IV SA/Wa 408/21

WyrokWSA w Warszawie2021-09-02

Skład orzekający: Joanna Borkowska, Katarzyna Golat, Jarosław Łuczaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie ustalenia kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej, uznając się za niewłaściwe, bez przeprowadzenia wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy grunt jest zanieczyszczony substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy te naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80 KPA) poprzez przedwczesne umorzenie postępowania bez przeprowadzenia wystarczającego postępowania dowodowego. Brak było podstaw do stwierdzenia, czy grunt jest zanieczyszczony, co jest kluczowe dla ustalenia właściwości organu i zastosowania odpowiednich przepisów prawa materialnego. Dopiero po przeprowadzeniu badań gleby można będzie ustalić właściwy organ i rozstrzygnąć sprawę merytorycznie.
Stan faktyczny
J. C. złożył wniosek o ustalenie kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej oraz określenie Gminy G. jako podmiotu odpowiedzialnego za jej przeprowadzenie i koszty, powołując się na dawne wysypisko śmieci. Starosta G. odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że grunt może być zanieczyszczony. Po uchyleniu tego postanowienia przez SKO, Starosta umorzył postępowanie, uznając się za niewłaściwy. SKO utrzymało w mocy decyzję o umorzeniu, również uznając się za niewłaściwe ze względu na charakter historycznego zanieczyszczenia. J. C. zaskarżył decyzję SKO, zarzucając brak wystarczającego postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję Starosty G. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz J. C. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Golat Sędzia WSA Jarosław Łuczaj po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 września 2021 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz J. C. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] grudnia 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: SKO, organ odwoławczy) po rozpatrzeniu odwołania J. C. (skarżącego) od decyzji Starosty G. z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej, położonej w B. gm. G., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] oraz określenia Gminy G. jako podmiotu odpowiedzialnego za przeprowadzenie tej rekultywacji i pokrycie jej kosztów, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło o umorzeniu postępowania administracyjnego prowadzonego przez Starostę G., jako organ niewłaściwy. Stan sprawy przedstawiał się następująco: J. C. wystąpił z wnioskiem do Starosty G. o wydanie decyzji w sprawie rekultywacji gruntu dla nieruchomości położonej w B. (działka nr [...]). Na nieruchomości tej w latach 1971 - 1976 prowadzone było na powierzchni około 1 ha wysypisko śmieci. Skarżący wniósł o ustalenie kierunku rekultywacji i jej terminu oraz wskazanie Gminy G. jako podmiotu odpowiedzialnego za przeprowadzenie rekultywacji dawnego wysypiska śmieci, a w szczególności podmiotu, który zobowiązany jest pokryć koszty przedmiotowej rekultywacji. Wnioskodawca powołał się na przepis art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w myśl którego osoba powodująca utratę albo ograniczenie wartości użytkowej gruntów jest obowiązana do ich rekultywacji na własny koszt, oraz na przepisy art. 22 cytowanej ustawy, w myśl którego wydawane przez organ decyzje w sprawach rekultywacji i zagospodarowania określają między innymi: kierunek/termin wykonania rekultywacji gruntów oraz osobę obowiązaną do tej rekultywacji. Starosta G. w dniu [...] września 2019 r. wydał postanowienie nr [...], w którym odmówił wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Organ powołując się na art. 22a ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2017r. poz. 1161 ze zm.) – dalej: u.o.g.r.l. - stwierdził, że wniosek o wydanie decyzji w sprawie rekultywacji działki nr [...] nie będzie podlegał rozpatrzeniu w oparciu o przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, gdyż na terenie tej działki znajdowało się wysypisko śmieci i w związku z tym z dużym prawdopodobieństwem występuje tam zanieczyszczenie substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe orzeczenie, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia w całości i przekazaniem sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia (postanowienie SKO z [...] listopada 2019 r. nr [...]). SKO wskazało, że w niniejszej sprawie nie przeprowadzono żadnych badań, które potwierdzałyby występowanie zanieczyszczeń gleby i