IV SA/Wa 416/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-28
Skład orzekający: Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym ze względu na niskie dochody, wiek, stan zdrowia i sytuację życiową, powinna zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powinno zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawczyni, ze względu na niskie dochody, wiek, stan zdrowia i konieczność utrzymania niepełnosprawnego syna, spełniła przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, co uzasadnia przyznanie jej pomocy prawnej w pełnym zakresie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni A. Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na postanowienie Ministra Zdrowia. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i niepełnosprawnym synem, a jej miesięczne dochody wynoszą 168 zł (renta własna), 820 zł (renta męża) i 500 zł (renta syna). Wnioskodawczyni jest osobą chorą, w podeszłym wieku (79 lat), ponosi znaczne koszty leczenia i utrzymania domu.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono A. Z. od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. Z. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj.: 1). zwolnić A. Z. od kosztów sądowych, 2). ustanowić adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy.
Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 ww. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów.
W nadesłanym do Sądu w dniu 23 maja 2013 r. formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i niepełnosprawnym synem. Źródłem utrzymania rodziny wnioskodawczyni jest renta skarżącej w wysokości 168 zł miesięcznie, renta jej męża w wysokości 820 zł oraz renta syna z tytułu niepełnosprawności w wysokości 500 zł. W oświadczeniu o stanie majątkowym wnioskodawczyni podała, że mieszka w domu jednorodzinnym czteropokojowym. Skarżąca posiada 9 parceli gruntowych o pow. ok. 3 ha. Poza tym nie posiada żadnego innego majątku, środków pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Uzasadniając przedmiotowy wniosek skarżąca wskazała, że jest osobą chorą, w podeszłym wieku (79 lat). Na utrzymaniu skarżącej i jej męża pozostaje niepełnosprawny syna. Wnioskodawczyni podała, że znaczną część swoich dochodów przeznacza na utrzymanie domu, zakup lekarstwa i wizyty lekarskie.
Mając na uwadze powyższe dane stwierdzono, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pokrycie przez nią kosztów postępowania w niniejszej sprawie jak również kosztów ewentualnego zastępstwa procesowego, mogłoby skutkować niemożnością zaspokojenia jej niezbędnych potrzeb życiowych. Należy mieć bowiem na uwadze, iż miesięczne dochody wnioskodawczyni w wysokości 1488 zł służą do utrzymania trzech dorosłych osób i pokrycia kosztów bieżącego utrzymania. Dodatkowo skarżąca ponosi znaczne koszty leczenia licznych schorzeń, które ją dotknęły. Okolicznością mającą wpływ na ocenę zasadności niniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest również wiek skarżącej (79 lat) oraz zakwalifikowanie jej do osób niepełnosprawnych. Okoliczność ta daje bowiem podstawę aby przypuszczać, iż skarżąca ma ograniczone możliwości w uzyskaniu dodatkowego źródła dochodu. Aktualny natomiast dochód, jak wskazano powyżej, wystarcza jedynie do zaspokojenia podstawowych potrzeb życia codziennego w tym kosztów leczenia.
Oceniając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika stwierdzić zatem należy, że wnioskodawczyni wykazała, iż spełnia wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Z tych względów na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło