkami o nr ew. [...], [...], [...] i [...], a działkami Spółki S. położone są jeszcze działki o nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] należące do innych osób. Zdaniem Kolegium mówiąc o oddziaływaniu konkretnego przedsięwzięcia nie można ograniczać się jedynie do nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z tą nieruchomością, na której realizowane ma być przedsięwzięcie. Ustalając krąg postępowania należy zbadać, czy z planowaną inwestycją związane będą uciążliwości, a jeżeli tak, to jak daleko będą one sięgać. Jeżeli oddziaływania będą występowały powyżej lub poniżej zakresu wykonywanych praw rzeczowych, to podmiotowi, który je realizuje uprawnienia strony nie będą przysługiwały. Jeśli planowane przedsięwzięcie będzie źródłem oddziaływań ingerujących w prawa rzeczowe, to podmiot któremu one przysługują będzie miał przymiot strony. W przedmiotowej sprawie oddziaływanie inwestycji będzie ograniczone wyłącznie do terenu działek, na których inwestycja ta będzie realizowana. Emitowany hałas będzie mieścił się w tle akustycznym otoczenia zaś gazy i pyły emitowane do powietrza nie powinny przekraczać granicy terenu. Na ponadnormatywny hałas oraz zanieczyszczenia gazowe mogą być narażone sąsiednie działki wykorzystywane pod zabudowę mieszkaniową. Ze względu na rodzaj i skalę inwestycji będzie ona oddziaływać jedynie lokalnie. Oddziaływanie nie obejmie działek należących do Spółki S. Tym samym Spółka ta nie może być uznana za stronę postępowania, a w konsekwencji nie była ona uprawniona do wniesienia zażalenia. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Spółka z o.o. S. z siedzibą w W., podnosząc zarzuty naruszenia: 1. art. 28 k.p.c. poprzez uznanie, że Spółka S. sp. z o.o. nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu, 2. art. 7 k.p.c. poprzez niedostateczne wyjaśnienie okoliczności faktycznych i oparcie się w rozstrzygnięciu wyłącznie na dokumentach, bez uwzględnienia jaki faktycznie zasięg mogą mieć oddziaływania przedmiotowej inwestycji ze względu na jej rodzaj oraz położenie i ukształtowanie terenu na którym ma znajdować się przedmiotowa inwestycja oraz nieruchomości pozostające potencjalnie pod wpływem pochodzących z niej emisji, 3. art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania zażaleniowego bez rzeczywistego istnienia podstaw umorzenia. Skarżąca Spółka podniosła, że jej działki znajdują się w odległości 300 m od działek, na których ma być realizowana przedmiotowa inwestycja, w związku z czym jest działką sąsiednią. Nie można zdaniem Spółki uznać za słuszny poglądu organu li instancji, że planowana inwestycja nie będzie oddziaływała na nieruchomość należącą do Spółki. W sytuacji, gdy przedsięwzięcie będzie uciążliwe dla sąsiedztwa przestaje być ono przedsięwzięciem oddziałującym jedynie lokalnie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Za niezasadny uznać należy podniesiony przez skarżącą Spółkę zarzut naruszenia art. 28 k.p.a., przy czym, zdaniem Sądu, w skardze omyłkowo wskazano zarzut naruszenia art. 28 k.p.c. Zgodnie z treścią art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W wyroku z dnia 27 września 1999 roku, sygn. akt IV SA 1285/98 (LEX nr 47898) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania (art. 28 k.p.a.). Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot (osoba) jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji". Przytoczony wyżej pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy w pełni podzielić. Ma on zastosowanie również w niniejszej sprawie. Skarżąca Spółka nie wskazuje, żadnego przepisu prawa materialnego, który nakładałby na Spółkę obowiązek, lub przyznawał uprawnienie w związku realizacją na działkach o nr ew. [...], [...], [...] i [...] położonych przy ul. [...] i [...] w G. stacji paliw wraz z ręczną myjnią samochodową w postępowaniu dotyczącym nałożenia na inwestora obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Także Sąd badając sprawę z urzędu nie stwierdza istnienia takiego przepisu. Wskazać przy tym należy, iż postanowienie to jest rozstrzygnięciem wpadkowym wydawanym w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Zasadnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, że w sprawie dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia przymiot strony przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, gdyż mogą być oni narażeni na jego oddziaływanie. Nie można, zdaniem Sądu, uznać za stronę postępowania podmiotu, którego nieruchomość oddalona jest od nieruchomości, na której planowana jest realizacja inwestycji o około 300 m, jak to wskazuje we wniesionej skardze Spółka S. Inwestycja ta z uwagi na jej rodzaj i skalę może powodować uciążliwość w postaci hałasu dla nieruchomości bezpośrednio z nią sąsiadujących. Nie ma żadnych podstaw do formułowania poglądu, że stacja paliw mogłaby powodować uciążliwości w postaci hałasu lub innego rodzaju uciążliwości obejmujące swym zasięgiem nieruchomość należącą do skarżącej Spółki. Za niezasadny uznać należy również zarzut naruszenia art. 7 k.p.a., przy czym, zdaniem Sądu, w skardze omyłkowo wskazano zarzut naruszenia art. 7 k.p.c. Skarżąca Spółka poza ogólnikowym stwierdzeniem, że niedostatecznie wyjaśniono okoliczności faktyczne oraz, że oparto się wyłącznie na dokumentach ustalając zasięg oddziaływania stacji paliw, nie wskazuje żadnego merytorycznego argumentu, który chociażby uprawdopodabniałby twierdzenie, że stacja paliw może niekorzystnie oddziaływać na nieruchomość skarżącej Spółki. Spółka nie wskazuje, jakie inne dowody, poza dowodami z dokumentów, miałby przeprowadzić organ administracji w celu ustalenia zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji. Zdaniem Sądu, z pewnością przeprowadzenie np. dowodu z wizji lokalnej nie zmieniłoby położenia nieruchomości skarżącej Spółki oraz nieruchomości, na której ma być zrealizowana inwestycja, jak również nie zmieniłaby rodzaju skali tejże inwestycji. Zarzucanie organom administracji, że niedostatecznie wyjaśniły okoliczność istotne dla rozstrzygnięcia sprawy jest więc nieuzasadnione. Niezasadny jest także zarzut naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze art. 148 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. W sprawie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania odwoławczego wobec złożenia zażalenia przez podmiot, któremu nie przysługuje status strony postępowania. Skarżąca Spółka posiada bowiem wyłącznie interes faktyczny do udziału w postępowaniu, a nie interes prawny. Brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności, które Wojewódzki Sąd Administracyjny byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.