ich rodzaj. Tymczasem, w ocenie organu odwoławczego, ustalenie czy w sprawie ma zastosowanie przepis art. 22a u.o.g.r.l. wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Dopiero w sytuacji, gdy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy okaże się, że działka [...] jest zanieczyszczona substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami, to Starosta G. będzie uprawniony do uznania, że w sprawie nie znajduje zastosowania ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych i organ ten nie jest właściwy w sprawie rekultywacji, a to z kolei będzie uzasadniało umorzenie postępowania prowadzonego przed tym organem na zasadzie art. 105 § 1 Kpa. Rozpoznając ponownie sprawę w pierwszej instancji, Starosta G. decyzją z [...] sierpnia 2020 r. umorzył postępowanie. Organ pierwszej instancji wskazał, że w toku postępowania wystąpił do Wójta Gminy G., Zakładu Komunalnego w S., Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunalnego w G., Burmistrza Miasta G. i Archiwum Państwowego w P. o przesłanie wszelkich dokumentów i informacji dot. zasad funkcjonowania wysypiska śmieci w B. Jedynie w Archiwum Państwowym w P. odnaleziono akta sprawy o odszkodowanie dla J. C. za tereny zajęte pod wysypisko śmieci. Pozostałe organy udzieliły odpowiedzi, że nie posiadają żadnych dokumentów dotyczących wysypiska śmieci w B. Na terenie wysypiska w dniu 30 czerwca 2020 r. zostały przeprowadzone oględziny przez przedstawicieli Starostwa Powiatowego w G., z udziałem pełnomocnika skarżącego i przedstawicieli Urzędu Gminy w G. Starosta wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, w szczególności w oparciu o dokumenty uzyskane z Archiwum Państwowego w P., ustalił, iż w latach 1971 - 1976 na działce nr ewid. [...] (wcześniej nr [...]), prowadzona była działalność związana ze zwożeniem odpadów. Działalność tą wykonywało Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w G., podległe ówczesnym władzom miasta. Organ I instancji wskazał, że brak jest jednak przepisów przejściowych odnoszących się do zamykania składowisk odpadów pod rządami przepisów odpadowych obowiązujących w latach 70-tych i 80-tych do dnia wejścia w życie ustawy o odpadach, w związku z czym składowisko z lat 70-tych, dla którego nie wydano żadnych decyzji, należy uznać za zamkniętą niezależnie od tego czy rekultywacja została zakończona. Według Starosty G. w przypadku zamkniętego nie zrekultywowanego składowiska odpadów, starosta nie jest organem uprawnionym do wydania jakiejkolwiek decyzji. Kontrolę nad składowiskami odpadów, także zamkniętymi, sprawuje Marszałek Województwa. Do rekultywacji składowiska odpadów zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach. W tej sytuacji Starosta uznał, że nie jest organem właściwym do wydania decyzji rekultywacyjnej, zarówno w kwestii ustalenia kierunku rekultywacji, jak i ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za rekultywację, o czym jest mowa w art. 20 i art. 22 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, niezależnie od tego, że składowisko funkcjonowało na gruncie rolnym i dotychczas kwalifikacja gruntu nie została zmieniona. Ponadto w ocenie organu I instancji zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza, aby działka nr ewid. [...] była zanieczyszczona substancjami, co do których miały zastosowanie przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. J. C. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie art. 20 ust.1, ust. 2 i ust. 2a oraz art. 22 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 u.o.g.r.l. poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że Starosta G. nie jest organem władnym do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i wydania merytorycznej decyzji w przedmiotowej sprawie, a także naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa poprzez ich niezastosowanie i nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego niezbędnego do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto zarzucił naruszenie art. 65 ust. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie przekazanie sprawy organowi, który według Starosty G. jest organem właściwym do rozpoznania sprawy, to jest Marszałkowi Województwa. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] grudnia 2020 r. SKO uchyliło zaskarżoną decyzję i orzekło o umorzeniu postępowania administracyjnego prowadzonego przez Starostę G., jako organ niewłaściwy, w przedmiocie ustalenia kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej położonej w B. gm. G., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] oraz określenia Gminy G. jako podmiotu odpowiedzialnego za przeprowadzenie tej rekultywacji i pokrycie jej kosztów. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że w toku przedmiotowej sprawy ustalono, że brak jest dokumentacji składowiska odpadów na działce nr ewid. [...]. Z uwagi na okoliczności sprawy, w szczególności dotyczące wypłaty odszkodowania właścicielom nieruchomości, należy przyjąć, że zostało ono zamknięte. Brak jest natomiast informacji o przeprowadzeniu procesu jego rekultywacji. W tej sytuacji rekultywacja składowiska odpadów powinna być przeprowadzona na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów. W sprawie nie znajduje zastosowania ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz.U. z 2020r. poz. 2187). Według art. 4 pkt 1 przepisów tej ustawy nie stosuje się do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku, która zaistniała przed dniem 30 kwietnia 2007r. lub wynika z działalności, która została zakończona przed dniem 30 kwietnia 2007 r., a także jeżeli od emisji lub zdarzenia, które spowodowały bezpośrednie zagrożenie szkodą lub szkodę w środowisku, upłynęło więcej niż 30 lat, w tym do historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi. W odniesieniu do takich historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi stosuje się przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020r. poz. 1219 ze zm. , dale "P.o.ś."), która w art. 3 pkt 5a stanowi, że historycznym zanieczyszczeniu powierzchni ziemi jest zanieczyszczenie powierzchni ziemi, które zaistniało przed dniem 30 kwietnia 2007 r. lub wynika z działalności, która została zakończona przed dniem 30 kwietnia 2007 r.; rozumie się przez to także szkodę w środowisku w powierzchni ziemi w rozumieniu art. 6 pkt 11 lit. c ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1862 oraz z 2020 r. poz. 284), która została spowodowana przez emisję lub zdarzenie, od którego upłynęło więcej niż 30 lat. W odniesieniu do tego rodzaju zanieczyszczeń powierzchni ziemi przeprowadza się proces remediacji, o którym mowa w art. 101 l ust. 1.Według tego przepisu remediację historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi przeprowadza się zgodnie z ustalonym planem remediaeji. Organem właściwym do wydania decyzji w sprawie ustalenia planu remediacji jest regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 101 l ust. 4 P.o.ś.). SKO stwierdziło, że w niniejszej sprawie składowisko odpadów na działce nr ewid. [...] zostało zamknięte 43 lata temu. Może zatem stanowić historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi, a wówczas właściwy w sprawie będzie regionalny dyrektor ochrony środowiska. Z kolei według ustawy z 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz. U. z 2020r. poz. 797 ze zm.) w sprawach związanych z zamykaniem i rekultywacją składowisk odpadów właściwy jest marszałek województwa (art. 129'ust. 1 ustawy o odpadach). Oznacza to, że w żadnym przypadku Starosta G. nie jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku w przedmiocie ustalenia kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej położonej w B. gm. G., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...]. Przedmiotowe składowisko odpadów służyło gromadzeniu odpadów komunalnych z miasta G., co w ocenie SKO oznacza, że doszło do zanieczyszczenia powierzchni ziemi substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami, a zanieczyszczenie to ma charakter historyczny. W takiej sytuacji, wbrew twierdzeniom odwołującego się, nie znajdują zastosowania przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2017r. poz. 1161 ze zm.). J. C., reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniósł skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w zakresie umorzenia postępowania administracyjnego prowadzonego przez Starostę G. W skardze skarżący zarzucił SKO naruszenie przepisów postępowania, których naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz w konsekwencji naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: a) art. 7, 77 par. 1 oraz 80 Kpa poprzez ich niezastosowanie i nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego niezbędnego do prawidłowego, merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy; b) art. 20 ust. 1 i art. 22 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. u.o.g.r.l., poprzez ich niezastosowanie, w sytuacji gdy nie ustalono w postępowaniu administracyjnym czy na gruncie będącym przedmiotem postępowania doszło do zanieczyszczenia powierzchni ziemi substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami, o których mowa w art. 22a ust. 1 ww. ustawy, przez co w sposób nieuzasadniony przyjęto, że takie zanieczyszczenie wystąpiło; c) art. 22a ust. 1 oraz art. 22a ust. 2 pkt 2 u.o.g.r.l., poprzez ich zastosowanie mimo braku przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym kierunku. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Staroście G. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Skarżący zarzucił, że postępowanie dowodowe w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone w sposób niewystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Istotą sporu jest nieuprawnione – w ocenie skarżącego – wnioskowanie, że w związku z prowadzeniem składowiska odpadów komunalnych miasta G., doszło do zanieczyszczenia powierzchni substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami. Przy czym nie przeprowadzono badań gleby, które mogłyby takie zanieczyszczenia potwierdzić. Skarżący wskazał, że odpady gromadzone na jego nieruchomości, to odpady produkcyjne przedsiębiorstwa P. – producenta oświetlenia. Odpady (oprawy oświetleniowe, wybrakowane ich komponenty), nie prowadziły do zanieczyszczenia gleby - nie zanieczyszczały substancjami, organizmami, mikroorganizmami czy preparatami. Przyjęcie przez organ, że do takiego zanieczyszczenia doszło było arbitralne i niczym nieuzasadnione. Niezbędne było przeprowadzenie badań na poparcie/wykluczenie tego rodzaju zanieczyszczeń, czego organ nie uczynił. Przeprowadzone oględziny w przedmiotowym stanie faktycznym są niewystarczające do pełnego wyjaśnienia sprawy. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wstępnie należy wyjaśnić, że sprawa będąca przedmiotem rozpoznania pierwotnie skierowana do rozpoznania na rozprawie, została skierowana do procedowania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, a możliwość taką przewiduje art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 z późn. zm.; dalej zwana COVID-19). Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpatrywania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). W ocenie Sądu zaskarżona decyzja SKO zapadła z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Należy stwierdzić, że naruszenie to dotyczy także decyzji wydanej przez organ I instancji, bowiem organ ten nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w stopniu pozwalającym na rozstrzygnięcie sprawy. Zatem również decyzja organu pierwszej instancji podlegała uchyleniu, stosownie do powołanego wyżej art. 135 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie J. C. wystąpił z wnioskiem do Starosty G. o wydanie decyzji w sprawie rekultywacji gruntu dla nieruchomości położonej w B. gmina G., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] i wskazanie Gminy G. jako podmiotu odpowiedzialnego za przeprowadzenie rekultywacji i pokrycie jej kosztów. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. u.o.g.r.l., reguluje ona zasady ochrony gruntów rolnych i leśnych oraz rekultywacji i poprawiania ich wartości użytkowej. Stosownie jednak do treści art. 22a u.o.g.r.l. przepisów art. 20 i 22 tej ustawy nie stosuje się do rekultywacji gruntów, które zostały zanieczyszczone substancjami, organizmami lub mikroorganizmami. W takim przypadku, stosuje się odpowiednio do gruntów zanieczyszczonych: 1) po dniu 30 kwietnia 2007 r. - przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1789 oraz z 2015 r. poz. 277 i 1926); 2) przed dniem 30 kwietnia 2007 r. - przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. Powyższe oznacza, że ustalenie, czy wniosek o wydanie decyzji o rekultywacji gruntów będzie rozpatrywany na gruncie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, ustawy o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie albo ustawy Prawo ochrony środowiska, wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, czy przedmiotowy grunt jest zanieczyszczony substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami i kiedy doszło do takiego zanieczyszczenia. W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, na podstawie zgromadzonego w postępowaniu materiału dowodowego, nie sposób stwierdzić, czy do takiego zanieczyszczenia doszło. Zauważyć należy, że SKO w postanowieniu z [...] listopada 2019 r. prawidłowo wskazało, że dopiero w sytuacji, gdy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy okaże się, że działka [...] jest zanieczyszczona substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami, to Starosta G. będzie uprawniony do uznania, że w sprawie nie znajduje zastosowania ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych i organ ten nie jest właściwy w sprawie rekultywacji, a to z kolei będzie uzasadniało umorzenie postępowania prowadzonego przed tym organem na zasadzie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Tymczasem w ponownie prowadzonym postępowaniu, mimo przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, nie zgromadzono materiału dowodowego wystarczającego do stwierdzenia, że przedmiotowy grunt jest zanieczyszczony substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami. Podmioty do których zwrócił się Starosta udzieliły odpowiedzi, że nie posiadają żadnych dokumentów dotyczących wysypiska śmieci w B. Jedynie w Archiwum Państwowym w P. odnaleziono akta sprawy odszkodowanie dla J. C. za tereny zajęte pod wysypisko śmieci. Zdaniem Sądu również przeprowadzone oględziny terenu nie dają jednoznacznej odpowiedzi co do zanieczyszczenia gruntu. Z protokołu z oględzin wynika m. in.: "Aktualnie odpady nie są zwożone. Konfiguracja terenu nie stwarza zagrożenia dla ludzi i zwierząt. Na powierzchni widoczne są odpady (opakowania szklane, plastikowe, opony, dętki, folie, elementy betonowe). Są one pomieszane z ziemią, która została tam nawieziona przed porośnięciem terenu krzewami i drzewami. Od strony drogi publicznej występuje hałda ziemi zagradzająca wjazd na teren." Z powyższego opisu nie sposób ustalić, czy/jakie zanieczyszczenia występują na danym terenie. Tymczasem należy wskazać, że według art. 101 a ust 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2019r. poz. 1396 ze zm.) – Poś, zanieczyszczenie powierzchni ziemi ocenia się na podstawie przekroczenia dopuszczalnych zawartości substancji powodujących ryzyko w glebie lub w ziemi. W niniejszej sprawie natomiast nie przeprowadzono żadnych badań, które potwierdzałyby występowanie zanieczyszczeń gleby i ich rodzaj. Zatem stwierdzenie SKO zawarte w zaskarżonej decyzji, że: "Przedmiotowe składowisko odpadów służyło gromadzeniu odpadów komunalnych z miasta G., co oznacza, że doszło do zanieczyszczenia powierzchni ziemi substancjami, preparatami, organizmami lub mikroorganizmami, a zanieczyszczenie to ma charakter historyczny" jest gołosłowne i nie znajduje poparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. Braki w materialne dowodowym, w oparciu o który została wydana zakwestionowana przez skarżącego decyzja, nie pozwalają bowiem na chwilę rozpoznania sprawy przyjąć, że na nieruchomości faktycznie występują/nie występują zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, organ odwoławczy w niniejszej sprawie orzekł o umorzeniu postępowania (art. 105 § 1 Kpa) w sprawie przed Starostą G. przedwcześnie, nie dostrzegając wad i naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego, zdaniem Sądu konieczne jest wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Brak przeprowadzenie postępowania dowodowego w sprawie ustalenia zanieczyszczeń na terenie przedmiotowej działki, nie pozwala także na pozostawienie w obrocie prawnym decyzji organu pierwszej instancji, na mocy której także nastąpiło umorzenie postępowania sprawie ustalenia kierunku i terminu rekultywacji nieruchomości gruntowej. Z uwagi na stwierdzone naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, ocena zgodności decyzji z przepisami prawa materialnego i odniesienie się do pozostałych zarzutów skargi jest przedwczesne Organ pierwszej instancji, ponownie rozpoznając sprawę, powinien zatem przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w sprawie ustalenia występowania/niewystępowania zanieczyszczeń na przedmiotowym terenie, mając na uwadze, że zanieczyszczenie powierzchni ziemi ocenia się na podstawie przekroczenia dopuszczalnych zawartości substancji powodujących ryzyko w glebie lub w ziemi (art. 101 a Poś). Dopiero dokonanie powyższych ustaleń, w ocenie Sądu, pozwoli na zbadanie właściwości organu właściwego do rozstrzygnięcia sprawy. Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono natomiast na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a., a na zasądzone koszty złożyły się: kwota wpisu sądowego w wysokości 200 zł, wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości 480 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.) oraz należna opłata skarbowa od złożonego pełnomocnictwa – 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło